Yargıtay bozması sonrası kooperatif deposunda düşen kapı nedeniyle ölüme yol açan olayda yapı malikinin kusursuz sorumluluğu ve tazminat davası.
Özet: Müvekkillerinin murisinin bir kooperatifin deposunda üzerine düşen demir kapı sonucu vefat etmesiyle mirasçılarının açtığı maddi ve manevi tazminat davasında, ilk hükmün Yargıtayca sorumluluğun tespiti, cenaze giderleri ve tazminat miktarının hesaplanmasındaki hatalar nedeniyle bozulması üzerine, bozmaya uyularak yapılan yeni yargılamada davalılardan kooperatifin %80, murisin %20 oranında kusurlu olduğu ve taşınmaz malikinin kusursuz sorumluluğu ilkesiyle sorumlu tutulması gerektiği tespit edilmiştir.
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : ████████ E., ████████ K.Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, davacılar vekili ve davalılardan ... ... Kredi Kooperatifi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVADavacılar vekili; müvekkillerinin murisi ...'in ... Köyünde bulunan davalı Kooperatifin deposundan gübre alırken raydan çıkan demir kapının üzerine düşmesi sonucu 15.08.2008 tarihinde vefat ettiğini, kapının bakımını yaptırmayan davalıların ihmali davranışları nedeniyle kusurlu olduklarını, murisin vefatı nedeniyle müvekkillerinin maddi ve manevi zarara uğradıklarını ileri sürerek; fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla, 2.000,00 TL cenaze ve defin gideri, müvekkilleri ..., ..., ... ve ... için ayrı ayrı 2.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile tüm müvekkilleri için ayrı ayrı 50.000,00 TL manevi tazminatın 15.08.2008 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, 08.05.2013 tarihli ıslah dilekçesiyle dava değerini ... yönünden 51.658,50 TL'ye, 22.11.2013 tarihli ıslah dilekçesiyle; ... yönünden 496,72 TL'ye, ... yönünden 4.857,57 TL'ye, ... yönünden 10.528,54 TL'ye yükseltmiştir. II. CEVAPDavalılar vekilleri; müvekkillerinin ayrı ayrı tüzel kişiliklerinin bulunduğunu, olayın ... ... Kredi Kooperatifinde meydana geldiğini, ... ... Kredi Kooperatifi dışındaki davalılara husumet yöneltilemeyeceğini, kazanın davacıların murisinin kusurlu hareketi neticesinde meydana geldiğini, maddi ve manevi tazminat koşullarınını oluşmadığını savunarak, davanın reddini talep etmişlerdir. III. MAHKEME KARARIMahkemenin 25.03.2014 tarihli kararıyla; davacıların murisinin vefatıyla sonuçlanan kazanın meydana geldiği taşınmazın malikinin davalılardan ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliği olduğu, diğer davalılara husumet yöneltilemeyeceği, davalı ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliğinin 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun yapı malikinin sorumluluğuna ilişkin hükümleri uyarınca sorumluluğunun bulunduğu, cenaze ve defin gideri talebinin ispatlanamadığı, manevi tazminat koşullarının oluştuğu gerekçesiyle; davanın davalılardan ... ... Kredi Kooperatifi, ... ... Kredi Kooperatifi ve ... Kredi Kooperatifleri ... Bölge Müdürlüğü yönünden reddine, ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliği yönünden kısmen kabulüne, davacılardan ... için 26.172,77 TL, ... için 263,20 TL, ... için 2.573,90 TL, ... için 5.578,79 TL maddi tazminatın, davacılardan ... için 10.000,00 TL, diğerleri için 2.500,00'er TL manevi tazminatın 15.08.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliğinden alınarak davacılara ödenmesine, cenaze ve defin giderleri talebinin reddine karar verilmiş; karara karşı, davacılar vekili ve davalılardan ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliği vekili temyiz isteminde bulunmuştur.IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ1. Dairenin 05.05.2016 tarihli ilamıyla, tarafların sair temyiz itirazları reddedildikten sonra, ölümün meydana geldiği taşınmazın ... ... Kredi Kooperatifinin kullanımında olduğu, kullanımında olan iş yerinde gerekli bakım ve zararı önleyici önlemleri almayarak zarara neden olduğu dikkate alınarak oluşan sonuçtan sorumlu tutulması gerektiği, ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliğinin taşınmazla somut bir bağı tespit edilmemesine rağmen, ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliğini celbolunan tapu kaydı hilafına kayıt maliki sıfatıyla oluşan zararlı sonuçtan sorumlu tutulduğu, cenaze giderleri için belge sunulmasının gerekli olmadığı, geleneklere ve dinsel kurallara göre yapılan masrafların takdiren hesaplanıp hüküm altına alınması gerektiği, Mahkemece davacıların zararının tayin ve tespiti için önceki bilirkişiler dışındaki uzman bilirkişiden mevcut raporlar arasındaki çelişkileri giderecek şekilde, taraf ve Yargıtay denetimine elverişli asgari ücret düzeyini esas alan rapor alınıp oluşacak sonuç dairesinde hüküm tesisi gerekirken, ölen yönünden asgari ücretin altında bir gelir düzeyini esas alarak hesaplama yapan bilirkişi raporu doğrultusunda hüküm tesis edildiği, SGK tarafından davacılara bağlanan aylıkların rücua tabi olan kısmi belirlenerek hesaplanan maddi tazminattan düşülmesi gerektiğinin gözetilmediği gerekçesiyle, kararın bozulmasına karar verilmiştir.2. Bozmaya uyan Mahkemenin 24.10.2023 tarihli kararıyla; alınan kusur raporuna göre ölüme yol açan olayın meydana gelmesinde davalılardan ... Kooperatifinin %80 oranında, muris ...'in %20 oranında kusurlu oldukları, taşınmazın tapu kaydının ... Kredi Kooperatifi adına olduğu, bina malikinin sorumluluğundan dolayı davalı ... Kredi Kooperatifinin kusursuz sorumluluk esasına göre, taşınmazı kullanan davalı ... ... Kredi Kooperatifinin iş yerinde gerekli bakımı yapmaması nedeniyle meydana gelen zarardan müteselsilen sorumlu oldukları, ayrı tüzel kişiliğe haiz davalılar ... ... Kredi Kooperatifi, ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliği ve Malatya Bölge Müdürlüğünün taşınmazla somut bir bağlarının bulunmadığı gerekçesiyle; davanın davalılar ... ... Kredi Kooperatifi, ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliği ve ... Bölge Müdürlüğü yönünden reddine, davalılar ... Kredi Kooperatifi ve ... Kredi Kooperatifleri yönünden kısmen kabulüne, davacılardan ... için 51.658,50 TL, ... için 788,01 TL, ... için 2.754,60 TL maddi tazminat, 2.422,76 TL cenaze ve defin gideri ile, davacılardan ... için 10.000,00 TL, diğerleri için 3.000,00'er TL manevi tazminatın 15.08.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalılardan ... ... Kredi Kooperatifi vekili ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.3.Dairenin 17.02.2025 tarihli kararıyla; davalılar vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar verildikten sonra, Mahkemece davada taraf olmayan ... Kredi Kooperatifleri aleyhine hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10. maddesinin birinci ve ikinci fıkrasındaki düzenleme uyarınca, kendisini vekille temsil ettiren davalı ... ... Kredi Kooperatifi yararına, ihtiyari dava arkadaşı olan her bir davacı aleyhine ayrı ayrı maktu vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiği belirtilerek, Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.4. Bozmaya uyan Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın davalılar ... ... Kredi Kooperatifi, ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliği ve ... Bölge Müdürlüğü yönünden reddine, davalı ... ... Kredi Kooperatifi yönünden kısmen kabulüne, davacılardan ... için 51.658,50 TL, ... için 788,01 TL, ... için 2.754,60 TL maddi tazminat, 2.422,76 TL cenaze ve defin gideri ile davacılardan ... için 10.000,00 TL, diğerleri için 3.000,00'er TL manevi tazminatın 15.08.2008 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, davacı ... ve davacı ... yönünden destekten yoksun kalma tazminatı talebinin reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacılar vekili ve davalılardan ... ... Kredi Kooperatifi vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Davacılar vekili; Mahkemece ..., ... Kredi Kooperatifi Merkez Birliği ve Malatya Bölge Müdürlüğü yönünden husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, desteğin yıllık gelirinin ve aylık kazancının düşük olarak hesaplandığını, 05.05.2016 tarihli bozma ilamından sonra dosyada tahkikat yapılarak yeni rapor alındığından müvekkillerinin yeni ıslah hakkı doğduğunu, TRH 2010 tablosu dikkate alınarak yeni yapılan hesaplamaya göre ıslah hakkı tanınmadan karar verildiğini, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının düşük olduğunu, harcı yatırılarak talep edilip reddedilen maddi tazminat olmadığı halde reddedilen müvekkilleri aleyhine müşterek ve müteselsilen alınmak üzere ... ... Kredi Kooperatifi lehine karşı vekalet ücretine hükmedildiğini, Anayasa Mahkemesinin ███████ E., ████████ K. sayılı kararıyla manevi tazminat talepli davalarda reddedilen tutara ilişkin karşı vekalet ücreti ödenmesi uygulamasının iptal edildiğini, husumet yokluğundan haklarında davanın reddine karar verilen davalılar aleyhine karşı vekalet ücretine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir. 2. Davalı ... ... Kredi Kooperatifi vekili; müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, davacının talebinin aşılarak karar verildiğini, ıslah dilekçesinde faiz talep edilmediğini, tazminat hesabının hatalı yapıldığını, Mahkemece vekalet ücreti hesaplamalarında hata yapıldığını ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, yapı malikinin sorumluluğu kapsamında tazminat istemine ilişkindir. 1. Mahkemece; uyulan bozma ilamına uygun karar verildiği, önceki karar ve bozma ilamı ile kazanılmış hak teşkil eden yönlerin ise yeniden incelenmesine imkan bulunmadığının anlaşılmasına göre; davalı ... ... Kredi Kooperatifi vekilinin tüm, davacılar vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.2. Anayasa Mahkemesinin ███████ E., ████████ K. sayılı kararıyla; manevi tazminat talepli davalarda reddedilen tutara ilişkin karşı vekalet ücreti ödenmesi uygulamasına dayanak oluşturan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 326. maddesinin ikinci fıkrasının manevi tazminat davaları yönünden Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiş, 14.03.2025 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan mezkur kararın dokuz ay sonra, 14.12.2025 tarihinde yürürlüğe girmesi uygun görülmüştür. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tarife ile manevi tazminat davalarının kısmen reddi durumunda karşı taraf lehine vekalet ücreti verilmesine dair Tarife'nin 10. maddesinin ikinci fıkrasını 08.01.2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan değişiklik ile yürürlükten kaldırmıştır. Temyiz inceleme tarihi itibari ile mezkur Anayasa Mahkemesi kararı yürürlüğe girmiş, kısmen reddedilen manevi tazminat talepleri yönünden karşı vekalete hükmedilmesinin yasal dayanağı ortadan kalkmış olup bu husus bozmayı gerektirir. Ne var ki bu hususun giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) eklenen Geçici 3. maddesi atfıyla uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 438. maddesinin yedinci fıkrası uyarınca temyiz olunan Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;1.Davalı ... ... Kredi Kooperatifi vekilinin tüm, davacılar vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE,2. Davacılar vekilinin vekalet ücretine yönelik temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan Mahkeme kararının hüküm fıkrasında yer alan vekalet ücretine ilişkin 7. bendin hükümden çıkartılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde temyiz eden davacılara iadesine, 6100 sayılı Kanunun Geçici 3. maddesi atfıyla 1086 sayılı Kanunun 440. maddesi gereğince karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 05.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.