Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinde, bölünmüş taşınmazlardaki ipotek yükünün TMK 889a aykırı dağıtılması ve alacaklının haksız fekki nedeniyle ipoteğin kaldırılması talebi.
Özet: Dava, başlangıçta tek parsel üzerinde tesis edilen ipoteğin, taşınmazın bağımsız bölümlere ayrılması ve farklı kişilere devri süreçlerinde Türk Medeni Kanunu gereği değeri oranında dağıtılmaması üzerine açılmıştır. Alacaklı bankanın icra takibini davalıya temlik etmesi ve davalının, borçlu annesine ait ipotekli taşınmazları fek ederek diğer ipotekli taşınmaz maliklerini haksız bir yük altına sokması, davacıların itirazının temelini oluşturmaktadır. Davacılar, mevcut icra sürecinde satışa çıkarılan taşınmaz maliklerinin borcun tamamını ödeme riskiyle karşı karşıya kalıp, müteselsil ilişki olmaması nedeniyle birbirlerine rücu edememesi ve davalının seçici davranarak annesinin taşınmazlarını fek etmesinin diğer maliklerin aleyhine olması sebebiyle ipoteğin kaldırılmasını talep etmektedirler. Bu durumun TMK 889. maddesine aykırı olduğu ve diğer borçluların haklarının gözetilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARARESAS NO : ███████ KARAR NO : ████████...DAVA : İpoteğin Kaldırılması DAVA TARİHİ : █████/2021KARAR TARİHİ : █████/2021GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İpotek (Terkin İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVACININ TALEBİ: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Asıl borçlu ... İnşaat firmasının ortağı ve borcun kefili ...'in adına kayıtlı olan ... parselde kayıtlı bulunan arsa üzerine 13.05.2013 tarihinde ... yevmiye numarası ile 1. Dereceden 4.000.000 TL'lik ipotek tesis ettiği, daha sonra bu arsanın 9 adet bağımsız bölüme bölündüğü, ipotek yükü bölünmeden tüm bağımsız bölümler üzerine ipoteğin aynen nakledildiği, 02.07.2014 tarihinde temlik alan/davalının annesi ...'ın temlik eden alacaklı bankaya ...parseldeki arsa üzerine 1. Derecede 1.000.000 TL'lik asıl borçlu ... İnşaat firması lehine ipotek verdiği, 14.07.2014 tarihinde 5 nolu bağımsız bölümü ipotekli olarak İrfan GÜRLER'den davalı/temlik alanın annesi ...'”ın satın aldığı, bu sefer 9 adet bağımsız bölüme bölünen tüm taşınmazlar üzerine 05.10.2015 tarih ve 62519 yevmiye numarası ile 2. Dereceden 2.500.000 TL”lik yine alacaklı bankaya aynı alacak için ipotek verildiği, ardından kefil ....'in toplu rehine konu 8 adet bağımsız bölümü farklı tarihlerde farklı kişilere ipotek yükü dağıtılmadan bir bütün olarak sattığı, 7. Temlik eden bankanın alacağını tahsil etmek amacıyla 16.10.2018 tarihinde.... Sayılı dosyasıyla ipoteğin paraya çevrilmesi için tüm ipotek malikleri aleyhine icra takibine geçtiği ve alacağı için üzerine ipotek tesis edilen toplam 10 adet taşınmaz maliklerine icra emri gönderdiği, alacaklı bankanın takibin başlatılmasının hemen ardından 24 gün sonra 09.11.2018 tarihinde tüm dosya alacağını davalıya temlik ettiği, dosyada alacaklı hale gelen davalının icra dosyasında ipotekli taşınmaz maliki olarak borçlu bulunan annesi ... adına kayıtlı taşınmazlar üzerindeki ipotekleri tapuda fek ettiği ve kalan diğer taşınmazlar için 04.07.2019 tarihinde kıymet takdiri talebinde bulunarak satış işlemlerine giriştiği ve gelinen noktada da bu taşınmazların 16.04.2021 tarihinde satışa çıkarılmasına karar verildiği, başlangıçta aynı malik kefil ... parselde bulunan ipotekli taşınmazın kat irtifakı kurularak bölündüğü, ancak bölünen aşınmazlar üzerine ipotek yükünün taşınmaz değerleri oranında dağıtılmadığı, bölünerek toplu rehine dönüşen taşınmazların TMK 855/1 hükmünde öngörülen toplu rehin şartlarını taşımayan bir devirle asıl borçla ilgili olmayan kişilere devredildiğinden bu devir esnasında ipotek yükünün taşınmaz değerleri oranında dağıtılmadığı, hali hazırda ... Sayılı dosyasıyla satışa çıkarılan 8 adet taşınmazın maliklerinin aynı borçtan müteselsil borçlu kişiler olmadığı, borçla ve birbirleriyle ilgilerinin sadece ipotekli taşınmaza sahip olmaları olduğu, ipotek yükü bu kişilere devir anında yasa gereği taşınmazın rayiçleri oranında dağıtılmadığından mevcut durumda icra müdürlüğünün belirlediği satış sırasıyla borca yetecek miktarda taşınmazın 16.04.2021 tarihinde satışa çıkarılacağı, muhtemelen satış sıralamasında 1. ve 2. sırada olan taşınmazların satış tutarlarının borcu karşılayacağı, böyle bir durumda taşınmazları satılan 1. Ve 2.sıradaki maliklerin borcun tamamını ödemiş, satış sıralamasında 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sırada bulunan taşınmaz maliklerinin ise ödeme yapmadan ipoteklerinin fek edilmiş olacağı, bu malikler arasında müteselsil bir iç ilişki de olmadığından birbirlerine rücu etme imkanlarının da olmayacağı, gelinen noktada ipotek yükü TMK 889 madde doğrultusunda zamanında dağıtılmaması sebebiyle mevcut borcun tamamını ödemeyen ipotek borçlusu için çıkmak bir durum oluştuğu, TMK 889 maddesi doğrultusunda ipotek yükü taşınmazlara dağıtılırken davalı alacaklının, annesine ait olması nedeniyle fek ettiği ipotekli iki taşınmaz varmış gibi işlem yapılmasının gerektiği, davalının annesine ait bu iki taşınmaz üzerindeki ipotekleri fek ederek diğer ipotekli taşınmaz maliklerinin aleyhine bir durum oluşturduğu, davalının ipotek borçluları sanki müteselsilen borçluymuş gibi davranarak dilediği ipotek malikini ibra ettiği, şayet alacaklı ipotek maliklerinin kendisine karşı müteselsilen borçluymuş gibi dilediği maliki ibra edebiliyor ise TBK 166/3 maddesi uyarınca da diğer borçluların da ibra edilen borçlunun iç ilişkideki borca katılma payı oranında borçtan kurtulacağı, olayda alacaklının katlanacağı sonucun fek ettiği sorumlu olduğu tutar oranında alacağının eksildiğini kabul etmek olacağı, davacının TMK 899 maddesinin uygulanması için 10.02.2020 tarihinde Çankaya Tapu Müdürlüğü'ne başvurduğu, verilen olumsuz cevap sonrasında ... itiraz edildiği ancak bir sonuç alınamadığı, davacının 3. Kişi olduğu, takip alacaklısına karşı müteselsil borçlu ve de borçlunun kefili olmadığı, ipotekli taşınmazı sebebiyle ipotek yükünün dağıtılması sonucu üzerine düşen borcu ödemek ve taşınmazları üzerindeki ipotekleri kaldırmak istedikleri, TMK 899 maddesine aykırı bir şekilde ipotek yükü dağıtılmadan yapılan icra takibinde üzerine düşen borcu ödeme ihtimalinin olmadığı ifade edilerek, yukarıda izah ve arz olunan sebeplerle... kayıtlı bulunan 1 ve 7 numaralı taşınmazlar üzerindeki ipotek nedeniyle sorumlu olduğu tutarın tespiti ile belirlenen tutarın davalıya depo ettirilmesi ve ardından bu taşınmazlar üzerindeki ipotek şerhinin terkin edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesi taleplerinde bulunmuştur.DAVALININ CEVABI: Davalı tarafın cevap dilekçesine rastlanmamıştır.Birleşen .... Karar Sayılı Dosyasında;DAVACININ TALEBİ: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Davacıların adına kayıtlı olan, .... sayılı dosyasıyla alacaklı banka, ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip yaptığını, takipten hemen 24 gün sonra, 09.11.2018 tarihinde dosya alacağı, 3.200.000,00 TL bedelle davalı ...'a temlik edildiğini, bu davanın davalı ... aleyhine açıldığını, asıl borçlu ... İnşaat firmasının ortağı ve borcun kefili ..., adına kayıtlı olan ... Parsel de ki arsasının üzerine, kredi kullanmak amacıyla, 13.05.2013 tarihinde ... yevmiye numarası ile 1.dereceden 4.000.000 TL lik banka lehine ipotek verildiğini, daha sonra bu arsa, .... adına kayıtlıyken, 9 adet bağımsız bölüme bölünmüş, -ipotek yükü bölünmeden- tüm bağımsız bölümler üzerine ipotek aynen nakledildiğini, 02.07.2014 Tarihinde, ... (davalının annesi olmakta) , asıl borçlu ... İnşaat firması lehine yani ... İnşaat firmasını daha fazla kredi kullanmasını sağlamak için, alacaklı bankaya; adına kayıtlı .... Parseldeki arsası üzerine 1.dereceden 1.000.000 TL'lik ipotek verdiğini, 14.07.2014 Tarihinde (daha önce 9 bağımsız bölüme bölünen taşınmazlardan) 5 no'lu bağımsız bölümü, ipotekli olarak ...'den, (davalının annesi) ... satın aldığını, 9 adet bağımsız bölüme bölünen tüm taşınmazlar üzerine (8 adeti kefil ..., 1 adeti ... adına kayıtlıyken) yine asıl borçlu ... İnşaat firması lehine, ... İnşaat firmasını daha da fazla kredi kullanmasını sağlamak için, 05.10.2015 tarih ve ... yevmiye numarası ile 2.dereceden 2.500.000 TL'lik yine aynı alacaklı bankaya aynı alacak için ipotek verildiğini, asıl borçlu kefili ..., toplu rehine konu kalan 8 adet bağımsız bölümleri, aşağıdaki tarihlerde, borçla ilgisi olmayan, bu nedenle bu borçtan müteselsil olarak borçlu olamayacak 3 .kişilere, ipotek yükünü dağıtmadan sattığını, 1 no'lu bağımsız bölüm, 23.03.2018 tarihinde ...'e, 3 no'lu bağımsız bölüm, 25.12.2015 tarihinde....'e,... no'lu bağımsız bölüm, 25.12.2015 tarihinde ....'e, 7 no'lu bağımsız bölüm, 23.03.2018 tarihinde ...'e, 2 no'lu bağımsız bölüm, 14.10.2015 tarihinde;... no'lu bağımsız bölüm, 31.01.2017 tarihinde müvekkilim ...'a .... no'lu bağımsız bölümler, 10.11.2016 tarihinde müvekkilim ... banka alacağını tahsil etmek amacıyla, 16.10.2018 tarihinde ... sayılı dosyasıyla ipoteğin paraya çevrilmesi için tüm ipotek malikleri aleyine icra takibine geçmiş ve alacağı için üzerine ipotek tesis edilen toplam 10 adet (9 bağımsız bölüm ve 1 arsa) taşınmazın maliklerine icra emri gönderildiğini, alacaklı Banka, takibinin başlatılmasının hemen ardından 24 gün sonra, 09.11.2018 tarihinde dosya alacağını 3.200.000,00 TL bedelle davalı ...'a temlik ettiğini, dosyada alacaklı hale gelen davalı ..., icra dosyasında iki adet ipotekli taşınmaz maliki olan borçlu ... adına kayıtlı taşınmazlar (arsa ve 5 nolu bağımsız bölüm) üzerindeki ipotekleri tapuda fek etmiş (bu durum davalı/alacaklı tarafından halende icra dairesine bildirilmemiş, icra dairesi de yaptığı sorgu ile bunu öğrendiğini, İcra müdürlüğü kararı ve Uyap sorgu sonucu ve kalan diğer (1,2,3,4,6,7,8,9 nolu) taşınmazlar için 04.07.2019 tarihinde kıymet takdiri talebinde bulunarak satış işlemlerine girişmiş, 16.04.2021 tarihinde satışa çıkarılmasına karar verilmiş ancak satış gününde satıştan vazgeçtiklerini, Davalı-Alacaklının 01.07.2021 tarihinde taşınmazların satılması talebinde bulunduğunu, İcra Müdürlüğü'de dosyayı, satış işlemleri yapması için... numarası ile satış dosyası açıldğını, .... nolu bağımsız bölümlerin cebri icraen satışın tedbiren durdurulmasını, davanın kabulü ile müvekkillerinin adına kayıtlı bulunan, ...Parsel'de bulunan .... numaralı taşınmazlarının üzerindeki ipotek nedeniyle ipotek yükünün tüm ipotekli taşınmazlara paylaştırılması sonucu çıkan- sorumlu olduğu tutarın tespiti ile belirlenen tutarın müvekkillere sorumlu olduğu tutarların ayrı ayrı depo ettirilmesi ve ardından bu taşınmazlar üzerindeki ipotek şerhinin terkin edilmesine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini karar verilmesini dava ve talep etmiştir. DAVALININ CEVABI: Davalı tarafın cevap dilekçesine rastlanmamıştır. DELİLLER VE DEĞERLENDİRME:Asıl ve birleşen dava ipoteğin kaldırılması istemine ilişkindir.Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış, tarafların sunmuş oldukları deliller toplanmıştır. 4721 sayılı TMK'nun 889.maddesi uyarınca ipotekli taşınmazın bir kısmının veya aynı malike ait bulunan ipotekli taşınmazlardan birinin başkasına devredilmesi yada ipotekli taşınmazın bölünmesi halinde, aksine bir anlaşma yoksa, rehin taşınmazlara değerleri oranında tapu idaresince resen dağıtılır. Bu işlemler tapu idaresince resen yapılmamış veya ipotek alacaklısı yapılan işlemlere rıza göstermemiş ise bu işlemlerin yapılması TMK'nın 1027.maddesi uyarınca mahkemeden istenecektir. Anılan yasal düzenlemeler gereğince davacının dava açmakta hukuki yararının bulunduğu kabul edilmiştir. Dosyanın görevsizlik kararı ile mahkememize gönderildiği ... Mahkemesi tarafından tahkikata ilişkin tüm işlemler yapılmış ve bilirkişi raporu alınmıştır. Anılan mahkeme tarafında alınmış bilirkişi raporları hüküm kurmaya ve denetime elverişli kabul edilerek benimsenmiştir. Mahkememzce toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporu değerlendirilmek suretiyle; Türk Medeni Kanununun 889. maddesi uyarınca, ipotekli taşınmazın bir kısmının veya aynı malike ait bulunan ipotekli taşınmazlardan birinin başkasına devredilmesi ya da ipotekli taşınmazın bölünmesi halinde aksine bir anlaşma yoksa ana taşınmazın tamamı üzerine konulan ipotek miktarı ana taşınmaz üzerinde kat mülkiyeti kurulduğundan T.M.K 889. madde göre, her bir bağımsız bölüm değeri oranında kurulan kat mülkiyetindeki bağımsız bölüm tapularına ayrı ayrı ipoteğin yansıtılması gerektiği, bu şekilde her bir bağımsız bölümün ipotek sebebiyle borçlu olduğu miktarı bilirkişiye hesaplatıldığı,... esas sayılı dosyasına (bilinen) son ödemenin yapıldığı █████/2022 tarihi itibariyle, █████/2022- █████/2022 tarihleri arasında davacılar tarafından adlarına yatırılan miktarların mahsubu ile,davacıların taşınmazlarına tekabül eden ipotek bedellerinin bakiye miktarlarının dosya borcuna oranlanmasıyla; birleşen dosyada davacı ...'a ait 2 ve 6 nolu bağımsız bölümler paylarına düşen ipotek borcunun kapandığı, dosyaya 71.231,57 TL fazla ödeme yapıldığı, birleşen dosyada davacı ... ..'e ait, 8 nolu bağımsız bölüm payına düşen bakiye miktarının 83.590,12 Tl , 9 nolu bağımsız bölüm payına düşen bakiye miktarın 87.224,46 TL olmak üzere toplam 170.814,58 TL, birleşen dosyada davacı ...'e ait 1 nolu bağımsız bölüm payına düşen bakiye miktarın 51.309,57 TL, 7 nolu bağımsız bölüm payına düşen bakiye miktarın 38.482,18 TL olmak üzere 89.791,75 TL olduğu, bilirkişi tarafından bulunan değerin davacılara sorumlu oldukları tutarda depo ettirildiği anlaşılmıştır. Açıklanan gerekçe ile asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-I-Asıl Dava Yönünden;Davanın KABULÜNE,1-a-Dava konusu davacı ...'e ait ... nolu bağımsız bölüm üzerindeki █████/2013 tarih ve .... yevmiye numaralı 4.000.000,00-TL bedelli ipoteğin kaldırılıp tapu kaydından silinmesine,█████/2015 tarih ve ... yevmiye numaralı 2.dereceden 2.500.000,00 TL bedelli ipoteğin kaldırılıp tapu kaydından silinmesine,b-Karar kesinleştiğinde depo edilen miktardan 89.791,75-TL ipotek bedelinin davalı hak sahibine ödenmesine; fazla depo edilen miktarın davacı tarafa iadesine,c-Depo edilen meblağın kesinleşme beklenmeksizin tarafların mağdur olmaması için banka hesabına aktarılarak nemalandırılmasına,a-Alınması gerekli 6.133,67TL karar ve ilam harcından peşin ve ıslah ile alınan toplam 2.216,49TL harcın mahsubu ile kalan 3.917,18TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir yazılmasına,b-Davacı tarafından yapılan 59,30TL başvuru harcı, 170,78TL peşin harç, 2.045,71TL tamamlama harcı, 3.315,00TL tebligat, müzekkere gideri olmak üzere toplam 5.590,79TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,c-AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,d-HMK 333. maddesi uyarınca artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, II-Birleşen Dava .... Esas sayılı dosyası yönünden;Davanın KABULÜNE,1-a-Dava konusu davacı ...'a ait ... nolu bağımsız bölüm üzerindeki █████/2013 tarih ve ... yevmiye numaralı 4.000.000,00-TL bedelli ipoteğin kaldırılıp tapu kaydından silinmesine,█████/2015 tarih ve.... yevmiye numaralı 2.dereceden 2.500.000,00 TL bedelli ipoteğin kaldırılıp tapu kaydından silinmesine,b-Karar kesinleştiğinde fazla depo edilen miktarın davacı tarafa iadesine,c-Depo edilen meblağın kesinleşme beklenmeksizin tarafların mağdur olmaması için banka hesabına aktarılarak nemalandırılmasına,2-a-Dava konusu davacı ... ... nolu bağımsız bölüm üzerindeki █████/2013 tarih ve 27743 yevmiye numaralı 4.000.000,00-TL bedelli ipoteğin kaldırılıp tapu kaydından silinmesine,█████/2015 tarih ve ... yevmiye numaralı 2.dereceden 2.500.000,00 TL bedelli ipoteğin kaldırılıp tapu kaydından silinmesine,b-Karar kesinleştiğinde depo edilen miktardan 170.814,58-TL ipotek bedelinin davalı hak sahibine ödenmesine; fazla depo edilen miktarın davacı tarafa iadesine,c-Depo edilen meblağın kesinleşme beklenmeksizin tarafların mağdur olmaması için banka hesabına aktarılarak nemalandırılmasına,a-Alınması gerekli 11.668,34TL karar ve ilam harcından peşin ve ıslah ile alınan toplam 4.826,71TL harcın mahsubu ile kalan 6.841,63TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir yazılmasına,b-Davacı tarafından yapılan 59,30TL başvuru harcı, 170,78TL peşin harç, 4.655,93TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 4.886,01TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,c-AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacı tarafa verilmesine,d-HMK 333. maddesi uyarınca artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, davacılar vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Mahkememize .... gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ... e-imza Hakim ... e-imza