T.C. Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde, ihraç kararları henüz kesinleşmemiş kooperatif üyelerinin ortaklık haklarını etkileyen genel kurul kararının iptali davası.
Özet: Henüz kesinleşmemiş ihraç kararları nedeniyle kooperatif ortaklığı devam eden davacıların, kendi ortaklık haklarını ortadan kaldırmaya yönelik olduğu iddia edilen belirli genel kurul kararlarının iptali talebiyle açtığı davada, yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda davacıların dava açma ehliyetine sahip olduğu, genel kurul toplantısının yasal yeter sayı ile yapıldığı ve davacıların mali yükümlülüklerini yerine getirmemelerine rağmen ihraçları kesinleşmediği için ortaklıklarının sürdüğü tespit edilmiştir.
T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinin davalı kooperatifin ortağı olduğunu, bu davayı açma haklarının olduğunu, dava açmak için gerekli kooperatif ortağı olmak koşulunu yerine getirdiklerini, davaya konu .... tarihli genel kurul kararlarından .... ... ve .... numaralı kararlar ile müvekkillerinin ortaklık hakları ellerinden alınmak istendiğini, davaya konu davalı kooperatifin .... tarihli genel kurul toplantısından müvekillerinin haberdar edilmediğini, bu genel kurulun toplantı yeter sayısına uygun yapılıp yapılmadığı hususunda mahkemece re'sen denetlenmesinin gerektiğini, iptali talep edilen bu kararların tamamının müvekkillerine ilişkin olduğunu, müvekkillerinin ortaklığına ilişkin olarak açılan davalar sonunda alınan kararlar ile müvekkillerinin ortaklığının devam ettiğinin sabit olduğunu, müvekkilerinin bakiye borcu ödemeye hazır olduğunu, bu borcun bildirilmesi halinde ödeyeceklerini, adlarına tahsis edilen bağımsız bölümlerin adlarına tescil edilmesine dair şifahi ve yazılı başvurularının hiçbirisine davalı kooperatif tarafından olumlu ya da olumsuz bir cevap verilmediğini, bu davanın genel kurul kararının iptaline ilişkin olduğunu, arabuluculuk hükümlerine tabi olmadığını, müvekkilerinin paylarının davalı kooperatifçe devredilmemesi ve tahsis edilen bağımsız bölümlerin tapuda devredilmemesi amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğini, davalı kooperatif aleyhine davanın kabulü ile davalı kooperatifin .... tarihli genel kurul kararlarından ... ... ve ... numaralı kararların iptalini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, genel kurul kararının iptali istemine ilişkindir.Davacılar, davalı kooperatifin üyesiyken ihraçlarına karar verildiğini, bu karara karşı yargı sürecinin devam etmiş olması nedeniyle halen davalı kooperatif üyesi olduklarını, davalı kooperatifin ...tarihli genel kurul toplantısında alınan ...,... ve ... numaralı kararların ortaklık haklarının ellerinden alınmasına yönelik olması nedeniyle usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla kararların iptalini istemişlerdir.Davalı kooperatife usulüne uygun tebliğ işlemlerinin yapılmasına rağmen davaya cevap vermediği görülmüştür.Mahkememizce toplanan deliller ve belgeler ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, resen seçilen SMMM ve kooperatif uzmanından rapor aldırılmıştır. Dosyaya sunulan .... tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı kooperatifin incelemeye katılmadığı bu sebeple kayıtları üzerinde inceleme yapılmadığı, incelenen davalı kooperatif genel kurul kararlarının bir kısmında üyelerden aidat tahsiline karar verildiğinin tespit edildiği, davacıların akçeli yükümlülüklerini kooperatife karşı yerine getirmemeleri sebebiyle üyelikten ihraç edildikleri, ihraç kararına karşı iptal davalarının açıldığı ve henüz kesinleşmediğinin genel kurul toplantı tutanaklarından tespit edildiği, davalı kooperatifin █████/2021 tarihinde yapılan 2019-2020 hesap yılı genel kurul ve davaya konu █████/2022 tarihinde yapılan 2021 hesap yılı genel kurul hazirun cetvellerinde hala ortak gösterildiğini, bu hesapl yılına ilişkin düzenlenen hazirun cetveli üzerinde ortaklıktan çıkarıldıkları yönünde ibarenin yazılı olduğu, akçeli yükümlülüklerini yerine getirmeyen davacıların kooperatif ortaklığından çıkartıldıkları ancak iptal davalarının henüz sonuçlanmaması ve ihracın henüz kesinleşmemesi nedeniyle kesinleşme sürecine kadar ... sayılı kanun 16 maddesi ve ana sözleşme hükümlerine uygun şekilde davalı kooperatif nezdinde ortaklık hakları ve akçeli ödeme yükümlülüğünün hala devam ettiği, diğer bir ifade ile hala davalı kooperatif ortağı oldukları ve kooperatife karşı genel kurullarca kararlaştırılan aidat ödemelerini kooperatife ifa etme zorunluluğunda bulunduklarının değerlendirildiği, davalı kooperatifin ortağı bulundukları değerlendirilen davacıların ortaklık hak ve sıfatları gereği davaya konu █████/2022 tarihinde yapılan 2021 hesap yılında alınan ...,... ve ... nolu genel kurul kararları aleyhine iptal davası açma hak ve sıfatına sahip bulunduğu, davaya konu genel kurulda yapılan kooperatife kayıtlı ortak sayısının hazirun cetveli kayıtlarına göre 28 olduğu, anılan toplantının 4 ortağın asaleten 6 ortağın vekaleten olmak üzere toplam 10 ortağın katılımı ile yapıldığı, toplantıda kooperatife kayıtlı toplam 28 ortağın en az 1/4 oranı olan 7 kişiden daha fazla 10 kişi ile toplantının yapılması karşısında genel kurulda toplantı nisabının bulunduğu, buna göre karar nisabının toplantıya katılanların yarıdan 1 fazlasının oyu ile karar alınabileceği sonucuna ulaşıldığı, davalı kooperatifin davaya konu .... tarihli genel kurul toplantısında alınan ...,.... ve .... numaralı kararların iptal şartlarının bulunmadığı / iptal koşullarının oluşmadığı görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.Davacı tarafın bilirkişi raporuna karşı itirazları da gözetilerek davalı kooperatifin adresinde keşif icrası ile aynı bilirkişi heyetinden ek rapor aldırılmış olup, dosyaya sunulan ... tarihli ek raporda özetle; kök rapordaki görüş ve kanaatlerinin sabit olduğu, davaya konu ....tarihli genel kurul toplantısında alınan ...,... ve ... numaralı kararların iptali şartlarının bulunmadığı / iptali koşullarının oluşmadığı hususu belirtilmiştir.Tüm bu açıklamalar ışığında; davacıların davalı kooperatifin üyesiyken haklarında ihraç kararı verildiği, davacılar tarafından ihraç kararına karşı dava açıldığı ve bu sürecin devam ettiği, bu nedenle davacıların davalı kooperatifin üyesi oldukları ve işbu iptal davası açma hakkına sahip oldukları, davacıların davalı kooperatifin ...tarihinde yapılan genel kurul toplantısında alınan kararların iptalini istedikleri, davalının davaya cevap vermediği, davalıya yapılan tebliğlere ve keşif yoluyla defterler üzerinde inceleme yapılması yönünde karar verilmesine rağmen davalının defter ve kayıtlarını sunmadığı, bu nedenle davalı kooperatif defter ve kayıtları üzerinde incelemenin yapılamadığı, incelenen tutanaklar uyarınca bilirkişi kurulu raporunda toplantı ve karar nisabının bulunduğu görüşüne yer verildiği görülmüştür. HMK 220.maddesi uyarınca taraflardan biri elindeki belgeyi ibraz etmekten kaçınırsa mahkeme o belgenin karşı tarafın iddiasını ispat ettiğini kabul edebilir. TTK 82.maddesi gereğince kooperatifler defter tutmak ve bunları korumakla yükümlüdür. TTK 86.maddesine göre mahkemece defterin ibrazı istendiğinde sunulması zorunludur. Kooperatifler Kanunu'nun 98.maddesi de TTK hükümlerine atıf yapmaktadır. Buna göre defter ibraz etmeyen davalı kooperatif yasal yükümlülüklerini ihlal etmiştir ve bu ihlalden kendi lehine sonuç çıkaramaz.Somut olayda mahkememizce ilk olarak .... tarihinde bilirkişi incelemesi yapılmak üzere davalıya tebliğ yapılmasına rağmen davalının incelemeye katılmadığı ve defterlerini sunmadığı, bunun üzerine mahkememizce █████/2026 tarihinde davalı kooperatif merkezinde defter ve kayıtların yerinde incelenmesi amacıyla keşfen inceleme yapılmasına karar verildiği, adresin kapalı olduğu, davalının hazır bulunmadığı ve yapılan tebligata rağmen defter ve kayıtlarını sunmadığı görülmüştür.Her ne kadar bilirkişi raporunda genel ve soyut bir değerlendirme yapılarak davaya konu genel kurul kararlarının iptali şartlarının bulunmadığı kanaati bildirilmiş ise de; bilirkişi raporunun denetime elverişli ve gerekçeli olması zorunluluğu karşısında defter ve kayıtlar incelenmeden düzenlenen rapora itibar edilmemiştir. HMK 198 ve 281.maddeleri çerçevesinde hakim delilleri serbestçe değerlendirir. Uygulamada genel olarak kabul edilen "Delili elinde bulunduran taraf onu ibraz etmiyorsa bu durum aleyhine karine oluşturur" ilkesi gözetilerek; davalının defterleri sunmamasının genel kurul sürecinde usulsüzlük yapıldığına, çağrı, nisap, oy sayımı gibi unsurların usule aykırı olduğuna dair davalı aleyhine karinenin varlığı kabul edilmiştir. Tüm bu hususlar ve TMK 2/1.maddesindeki "Herkes haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır" ve TMK 2/2.maddesindeki "Hakkın kötüye kullanılması yasağı" hükümleri dikkate alınarak davanın kabulüne karar verilmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜ İLE;-Davalı kooperatifin .... tarihinde yapılan genel kurul toplantısında alınan .., ....ve .. numaralı kararların iptaline, 2-Karar tarihinde alınması gereken 732,00-TL*3=2.196,00-TL karar harcının, daha önce mahkememiz veznesine yatırılan 1.846,20-TL peşin harcın düşülmesiyle, eksik kalan 349,80-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davacılar tarafından yatırılan 615,40*3=1.846,20-TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,4-Davacılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle AÜTT uyarınca 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendini vekil ile temsil ettiren davacılara verilmesine,5-Davalı tarafından yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,6-Davacılar tarafından yapılan 51.574,50-TL yargılama giderinin (bilirkişi ücreti, posta masrafları ve keşif harcı) davalıdan alınarak davacılara verilmesine,7-Kullanılamayan gider avansının karar kesinleşmesine müteakip talep halinde yatırana iadesine,Dair davacılar vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. █████/2026Başkan ... e-imzalıdırÜye ... e-imzalıdırÜye ... e-imzalıdırKatip ... e-imzalıdır