Tarım Kredi Kooperatifinin menfi tespit davasında davalı sıfatıyla harç muafiyeti bulunmadığından eksik istinaf harçlarının ikmali için dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesi kararı.
Özet: İstinaf incelemesine konu olan dosyada, davalı sıfatıyla istinaf kanun yoluna başvuran Tarım Kredi Kooperatifinin, 1581 sayılı Kanunun 19. maddesine dayanarak istinaf harçlarından muafiyet talebi değerlendirilmiş; ancak ilgili yasal düzenleme ve Yargıtay kararları uyarınca bu muafiyetin kooperatifin davacı olduğu belirli dava türlerinde geçerli olduğu, davalı konumunda harçtan muafiyetinin bulunmadığı tespit edildiğinden, eksik istinaf başvuru harcı ve karar harcının belirlenen kesin süre içinde tamamlanması, aksi takdirde istinaf başvurusundan vazgeçilmiş sayılacağı yönündeki bildirim için dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine hükmedilmiştir.
T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ45. HUKUK DAİRESİDOSYA NO: ████████ KARAR NO: ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO: █████████ KARAR NO: ████████DAVA TARİHİ : █████/2018KARAR TARİHİ: █████/2021DAVA: Menfi Tespit (Kooperatif Ortaklığından Kaynaklanan)KARAR TARİHİ: █████/20266100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca dosya incelendi,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesinin yukarıda esas karar numarası yazılı kararına karşı, davalı ...vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş, dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde; 1581 sayılı ....Kanunu'nun 19/B maddesi gereği harçtan muaf olduğunu beyan ederek istinaf yoluna başvurma harcı ile istinaf karar harcını yatırmamış, mahkemece harç ikmali hususunda muhtıra çıkartılmamıştır. 1581 sayılı Tarım Kredi Kooperatifleri Ve Birlikleri Kanunu'nun 19.maddesinde;"A) Bu kanuna göre kurulacak ve kurulmuş sayılan kooperatiflere ortak olmak üzere başvuran üreticilerle, ortakların kooperatifleriyle yapacakları her türlü işlemler ve bunlarla ilgili kağıt, belge, senet, beyanname, taahhütname, vekaletname, makbuz, kooperatif lehine yapacakları ipotek ve rehinler her türlü resim, harç ve vergiden,B) Bu kanuna göre kurulacak ve kurulmuş sayılan kooperatifler, bölge ve merkez birlikleri,a) Kurumlar, gider, gayrimenkul kıymet artışı, intikal ve diğer vergilerden ve icra makamları, resmi daireler ve mahkemeler nezdinde yapacakları takip ve tahsillerle açacakları tazminat davaları ile ilgili her nevi talep, tebliğ ve kararlar her türlü masraf, vergi, resim ve harçlardan.... Muaftır" hükmü yer almaktadır.Davalı ...her ne kadar harçtan muaf oldukları gerekçesiyle istinaf harçlarını yatırmamış ise de yukarıda yer verilen yasal düzenleme uyarınca yalnızca yapacakları icra takibi ve açacakları tazminat davaları nedeniyle harçtan muaf oldukları oysa eldeki davada davacı değil davalı sıfatıyla yargılamaya katıldığı anlaşıldığından yargı harçlarından muaf değildir.Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun █████/2019 tarihli ███████-3297 E. ████████ K. sayılı ilamında da; "...1581 sayılı Kanun'un 19'uncu maddesinin B bendinin (a) alt bendi hükmü dikkate alındığında, Tarım Kredi Kooperatifleri Merkez Birliğinin davacı olduğu davalarda harçtan muaf olduğu, somut uyuşmazlıkta ise, davalı konumunda yer aldığı, bu nedenle harçtan muafiyetinin söz konusu olmadığına..." ,Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin █████/2025 tarihli █████████ E. 2025/3 K sayılı kararında da; "...1581 Sayılı Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birlikleri Kanunu'nun 19/B-a maddesi uyarınca ilgili kooperatifler davacı oldukları davalarda harçtan muaf olmalarına karşın, somut uyuşmazlıkta, Tarım Kredi Kooperatifinin davalı olduğu, ve harçtan muafiyetinin söz konusu olmadığı..." yönünde karar verilmiştir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 344. maddesinde "İstinaf dilekçesi verilirken, istinaf kanun yoluna başvuru harcı ve tebliğ giderleri de dâhil olmak üzere tüm giderler ödenir. Bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi hâlde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir. Verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verir. Bu karara karşı istinaf yoluna başvurulması hâlinde, 346 ncı maddenin ikinci fıkrası hükmü kıyas yoluyla uygulanır." hükmü yer almaktadır. Yasal düzenleme uyarınca istinaf başvuru harcı ve nispi karar harcının davalı tarafça ikmali gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, istinaf kanun yoluna başvuran davalı harçtan muaf olmadığı için HMK'nın 344.maddesi uyarınca istinaf yoluna başvurma harcı ve karar harcının ikmali gerektiğinden istinaf yoluna başvurma harcı, istinaf karar harcının bir haftalık kesin süre içerisinde tamamlanması, aksi halde istinaf başvurusundan vazgeçmiş sayılacakları hususunun yazılı olarak bildirilmesi, verilen kesin süre içinde istinaf harçları tamamlanmadığı takdirde istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilerek tebliğ edilmesi, verilen kesin süre içinde istinaf harçlarının tamamlanması veya istinaf harçlarının tamamlanmaması sebebiyle istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına dair verilen kararın tebliğ tarihinden itibaren bir hafta içinde istinaf edilmesi durumunda ise istinaf harç ve giderleri de yatırıldıktan sonra dosyanın istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize gönderilmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Yukarıda açıklanan harç eksikliğinin ikmali amacıyla dosyanın mahalline GERİ ÇEVRİLMESİNE,2-Eksiklik ikmal edildiği takdirde dosyanın istinaf incelenmesi için tekrar Dairemize GÖNDERİLMESİNE,6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 352/1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan ön inceleme sonucunda oybirliği ile karar verildi. █████/2026