Ölen sigortalının hizmet tespiti davasında, hak düşürücü süre, tanık beyanlarının yeterliliği ve bazı dönemlerin sonradan tesciliyle davanın konusuz kalması itirazlarına ilişkin temyiz incelemesi.
Özet: Davacı tarafından vefat eden eşinin 2004 yılındaki kamyon şoförlüğü hizmetinin tespiti istemiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi belirli bir dönemin tespitine karar vermiş; ancak istinaf mahkemesi, işveren sıfatı, ispatlanamayan dönemler ve talebin bir kısmının kurum tarafından yapılan tescil nedeniyle konusuz kalması gibi gerekçelerle ilk kararı kaldırarak, dahili davalıya karşı davayı reddetmiş, talep edilen sürenin bir bölümünü ispatlanamadığı için reddederken, diğer kısmı için davanın konusuz kalması sebebiyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmetmiş, bu kapsamlı karar hem davacı hem de davalılarca temyiz edilerek Yargıtay önüne gelmiştir.
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : ████████ E., █████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Silopi 1. Asliye Hukuk (İş) MahkemesiSAYISI : ████████ E., ████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı, davalılardan ... ve Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... eşi ...'in 01.01.2004 tarihinde davalı ...'a ait ... plakalı tankerin şoförü olarak çalışmaya başladığını, kaza geçirdiği tarihine kadar kesintisiz olarak çalıştığını belirterek, müvekkilinin eşi ...'in 01.01.20 04... .05.2004 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAP1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın hak düşürücü 5 yıllık sürenin geçmesinden sonra açıldığını, davacının son çalışmasının 2001 yılında olduğunun hizmet dökümlerinden anlaşıldığını, Yargıtay yerleşik içtihatlarında tanık beyanları tek başına çalışma olgusunu kanıtlamadığını, hizmetlerin gerçek olup olmadığının uygun düzenlenmiş ücret bordroları, iş yeri kayıtları, iş yeri sicil dosyası, muhasebe kayıtlarının getirilip karşılaştırılması ve o dönemde iş yerinde davacı ile birlikte çalışmış yetkili kişilerin veya komşu iş yerlerinde çalışmış ya da çalışmakta olan kişilerin dinlenmesiyle anlaşılabileceğini, bu nedenlerle yasal dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.2.Davalı ... ile dahili davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabul kısmen reddi ile ... ... davalı ...'a ait 27... plakalı yakıt tankerinde 22.03.2004-08.05.2004 tarihleri arasında şoför olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, dahili davalı ...'e karşı açılan davanın reddine karar verilmiştir.IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan ... ve Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı murisi ...'in 01.01.20 04... .05.2004 tarihleri arasında çalıştığının tespiti talep edilmiş olup, ... inceleme raporu, yurda giriş çıkış kayıtları, araç tescil bilgileri, tanık anlatımları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, her ne kadar ...'in çalıştığı 27... plakalı aracın harici satış sözleşmesiyle 12.09.2003 tarihinde ... tarafından ...'e satıldığı ve ...'ın işveren olmadığı savunulmuşsa da, dosyadaki yurda giriş çıkış kayıtlarına göre ... plakalı araçta çalışması bulunan ...'ın Silopi Asliye Hukuk Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dosyasında aracın ...'a ait olduğunu, talimatları ondan aldıklarını belirtmesi karşısında davacı murisinin işverenin ... olduğu, işveren sıfatı bulunmayan dahili davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiği, 01.01.2004-21.03.2004 tarihleri arasındaki dönem yönünden çalışma iddiasının ispatlanamadığı, dava tarihinden sonra Kurum tarafından ...’in 22.03.2004-09.05.2004 tarihleri arasında ... sicil numaralı ... iş yerinden çalışma süresinin tescil edildiği tespit edilmekle, davalılar ... ve ... yönünden 22.03.2004-08.05.2004 tarihleri arasındaki talep açısından davanın konusuz kalması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesine dayalı olarak, Mahkeme kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmak suretiyle dahili davalı ...'e karşı açılan davanın reddine, davalılar ... ve ...'a yönelik davanın kısmen kabulüne, 01.01.2004-21.03.2004 tarihleri arasındaki döneme yönelik açılan davanın reddine, 22.03.2004-08.05.2004 tarihleri arasındaki talep yönünden davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Sebepleri1.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; hak düşürücü süreden davanın reddi gerektiğini, eksik inceleme sonucu karar verildiğini, hükme esas alınan tanık beyanlarının çelişkili olduğunu, yargılama ve harç giderlerinin kısmen taraflarına yüklenmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.2.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, davacının talebine konu dönemde çalıştığının dinlenen tanıklarca ispatlandığını, işe başlama tarihinin talep ettikleri tarihten itibaren başlaması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.3.Davalı Kurum vekili; Mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yetersiz bilirkişi raporu ve eksik inceleme sonucu karar verildiğini, hak düşürücü sürenin dolduğunu, Yargıtayın yerleşmiş içtihatları uyarınca uzun süreli dönemi kapsayan tespit davalarında tanık beyanlarının tek başına çalışma olgusunu kanıtlamak açısından yeterli olmadığını, Mahkemece dinlenen tanık beyanlarının birbiri ile çeliştiğini ileri sürmüştür.B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle uyuşmazlığın yargılama aşamasında giderilmesine göre, davacı, davalı ... ve davalı Kurum vekillerinin aşağıdaki bent kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Davacının ... eşi ...'in davalı ...'a ait 27... plakalı tankerin şoförü olarak 01.01.20 04... .05.2004 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitini talep ettiği eldeki davada; Bölge Adliye Mahkemesince davalılar ... ve ...'a yönelik açılan davanın kısmen kabulüne; davacı yanın talebine konu dönem yönünden 22.03.2004-08.05.2004 tarihleri arasındaki talep yönünden davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmişse de gerek davacının talebine, gerek Kurum tespitine binaen davacı murisinin davalıya ait tankeri kullanırken kaza geçirdiği tarihin 09.05.2004 olduğunun anlaşılması karşısında, Mahkemece talep sonu olarak belirlenen tarihin "09.05.2004" yerine sehven "08.05.2004" olarak belirtilmesi isabetsiz bulunmuştur.Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.VI. KARARAçıklanan sebeple;Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, (1) no.lu bendindeki "08.05.2004" ibaresinin silinerek yerine "09.05.2004" ibaresinin yazılması suretiyle, DÜZELTİLEREK ONANMASINA,Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgili davacı ve davalı ...'a iadesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,04.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.