antalya bölge adliye mahkemesinin trafik kazası sonucu oluşan maddi ve manevi tazminat talepleri, sigorta kapsamı ve kusur oranlarına ilişkin istinaf kararı.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesinin trafik kazası sonucu oluşan maddi ve manevi tazminat talepleri, sigorta kapsamı ve kusur oranlarına ilişkin istinaf kararı.

Özet: Bir trafik kazası sonucunda arkadan çarpan aracın sürücüsü nedeniyle yaralanan motosiklet sürücüsü davacının, %100 kusurlu bulunan araç sürücüsü, araç sahibi ve sigorta şirketinden maddi ve manevi tazminat talep ettiği davada, sigorta şirketinin poliçe limitleri ve manevi tazminat sorumluluğu olmadığı itirazları ile diğer davalıların sorumluluk kabul etmeyişleri üzerine ilk derece mahkemesi, davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebini kabul ederek sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri taleplerini reddetme yönünde kısmi bir karar vermiştir.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

4.HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: Antalya 4.Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ: █████/2023

DAVANIN KONUSU: Tazminat

KARAR TARİHİ: █████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ: █████/2026

Yukarıda tarih, esas ve karar numarası yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dava dosyası Dairemize gönderilmiş olup inceleme raporu dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ... tarihinde .... sevk ve idaresindeki, ....e ait ... plakalı aracı ile ... Bulvarı üzerinde seyrederken müvekkil ... nın sevk ve idaresindeki ... plakalı motosiklete arkadan çarptığını, bunun sonucunda yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, trafik kazası tespit tutanağına göre kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK'nın 56/1-c (önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek) hükmü uyarınca maddesi uyarınca kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin söz konusu kaza sonucunda yaralandığını, müvekkilinin, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla maddi (tedavi, maluliyet, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri, diğer cismani zarar, vs masraf) zarara uğramış olup bu zararlarının davalılar tarafından giderilmesi gerektiğini, müvekkilinin maddi zararlarının yanında söz konusu kazadan psikolojik olarak çok etkilendiğini ve kendisinin manevi zararının da oluştuğunu, müvekkilinin hiç kusuru olmadığı bu kazadan ve yaralanmasından kaynaklanan manevi zararlarının da davalı .... ve ... tarafından tazmin edilmesi gerektiğini, söz konusu kazaya ilişkin olarak müvekkilinin zararlarının giderilmesi için davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını, gerçek zarar bilirkişilerce hesaplandıktan sonra artırılmak üzere belirsiz alacak davası olarak 2.000,00 TL maddi tazminatın (500,00 TL geçici iş göremezlik, 500,00 TL kalıcı iş göremezlik, 500,00 TL tedavi gideri ve 500,00 TL bakıcı gideri olmak üzere) kaza tarihinden itibaren işleyecek bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkili ....'ya verilmesine (sigorta şirketi bakımından poliçe limitleri ile sınırlı kalmak kaydıyla), müvekkilinin yaşadığı manevi zararın giderilmesi için 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faiziyle birlikte davalılar .... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ....AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle ....l adına kayıtlı ..... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde ....poliçe no ile 11.11.2020 - 11.11.2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere Trafik Kanunu Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesi ile teminat altına alındığını, müvekkil şirketin poliçe kapsamında sorumluluğunun, poliçe üzerinde yazılı azami teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere poliçede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğunu, manevi zarar taleplerinden sorumlu olmadığını, her durumda müvekkil şirket sigortalısının kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olduklarını, öncelikle davacı tarafından müvekkil şirket sigortalısı ....plakalı araç sürücüsünün dava konusu kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunduğunun ispat edilmesi gerektiğini, davacının dava konusu kaza nedeniyle maluliyeti bulunup bulunmadığı hususunun Adli Tıp Kurumu 3. ihtisas dairesi tarafından “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik doğrultusunda incelenmesi gerektiğini, müvekkil şirketin poliçe kapsamında geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderlerine ilişkin sorumluluğu bulunmadığından bu talep yönünden her halde davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dava konusu kaza nedeniyle tazminat hesabı yapılmasına karar verilmesi halinde maluliyet hesabının, sigorta aktüerleri yönetmeliği uyarınca hazine müsteşarlığınca yetkilendirilen aktüerler listesine kayıtlı, lisanslı aktüerler tarafından ve TRH 2010 ulusal mortalite tablosunda yer alan verilere göre yapılması gerektiğini, davacının ancak yasal faiz isteyebileceğini ileri sürüp davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekilleri aracılığı ile verdikleri cevap dilekçesinde özetle müvekkillerinin sorumluluğunun olmadığını, bir zarar var ise sigorta şirketi tarafından karşılanması gerektiğini, kalıcı ve geçici iş göremezlik tazminatının taraflarından talep edilmesinin mümkün olmadığını, manevi tazminat taleplerine itiraz ettiklerini ileri sürüp davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince özetle davanın kısmen kabulü ile davacının sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri taleplerinin ayrı ayrı reddine; davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebinin kabulü ile 3.044,19 TL geçici iş göremezlik tazminatının, davalılar ... ve ...yönünden kaza tarihi █████/2021 tarihinden, davalı ...Sigorta Anonim Şirketi yönünden █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ...Sigorta Anonim Şirketi'nin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmasına; davacının tedavi gideri (SGK dışı) talebinin kısmen kabulü ile 400,00 TL tedavi giderinin davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi █████/2021 tarihinden, davalı ...Sigorta Anonim Şirketi yönünden █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmasına; davacının manevi tazminat talebinin kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ... den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili tarafından özetle manevi tazminat miktarının düşük olduğu ileri sürülerek istinaf yoluna başvurulmuştur.

Davalı ... ve davalı ... vekili tarafından özetle davalı sürücünün kazada kusurlu olmadığı, tazminat miktarının yüksek olduğu ileri sürülerek istinaf yoluna başvurulmuştur.

Duruşma açılmasını gerektiren bir neden bulunmadığından inceleme ve görüşmeler HMK'nin 342, 353, 355 ve 356 maddeleri uyarınca istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olmak üzere dosya üzerinden yürütülmüştür.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davalı ... ve davalı ....vekili tarafından 3.444,19 TL maddi tazminat ödenmesi kararına karşı istinaf yoluna başvurulmuş ise de istinaf konusu yapılan miktar 17.830 TL olan istinaf kesinlik sınırı altında kaldığından HMK'nin 341, 346 ve 352. maddeleri gereğince maddi tazminat davası yönünden davalı taraf istinaf dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Manevi tazminat davası yönünden kurulan hükme karşı davacı taraf ile davalılardan .... ve davalı ....istinaf yoluna başvurmuştur.

Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. aynı Kanun’un 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Somut olayda davalı ...e ait davalı .... tarafından kullanılan otomobil ile davacının kullandığı motosikletin karıştığı trafik kazasında davacı sürücü yaralanmıştır.

Ceza mahkemesince davalı sürücü hakkında HAGB kararı verilmiştir.

Kaza tespit tutanağı, ceza dosyasına sunulan bilirkişi raporu ve bu dosyaya sunulan ATK Genişletilmiş Uzmanlar Kurulu raporuna göre davalı sürücü kusurludur. Önündeki motosikleti yeterli mesafeden takip etmeyen davalı sürücünün kusurlu olduğuna yönelik kaza tespit tutanağı ve bilirkişi raporları oluşa uygun ve hüküm kurmaya yeterli bulunmuştur.

Dava konusu olay nedeniyle davacı kemik kırığı oluşacak şekilde yaralanmış olup kaza tarihindeki Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmiş maluliyet raporuna göre iş göremezlik süresi bir buçuk ay olarak tespit edilmiştir.

Manevi tazminat davası yönünden, olay nedeniyle davacının bedensel bütünlüğü zedelendiğinden, davacıya uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verilmesi gerekmektedir.

İlk derece mahkemesince 5.000 TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmiş ise de TBK’nin 56. maddesine göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. █████/1966 tarihli ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Somut olayda olayın oluş şekli, olay tarihi, yaralanmanın derecesi, kusur oranı, paranın satın alma gücü, talep edilen tazminat miktarı, tarafların sosyal ve ekonomik durumu ve yukarıdaki ilkeler göz önüne alındığında davacı yararına hükmedilen manevi tazminat miktarı az bulunmuştur. Dairemizce tazminat miktarının 15.000 TL olmasının hakkaniyete uygun olacağı değerlendirilmiştir (TBK Md. 56, TMK Md. 4).

Maddi tazminat davası yönünden verilen karar kesin olduğundan ortadan kaldırma kararından sonra maddi tazminat davası yönünden ilk derece mahkemesince aynı doğrultuda karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince davalı sigorta şirketinin maddi tazminat davası yönünden karar harcı ödemesine karar verilmediğinden ortadan kaldırma kararından sonra davalı sigorta şirketinin karar ödemesine karar verilmemiştir.

Belirtilen bu nedenlerle HMK'nin 353/1-b-2 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

KARAR: Yukarıda açıklanan nedenler ve gerekçe ile

A-1- HMK'nin 341, 346 ve 352. maddeleri gereğince maddi tazminat davası yönünden davalı taraf istinaf dilekçesinin reddine,

2- HMK’nin 353/1-b-1 maddesi gereğince manevi tazminat davası yönünden davalı taraf istinaf başvurusunun esastan reddine,

3- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken harçtan, peşin harcın mahsubu ile eksik 462,15 TL istinaf karar harcının başvuranlardan ayrı alınarak Hazine’ye gelir kaydedilmesine,

4- İstinaf yoluna başvuru için yapılan masrafların istinaf yoluna başvuranlar üzerinde bırakılmasına,

5- Yatırılan istinaf gider avansının kullanılmayan kısmının istinaf yoluna başvuranlara iadesine,

B-1- HMK'nin 353/1-b-2 maddesi uyarınca davacı taraf istinaf başvurusunun esastan kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına,

2- Davanın kısmen kabulü ile

a- Davacının sürekli iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri taleplerinin ayrı ayrı reddine,

b-Davacının geçici iş göremezlik tazminatı talebinin kabulü ile 3.044,19 TL geçici iş göremezlik tazminatının, davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi ... tarihinden, davalı ...Sigorta Anonim Şirketi yönünden █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı .....Sigorta Anonim Şirketi'nin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmasına,

c-Davacının tedavi gideri (...dışı) talebinin kısmen kabulü ile 400,00 TL tedavi giderinin davalılar ... ve ....yönünden kaza tarihi █████/2021 tarihinden, davalı ....Sigorta Anonim Şirketi yönünden █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ....Sigorta Anonim Şirketi'nin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmasına,

d-Davacının manevi tazminat talebinin kabulü ile 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi █████/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve ... den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

3- Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken karar harcından peşin harç, tamamlama harcı ve davacı istinaf karar harcının mahsubu ile eksik kalan 750,87 TL karar harcının davalılar ... ve ...den müteselsilen alınarak Hazine'ye irat kaydına,

4- Başvuran davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcı mahsup edildiğinden iade edilmesine yer olmadığına,

5- Davacı maddi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden 3.444,19 TL vekalet ücretinin tüm davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6- Davalılar maddi tazminat davasında kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden, reddedilen kısım dikkate alınarak 1.100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara eşit oranda verilmesine,

7- Davacı manevi tazminat davasında kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, 15.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar .... ve ... den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

8- Davacı tarafından yatırılan 1.306,35 TL yargı harcının (davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar 235,27 TL'yi aşmamak kaydıyla) davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

9- Davacı tarafça sırf maddi tazminat talebine özgü dosyada yapılan 1.750,00 TL hesaplama bilirkişi rapor bedelinin, haklılık durumu gereği, 1.315,00 TL'sinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalı .... Sigorta Anonim Şirketi'nin poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmasına, fazla kalan masraf bedelinin davacı üzerinde bırakılmasına,

10- Dokuz (9) sayılı madde dışında kalan yargılama giderleriyle ilgili olarak tebligat ve posta için sarf edilen 2.086,74 TL yargılama giderinin (davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar 352,15 TL'yi aşmamak kaydıyla) davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

11- Arabuluculuya başvurulması nedeniyle sarf edilen 1.320 TL yargılama giderinin (davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu miktar 330,00 TL'yi aşmamak kaydıyla) davalılardan müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

12- Yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının HMK’nin 333. maddesi uyarınca iadesine,

HMK’nin 361/1. ve 365/1 maddeleri uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren Dairemize yahut temyiz edenin bulunduğu yer bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine veya ilk derece mahkemesine verilebilecek dilekçe ile Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile █████/2026 tarihinde karar verildi.

...