seyahat acentalarının yasal yükümlülüklere uymayan çevrimiçi platformun haksız rekabeti nedeniyle talep ettiği ihtiyati tedbirin reddine ilişkin istinaf incelemesi.

Seyahat acentalarının yasal yükümlülüklere uymayan çevrimiçi platformun haksız rekabeti nedeniyle talep ettiği ihtiyati tedbirin reddine ilişkin istinaf incelemesi.

Özet: Bir seyahat acentaları birliği, Türkiyede seyahat acentalarına özgü hizmetleri yasal izin, belge ve denetimlere tabi olmaksızın yürüterek haksız rekabete yol açtığını iddia ettiği bir çevrimiçi platformun faaliyetlerinin durdurulması ve internet sitesine erişimin engellenmesi için ihtiyati tedbir talep etmiş, ancak ilk derece mahkemesi, haksız rekabetin yaklaşık ispat koşulunun henüz oluşmadığı ve bilirkişi incelemesi gerektiği gerekçesiyle bu talebi reddederken, davacı taraf ise davalının yasal yükümlülüklere uymadan faaliyet göstermesinin haksız rekabet teşkil ettiğinin mevcut delillerle açık olduğunu savunarak karara itiraz etmiştir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

43. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: █████████

KARAR NO: █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: █████/2026 (Ara Karar)

NUMARASI: ███████ Esas (Derdest)

TALEP: İhtiyati Tedbir

İSTİNAF KARAR TARİHİ: █████/2026

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün ihtiyat tedbir isteyen davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

TALEP: İhtiyati tedbir talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; davalının haksız rekabete neden olan fiilleri nedeniyle, davacı ...seyahat acentalarının mağduriyeti telafisi güç bir nitelik kazandığını, zira, Türkiye’de seyahat acentalığı faaliyeti yürütülmesi 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu uyarınca; Kültür ve Turizm Bakanlığı’ndan işletme belgesi alınması, ...’a üyelik, işyeri açma ruhsatı temini, teminat yatırımı, zorunlu sigorta yaptırımı, yetkin personel istihdamı ve vergi yükümlülüklerinin yerine getirilmesi gibi çok sayıda idari, mali ve hukuki külfete tabi kılındığını, davacı ...seyahat acentaları bu yükümlülüklere eksiksiz olarak uymakta; her yıl yüksek tutarlarda aidat, sigorta primi, vergi ve teminat bedelleri ödemekte, personel çalıştırmakta ve faaliyetlerini denetim altında sürdürmekte olduğunu, buna karşılık davalı, "https://tr...com/" üzerinden Türkiye pazarında aynı sektöre yönelik konaklama tanıtımı, pazarlaması ve satış faaliyetlerini herhangi bir izin, belge veya denetime tabi olmaksızın yürütmekte; seyahat acentalarının tabi olduğu hiçbir yükümlülüğe katlanmaksızın, vergisel ve idari maliyetlerden kaçınarak doğrudan rekabet avantajı elde ettiğini, bu durumun, TTK'nın 54 ve 55. maddelerinde düzenlenen dürüstlük kuralına aykırı haksız rekabetin açık bir tezahürü olduğunu, davalının, hukuken yasaklanmış bir ticari faaliyeti sürdürerek yalnızca mevzuat ihlali gerçekleştirmemekte, aynı zamanda davacı Birlik üyelerinin ticari varlığını doğrudan tehdit eden sistematik bir haksız rekabet rejimi kurmakta olduğunu, HMK'nın 389. maddesi uyarınca hakkın elde edilmesini önemli ölçüde zorlaştıracak veya tamamen imkânsız kılacak yahut gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğmasına neden olacak hallerde ihtiyati tedbir kararı verilebileceğini, somut olayda, davalının hukuka aykırı faaliyetlerinin her gün devam etmesiyle davacı Birlik üyeleri bakımından telafisi güç zararlar doğduğunu, mevzuata uygun şekilde faaliyet gösteren seyahat acentaları, ağır idari ve mali yükümlülüklere tabi iken; davalının bu yükümlülükleri bertaraf ederek haksız kazanç elde etmesi rekabet dengesini kalıcı olarak bozmakta, sektörün yapısını geri döndürülemez biçimde etkilediğini, bu sebeple, HMK m.389 ve devamı maddeleri uyarınca, davalının haksız rekabet teşkil eden faaliyetlerinin yargılama sonuna kadar geçici olarak durdurulmasının, davacı Birlik üyelerinin ekonomik ve ticari varlığının korunması bakımından zorunlu olduğunu, bu kapsamda anılan web sitesinin Türkiye sınırları içerisinde erişiminin durdurularak, meydana gelen haksız rekabetin ivedilikle önlenmesi önem arz ettiğini, davacının Birlik üyelerinin telafisi mümkün

olmayacak zarara uğrayacaklarının ortada olduğunu, davalıya ait "https://tr...com/" uzantılı internet adresi üzerinden veya oluşturacakları başka bir adres üzerinden, Türkiye'de konaklama tesislerinin tanıtımı, satışı ve pazarlanması yönündeki faaliyetlerin tamamının durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesine, bu kapsamda "https://tr...com/" erişiminin engellenmesine, bu amaçla başta Bilgi Teknolojileri Kurumu başta olmak üzere haksız rekabetin gerçekleşmesini önleyecek makamlara yazı yazılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece mahkemesince ihtiyati tedbir talebi hakkında yapılan inceleme ve değerlendirme sonunda, "anılan hukuki açıklamalar uyarınca somut olay irdelendiğinde; davalının faaliyetlerinin haksız rekabet teşkil edip etmediğinin yargılama esnasında alınacak bilirkişi raporu ile tespit edilebilecek olması nedeniyle ve bu aşamada yaklaşık ispat koşulu oluşmadığından, davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin reddine," karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : İhtiyati tedbir talep eden davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının internet sitesinde konaklama, tur, paket tur gibi turizm ürünlerini ülkemizde satışa sunduğu hususunda bir tereddüt bulunmadığını, davalının sunduğu hizmetlerin seyahat acentalarına münhasır hizmetler olduğunu, davalı kanunen seyahat acentalarının tabi olduğu mali, cezai ve hukuki yükümlülüklere tabi olmaksızın ülkemizde faaliyette bulunduğu dosyanın mevcut delil durumu ile ortada olduğunu, davalının Türkiye'de bir şubesi ve hukuka uygun bir işyeri organizasyonu bulunmadığı ispatlanmış davalının 1618 sayılı kanun kapsamında seyahat acentlarının tabi olduğu yükümlülüklere uymadığı davalı şirketin Türkiye’de izin belgesi bulunmaksızın kısa süreli kiralamalara aracılık etmesi, her bir ilan ve kiralama işlemi bakımından idari yaptırıma tabi bir fiil teşkil ettiğini, davalı, 7464 sayılı kanunun 4. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendi uyarınca kanunda belirtilen hizmetlerin elektronik ticaretine ve tanıtımına imkân sağlayan bir platform olması sebebiyle, yukarıda belirtilen idari para cezası ve erişim engeli yaptırımına tabi tutulması esas olmalıyken, bu yasaklara rağmen faaliyetlerine hukuka aykırı olarak devam etmektedir.

sunduğumuz ''....com'' emsali hiçbir şekilde dikkate alınmadığını, ihtiyati tedbir talebinin aciliyeti ve telafisi imkansız zararlar

öte yandan davalının faaliyetlerinin sürdürülmesi, yalnızca rakip işletmelerin zarar görmesi sonucunu doğurmamakta; aynı zamanda kamu otoritesi tarafından kurulan denetim sistemini etkisiz hale getirerek tüketici güvenliğini ve turizm sektörünün kurumsal yapısını da zedelediğini, kanun koyucu tarafından öngörülen belgelendirme, teminat, sigorta ve denetim mekanizmalarının işlevsiz hale gelmesi, turizm sektöründe kayıt dışı ve denetimsiz faaliyetlerin yaygınlaşmasına yol açacak ve kamu düzeni bakımından ciddi riskler doğurduğunu beyanla, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE : Talep, haksız rekabetin tespiti ve meni istemiyle açılan davada ihtiyati tedbir kararı verilmesi, istemidir.

İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, talep konusuna ilişkin olarak ihtiyati tedbir şartlarının oluşup oluşmadığı noktasındadır.

İhtiyati tedbir isteyen davacı taraf, davalının 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu'nda düzenlenen yükümlülükleri yerine getirmeksizin ve seyahat acentalarına tanınan münhasırlığı ihlal ederek online satış kanalları ile haksız rekabet teşkil edecek şekilde faaliyette bulunduğundan bahisle davalıya ait "https://tr...com/" uzantılı internet adresi üzerinden veya oluşturacakları başka bir adres üzerinden, Türkiye'de konaklama tesislerinin tanıtımı, satışı ve pazarlanması yönündeki faaliyetlerin tamamının durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesine, bu kapsamda "https://tr...com/" erişiminin engellenmesine, bu amaçla başta Bilgi Teknolojileri Kurumu başta olmak üzere haksız rekabetin gerçekleşmesini önleyecek makamlara yazı yazılmasına karar verilmesi suretiyle ihtiyati tedbir talep etmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun Madde 61/1. Maddesine göre, dava açma hakkını haiz bulunan kimsenin talebi üzerine mahkeme, mevcut durumun olduğu gibi korunmasına, 56 ncı maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde öngörüldüğü gibi haksız rekabet sonucu oluşan maddi durumun ortadan kaldırılmasına, haksız rekabetin önlenmesine ve yanlış veya yanıltıcı beyanların düzeltilmesine ve diğer tedbirlere, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun ihtiyati tedbir hakkındaki hükümlerine göre karar verebilir.

6100 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 389/1. Maddesi ise, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir, şeklindedir. HMK'nın 390/2 maddesine göre de, tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Ayrıca bu kapsamda talebin somutlaştırılması gerekir.

Somut olayda davacı taraf, ....com “Hizmet Kullanım Koşulları”, fatura ve rezervasyon dökümü, "....com" davasına ilişkin gerekçeli kararlar, "....com" Rekabet Kurulu Kararı, dijital tespit tutanağı ve ekleri şeklindeki delillere dayanmıştır. Ancak sunulan bu deliller yargılamanın bulunduğu aşama itibariyle davalının 1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu kapsamına giren bir faaliyette bulunduğu ve faaliyetlerinin haksız rekabet teşkil ettiği iddiası bakımından yaklaşık ispat şartı bakımından yeterli değildir. Değişen durumlara göre ilk derece mahkemesinden yeniden tedbir talep edilmesi de mümkün olmasına ve sonuç itibariyle, yargılamayı yürütüp uyuşmazlığı karara bağlayacak olan ilk derece mahkemesinin takdirine göre ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin kararında herhangi bir isabetsizlik görülmemiştir.

HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından ihtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

KARAR : Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;

1-İhtiyati tedbir talep eden davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-İhtiyati Tedbir talep eden davacı tarafından başvuru sırasında istinaf karar harcı peşin olarak yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

3-İhtiyati tedbir talep eden davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)f maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi. █████/2026