Danıştay, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği uyarınca skolyoz tanısı konan PMYO öğrencisinin okuldan ilişiğinin kesilmesini hukuka aykırı bulan Bölge İdare Mahkemesi kararını onadı.
Özet: Polis meslek yüksekokuluna geçici kayıt yaptıran bir öğrencinin, idare tarafından sağlık şartlarını (skolyoz) taşımadığı gerekçesiyle okuldan ilişiğinin kesilmesi işlemi üzerine açılan davada, mahkemece atanan hakem hastanenin düzenlediği raporla öğrencinin emniyet teşkilatı sağlık şartlarına uygun olduğunun belirtilmesi neticesinde, ilk derece ve bölge idare mahkemelerince ilişiğin kesilmesi işleminin hukuka aykırı bulunarak iptal edildiği ve davalı idarenin temyiz talebine rağmen bu iptal kararının Danıştay tarafından oyçokluğuyla onandığı hukuki uyuşmazlığı özetlemektedir.
T.C.
D A N I Ş T A YİKİNCİ DAİREEsas No : █████████Karar No : █████████TEMYİZ EDEN (DAVALI) :... MüdürlüğüVEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ... İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir. YARGILAMA SÜRECİ: Dava Konusu İstem : Dava; 2023 yılında yapılan PMYO sınavında başarılı olan ve Kastamonu Polis Meslek Yüksekokuluna geçici kaydı yapılan davacının, sağlık durumunun Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-9-A maddesine uymadığından bahisle okuldan ilişiğinin kesilmesine ilişkin █████/2024 günlü işlemin iptali istemiyle açılmıştır.İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: ... İdare Mahkemesinin...günlü, E... K... sayılı kararıyla; Mahkemenin █████/2024 günlü ara kararıyla davacının sağlık şartları yönünden Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrencisi olup olamayacağının tespiti amacıyla hakem hastane olan Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevk edildiği, anılan Hastanece düzenlenen... günlü, ... sayılı sağlık kurulu raporu ile ETSŞY EK-3: 9 Bölüm A Dilimi 1 f uyar. POMEM öğrencisi olur." kararının verildiği bu durumda; davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nde öngörülen sağlık şartlarını taşıdığı ve Polis Meslek Yüksekokulu (sehven Polis Meslek Eğitim Merkezi yazılmıştır) öğrencisi olmasında herhangi bir sakınca bulunup bulunmadığı hususularının Mahkemece sevk edildiği hastanece düzenlenen sağlık kurulu raporuyla ortaya konulduğu anlaşıldığından, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek-3-9-B-4 maddelerinde aranan koşulları sağlamadığından bahisle okuldan ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından; davacının yürürlükteki mevzuat uyarınca aranan sağlık şartlarını taşımadığı, bu nedenle geçici kayıtlı bulunduğu PMYO'dan ilişiğin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ:...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay İkinci Dairesince; Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü: HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.Öte yandan; İdare Mahkemesi kararına esas alınan ve hakem hastane olarak davacı hakkında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen █████/2024 günlü sağlık kurulu raporunda; "Labratuvar ve Radyoloji Sonuçları: Apeksi torakal vertebreda akl sola bakan 8 derece skolyoz izlenmiştir, Ortopedi Heyet Polikliniği: Skolyoz tanımlanmamış Tanı; Skolyoz derecesi 8" tespitleri ile birlikte, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK:3-9-B/4 maddesi kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda PMYO öğrencisi olabileceği yönünde kanaate yer verildiği görülmektedir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,2. ... Bölge İdare Mahkemesi.... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:... K:... sayılı kararın yukarıda belirtilen açıklamayla ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7035 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın, kararı veren ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.(X) KARŞI OY :Dava; Kastamonu Polis Meslek Yüksekokulunda (PMYO) öğrenci adayı olan davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3-9-A (skolyoz) maddesinde belirtilen şartları sağlamadığından bahisle "PMYO öğrencisi olamaz" kararı verilerek okul ile ilişiğinin kesilmesi yönünde tesis edilen işlemin iptali istemiyle açılmıştır.Uyuşmazlık konusu olayda; davacının, ETSŞY gereğince sağlık kurulu raporu almak üzere sevk edildiği Kastamonu Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen █████/2023 tarihli sağlık kurulu raporunda; "Teşhis: "Skolyoz Cobb 13 derece, B Dilimi" Karar: PMYO öğrencisi olamaz.” ifadelerine yer verildiği, anılan raporun Sağlık Komisyonunca incelenmesi üzerine davacının başka bir hastane olan Ankara Etlik Şehir Hastanesine sevkine karar verildiği, anılan Hastane tarafından düzenlenen █████/2024 günlü sayılı sağlık kurulu raporunda; "Fiziki Muayene Bulguları: Ortopedi ve Travmatoloji ... Lomber bölgede açıklığı sağa bakan rotoskolyoz izlenmiş olup cobb açısı 20 derece ölçülmüştür... Karar: ETSŞY 3-9-B-4 göre maddesine uyar" ifadelerine yer verildiği, anılan raporlara istinaden davacının okulla ilişiğinin kesildiği, Mahkemece hakem hastane olarak sevk edildiği Sağlık Bilimleri Üniversitesi Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen █████/2024 günlü sağlık kurulu raporunda; "Labratuvar ve Radyoloji Sonuçları: Apeksi torakal vertebreda akl sola bakan 8 derece skolyoz izlenmiştir, Ortopedi Heyet Polikliniği: Skolyoz tanımlanmamış Tanı; Skolyoz derecesi 8" Karar: ETSŞY EK-3: 9 Bölüm A Dilimi 1 f uyar. POMEM öğrencisi olur." ifadelerine yer verildiği, anılan rapor üzerine Mahkemece iptal kararı verildiği, istinaf aşamasında da ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.İdari işlemlerin yargısal denetimi, kural olarak dava konusu işlemin yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden hukuka uygunluğunun denetimine ilişkindir. İşlemin sebep unsurunun, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hususlara dayalı olması halinde, davalı idarece anılan uzmanlık alanına ilişkin bilgi ve görüşlere dayalı olarak işlem tesis edilmesi gerektiği gibi, sözü edilen işlemlerin yargısal denetiminde, yargı merciince de, anılan sebep unsurunu oluşturan özel ve teknik bilginin hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerekecektir.Nitekim, Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 266. maddesinde; "Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir...." hükmü yer almıştır.Uyuşmazlıkta; dava konusu işlemin, davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin Sağlık Kurulu raporuna dayalı olduğu göz önüne alındığında; işlemin dayanağı olan Sağlık Kurulu raporunun hukuka aykırı olduğu iddiasıyla açılan davalarda yapılacak yargısal denetimde, özel ve teknik bilgi içeren Sağlık Kurulu raporunun, bilim ve fenne uygunluğu, yapılan tetkik ve tahlil sonuçları ile teşhis ve tanının hukuka uygunluğunun belirlenmesi, bu amaçla da; işleme dayanak Sağlık Kurulu raporunun hastalık branşına uygun uzman bilirkişilere incelettirilmesi gerekecektir.Mahkemece görüşüne başvurulan ve bilirkişi niteliğinde olan hakem Hastane tarafından yapılacak incelemede; dayanak Sağlık Kurulu raporunun usul ve fenne aykırı olduğu, hastalığın tesbitine ilişkin yeterli tetkik yapılmadığı ya da tanı için ileri tetkik yapılması gerektiğinin belirlenmesi halinde; davacının sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının belirlenebilmesi için yeniden tetkik ve tahlile tabi tutulması, önceki rapora itibar edilemeyeceğine ilişkin açıklamalar içeren raporun Mahkemeye ibrazı, Mahkemece de, sözü edilen raporun yeterli bulunması halinde hükme esas alınması gerektiği açıktır.Esasen, yukarıda aktarılan yargılama süreci, HMK 266. maddede öngörülen "özel ve teknik bilgi içeren" konulara ilişkin uyuşmazlıklarda uygulanacak yargılama yöntemine daha uygun olacağı gibi; dava konusu işlemin sebep unsurunun denetimine ilişkin idari uyuşmazlıklar bakımından da, "işlem yargılaması" esasına dayanan idari yargılama hukukunun da özüne uygun olacaktır. Öte yandan, Mahkemelerce, işlemin dayanağının tamamen bertaraf edilmesinin hukuken hiçbir izahı ve dayanağı bulunmadığı gibi, davacının doğrudan ve yeniden sağlık muayenesine tabi tutulmasına ilişkin uygulama, Mahkemeleri, idari fonksiyon içinde yürütülecek idari usulün bir parçasına dönüştürecek ve "yargılama" fonksiyonundan uzaklaştıracaktır.Bu itibarla; davacının sağlık şartlarını taşımadığına ilişkin işleme dayanak alınan Sağlık Kurulu raporuyla ilgili hiçbir inceleme ve değerlendirme içermeyen, anılan rapora niçin itibar edilemeyeceğine ilişkin tesbitlere ve açıklamalara yer vermeyen, davacının doğrudan sağlık muayenesine tabi tutulması suretiyle düzenlenen Sağlık Kurulu raporu hükme esas alınarak verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmadığı ve kararın bozulması gerektiği oyu ile aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyorum.