Maden Kanunu ihlalleri nedeniyle rödövansçı şirket eylemlerinden kaynaklanan idari para cezası ve güvenlik tedbirlerinde, ruhsat sahibinin sorumluluğu ile cezaların şahsiliği ilkesinin uygulanması.
Özet: Bir maden ruhsatı sahibi şirkete, ruhsat sahasında rödövansçı şirket tarafından yürütülen faaliyetler sırasında daimi nezaretçi defterinin ibraz edilmemesi nedeniyle idari para cezası ve işletme güvenliği eksikliklerinin giderilmesi yönünde yapılan bildirimin iptali talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi davanın reddine karar vermiş; ancak bölge idare mahkemesi, mevzuata aykırı faaliyetlerin rödövansçı şirketçe yürütüldüğünü, ruhsat sahibinin bu durumda kast, kusur veya ihmalinin bulunmadığını ve hatta rödövansçıyı bildirdiğini belirterek, cezaların şahsiliği ilkesi gereği idari para cezasında hukuka aykırılık gördüğünden işlemi iptal etmiş, davalı idarenin temyiz istemi ise bu kararın usul ve hukuka uygun bulunması nedeniyle reddedilmiştir.
T.C.
D A N I Ş T A YSEKİZİNCİ DAİREEsas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ :Dava konusu istem: Muğla ili, ... ilçesinde bulunan S:... sayılı ve II (b) grubu mermer ruhsatlı sahada, rödövansçı ... San. Tic. Ltd. Şti. tarafından faaliyet gösterilen ocaklara ait daimi nezaretçi defterinin heyet üyelerine ibraz edilmediğinden bahisle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 10/6 maddesi gereğince 38.066,00-TL idari para cezası verilmesi ile bahse konu ruhsat sahasındaki ocaklarda işletme güvenliği bakımından tehlikeli durum olduğu tespit edildiğinden aynı Kanun'un 29/1 maddesi kapsamında bu işlemin tebliğ tarihinden itibaren 6 ay içinde uyarı ikaz levhaları tamamlanıp, temsili Y:...-X:... ve Y:...-X:... koordinat çevresinde bulunan ocak basamak yükseklikleri düşürülüp, genişlikleri arttrırılarak kademe üzerlerinde bulunan pasa ve blok stoklarının temizlenerek ocağın işletme projesine uygun hale getirilmesi ve neticeden bilgi verilmesi aksi takdirde idari para cezası yaptırımı uygulanarak ocaktaki üretim faaliyetlerinin belirtilen güvenlik önlemleri alınıncaya kadar durdurulacağının bildirimine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmektedir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararda; kanun hükümleri doğrultusunda, Muğla ili, Yatağan ilçesi sınırlarındaki davacı şirket uhdesinde bulunan S:... sayılı ve II (b) grubu mermer ruhsatlı sahada, rödovansçı ... San. Tic. Ltd. Şti. tarafından faaliyet gösterilen ocaklara ait daimi nezaretçi defterinin heyet üyelerine ibraz edilmediğinin dosyada mevcut olan bilgi belgelerden sabit olduğu anlaşıldığından, 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 10. maddesinin 6. fıkrası uyarınca davacı şirketin 2020 güncel karşılığı olan 38.066,00-TL idari para cezası ile tecziyesi ile bahse konu ruhsat sahasındaki ocaklarda işletme güvenliği bakımından tehlikeli durum olduğu tespit edildiğinden aynı Kanun'un 29/1 maddesi kapsamında tebliğ tarihinden itibaren 6 ay içinde uyarı ikaz levhaları tamamlanıp, temsili Y:...-X:... ve Y:...-X:... koordinat çevresinde bulunan ocak basamakları düşürülüp, genişlikleri arttrırılarak kademe üzerlerinde bulunan pasa ve blok stoklarının temizlenerek ocağın işletme projesine uygun hale getirilmesi ve neticeden bilgi verilmesi aksi takdirde idari para cezası yaptırımı uygulanarak ocaktaki üretim faaliyetlerinin belirtilen güvenlik önlemleri alınıncaya kadar durdurulacağının bildirimine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Sahadaki mevzuata aykırı faaliyetlerin rödövansçı şirket tarafından yürütüldüğü, dava konusu işlemin tesis edilmesine neden olan fiilde davacı şirketin kast, kusur, ihmal ve ilgisi bulunmadığı gibi bilakis, maden ruhsat sahibi olmaktan kaynaklanan yükümlülüğün rödövansçı şirket hakkında bildirimde bulunulmakla yerine getirildiği, somut olayda idari para cezasına konu olan fiilin, ruhsat sahibinin Maden Kanunu'ndan kaynaklı sorumlulukları bağlamında davacı şirkete atfedilebilir bir yönünün bulunmadığı, bu nedenle kast ve kusuru bulunmayan ve faaliyetin gerçekleştirilmesinde fiilen yer almayan, üstelik rödövansçı şirket hakkında bizzat kendisi bildirimde bulunan davacı şirketin idari para cezası ile cezalandırılmasında hakkaniyet ve temel hukuk ilkelerinden olan cezaların şahsiliği ilkesine uygunluk bulunmadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık, aksi yöndeki idare mahkemesi kararında hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, ruhsat sahasında gerçekleştirilen tüm faaliyetlerden idarelerine karşı davacı ruhsat sahibinin sorumlu olduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından istemin reddi gerektiği savunulmuştur. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:HUKUKİ DEĞERLENDİRME:Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle,1. Temyiz isteminin reddine,2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,5. Kesin olarak, █████/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.