Boğaziçi Kanununa aykırı ruhsatsız yapı yıkım kararına yapılan itirazın, yetkili belediye encümeni yerine imar müdürlüğünce reddedilmesi Danıştay tarafından yetki yönünden hukuka aykırı bulunarak bozuldu.
Özet: Boğaziçi Kanunu kapsamında ruhsatsız yapıya ilişkin belediye encümeni tarafından verilen yıkım kararına karşı yapılan itiraz başvurusunun, yetki ve usulde paralellik ilkesine aykırı olarak yetkili makam belediye encümeni yerine boğaziçi imar müdürlüğü tarafından değerlendirilip reddedilmesi hukuka aykırı bulunarak, ilk derece mahkemesinin davayı reddeden kararını hukuka uygun bulan bölge idare mahkemesi kararı bozulmuştur.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Ulaşım Çözümleri Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:Dava konusu istem: İstanbul ili, Sarıyer ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız yapı yapıldığından bahisle 2960 sayılı Boğaziçi Kanunu uyarınca düzenlenen yapı tatil tutanağına istinaden anılan Kanunun 13/a maddesi uyarınca söz konusu yapının yıkımına ilişkin ... tarih, ... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Encümen kararına karşı davacı tarafından yapılan █████/2024 tarihli itiraz başvurusunun reddine ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Boğaziçi İmar Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; dava konusu taşınmaz üzerinde tespit edilen ruhsata aykırıkların yıkılmasına yönelik dayanak encümen kararına karşı açılan davada işlemin hukuka uygun olduğunun ve söz konusu taşınmazda yapı kayıt belgesine dayalı hak iddia edilemeyceğinin yargı kararıyla belirlendiği, dolayısıyla encümen kararı doğrultusunda yıkım işlemlerinin yapılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :Dayanak yapı tatil tutanağının usul ve hukuka uygun düzenlenmediği, ruhsata tabi olmayan basit tadilatlar nedeniyle yıkım kararı verilmesinin hukuka aykırı olduğu, davacının kiracı olarak taşınmazda bulunmasına rağmen tutanakta yapı sahibi olarak kabul edilmesinin cezaların şahsiliği ilkesine aykırı olduğu, işlemin usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.TETKİK HÂKİMİ: ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE :3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin 1. fıkrasında, bu maddede belirtilen ve imar mevzuatına aykırılık teşkil eden fiil ve hallerin tespit edildiği tarihten itibaren on iş günü içinde ilgili idare encümenince sorumlular hakkında, üstlenilen her bir sorumluluk için ayrı ayrı olarak bu maddede belirtilen idari müeyyidelerin uygulanacağı hükme bağlanmıştır. 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 3/b maddesinde, belediyenin organları; belediye meclisi, belediye encümeni ve belediye başkanı şeklinde tanımlanırken, 34/e maddesinde "Kanunlarda öngörülen cezaları vermek" belediye encümeninin görevleri arasında sayılmıştır.İdare Hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca; aksine bir düzenleme bulunmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanması zorunludur.Dosyanın incelenmesinden; belediye encümeni tarafından verilen yıkım kararına karşı davacı tarafından davalı idareye yapılan █████/2024 tarihli itiraz başvurusu üzerine, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Boğaziçi İmar Müdürlüğü tarafından davacının talebinin değerlendirilerek reddedildiği görülmektedir. Uyuşmazlıkta, söz konusu yapının ruhsatsız olduğundan bahisle yıkımına ilişkin alınan belediye encümeni kararına karşı yapılan itiraz başvurusunun, yetkili makam olan belediye encümeni tarafından değerlendirilmesi gerekirken, Boğaziçi İmar Müdürlüğü tarafından talebin reddine dair tesis edilen dava konusu işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uyarlık, davanın reddi yolunda verilen idare mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu İdare Dava Dairesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1.Temyiz isteminin kabulüne,2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Üye ...'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla BOZULMASINA,3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde kesin olarak karar verildi.(X) KARŞI OY :Dava, söz konusu taşınmazda ruhsatsız yapı yapıldığından bahisle 2960 sayılı Boğaziçi Kanununun 13/a maddesi uyarınca söz konusu yapının yıkımına ilişkin ... tarih,... sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Encümen kararına karşı davacı tarafından yapılan █████/2024 tarihli itiraz başvurusunun reddine ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Boğaziçi İmar Müdürlüğünün... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır. 5393 sayılı Belediye Kanununun 38/g maddesinde Kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümeni kararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak belediye başkanının görev ve yetkileri arasında sayılmıştır. Yukarıda yazılı mevzuata göre, kanunlarla belediyeye verilen belediye meclisi ya da encümeni kararlarını gerektirmeyen görevleri yapmak, yetkileri kullanmak belediye başkanının görev ve yetkileri arasında sayılmış olup kanunla belediyelere verilen yetkilerin hangi organ tarafından kullanılacağı idarenin bütünlüğüne ve iç işleyişine ilişkin olduğu, bu kapsamda, belediye teşkilatını sevk ve idare eden, başkanlık makamını teşkil eden ve idare adına irade açıklama yetkisi olan belediye başkanı ya da belediye başkanının emir ve talimatı ile denetimi altındaki belediye yetkilileri tarafından yetkili mercii sıfatıyla verilen kararların Belediye Kanunu'nda belirtilen görev ve yetki kurallarına aykırı olmamak kaydıyla idarenin bütünlüğü ilkesi çerçevesinde geçerli sayılması gerekmektedir.Bu durumda; Kanunla belediyelere verilen yetkinin idarenin bütünlüğüne ve iç işleyişine ilişkin olduğu, bunlara uyulup uyulmamasının öncelikle takdir yetkisi kapsamında idarenin kendi iç denetimine tabi olduğu, ağır bir şekil eksikliği ya da yetki gaspı olmaması halinde söz konusu eksiklik ya da aksaklıkların işlemi sakatlamayacağı, kaldı ki, dava konusu işlem, bu konuda yetkili idari birim olan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı ... İmar Şube Müdürlüğün'ce hazırlanarak ... İmar Müdürü tarafından tesis edildiğinden, davanın esasının incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerektiği görüşüyle, İdari Dava Dairesi kararının bozulmasına ilişkin çoğunluk kararına katılmıyorum.