istanbul anadolu 6. asliye ticaret mahkemesinde, trafik kazası sonrası sigorta şirketinin rücu talebiyle başlatılan icra takibine karşı açılan menfi tespit davası.

İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinde, trafik kazası sonrası sigorta şirketinin rücu talebiyle başlatılan icra takibine karşı açılan menfi tespit davası.

Özet: Trafik kazasında eşi yaralanan davacının, sigorta tahkim komisyonu kararı sonrası davalı sigorta şirketinin kendisine yönelttiği rücu talebiyle başlattığı icra takibi sürecinde cebri icra tehdidi altında ödediği toplam 303.882 TLnin iadesini ve borçlu olmadığının tespitini talep ettiği bu davada, davacı, kaza yerini terk eden diğer sürücü nedeniyle kusur oranının hatalı belirlendiğini, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası genel şartlarına göre ağır kusurunun bulunmadığını ve dolayısıyla sigorta şirketinin rücu şartlarının oluşmadığını iddia ederken, davalı ise ödemenin takip kesinleşmeden yapıldığını belirterek davanın reddini istemektedir.

T.C. İstanbul Anadolu 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : █████████

KARAR NO : ████████

DAVA : İstirdat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 9. maddesine göre Türk Milleti adına yargılama yetkisini kullanan bağımsız ----. Asliye Ticaret Mahkemesince, tarafça açılan dava üzerine yapılan yargılama nihayetinde;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

I.DAVA:

Davacı vekili; müvekkili --- sevk ve idaresindeki ---- plakalı araç ile davalı sigorta şirketine sigortalı ---- plakalı aracın 27.10.2021 tarihinde karıştığı kazada müvekkilinin eşi ----- yaralandığını, Sigorta Tahkim Komisyonu kararıyla müvekkile %75 kusur tayin edilerek davalı sigorta şirketinin üçüncü kişiye ödediği iş göremezlik tazminatını rücu etmek amacıyla ---. İcra Dairesi --- Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlattığını, müvekkilinin cebri icra tehdidi altında 18.09.2025 tarihinde 290.000,00 TL harici ödeme yaptığını, ayrıca 24.04.2025 tarihinde 10.845,00 TL ve 14.07.2025 tarihinde 3.037,00 TL tutarlarının banka hacizleri yoluyla tahsil edildiğini, kazaya karışan diğer araç sürücüsünün olay yerini terk ederek kaza tespit tutanağı düzenlenmesini imkansız kıldığını, müvekkilinin ise yaralanma nedeniyle hastaneye sevk edildiğini ve yasal yükümlülüklerini ihlal etmediğini, ZMSS Genel Şartları uyarınca rücu için gerekli ağır kusur şartının oluşmadığını, Yargıtay içtihatları gereği salt kusur oranının yüksek olmasının ağır kusur anlamına gelmediğini, gerçek kusur durumunun mahkemece yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesiyle yeniden tespit edilmesi gerektiğini, dava şartı olan arabuluculuk sürecinin dosya numarası ile tamamlanarak anlaşmazlıkla sonuçlandığını belirterek müvekkilinin davalı sigorta şirketine borçlu olmadığının tespitini, icra tehdidi altında ödenen toplam 303.882,00 TL tutarının ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

ll. CEVAP:

Davalı vekili; dava konusu uyuşmazlığın rücuen tazminat talepli icra takibine dayandığını, İbi Olduğundan Huzurdaki Yargılamada Asliye Hukuk Mahkemesi görevli olması sebebiyle mahkemece görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, Dava Dışı --- Tarafından Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde açılan █████/2023 tarihli ---- sayılı başvuru neticesinde verilen kararda müvekkil şirket sigortalısı için %25 kusur tespit edilmiş olmasına rağmen iç ilişkideki kusur oranının dış ilişkideki sorumluluğu etkilemediği gerekçesiyle dava dışı ---- lehine %100 kusur üzerinden tazminata hükmedildiğini, müvekkil şirketin bu karara istinaden dava dışı ---- ödeme yaptığını, ancak sürücü ----- kazanın meydana gelmesinde %75 oranında kusurlu olduğunu, bu nedenle ödenen tutarın %75'inin davacıya rücu edildiğini, huzurdaki davanın istirdat davası niteliğinde olduğunu, İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesi uyarınca istirdat davası şartlarının oluşmadığını, borçluya ödeme emrinin █████/2025 tarihinde tebliğ edildiğini, ödemenin takip kesinleşmeden █████/2020 tarihinde yapıldığını, cebri icra şartının gerçekleşmediğini, bu nedenle istirdat taleplerinin haksız ve usulsüz olduğunu, davanın reddinin gerektiğini, usule yönelik itirazların karara bağlanmasını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

lll.İNCELEME ve GEREKÇE:

Dava, iç ilişkideki rücuya ilişkin yapılan takipten kaynaklı menfi tespit davasıdır.Uyuşmazlık, davalı sigorta şirketinin davacıya rücusunun yerinde olup olmadığı, olayda sigorta teminat dışı kalan hal olup olmadığı, kusur oranına göre iç rücunun yerinde olup olmadığı, davacının ödediği bedelinin davalıdan iadesini istemesi haklı olup olmadığı, iadesi gerekip gerekmediği hususundadır.Davalı sigorta şirketince, davacıya karşı yaptığı ----İcra Dairesi ----- Esas sayılı icra takibinde alacak kaleminin neye göre belirlendiği açıklanmadığı, dava dilekçesinde ise sigorta tahkim komisyonunca yapılan ödemenin davacının kusuru oranında rücu ediliğini bildirdiği görülmekle, davalı vekiline dava dışı ----- hangi tarihte ne kadar hangi miktarda ödeme yapıldığını bildirmesi ve yine bu ödemeye ilişkin banka vs belgelerini sunması, hesaplamanın ne şekilde yapıldığı hususunda dava dilekçesindeki beyanlarını somutlaştırması için 2 haftalık süre verilmesine ilişkin karar verilmesine karşın davalı yanca cevapta bulunulmaması üzerine tekrar süre verilmiş, davalı yanca tekrar beyanda bulunulmamıştır.

Tüm dosya kapsamında; Davacı --- sevk ve idaresindeki --- plakalı araç ile davalı sigorta şirketine sigortalı ----- plakalı aracın karıştığı 27.10.2021 tarihli kazada ---- plakalı araçta yolcu konumunda olan Davacı -- eşi --- yaralandığı, dava dışı ----- davalı sigorta şirketine karşı Sigorta Tahkim Komisyonunu nezdinde iş göremezlik zararı için açtığı davada,--- numaralı kararla dava dışı --- 233.892,68 TL iş göremezlik tazminatının davalıdan tahsiline karar verildiği, kararda yine ---- plaka sayılı araç sürücüsü davacının % 75,------ plaka sayılı araç sürücüsünün % 25 kusurlu olduğu belirtildiği, karara karşı yapılan itirazın itiraz hakem heyetince 07.09.2024 tarihinde ret edilmiş kararın kesinleştiği, davalı sigorta şirketince dava dışı ----- ödediği bedelin rücusu için ---- İcra Dairesi ----- Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığı, icra dosyasında davacının 18.09.2025 tarihinde 290.000,00 TL, 24.04.2025 tarihinde 10.845,00 TL ve 14.07.2025 tarihinde 3.037,00 TL ödemede bulunduğu olayda, takip dosyası incelendiğinde ------ plaka sayılı aracın sigorta şirketi olan davalı şirketin uyuşmazlık hakem heyeti kararı kapsamında yaptığı ödemeye ilişkin, --- plaka sayılı aracın sigortacısı olan ----, Maliki --- ve sürücüsü davacı ----- aleyhine rücu talebinde bulunduğu, rücu esas olan dava dışı ----- Tahkim Komisyonunu nezdinde iş göremezlik zararı için açtığı davada, --- numaralı kararla dava dışı ---- için 233.892,68 TL iş göremezlik, 6.629,00 TL yargılama gideri, 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsiline karar verildiği, toplam alacağın 258.421,68 TL olduğu, müteselsil sorumluluk kapsamında zararın davalıca ödenmesi beyanıyla kusur oranında davacıya rücu edildiği takip dosyasından anlaşıldığı, uyuşmazlık hakem heyetince tespit edilen kusur oranına göre davacı yanın % 75 oranında kusuruna denk gelen zararın (258.421,68x%75) 193.816,26 TL olduğu, bu miktar için iç ilişkide----- plaka sayılı aracın malik, sürücüsü ve sigortacasına rücu edebileceği, ancak yapılan takip 228.288,00 TL asıl alacak ve 13.209,43 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 241.497,43 TL alacak için rücu edildiği, rücu edilmesi gereken miktarın 193.816,26 TL asıl alacak, 12.12.2024 ile 10.03.2025 arası işlemiş yasal faiz 11.214,79 TL toplamı olan 205.031,05 TL olduğu bu miktarı aşan miktar için rücunun yerinde olmadığından 34.471,74 TL asıl alacak ve 1.994,64 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 36.466,43 TL yönünden davacının davalıya borçlu olmadığına karar verilmiştir.Davacı yanca takip dosyasına 14.07.2025 tarihinde 3.037,00 TL, 24.04.2025 tarihinde 10.845,00 TL ve haricen 18.09.2025 tarihinde 290.000,00 TL olmak üzere toplam 303.882,00 TL ödendiği anlaşılmıştır. Takip dosyası borcu resen mahkememizce yapılan hesaplamada, 205.031,05 TL asıl alacak ve işlemiş faiz, (15 TL + 210 TL+ 210 TL+ 420 TL + 22,50 TL + 202,50 TL + 202.50 TL + 135 TL takip dosyasında reddiyatlar) 1.417,50 TL tebligat ücreti (1.910,39 TL + 276,36 TL + 10.135,90 YL takip dosyasındaki harçlar) 12.322,65 TL harç, 32.804,97 TL icra vekalet ücreti olmak üzere toplam 247.389,42 TL olduğu, davacı yanca 303.882,00 TL ödendiği 56.492,58 TL fazla ödendiği anlaşılmakla, bu miktarın istirdadına karar verilmiştir.

Davacı yanca, sigorta teminat dışı kalan hal olmadığı iddia edilmişse de, bu iddialar karşı tarafın ZMMS şirketince kusur oranına göre rücu edilmesi, davacının kendi sigortacasının rücusu olmaması nedeniyle yerinde görülmemiştir.

IV.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE, ----. İcra Dairesi ----- Esas sayılı dosyasında, 34.471,74 TL asıl alacak ve 1.994,64 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 36.466,43 TL yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının TESPİTİNE,

2-Aşan istemin REDDİNE,

3-56.492,58 TL fazla ödenenen bedelin, 18.09.2025 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 2.491,02 TL harçtan peşin alınan 5.189,55 TL harcın mahsubu ile bakiye fazla alınan 2.698,53 TL harcın karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine,

5-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 36.466,43 TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 36.466,43 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7-Davacı tarafından yatırılan 3.106,42 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

8-Davacı tarafından yatırılan 106,00 TL yargılama giderinden davanın red ve kabul oranına göre hesaplanan 12,72 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,

9-Davalı tarafça sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

10-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,

11-Arabuluculuk aşamasında yapılan ve Hazine tarafından karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın red (%88,00 ) ve kabul (%12,00 ) oranına göre hesaplanan 552,01 TL'sinin 6831 sayılı Kanuna göre davanın açılmasına sebebiyet veren davalıdan tahsili, 4.047,99 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.