Özel Güvenlik Hizmet Sözleşmesi Kapsamında Verilen Teminat Mektubunun İşçilik Alacakları Sorumluluğu Nedeniyle İadesi Talebinin Reddine İlişkin Hukuki Uyuşmazlık.
Özet: Özel güvenlik hizmet alım sözleşmesini eksiksiz tamamlayan ve Sosyal Güvenlik Kurumundan ilişiksizlik belgesini alan davacı yüklenicinin, sözleşmenin işçilik alacaklarından birincil derecede sorumlu olduğunu öngören maddeleri ve davalı aleyhine süren işçi alacağı davaları gerekçe gösterilerek, teminat mektubunun iadesi talebi, davacının davalıya borcu bulunmadığı ispatlanamadığı gerekçesiyle hem ilk derece mahkemesi hem de istinaf tarafından reddedilmiştir.
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
SAYISI : ███████ E., █████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 6. Asliye Ticaret MahkemesiSAYISI : ████████ E., ████████ K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü. I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında 09.10.2015–08.10.2017 tarihleri arasında geçerli olmak üzere Özel Güvenlik Hizmet Alım Sözleşmesi düzenlendiğini, bu sözleşme gereğince ... Bankası ... Şubesine ait 28.08.2015 tarih ve 1.200.000,00 TL bedelli teminat mektubunun davalıya verildiğini, sözleşme gereği işin süresi içinde eksiksiz bir şekilde ifa edilmesine ve Sosyal Güvenlik Kurumundan İş Bitirme Belgesi alınmasına rağmen davalı kurumun teminat mektubunu iade etmediğini, 22.09.2015 Tarihli Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin 11.4. numaralı maddesine göre; “Yüklenicinin idareye herhangi bir borcunun bulunmaması, SGK’dan İlişiksiz Belgesinin alınması, İdareye ve SGK’ya olan borçları ve ücretin ödenmesi” halinde kesin teminatın iade edileceğinin belirtildiğini, tüm şartların gerçekleşmesine rağmen teminat mektubunun sözleşmeye aykırı olarak iade edilmediğini, davalı kurumun teminat mektubunu iade etmeme gerekçesinin, müvekkili firmada daha önce çalışmış işçilerin kıdem tazminatlarına dair ikame ettikleri davalar olduğunu, kıdem tazminatı ödemelerinden münhasıran davalı kurumun sorumlu olduğunu beyan ederek, davanın kabulü ile ... Bankası ... Şubesi'nin 28.08.2015 tarih ve 1.200.000,00 TL bedelli teminat mektuplarının iadesini ve hükümsüzlüğünün tespitini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde; davacı şirketin işçileri tarafından müvekkili kuruma karşı, işçi alacakları olduğu iddiası ile çeşitli davalar açıldığını, söz konusu davaların bir kısmının karara çıktığını ve Yargıtay aşamasında iken bir kısmında ise halen yargılamanın devam ettiğini, davacı firmanın ihale bitimi nedeni ile ... ve müvekkili şirket tarafından hakedişlere dâhil edilerek ödenen personel kıdem tazminatları ile diğer sosyal hakları çalışanlarına ödemeyerek yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bahse konu işçilerin iş mahkemesindeki alacak davalarının sonucuna göre ve davalı müvekkili şirkete karşı bu hizmet işinden dolayı hiçbir borcunun bulunmadığı tespit edildikten sonra teminatın iadesinin talep edilmesi gerektiğini, davacı şirketin hizmet alım sözleşmeleri ile teknik şartnamelerinin VII-Yüklenicinin Sorumlulukları Bölümü Madde 29 “Yüklenici, tüm çalışan özel güvenliklerin her türlü yasal haklarından ve ödemelerinden birinci derecede sorumludur. Bu yönde ... A.Ş.’ye gelecek ya da intikal edecek ödemeler doğrudan yükleniciye rücu etmiş sayılır” hükmünün amir olduğunu, işbu hüküm gereğince davacı şirketin işçilik alacaklarını ödeme yükümlülüğü bulunduğunu, davacı şirketin müvekkili davalı şirkete olan iş sözleşmelerinden ... borçlarını ödemediğini belirterek davanın reddini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının değerlendirilmesinde taraflar arasındaki sözleşmenin eki hizmet alım teknik şartnamesinin 29. maddesinde yüklenicinin tüm çalışan özel güvenliklerin her türlü yasal haklarından ve ödemelerinden birinci derecede sorumlu olduğu, bu yönde ... A.Ş.'ye gelecek ya da intikal edecek ödemelerin doğrudan yükleniciye rücu etmiş sayıldığı düzenlemesinin bulunduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin 11.4.1 maddesinde taahhüdün sözleşme ve ihale dökümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra, Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan alınan ilişiksiz belgesinin idareye verilmesinin ardından kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların iade edileceğinin düzenlendiği, söz konusu düzenlemede yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığının tespiti ve SGK'dan alınacak ilişiksiz belgesinden sonra teminatın iadesinin düzenlendiği, davaya dayanak sözleşme gereğince yüklenen işte çalışan işçiler tarafından davalı aleyhine açılmış derdest ve bir kısmı henüz kesinleşmemiş davalar bulunduğu, teminat mektubunun iadesi için SGK ilişiksiz belgesinin sunulmasının tek başına yeterli olmadığı, davacının davalıya sözleşme gereğince hiçbir borcunun bulunmadığının ispatlanmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacı vekili temyiz dilekçesinde; sözleşme konusu iş nedeniyle SGK’dan “ilişiksizdir” belgesi alındığını, ihale konusu işin süresinde tamamlandığını ve eksiksiz bitirildiğini, davalı kuruma karşı herhangi bir borçlarının bulunmadığını, işçilik alacağı davalarının teminatın iadesine engel teşkil etmeyeceğini, teminatın iadesi talebi anında henüz kesinleşmiş bir işçilik alacağı davası da olmadığını, kıdem tazminatı ödemelerinden davalı kurumun sorumlu olduğunu beyan etmektedir.B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık, taraflar arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmesi kapsamında verilen teminat mektubunun iadesi ve hükümsüzlüğünün tespiti istemine ilişkindir.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1. maddesi hükmü uyarınca ONANMASINA,Aşağıda yazılı harcın temyiz edene yükletilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,22.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.