Tarafların anlaşmalı boşanmasıyla konusuz kalan davada, dava tarihindeki haklılık ve kusur belirlemesiyle yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilemeyeceği.
Özet: Tarafların yargılama sürecinde harici anlaşmalı olarak boşanıp kararın kesinleşmesi üzerine, daha önce açılan karşılıklı boşanma davasının konusuz kalmasına rağmen, bölge adliye mahkemesince davanın açılış tarihindeki haklılık durumuna göre kusur belirlemesi yapılarak yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin, anlaşmalı boşanma sonrasında kusur izafesi ve haklılık araştırması yapılamayacağı gerekçesiyle hatalı olduğu ve bu kararın bozulması gerektiği yönünde hüküm kurulmuştur.
MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : █████████ E., █████████ K.DAVA TÜRÜ : Karşılıklı Boşanma İLK DERECE MAHKEMESİ: Karaman 2. Aile MahkemesiSAYISI : ████████ E., ███████ K.Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı-davalı kadın vekili tarafından kusur belirlemesi, aleyhine hükmedilen yargılama gideri ve vekâlet ücreti yönünden temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: Taraflarca karşılıklı açılan boşanma davasının yapılan yargılaması sonucunda İlk Derece Mahkemesince davacı-davalı kadın tarafından açılan davanın reddine, davalı-davacı erkek tarafından açılan davanın kabulüne, tarafların boşanmalarına ve boşanmanın fer'îlerine karar verilmiş, kararın davacı-davalı kadın vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kısmen esastan reddi ve kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmünün ilgili bölümleri kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, davacı-davalı kadın vekilinin asıl davanın reddine yönelik istinaf talebinin esastan reddine, kusur belirlemesi ile karşı davanın kabul edilmiş olmasına yönelik istinaf talebinin kabulü ile; her iki tarafın kusursuz olduğunun tespitine ve davalı-davacı erkeğin davasının (karşı davanın) reddine karar verilmiş, kararın taraf vekillerince kendi davalarının reddi yönünden temyiz edilmesi üzerine Dairemizce 26.06.2024 tarihli ilk bozma ilamında; kadının temyiz itirazları yerinde görülmemiş, erkek vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının kusur belirlemesi ve erkeğin davasının kabulü gerektiği belirtilerek erkek yararına bozulmasına karar verilmiştir. Bozma kararı sonrasında Bölge Adliye Mahkemesi'nce bozma ilamına uyulmuş davacı-davalı kadının kusura, karşı davanın kabulüne, erkek lehine hükmedilen maddî-manevî tazminata yönelik istinaf taleplerinin esastan reddine, davacı-davalı kadının iştirak nafakasına yönelik istinaf taleplerinin kabulü ile aylık 500,00 TL iştirak nafakasına karar verilmiş hüküm davacı-davalı kadın vekili tarafından; kusur belirlemesi, kadının davasının reddi, erkeğin davasının kabulü, vekâlet ücreti, iştirak nafakası miktarı yönünden temyiz edilmiştir. Dairemizin 24.06.2025 tarihli ikinci bozma ilamı ile kararın; "Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyulduğuna göre yapılacak iş bozma ilamı doğrultusunda yeniden hüküm tesis etmekten ibaret olup bölge adliye mahkemelerinin bozma sonrası kararı istinaf incelemesi niteliğinde olmadığı, O halde Bölge Adliye Mahkemesince 6100 sayılı Kanun'un 373 üncü maddesi gereğince uyulan bozma ilamı kapsamında yeniden hüküm tesis edilmesi gerekirken uyulan bozma ilamı ile ortadan kalkan önceki ilamlara atıf yapılarak ve ilk kez istinaf incelemesi yapılır şekilde istinaf taleplerinin kabulü-reddi şeklinde hüküm kurulmasının doğru görülmediği" gerekçesi ile bozulmasına karar verilmiştir.Bozma kararı sonrasında Bölge Adliye Mahkemesi'nce bozma ilamına uyularak; bozma ilamından sonra tarafların Karaman 2. Aile Mahkemesinde anlaşmalı olarak boşandıklarının, boşanma kararının kesinleşip tarafların nüfus hanesine tescil edildiğinin anlaşılmasına göre tarafların boşanmış olmaları nedeniyle davanın konusuz kaldığı, konusuz kalan karşı dava hakkında davanın açılış tarihindeki haklılık durumuna göre yargılama giderlerine hükmedilmesi gerektiği, her iki tarafın da lehlerine vekâlet ücreti ve yargılama gideri taktirini talep ettikleri, gerçekleşen olaylarda kadının tam kusurlu olduğu, bu nedenle erkek lehine karşı dava için yargılama gideri ve vekâlet ücreti taktir edilmesi gerektiği gerekçesi ile kadın aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine karar verilmiştir. Tarafların boşanma ve fer'îleri yönünden anlaşmak suretiyle anlaşmalı olarak boşanmaları nedeniyle tarafların bu kararın kesinleşmesinden önce açılmış olan boşanma davalarında birbirlerine kusur izafeleri mümkün olmadığı gibi artık haklılık araştırması (6100 sayılı Kanun md. 331) da yapılamaz. Bu halde, Mahkemece davalı-davacı erkeğin karşı dava tarihi itibari ile boşanma davası açmakta haklı olduğu değerlendirmesi yapılarak erkek yararına yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir. Bölge Adliye Mahkemesince her ne kadar bozma ilamı sonrasında bozmaya uyularak verilen hükmün 4 üncü bendinde; ''Yargıtay bozma ilamı sonrası istinaf incelemesi birden fazla duruşmalı yapıldığından, AAÜT'nin 2/4 uyarınca 42.000,00 TL vekâlet ücretinin davacı-davalı kadından alınıp davalı-davacı erkeğe ödenmesine," şeklinde karar verilmiş ise de lehine bozma kararı verilen davalı-davacı erkek vekilinin bozma sonrası Bölge Adliye Mahkemesince yapılan duruşmalara katılmadığı anlaşıldığından erkek lehine istinaf vekâlet ücretine hükmedilmesine ilişkin hüküm tesisi hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.KARARAçıklanan sebeplerle; Davacı-davalı kadın vekillinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı-davacı erkek yararına hükmedilen yargılama gideri ve vekâlet ücretleri yönünden davacı-davalı kadın lehine BOZULMASINA,Temyiz peşin harcının istek halinde yatırana geri verilmesine, Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,02.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.