Murisin konut kredisi hayat sigortası teklifi sonrası ferdi kaza sigortasına çevrilmesi ve mirasçıların borçtan menfi tespiti talebi.
Özet: Davacılar, murislerinin bankadan kullandığı konut kredisinin teminatı olarak teklif edilen ancak primi ödenmeyerek ferdi kaza sigortasına çevrildiği iddia edilen hayat sigortası kapsamında murisin vefatı üzerine borçlu olmadıklarının tespiti talebiyle açtıkları davada, ilk derece mahkemesinin hayat sigortasının geçerli olmadığını belirterek davayı reddetmesine karşın, istinaf mahkemesi muris ile bankanın zararın oluşumunda müterafik kusurlu olduğunu, iptal edilen hayat sigortası sertifikasına göre hak kazanılan ve ödenmeyen prim düşüldükten sonra 55.807,86 TL tutarında tazminatın kredi borcuna mahsuben bankaya ödenmesi gerektiği sonucuna vararak, davacıların bu miktar için bankaya karşı menfi tespit davası açmakta haklı olduğuna ve ilk derece mahkemesi kararının hatalı olduğuna hükmetmiştir.
MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : ████████ E., ███████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Mersin 2. Tüketici MahkemesiSAYISI : ████████ E., ████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ile davalı ... Bank A.Ş vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVADavacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin murisi .. ..'nin 02.03.2015 tarihinde davalı ... Bank .. Şubesi'nden 127.500,00 TL tutarında konut kredisi kullandığını, 27.02.2015 tarihinde ... ... ve Emeklilik A.Ş'ye 5376146 poliçe nolu 10 yıl süreli ... sigortası yaptırdığını, müvekkillerinin murisinin 22.05.2016 tarihinde vefat ettiğini, müvekkillerinin davalı bankaya başvurarak borcun ... sigortası kapsamında ödenmesi gerektiğini belirttiklerini, davalı bankaca ... sigortasının iptal olduğu ve sigortanın ferdi kaza sigortasına çevrildiği yönünde bilgi verildiğini, muris ..'nin yaptırdığı ... sigortasının değiştirilmesi işleminin akıl ve mantığa uymadığını beyan ederek, davalarının kabulüne, müvekkillerinin davalılara borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı ... ... ve Emeklilik A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin bu sözleşmenin tarafı olmadığından şirkete husumet düşmeyeceğini, davacı ile müvekkili şirket arasında akdedilen bir sigorta poliçesinin bulunmadığını, ... nolu ... Sigorta Poliçesi'nin teklif aşamasında kaldığını, bu poliçeye murisin herhangi bir ödeme de yapmadığını, bu suretle şirketin tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, davacılar murisi ile aralarında akdedilen tek poliçenin .. Kaza Sigorta Poliçesi olduğunu, bu kapsamda da yalnızca kaza sonucu oluşan hallerin teminat kapsamına alındığını dolayısıyla bundan da herhangi bir tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Davalı ... Bank A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacılar murisinin bankadan 43.000,00 TL tutarlı 120 ay vadeli konut kredisi kullandığını, kredinin teminatı olarak ipotek alındığını aynı zamanda müşteri tarafından diğer davalı ... ... Emeklilik A.Ş. adına müvekkili banka şubesince acente sıfatı ile .. Kaza Sigortası yapıldığını, ... sigortası yaptırılmasının zorunlu olmadığını, bu nedenle müvekkili bankaya ... sigortası yaptırmadığı gerekçesiyle bir kusur atfedilmesinin kesinlikle doğru olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 26.02.2015 tarihinde müşteri ..'ye sunulan 10 yıl süreli, 1.567,14 TL prim tutarlı ... sigortası teklifini kabul etmemesi üzerine ... nolu poliçenin sadece teklif aşamasında kaldığı, müteveffanın bu teklifi kabul etmeyerek sigortayı yaptırmadığı, sigortacının yükümlülüklerinin başlayabilmesi için gerekli şart olan 1.567,14.TL'lik sigorta priminin yatırılmadığı, bankanın 5376146 poliçe nolu kredi ... sigortası teklifini kabul etmeyen müteveffaya bu sigortanın yerine prim bedeli daha az olan ferdi kaza sigortası yapılması için ... Bölge Müdürlüğü'nden alınan uygunluk görüşü ile 349,43 TL prim tutarında ferdi kaza sigortası teklifi sunulduğu ve bu teklifi müteveffanın kabul ederek 03.03.2015 tarihinde 349,43 TL prim tutarının hesaptan karşılanması suretiyle 5376205 poliçe nolu ferdi kaza sigortasını yaptırdığı, müteveffanın kullandığı 127.500,00 TL tutarındaki konut kredisinden dolayı davacıların bankaya borçlu olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekilinin istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar murisi ve acente sıfatıyla sigorta poliçesini düzenleyen davalı bankanın zararın oluşumuna müterafik kusuru ile sebebiyet verdiği, murisin vefat ettiği 22.05.2016 tarihi itibariyle iptal edilen ... sigortası sertifikasına göre teminat tutarı 114.750,00 TL olup %50 kusur durumuna göre davacılara ödenmesi gereken tazminat tutarının 57.375,00 TL olduğu, ancak muris ... sigortası için ödemesi gereken 1.567,14 TL primi ödemediğinden, ödemeden kurtulduğu bu miktarın da tazminat miktarından düşülmesi gerektiği, sonuç olarak murisin ölüm tarihi olan 22.05.2016 tarihi itibariyle davacıların 55.807,86 TL tazminata hak kazanmış olup bu tutarın kredi borcuna mahsuben bankaya ödenmesi gerekirken geçerli bir poliçe bulunmadığı gerekçesiyle bunun yapılmadığı, bu nedenle davacıların 55.807,86 TL için bankaya karşı menfi tespit davası açmakta haklı olduğu, İlk Derece Mahkemesince davalı banka aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğu, davanın muris tarafından kullanılan konut kredisinden dolayı davacıların borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olup kredi sözleşmesinin taraflarının muris ve banka olması, davalı sigorta şirketinin kredi ilişkisinin tarafı olmaması nedeniyle davalı ... ... ve Emeklilik A.Ş. hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken esastan reddine karar verilmesinin de doğru olmadığı belirtilerek, İlk Derece Mahkemesince davalı banka hakkında açılan davanın 55.807,86 TL için kabulüne kalan kısım yönünden reddine, davalı ... ... ve Emeklilik A.Ş. hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmadığından, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davalı ... ... ve Emeklilik A.Ş. hakkında açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalı ... Bank A.Ş. hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile davacıların davalı bankaya kullandırılan kredinin 55.807,86 TL'lik kısmı yönünden borçlu olmadığının tespitine, fazlaya yönelik talebin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacılar vekili temyiz dilekçesinde; öncelikle husumet yönünden verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalı ... Bank A.Ş'nin diğer davalı ... ... ve Emeklilik A.Ş. adına hareket eden acenta olup bu ikisini ayrı düşünmenin imkansız olduğunu, davalı ... Bank A.Ş'nin sigorta işlemlerinde ... ... ve Emeklilik A....yi temsilen işlem yaptığını, bu itibarla husumet yönünden verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, esas yönünden kabulüne karar verilen 55.807,86 TL dışında kalan fazlaya ilişen kısmın reddine ve kesin olduğuna ilişkin verilen kararın da usul ve yasaya aykırı olduğunu, açılan davanın çekilen kredi için yapılan sigorta işleminin yapılıp sonra iptal edilmesine ilişkin olup müvekkilerinin veya murisin bu yapılan sigorta işleminde herhangi bir dahili ve kusuru bulunmadığını, müvekkillerinin murisi ile davalılar arasında ... sigortası sözleşmesinin hukuken akdedildiğini, yapılan ... sigortasına karşılık para da tahsil edildiği halde bu para daha sonra müvekkillerin murisinin bilgisi dışında ferdi ... sigortasına dönüştürülmek istendiğini, ancak müvekkilerin murisinin buna ilişkin her hangi bir kabulü ve rızası bulunmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. Davalı ... Bank A.Ş vekili temyiz dilekçesinde; müvekkili bankanın kredi veren kuruluş olup sigorta poliçesi düzenlettirme gibi bir sorumluluğu bulunmadığını ve sigorta kapsamında ancak diğer davalı ... ... Emeklilik A.Ş'nin acentesi sıfatıyla faaliyet gösterdiğini, müvekkili bankanın sadece ... ... Emeklilik A.Ş'yi temsilen sigorta işlemlerini yapabildiğini, huzurdaki davanın konusunun da müvekkilinin sorumluluk alanına giren krediye ilişkin bir unsur olmayıp sadece sigorta poliçesinin varlığıyla ilgili bir durum olduğunu, yani davanın konusu itibariyle muhatabının sadece ... ... ve Emeklilik A.Ş olması gerekirken husumet itirazının kabul görmeyip diğer davalı ... ... Emeklilik A.Ş yönünden verilen husumet yokluğuna dair kararın çok açık bir şekilde hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, davalı sigorta şirketi tarafından ... ... Sigortası Sertifikası tanzim edilen, davalı banka tarafından konut kredisi kullandırılan davacıların murisinin vefatı nedeni ile davacıların davalılara borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkindir. 1. Dosya kapsamında bulunan davalı ... ... ve Emeklilik A.Ş imzasını taşıyan kredi bilgilendirme formu incelendiğinde 10 yıl için düzenlenmesinin teklif edildiği, primlerin sigortalının hesabından veya kredi kartından tahsil edilmesi hususunun da formda yazılı olduğu, davalı sigorta şirketince düzenlenen talep formunun kabul edilmediğine ilişkin davacı tarafça verilmiş yazılı bir belge olmadığına göre davacı tarafça talebin reddedildiğinin söylenemeyeceği, davalı sigorta şirketinin de sigortalının hesabından veya kredi kartından prim tahsil etme yönünde girişiminin sonuçsuz kaldığı sigorta şirketi tarafından ispat edilemediğine göre kendisine sunulan bilgilendirme formuna güvenerek ... sigortası yaptırdığı inancında olan müteveffa yönünden sigorta ilişkisinin kurulduğu kabul edilmiş olmakla prim ödenmediği gerekçesi ile müterafik kusur indirimi yapılması doğru görülmemiştir. 2. Yukarıda (1) numaralı bentte yapılan açıklamalara göre taraflar arasında geçerli bir ... sigortası poliçesi düzenlendiğinin kabulü ile ... ... ve Emeklilik A.Ş yönünden husumet yokluğu nedeni ile usulden ret kararı verilmesi doğru olmamış, sözleşmede öngörülen teminatın öncelikle krediyi veren bankaya ödenmesi gerektiğinden kredi borcu belirlenerek toplam tazminat tutarı dikkate alınarak davacıların davalı bankaya ne miktar borcu kalmadığı yönünde karar verilmesi, davalı sigorta şirketi yönünden de dain mürtehin banka şubesine teminat miktarınca sorumlu olduğu kabul edilerek karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır. VI. KARAR Yukarıda (1) ve (2) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı ... Bank A.Ş vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun kısmen kabulüne ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacılara ve davalı ...Ş'ye iadesine,Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,05.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.