Trafik kazasından kaynaklanan haksız eylem zararları nedeniyle sigorta şirketinin rücu talebiyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasının gerekçeli kararı
Özet: Bir sigorta şirketi tarafından, sigortalısı olan davalının %100 kusurlu bulunduğu 19.08.2021 tarihli trafik kazası sonucu üçüncü tarafın sigortacısına ödenen 37.923,92 TLlik maddi hasar bedelinin rücuen tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamı ve davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesi talebiyle açılan davada; toplam 80.760,60 TL zarar (maddi hasar ve değer kaybı) tespit edildiği, kaza anındaki sigorta teminat limitinin 43.000,00 TL olduğu ve davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı bir yargılama süreci detaylandırılmaktadır.
T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINAYARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████.b......................................DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 19.08.2021 günü saat 18:15 sıralarında ... plakalı aracın sürücüsünün yolun sağında yaklaşık 9-10 tane başıboş koyunlardan birine çarpmamak için frene bastığı bu sırada ... ... Türk Sigorta Şirketinde Zorunlu Trafik Sigortası kapsamında sigortası bulunan ... plakalı aracın sürücüsünün ... plakalı aracın sağ arka köşesine çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, dava dışı ... plakalı aracın sürücüsü Karayolları Trafik Kanunu 56/1-C kuralını ihlal ederek kazaya sebebiyet verdiğini, müvekkili şirket tarafından ödenen tazminin rücusunun davalı sigortalı şirketten talep edilmesinin hukuka ve kanuna uygun olduğunu, sigortacının, bazı durumlarda sigorta ettirene (kendi sigortalısına) rücu edebileceğini, sigortacı yada sigorta şirketinin trafik kazası sonrası araçta meydana gelen gerçek zarardan teminat limiti kapsamında sorumlu olduğunu, ... tarafından █████/2022 tarihinde sigorta tahkim komisyonuna başvurulduğunu, başvuruya karşı taraflarınca teminat limitinin son bulduğu bu nedenle tarafları aleyhine hüküm kurulamayacağının belirtildiğini, ancak Sigorta Tahkim Komisyonu tarafından kurulan hükümde teminat limitinin üzerinde ödeme yapmaları gerektiğine karar verildiğini, bu nedenlerle taraflarınca davalı aleyhine icra takibi başlatılmış olup davalı tarafça haksız ve kötü niyetli olarak işbu takibe itiraz edildiğini, müvekkili şirketçe doğru ve hukuka uygun olarak başlatılan icra takibine davalı tarafın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun işbu itirazları sonucunda takibin durmasının müvekkilinin zarara uğramasına sebep olduğunu, bu nedenle davalının en az % 20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesini belirterek davalının ... 3. Genel İcra Dairesinin ████████ E. Sayılı dosyasında haksız ve yersiz olarak yaptığı itirazın iptaline ve takibin devamına, davalının %20 den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir. Davalı tarafça dosya kapsamına cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür. █████/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; davalının maliki olup davacıya da ZMM(Trf) Sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...'nin meydana gelen akanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun “Madde 52/b-c, 56/c. ve 84/d. Maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olacağı, dava dışı ... plakalı araç sürücüsü ...'in kazanın meydana gelmesinde kusursuz olacağı, dosya kapsamındaki ekspertiz raporu ve detaylı olmayan fotoğrafların incelenmesinden dava dışı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısının ... plakalı kasko sigortalı aracının █████/2021 tarihinde meydana gelen kaza sonucunda hasar gören parçalarının değişim ve onarımının uygun olduğu, eksper raporu ile tespit edilen 50.760,60TL hasar miktarının uygun Sigorta Tahkim Komisyonu'nun 2022.E.457798 başvuru numaralı dosyası kapsamında alınan ve █████/2023 tarihili K-███████████ karar numaralı Uyuşmazlık Hakem Kararında uygun olduğu belirtilen bilirkişi raporunda ... plakalı ... marka ...1.6 TDI BMT 120 ... DSG tipi 2016 model aracın 111.512 km 'deki aracın kaza tarihi itibariyle piyasa rayiç değeri olarak tespit edilen 400.000,00TL ile onarım sonrası değerinde düşüş meydana gelerek değeri 370.000,00TL arasındaki fark ile hesaplanan değer kaybı zararı ile ilgili olarak tespit edilen 30.000,00TL değer kaybı zararının tahkim dosyasında da işleme alınarak uygun olduğuna karar verilmiş olması göz önüne alınarak yapılan değerlendirmesinde tespit edilen 30.000,00TL değer kaybı zararının uygun olduğu, dosya kapsamında davacı sigorta şirketi ile davalı sigortalısına ait ... plakalı araca ait kaza için düzenlenmiş Ölümlü/Yaralanmalı Trafik Kazası Tespit Tutanağında belirtilen bilgilere göre 1294065321 numaralı bitiş tarihi █████/2022 olan davacı sigorta şirketi ... sigorta tarafından düzelenmiş trafik poliçesi olduğu anlaşılmış, kaza tarihi itibariyle teminat limitinin 43.000,00TL olduğunun tespit edildiği, dosya kapsamında yapılan incelemede ... plakalı araçta █████/2021 tarihlinde meydana gelen kaza sonucu 50.760,60TL maddi zarar ile 30.000,00TL değer kaybı zararı toplamı olan 80.760,60TL olduğu, bu zararın 37.923,92TL'lik kısmının maddi zarar kapsamında dava dışı sigorta şirketine rücu ödemesi olarak yapıldığı, 5.076,08TL'lik kısmının değer kaybı ödemesi olarak, 5.150,00TL'lik kısmının değer kaybı ödemesi olarak ve 19.773,92TL'lik kısmının değer kaybı ödemesi olarak (toplam değer kaybı ödemesi 30.000,00TL) yapılmış olduğu anlaşılmış olup toplam zarara karşılık yapılan ödemelerin icra yolu ile yapıldığı ve icra dosyalarının asıl alacak hesap detaylarının dosya kapsamında olmaması sebebiyle davacı sigorta şirketinin trafik poliçesi teminat limiti olan 43.000,00TL'nin üzerinde yapmış olduğu asıl alacak ödemelerinin hesaplaması yapılamamış davacı sigorta şirketinin davalı sigortalısından talep edebileceği fark miktarının tespiti bu sebeple belirlenemediği, davacı sigorta şirketinin teminat limiti 43.000,00TL'nin üzerinde yapmış olduğu asıl alacak ödemeleri için talepte bulunabileceği anlaşılmış takdiri ve hukuki değerlendirmesi Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu bildirilmiştir. █████/2024 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle; kök raporda herhangi bir değişikliğe gidilmediği bildirilmiştir. █████/2024 tarihli bilirkişi heyeti 2. Ek raporunda özetle; kök raporda herhangi bir değişikliğe gidilmediği, davacı ... plakalı araç trafik sigortacısının sigortalısı için dava dışı ... plakalı araç hasarı için toplamda 67.923,90TL (37.923,92TL + 5.076,08TL + 5.150,00TL + 19.773,90TL) ödeme yapmış olduğu, teminat limiti 43.000,00TL'nin üzerinde kalan 24.923,90TL için davalı sigortalısı adına ödeme yapmış olduğu icra emirleri ve ödeme dekontlarından tespit edildiği bildirilmiştir. █████/2025 tarihli bilirkişi heyeti 2. Ek raporunda özetle; kök ve 2. Ek rapordaki görüşlerinde herhangi bir değişikliğe gidilmediği bildirilmiştir. Dava, ZMMS’den kaynaklı rücu istemine ilişkindir. Taraflar arasında geçerli ZMSS poliçesinin düzenlenme tarihinde yürürlükte bulunan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMMS) Genel Şartlarının zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı başlıklı B.4/a bendinde tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelme hali rücu nedeni olarak hükme bağlanmış olup, bu maddede tam kusurdan değil, kasıt veya ağır kusurdan söz edilmektedir. Kast, özel hukukta kusur çeşitlerinden olup, haksız bir sonucun elde edilmesi için bilerek ve isteyerek yapılan iradi faaliyettir. Kusur ise, tazminatı veya cezalandırılmayı gerektiren hukuka aykırı davranış biçimidir. Kusur, ihmal veya tedbirsizlik sonucunda ortaya çıkar. Ayrıca borçlunun sözleşmenin gereklerini yerine getirmemesi akdi kusurdur. İhmal; haksız sonuca yönelmemekle birlikte, durumun ve koşulların gerektirdiği dikkat ve özeni göstermeme hâli, dikkatsizlikten ve/veya özensizlikten kaynaklanan kusur; savsama ve gerekli özeni göstermeme durumudur. KTK ve yasa ile yönetmeliklerde yapılan düzenlemelerle belirlenen, bir trafik kuralı ihlal edilmesine rağmen, her ihlal ağır kusur kavramında değerlendirilemeyecektir. Belirlenen kurallar kusurun belirlenmesinde önemli bir unsur olup, bunlara aykırı davranış, sorumluluk hukuku açısından kusurlu davranış olarak kabul edilir.Somut olayda, sigortalı araç sürücüsünün takip mesafesini korumayarak önündeki araca çarptığı cihetiyle kazanın meydana gelmesinde % 100 oranında tam kusurlu olması rücu için yeterli değildir. Zira, yukarıda izah edildiği üzere ağır kusur kavramı özel hukuk kavramı olup kasıt olmamakla beraber kasta yakın bir kusurun mevcudiyetini ifade eder. Dava konusu olayda ise davalı sigortalı araç sürücüsünün salt anılan trafik kurallarına aykırı davranışı nedeniyle % 100 kusurlu bulunması, başlı başına kasıtlı yada ağır kusuru olduğu anlamına gelmez. Üstelik böyle bir durumda hasarın teminat dışında kaldığını ispat yükü TTK'nin 1282. maddesi hükmü gereğince sigortacıya düşmektedir.( Yargıtay 17. HD'nin █████/2016 tarih ve █████████ E. - █████████ K. .12.11.2019 tarih ve █████████ E. - ██████████ K.) Bu itibarla, sigortalıya atfı kabil davranış rizikonun teminat dışı kalmasına neden olmadığı gibi davacının poliçe ile üstlendiği sorumluluğunu ortadan kaldırıcı bir etkisi de bulunmaktadır.Açıklanan sebeplerle davanın reddine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM:1-Davanın REDDİNE, 2-Alınması gerekli 615,40 TL harçtan peşin alınan 469,33 TL harcın mahsubu ile bakiye 146,07 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,5-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine, 6-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025