Trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasında Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olup olmadığına ilişkin hukuki değerlendirme ve usul kararı.
Özet: Bu hukuki belge, bir trafik kazası sonucu meydana gelen araç hasarı, değer kaybı ve manevi zararların tazmini talebiyle açılan bir davayı incelemektedir. Davacı, aracı için 1.000 TL hasar bedeli, belirlenecek değer kaybı ve yaralanması nedeniyle 100.000 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ederken, davalı vekili ise müvekkilinin işleten sıfatının bulunmadığını, husumetin yanlış yöneltildiğini, davanın ticari mahkemenin görev alanına girmediğini, zamanaşımına uğradığını ve sigorta şirketlerinin sorumlu olduğunu ileri sürerek davanın reddini istemiştir. Mahkeme, Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümleri uyarınca dava şartlarından olan görev konusunu resen incelemekte olup, Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde davanın ticari nitelikte olup olmadığını değerlendirmektedir.
T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: ████████ Esas - ████████
T.C....12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A RADAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2025KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2025 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde,Müvekkilinin ... plakalı aracında meydana gelen 1.000,00 TL hasar bedelinin (kısmi dava) ve belirlendiğinde artırılmak kaydı ile 1.000,00 değer kaybının (belirsiz alacak davası) ile müvekkilinin yaralanması nedeni ile 100.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 25.03.2023 tarihinden itibaren işleyen faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesini, Müvekkilinin ... plakalı aracında meydana gelen hasar bedeline karşılık şimdilik 1.000,00 TL'nin haksız fiil tarihi olan 25.03.2023 tarihinden itibaren işleyen TCMB kısa vadeli avans kredileri için uygulanan faiz oranında temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkile verilmesini, müvekkilinin ... plakalı aracında meydana gelen değer kaybı bedeline karşılık HMK 107. Maddesi uyarınca belirlendiğinde artırılmak kaydı ile şimdilik 1.000,00 TL'nin haksız fiil tarihi olan 25.03.2023 tarihinden itibaren işleyen TCMB kısa vadeli avans kredileri için uygulanan faiz oranında temerrüt faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesine, dava konusu kaza nedeni ile yaralanan müvekkili manevi zararlarının tazmini için 100.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 25.03.2023 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine talep ve dava etmiştir.CEVAP : davalı vekili cevap dilekçesi özetle; Dava konusu trafik kazasına karışan aracın, müvekkili şirkete ait olmakla birlikte uzun süreli kira sözleşmesiyle ...’a teslim edildiğini, dolayısıyla müvekkilin işleten sıfatı bulunmadığını ve husumetin yanlış yöneltildiğini, ayrıca Asliye Ticaret Mahkemesi’nin görevli olmadığını ve davanın usul yönünden reddi gerektiğini, dava dilekçesinde talep sonucu açıkça belirtilmediğini, davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkilin kaza tarihinde mevcut olan zorunlu trafik ve kasko poliçeleri kapsamında sorumluluğun sigorta şirketlerine ait olduğunu, müvekkilinin kazada kusuru bulunmadığını, araca düzenli bakım yapıldığını, zarar görenin tam kusurlu olduğunu, mükerrer sigorta ödemelerinin engellenmesi için araştırma yapılması gerektiğini, manevi tazminat yönünden ise, davacının psikolojik zararına dair herhangi bir belge sunmadığını, yaralanma veya psikolojik etkilenme bulunmadığını, bu nedenle manevi tazminat talebinin hukuken dayanaksız olduğunu, tüm bu gerekçelerle davanın öncelikle husumet yokluğu ve görev yönünden, aksi takdirde esastan tamamen reddi, sigorta şirketlerine ihbar yapılması ve yargılama giderlerinin davacıya yükletilmesi talep etmiştir.DELİLLER : ... 18. Asliye Ceza MAhkemesi ████████ esas, ████████ karar sayılı karaı, Arabuluculuk tutanağı , dava dosyasında bulunan diğer deliller.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava, trafik kazası nedeni ile davacı aracında oluşan hasar bedeli, değer kaybı ve manevi tazminat istemine ilişkindir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Dava şartları" başlıklı 114/1. maddesinin (c) bendinde "Mahkemenin görevli olması" dava şartları arasında sayılmıştır. Aynı Kanun'un 115/1. maddesinde "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler". Görev kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden nazara alınması gerekir", 115/2. maddesinde de "Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder" düzenlemelerine yer verilmiştir."Ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler" başlıklı TTK'nun 5/1. maddesinde "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." düzenlemesi yer almaktadır. Mutlak ticari davalar TTK'nun 4. maddesinde sayılmış, bunun yanında aynı maddenin "Her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır." hükmü ile nispi ticari davaya ilişkin de düzenleme yapılmış olup, buna göre ticari davadan söz edebilmek için tarafların her ikisinin de tacir olması ve uyuşmazlık konusu işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olması gerekir.Davacı vekili dava dilekçesinde, trafik kazası nedeni ile davacı aracında oluşan hasar bedeli, değer kaybı ve manevi tazminatının davalılardan tahsilini istemiştir. Davacının tacir olmadığı gibi davacıya ait zarar gören ... plakalı aracın hususi araç olduğu, davanın mutlak ticari dava mahiyetinde de olmadığı anlaşılmaktadır. Bu durumda uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir.HMK'nun 1/1. maddesi gereğince görev kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. HMK'nun 115/2. maddesi uyarınca bu dava şartı noksanlığının giderilmesinin de mümkün olmadığı anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-DAVANIN MAHKEMEMİZİN GÖREVSİZLİĞİ NEDENİYLE USULDEN REDDİNE, 2-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli ve yetkili ... NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,3-Yargılama giderlerinin görevli ve yetkili mahkemece DEĞERLENDİRİLMESİNE,4-6100 sayılı yasanın 20/1 maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra 2 haftalık süre içerisinde taraflarca dava dosyasının görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesi için talepte bulunulmadığı taktirde, mahkememizce re'sen davanın açılmamış sayılacağına karar VERİLECEĞİNE, Dair, davacı vekili, davalı vekilinin ve davalı ...'ın yüzüne karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.█████/2025 ¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır