Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin, YIDK ve ilk derece mahkemesinin üç boyutlu akaryakıt istasyonu marka tescil reddinin ayırt edicilik eksikliği gerekçesiyle istinaf incelenmesi.
Özet: Bu hukuki evrak, davacının, akaryıt istasyonlarıyla ilgili mal ve hizmetler için başvurusu yapılan üç boyutlu "..." markasının tescilini reddeden idari kararların ve ilk derece mahkemesi kararının iptali istemiyle yaptığı istinaf başvurusunu incelemektedir; ilk derece mahkemesi, markanın, ilgili tüketiciler tarafından doğrudan bir akaryıt istasyonu olarak algılanacak genel bir görünüme sahip olması ve sarı-siyah renk kombinasyonunun dahi ayırt edicilik katmaması nedeniyle, 6769 sayılı SMKnın 5/1-b maddesi uyarınca ayırt edicilik vasfı bulunmadığına ve bu sebeple tescil edilemez nitelikte olduğuna karar vermiştir.
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ
Esas-Karar No: ████████ - █████████ T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20. HUKUK DAİRESİ ESAS NO : ████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ANKARA 5. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİTARİHİ : █████/2024NUMARASI : ████████ E. - ████████ K.DAVANIN KONUSU : Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali Taraflar arasında görülen davada Ankara 5. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen █████/2024 tarih ve ████████ E. - ████████ K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkili tarafından başvurusu yapılan ███████████ sayılı “..." markasının ayırt edici olduğunu ve aksi yönde verilen ...YİDK kararının hukuki dayanağının bulunmadığını, redde konu markanın, siyah, sarı ve beyaz renklerden oluşan özel bir tasarıma sahip olduğunu, müvekkilinin bu tasarım üzerinde önceki müracaatlara dayalı da hak sahibi olduğunu, söz konusu ... unsurunun, alışılagelmiş, basit, sıradan bir akaryakıt istasyonu formunda olmadığını, markanın ... arama motorunda yer alan diğer görsellerden farklı olduğunu, akaryakıt istasyonlarının bu şekilde var olmaları gibi bir zorunluluk bulunmadığını, SMK'nın 5/2. maddesi anlamında markanın ayırt edicilik kazandığını ileri sürerek, 2023-M-5969 sayılı ...Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu Kararının iptali ile ███████████ başvuru numaralı "..." ibareli markanın tescili talep edilen tüm mal ve hizmetler bakımından yayınına/tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili, "..." ibaresinden oluşan dava konusu marka başvurusunun ilgili tüketiciler tarafından, belirli bir ticari kaynağa ait bir işaret olarak algılanmayacağını, bu itibarla, başvurunun bir bütün olarak, markanın asli işlevi olan, belirli bir işletmeye ait mal ve hizmetleri, diğer işletmelere ait benzer mal ve hizmetlerden ayırt etmeyi sağlama işlevini yerine getiremeyeceğini, kararın yerinde olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin ve Hukuk Genel Kurulunun yerleşmiş uygulamasına göre (HGK. 19.11.2003 T, E. ███████-578, K. ████████) YİDK kararının yerinde olup olmadığının, kararın alındığı tarihteki koşullara göre değerlendirileceği (Y 11.HD, 21.01.2010 T, █████████ E ████████ K), davaya konu marka başvurusu üç boyutlu "..." markası hüviyetinde olduğu, dava konusu marka başvurusundan çıkartılan ve iş bu davaya konu olan mal ve hizmetlerin Türkçe tercümesinin; "01. Sınıf: Yanmayı iyileştirmek için yakıtlarda katkı maddesi olarak kullanılmak üzere kimyasal karışımlar; motor yakıtı için kimyasal katkı maddeleri, hidrojen. 04. Sınıf: Yakıtlar; yakıtlar için kimyasal olmayan katkı maddeleri, aydınlatıcılar; elektrik enerjisi, yağlayıcılar; endüstriyel yağ. 35. Sınıf: Araç ekipmanlarına, yani yağlayıcılar, fren hidrolik yağı, yakıt ve yağlayıcılar için kimyasal ve kimyasal olmayan katkı maddeleri, antifriz, temizlik ve koku karışımlarına yönelik perakende hizmetleri; araç parçalarına, araç aksesuarlarına, yakıtlara, motor yağlarına, araba bakım malzemelerine yönelik perakende hizmetleri; yeme ve içmeye yönelik perakende hizmetleri. 37. Sınıf: Araç tamiri, bakımı, yakıt ikmali ve şarj etme; araç servis istasyonları [yakıt ikmali ve bakım]; otomobil temizliği ve araba yıkama. 44. Sınıf: Umumi duş, lavabo tesisleri ve tuvalet sağlama." şeklinde olduğu, bu mal ve hizmetlerin tamamının, akaryakıt istasyonu ve akaryakıt istasyonunda tüketici ile buluşturulan mal ve hizmetlere ilişkin olduğu, dava konusu üç boyutlu ... markasının ilk bakışta akaryakıt istasyonunu çağrıştırdığı, bilirkişi heyetiince, piyasada farklı teşebbüslerce kullanılan akaryakıt istasyonu görsellerine ilişkin tespit edilen bulguların rapor içeriğine yansıtıldığı, bu görsellerden görüleceği üzere; akaryakıt istasyonlarının tamamının ortak özelliğinin, kolonlar üzerine yerleştirilmiş kare/dikdörtgen platform görüntüsü olduğu, dava konusu marka başvurusunda da aynı görünümün korunduğu, farklılaştıran herhangi bir ... veya kelime unsurunun eklenmediği, bu anlamda, ilgili tüketici tarafından davaya konu şeklin, direkt olarak akaryakıt istasyonu olarak algılanacağı, diğer yandan dava konusu ... markasının sarı-siyah renk kombinasyonundan oluşmasının da herhangi bir ayırt edicilik katmadığı, 6769 sayılı SMK 5/1-b maddesi kapsamında davaya konu marka başvurusunun somut ayırt edici olmadığı, dosya kapsamında sunulan uzman görüşünde yer verilen tespitlere itibar edilmediği, davacı tarafça, dava konusu ... markasının dünya çapında ve Türkiye’deki tanınmışlığı ve yoğun kullanımları nedeniyle ve önceki tarihli aynı/benzer tescilleri nedeniyle de ayırt edicilik kazandığını iddia etmişse de dosyaya sunulan deliller kapsamında değerlendirme yapıldığında davacının söz konusu iddiasını ispatlayamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, müvekkiline ait marka başvurusunun gerekli ayırt ediciliğe sahip olduğunu, ayrıca marka tescilinde mutlak ret nedenlerinin istisnasını oluşturan SMK m. 5/2 hükmüne göre, işaretlerin yaygın kullanım ile ayırt edicilik kazanabildiğini, müvekkilinin önceki tarihli tescilleri yoluyla ilgili işaret ve form üzerinde hak sahibi olduğunu, kullanımı sonucu ayırt edici nitelik kazandırdığını, uzman görüşü sunulmasına rağmen mahkemece dikkate alınmadığını ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. GEREKÇE : Dava, YİDK kararı iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacının marka başvurusuna konu şeklin, akaryakıt istasyonunu çağrıştırdığı, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda da piyasada kullanılan akaryakıt istasyonu görsellerine ilişkin bilgilerin bulunduğu, dava konusu marka başvurusunda da, bu görsellerdeki aynı görünümün korunduğu, farklılaştıran herhangi bir ... veya kelime unsurunun eklenmediği, bu nedenle ilgili tüketici tarafından davaya konu şeklin, akaryakıt istasyonu olarak algılanacağı, yani 6769 sayılı SMK'nın 5/1-b maddesi kapsamında davaya konu marka başvurusunun, marka kapsamından çıkarılan mal ve hizmetler yönünden somut ayırt ediciliğinin bulunmadığı, diğer taraftan dosyaya sunulan deliller kapsamında, dava konusu ... markasının ayırt edicilik kazandığının ispat edilemediği anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00-TL maktu istinaf karar ve ilam harcından, davacı tarafından istinaf başvurusunda yatırılan 427,60-TL istinaf karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 304,40-TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, 3-İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı uhdesinde bırakılmasına, 4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile █████/2026 tarihinde HMK 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi. GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : █████/2026BaşkanÜyeÜyeKatipBu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.