İstanbul 22. Asliye Ticaret Mahkemesinde incelenen, trafik kazasından doğan araç değer kaybı ve kazanç kaybı talepli tazminat davası.
Özet: Bu hukuki evrak, 14.12.2024 tarihli bir trafik kazasında davacıya ait çekici araçta meydana gelen değer kaybı ve onarım süresince oluşan kazanç kaybının tazmini amacıyla, kaza yapan aracın sigorta şirketi ve sürücüsüne karşı açılmış olup, bilirkişi raporu sonucunda tarafların kazada %50 oranında kusurlu bulunduğu, araç değer kaybının 78.000 TL, mahrumiyet bedelinin ise 38.100 TL olarak tespit edildiği bu uyuşmazlıkta, davacının tazminat taleplerinin hukuki ve maddi gerekçelerle değerlendirilmesi sürecini özetlemektedir.
T.C.
İSTANBUL 22. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla; 14.12.2024 tarihinde meydana gelen trafık kazası nedeniyle, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m. 107 uyarınca belirsiz alacak olarak, toplanacak delillere göre (tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttrılmak üzere); davacı müvekkiline ait ... plakalı araçta(çekicide) meydana gelen araç değer kaybını kapsayan şimdilik 100,00 TL araç değer kaybı alacaklarının maddi tazminat tutarının davalı ... Anonim Şirketi'nden sigorta limitleriyle sınırlı kalmak kaydıyla temerrüt tarihinden itibaren işletilecek değişen oranlarda ticari/avans faizi, diğer davalı ...'den kaza tarihinden itibaren işletilecek değişen oranlarda ticari/avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile 14.12.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle hasar gören araçın onarım süresince çalıştırılamaması ve ticari olarak maddi kayıp yaşanması sebebiyle oluşan kazanç kaybı zararını kapsayan şimdilik 100,00 TL kazanç kaybı alacaklarının maddi tazminat tutarının davalı ...'den kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte tahsilini dava ile talep etmiştir.Davalı ... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kaza nedeniyle müvekkili olduğu şirket tarafından davalı tarafa hasar için █████/2025 tarihinde 31.000,00-TL ödeme; parça tedariki için █████/2025 tarihinde 57.453,12-TL ödeme yani toplamda 88.453,12-TL ödeme gerçekleştirildiğini, ilgili ödemeler ile müvekkili olduğu şirket üzerine düşen sorumluluğunun yerine getirilmiş, müvekkili şirketin başkaca bir sorumluluğunun kalmamış olduğunu, davacının belirsiz alacak davası açmakta hukuki menfaatinin bulunmadığını, davaya karşı zamanaşımı itirazlarının olduğunu, iddia edilen kusur oranını kabul etmediklerini, re’sen dikkate alınacak sair sebeplerle; usule ilişkin eksiklikler nedeni ile öncelikle ön inceleme duruşması yapılmadan önce davanın usulden reddine, usule ilişkin itirazlarının kabul edilmemesi halinde, müvekkili olduğu şirket poliçe kapsamında yükümlülüğünü yerine getirmiş olduğundan davanın esastan reddine, esasa ilişkin itirazlarının reddi halinde, sair beyan ve itirazları dikkate alınarak, delillerin toplanması sonrasında kusur ve zarar miktarının tespiti için dosyanın bilirkişiye tevdiine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; gerçekleşen kazada kendisinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davacının hız sınırlarına ve trafik kurallarına aykırı hareket ettiğini, davacının, tarafına ait araca arkadan çarpması nedeniyle tam kusurlu olduğu, değer kaybı ve araç mahrumiyeti alacağının bulunamayacağını beyanla işbu haksız davanın reddini talep etmiştir. DELİLLERMahkemece taraf teşkili sağlanmış, bildirilen deliller toplanmış, Arabuluculuk anlaşamama tutanağı, İhtarname, Eksper raporu ve ücret faturası, Kaza tespit tutanağı ve kazaya ilişkin faturalar, tramer kayıtları ve Hasar dosyası dosya arasına alınmış ve hasar ile kusur yönünden bilirkişi raporu alınmıştır. Dosya kapsamında alınan █████/2026 tarihli bilirkişi raporu sonucunda özetle; Yargıtay kararları doğrultusunda, ışık ihlali yapan kusurlu taraf tespit edilememiş olmasından dolayı, tarafların %50'şer kusurlu olduklarının kabul edilmesinin takdirinin mahkemeye ait olduğu, Dava konusu ... plakalı, 2020 model ... marka aracın, dava konusu trafik kazasında hasarlanmış olmasından dolayı, değer kaybının kaza tarihi itibarıyla 78.000,00 TL olacağı, dava konusu ... plakalı aracın olan kazada hasarlanmış olmasından dolayı, aracın tamir edilebileceği 8 günlük makul mahrumiyet süresi için oluşan mahrumiyet bedelinin KDV dahil 27.661,60 TL olduğunun tespit edildiği, davacının, kaza tarihi itibarıyla tespit edilen KDV dahil 27.661,60 TL mahrumiyet tazminatını talep edebilmesinin takdirinin mahkemeye ait olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı görülmüştür.Davacı vekili █████/2026 tarihli talep arttırım dilekçesi ile dava değerini; değer kaybını 78.000,00 TL'ye, ikame araç bedelini ise 38.100,00 TL ye arttırdığı, tamamlama harcını yatırdığı anlaşılmıştır.DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ VE GEREKÇEDava, davacıya ait ... plakalı aracına davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalanan davalı ... sürücüsü olduğu ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen değer kaybı ve kazanç kaybı talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır. Mahkememiz dava konusu sebebi ( sigortaya ilişkin hükümler TTK da düzenlendiğinden) ile görevli ve HMK 7 maddesi gereği yetkilidir.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plakalı aracın 14.12.2024 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı aracına çarptığını ve maddi hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, davalı araç sürücüsünün kaza nedeniyle %100 kusurlu olduğunu belirterek değer kaybı ve kazanç kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ödenmesini talep etmiştir.Hukuk Muhakemeleri Kanunun 7. maddesinde: Davalı birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinde açılabilir. Ancak, dava sebebine göre kanunda, davalıların tamamı hakkında ortak yetkiyi taşıyan bir mahkeme belirtilmişse, davaya o yer mahkemesinde bakılır. Şeklinde yasal düzenleme bulunduğundan davalı sigortanın yerleşim yeri itibari ile mahkememiz yetkilidir.Türk Borçlar Kanunun 49. maddesinde: Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Şeklinde yasal düzenleme bulunmaktadır. Karayolları Trafik Kanunun 85. maddesinde: - (Değişik fıkra: █████/1996 - ███████ md.) Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. Şeklinde düzenleme bulunmaktadır.Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanunun 85.maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir. Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin Aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir. Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının ve güvence hesabının 91.maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir.6100 sayılı Kanunun 107. maddesine göre "(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir." düzenlemesi gereğince taraflar arasında maddi zarara ilişkin alacak talebinin belirli olmadığı ve uyuşmazlık bulunduğu, davacıdan maddi zararının ne kadar olduğunun tam ve kesin olarak bilmesinin mümkün olmadığı ve Mahkememizce yapılacak bilirkişi incelemesi sonucunda belli olacağından davanın belirsiz alacak davası olduğunun kabulü gerekmiştir.Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; 14.12.2024 tarihinde davacı tarafa ait ... plakalı araca, davalı sigorta şirketi tarafından Zorunlu Mali Mesuliyet sigortalı bulunan ... plakalı aracın çarpması neticesinde, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet sigortasının bulunduğu, davalı ...'ün sürücüsü olduğu alınan bilirkişi raporu, kaza tespit tuıanağı ve sunulan belge ve kayıtlardan tespit edildiği üzere, ... plakalı çekici ve ... plakalı aracın aynı yönde (Antalya istikametinden Manavgat istikametine doğru) seyir halinde olduğu, kazanın yaşandığı mahalde emniyet şeridinin bulunduğu, ... plakalı aracın emniyet şeridinde seyir halindeyken dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı hareket ederek, manevra ve manevraları düzenleyen genel kurallara uymayarak, kontrolsüz şerit ihlali yaparak kazaya sebep olduğu anlaşıldığından ... plakalı araca çarptığı olayda %100 kusurlu olduğu ... plakalı araç sürücüsünün alabileceği bir önlem bulunmadığından kusursuz olduğu mahkememizce değerlendirilmiş ve kusur oranlarının kaza tespit tutanağına, kazanın oluş şekline uygun olduğu ve hükme, denetime elverişli olduğu anlaşılmakla aracın onarımı için zorunlu olarak değişmesi gereken parçaların ve işçiliklerin kaza ile uyumlu olduğu, hasarın kaza ile illiyet bağının olduğu, kaza tarihi itibariyle dava konusu ... plakalı aracın dava konusu kazada hasarlanan parçaları dikkate alınarak yapılan inceleme ve piyasa araştırmasına göre, aracın onarımı için zorunlu olarak değiştirilmesi gereken yedek parçaların bedeli ve işçilik bedelleri olmak üzere toplam hasar miktarının KDV dahil 85.077,60-TL olduğu, aracın geçmiş kaza kaydının bulunmadığı tramer kayıtlarından anlaşılmış ve aracın kaza tarihden önceki rayiç değeri 2.100.000,00TL, kaza sonrası piyasa değerinin 2.022.000,00TL olduğu ve 78.000,00TL değer kaybı zararın bulunduğu davalının sigortalısının %100 oranında kazaya etkisinden dolayı, zararın tamamından kaza tarihi itibarıyla sorumlu olduğu, ... plakalı davacıya ait aracın, davaya konu trafik kazası akabinde hasarlandığı görülmüş olup makul tamir sürenin 8 gün olacağı değerlendirilmiş olup kaza tarihindeki günlük emsal kira bedelinin belirlenmesi, bu kira bedelinden, mahrumiyet süresi nazara alınarak aracın amortisman (yıpranma), bakım, yakıt (somut olay nazara alındığında günlük harcayacağı benzin veya mazot değil, aracın bakımı/muhafazası/kullanımı için gerekli yağ, aracın özelliğine göre adblue vs ) giderinin mahsubu ile mahrumiyet bedeli belirlenmesi gerektiğinden bilirkişi raporu ile 2020 model ... marka/tipi emsal aracın günlük kira bedellerinin kaza tarihi itibariyle rayiç ortalama kiralamada günlük 4.875,00-TL olacağı tespit edilmiş ve makul 8 günlük süreçte davacının mahrum kalacağından 4.875,00-TLx8gün - 800,00TL amortisman= 38.200,00-TL olacağı tespit edilmiş olup düzenlenen raporların dosyadaki delillerle uyumlu, bilimsel ve denetime açık olduğu kabul edilerek trafik sigortacısının, 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2.maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve sigortacının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerektiği ve davacının başvuru koşulunu sağladığı, davalı sigortaya 14.05.2025 tarihinde başvurduğu nazara alınarak ve 8 iş günü sonu olan 27.05.2025 tarihinde davalı sigortanın temerrüde düştüğü, diğer davalıların haksız fiil hükümleri gereği kaza tarihinde temerrüde düştüğü, kazaya karışan araçların ticari araç olması nedeniyle avans faize hükmedilerek talep arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;1-Davanın KABULÜ ile; a-) 78.000,00TL değer kaybı bedelinin 14.12.2024 tarihinden (davalı sigorta yönünden poliçe limiti (111.546,88TL) ile sınırlı olmak ve 27.05.2025 tarihinden itibaren faiz işletilmek suretiyle) itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, b-) 38.200,00TL kazanç kaybının 14.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 7.937,62TL nispi karar harcından (davalı sigorta 5.328,18TL sinden sorumlu olmak üzere) peşin yatırılan toplam 2.599,81-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 5.337,81-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,3-Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin davalı sigortadan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,4-Davacı taraf yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 45.000,00TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan toplam 14.742,71-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 6-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa re'sen iadesine, Dair; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde mahkememize veya bulunulan yer asliye ticaret mahkemesine dilekçe ile başvurmak koşuluyla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2026Katip ...¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır