diyarbakır asliye ticaret mahkemesinin trafik sigorta sözleşmesi kaynaklı rücuen tazminat davasında araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli taleplerine dair gerekçeli karar.

Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik sigorta sözleşmesi kaynaklı rücuen tazminat davasında araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli taleplerine dair gerekçeli karar.

Özet: Bu hukuki evrak, trafik kazası sonucu aracında oluşan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tazminatı talep eden davacının, başlangıçta 1.000 TL istemişken değer kaybı alacağını 48.000 TLye yükselttiği, davalı sigorta şirketinin ise değer kaybının bir kısmını ödediğini, araç mahrumiyet bedelinin teminat dışı olduğunu, usulî eksiklikler bulunduğunu ve rücu hakkı olduğunu savunarak davanın reddini talep ettiği, mahkemenin ise delilleri toplayıp bilirkişi raporu aldığı tazminat davasının taraflarının iddia ve savunmalarını detaylandırmaktadır.

T.C.

DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :

KARAR NO :

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLLERİ :

DAVALI :

VEKİLİ :

DAVALI :

DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)

DAVA TARİHİ : █████/2025

KARAR TARİHİ : █████/2026

KARAR YAZIM TARİHİ :

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait .....plakalı aracın .....tarihinde Yenişehir Mahallesi Ali Emiri .....Sokak .....önünde park halindeyken, .....tarihinde .....sevk ve idaresindeki .....plakalı aracın çarpması sonucu hasar gördüğünü, kazanın Karayolları Trafik Kanunu'nun 84/l maddesinin ihlaliyle gerçekleştiğini, müvekkilin mala zarar verme suçundan şikayetçi olduğunu, aracın kapsamlı onarım ve parça değişimi görmesi nedeniyle ikinci el piyasa rayiç değerinde düşüş yaşandığını, Yargıtay içtihatları uyarınca değer kaybının Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası teminatı kapsamında olduğunu, .....A.Ş.'nin bu zarardan sorumlu olduğunu, Diyarbakır Arabuluculuk bürosunda yapılan .....numaralı görüşmelerde anlaşma sağlanamadığını, müvekkilin aracından bir aydan fazla süre mahrum kaldığını, mali müşavir olan müvekkilin iş ve sosyal hayatının aksadığını, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin ██████████ Esas sayılı ilamı doğrultusunda araç kiralama belgesi olmasa dahi makul tamir süresi üzerinden araç mahrumiyet bedelinin tazmininin gerektiğini, bu kapsamda HMK 107. madde uyarınca bedel artırım ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla değer kaybı için 500,00 TL, ikame araç bedeli olarak şimdilik 500,00 TL olmak üzere toplam 1.000,00 TL tutarındaki alacağın davalılardan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava dilekçesi ve tensip zaptı ekli meşruhatlı davetiyenin davalılara usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş, davalı .....cevap dilekçesi sunmamış, diğer davalı .....Sigorta A.Ş.'nin süresi içinde cevap dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; .....tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle talep edilen değer kaybı ve ikame araç bedelinin müvekkili tarafından sigortalanan .....plakalı aracın sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğinin görüldüğünü, bu nedenle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A. 4 maddesi uyarınca sigortalı .....rücu hakkı bulunduğunu ifade ettiğini, 6100 sayılı HMK madde 61 uyarınca davanın sigortalı ....numaralı kimlik bilgisi ile mernis adresine ihbar edilmesini talep ettiğini, davacı tarafından █████/2020 tarihli ve 31074 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan genel şartlar uyarınca EKSİST sistemi üzerinden atanmış bir eksper raporu sunulmadığını, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini savunduğunu, müvekkili şirket tarafından reel piyasa şartlarına göre hesaplanan 45.000,00 TL tutarındaki değer kaybının davacıya ödendiğini ve temerrüde düşülmediğini, bu nedenle haksız açılan davanın reddini istediğini, davacının aracının .....Sigorta tarafından kasko ile sigortalandığını ve 145.599,26 TL hasar onarım bedelinin zaten ödendiğini, teminat limitlerinin dikkate alınması gerektiğini belirttiğini, bilirkişi incelemesi yapılacaksa aracın kaza tarihindeki rayiç değerinin, markasının, modelinin, kilometresinin ve hasar durumunun emsal satışlarla karşılaştırılarak hesaplanması gerektiğini, aksi halde .....tarihli ve 31679 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan genel şartlar değişikliğinin uygulanması gerektiğini, bu değişikliğe göre değer kaybının TSB kasko araç değer listesi ve TOBB SEİK listesi ortalaması üzerinden piyasa analiz yöntemiyle belirlenmesi gerektiğini, genel şartların A. 6 maddesi uyarınca ikame araç bedelinin zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında teminat dışı kaldığını ve Yargıtay .....Hukuk Dairesi'nin █████████ E. ve █████████ K. sayılı ilamları gereği bu talebin reddinin zorunlu olduğunu, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin dava açılmasına sebebiyet vermeyen müvekkili şirket aleyhine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER:

Dava konusu kazaya karışan araçların UYAP tescil kayıtları çıktı alınmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacıya ait aracın kayıtları getirtilmiştir.

.....Sigorta A.Ş.'den hasar dosyası celp edilmiştir.

Zarar ve ikame araç hususunda bilirkişi raporu alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, haksız fiil nedeni ile davacıya ait .....plakalı araçta meydana gelen değer kaybı ile aracın tamiri boyunca kullanılamaması nedeni ile mahrumiyet bedelinin tahsiline ilişkin tazminat davasıdır.

Davacı vekili dava dilekçesinde her bir tazminat kalemi için 500,00 TL'nin tahsiline karar verilmesini istemiş, .....tarihli bedel arttırım dilekçesi ile değer kaybı alacağını 48.000,00 TL'ye ve mahrumiyet bedeli alacağını 10.500,00 TL'ye yükseltmiştir.

Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. Bu zarardan kazada kusuru bulunan araç sahibi/sürücüsü ile aracı ZMMS poliçesi ile sigortalayan sigorta şirketi müteselsil olarak sorumludur.

Trafik kazasında, hasara uğrayan aracın onarım/tamir süresi boyunca kullanılamaması ya da işletilememesi sebebiyle ortaya çıkan zarar, araç mahrumiyet tazminatı (ikame araç bedeli) konusunu oluşturmaktadır. Bu tazminatın/kazanç kaybının tazmini hususunda kazada kusuru bulunan araç sahibi/sürücüsü müteselsil olarak sorumludur.

Davaya konu kazanın, davacıya ait aracın park halinde iken .....plakalı araç sürücüsünün çarpması sonucu gerçekleştiği anlaşılmış, davacıya ait araç park halinde olduğundan, kazanın gerçekleşmesine etki edecek trafik kural ihlali olmadığından, kusur hususunda bilirkişi raporu alınmamış, Mahkememizce davalı tarafça sigortalanan araç sürücüsü kazanın gerçekleşmesinde % 100 oranında kusurlu bulunmuştur.

Mahkememizce, zarar hususunda dosyanın bilirkişi incelemesi yapılmak üzere alanında uzman makine mühendisi bilirkişiye verildiği, bilirkişinin sunmuş olduğu raporunun taraflara tebliğ edildiği, davalı sigorta şirketi rapora karşı itiraz dilekçesi sunmuş olduğu görülmüştür.

Bilirkişi tarafından sunulan .....tarihli bilirkişi raporda; ".....plakalı .....model .....Kapı .....modelindeki aracın teknik özellikleri ve genel durumu yukarıda ayrıntılı olarak açıklanmış olup, dosya içinde bulunan .....plakalı aracın .....tarihindeki kazalı fotoğrafları ile ekspertiz raporunda belirtilen, değişimi ve onarımı yapılan parçaların uyumlu olduğu, dava konusu .....plakalı otomobilin onarımının ekonomik olduğu, aracın kaza tarihi itibariyle (.....) kazadan önceki rayiç değerinin 1.056.000,00 TL olabileceği, aracın kaza tarihi itibariyle (.....) kazadan sonraki rayiç değerinin 963.000,00 TL

olabileceği,

kaza tarihi itibari ile değer kaybı (.....) fiyatının 93.000,00 TL (Doksan Üç Bin Türk

Lirası) olabileceği, davalı .....Şirketi dava konusu .....plakalı araç için 45.000,00 TL

değer kaybı tazminat ödemesi yaptığı,

.....tarihinde araç mahrumiyet (ikame araç) tazminat tutarının 10.500,00 TL (On Bin

Beş Yüz Türk Lirası) olabileceği" şeklinde rapor tanzim edilmiştir. Bilirkişi raporu, dosya kapsamına ve Yargıtay içtihatlarına uygun bulunmuş, Mahkememizce hükme esas alınmıştır.

Dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından davacıya 45.000,00 TL değer kaybı ödemesi yapılmış olması nedeni ile davacının bakiye değer kaybı alacağının 48.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili, ıslah dilekçesi ile talep olunan alacağa kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesini talep etmiş ise de davalı sigorta şirketi, kaza tarihinde temerrüte düşmemekte olup, KTK'nun 97. maddesi uyarınva başvuru yapıldıktan 8 iş günü sonra temerrüte düşmektedir. Davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihini ispat yükü davacı üzerindedir. Davacı tarafça, başvurunun davalıya tebliğine ilişkin belge sunulmadığından, davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihinin, daha önce değer kaybı ödemesi yaptığı .....olduğu anlaşılmıştır. Diğer davalı .....haksız fiil tarihi olan .....tarihinde temerrüte düşmüştür.

Davacı vekili, dava edilen alacağa en yüksek banka mevduat faizi işletilmesini talep etmiş ise de davalı tarafça sigortalanan aracın hususi nitelikte olduğu görülmüş, davacının yasal faiz talep edebileceği anlaşılmıştır.

İzah edilen nedenlerle davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜ ile;

1.a-48.000,00 TL değer kaybı tazminatının, davalı .....Sigorta Anonim Şirketi'nden .....tarihinden ve davalı .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya ödenmesine,

1.b-10.500,00 TL ikame bedeli tazminatının, .....tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .....alınarak davacıya ödenmesine,

2-Alınması gerekli 3.996,13 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 615,40 TL ile 982,00 TL ıslah harcının mahsubu ile eksik 2.398,73 TL harcın, davalı .....Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 1.681,48 TL ile sınırlı olmak kaydı ile davalılardan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

3-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00 TL ara buluculuk ücretinin davalı .....A.Ş.'den alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

4-Davacı tarafından yapılan başvurma harcı 615,40 TL, peşin harç 615,40 TL, ıslah harcı 982,00 TL, bilirkişi ücreti 3.200,00 TL, tebligat, posta ve müzekkere gideri 350,00 TL olmak üzere toplam 5.762,80 TL yargılama giderinin, davalı .....Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 4.728,45 TL ile sınırlı olmak kaydı ile davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,

5-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,

6-Gider avansından artan kısmın hüküm kesinleşince Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.

Katip Hakim