Belediye başkan yardımcısı tarafından yetki devri olmaksızın kaçak yapı iddiasıyla iptal edilen işyeri açma ve çalışma ruhsatı işleminin yetki yönünden hukuka aykırılığı Danıştay tarafından değerlendirilmektedir.
Özet: Bu hukuki evrak, bir işyerinin kaçak yapı olduğu gerekçesiyle belediye başkan yardımcısı tarafından iptal edilen çalışma ruhsatının yetki yönünden hukuka uygunluğunu tartışmakta olup; ilk derece ve bölge idare mahkemeleri, işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının düzenlenmesi ile iptalinde yetkide paralellik ilkesi uyarınca en üst amir veya usulüne uygun yetkilendirilen makamın yetkili olduğunu, somut olayda belediye başkan yardımcısına ruhsat iptali konusunda özel bir yetki devri yapılmadığını ve genel görevlendirmenin bu yetkiyi kapsamadığını tespit ederek iptal işlemini hukuka aykırı bulmuşlardır.
T.C.
D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : █████████Karar No : █████████ TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUS: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ:Dava konusu istem: Antalya ili, Aksu ilçesi, ... Mahallesi ... Bulvarı No:.../... adresindeki işyerinin kiracısı olan davacı tarafından, kiralanan işyerinin kaçak yapı statüsünde olduğundan bahisle market faaliyet konulu ...... tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin Aksu Belediye Başkanlığı Yapı Kontrol Müdürlüğünün E-... sayılı bila tarihli işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; Mahkemelerinin █████/2024 tarihli ara kararında; "Dava konusu işlem Belediye Başkan Yardımcısı tarafından tesis edildiğinden Belediye Başkanı tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının iptali konusunda bu şahsa yetki devrinde bulunulduğuna dair kararın," bir örneğinin istenildiği, gelen cevabi yazının, Belediye Başkan Yardımcısının ilgili müdürlüklerin (7 adet) iş ve işlemlerini yürütmek üzere görevlendirilmesine ilişkin yazı olduğu, işyerlerine, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi ve iptali konusunda gerekli işlemlerin yürütülmesinde ruhsat ve denetim müdürlüklerinin yetkili olduğu, bu müdürlüklerin içerisinde Ruhsat Denetim Müdürlüğünün de bulunmadığı Kanun'un lafzından başkan yardımcısını bizzat belediye başkanının görevlendirmesi gerektiği anlaşıldığından, idarece sunulan görevlendirme yazısına itibar edilmediğinden, iş yeri açma ve çalışma ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından düzenlendiği, yetkide ve usûlde paralellik ilkesi gereğince ruhsatların iptalinin de yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından gerçekleştirilmesi gerektiği, belediyelerde en üst amirin belediye başkanı olduğu, dosyada dava konusu işlemi belediye başkan yardımcısının tesis ettiği, davalı idare tarafından anılan makamın bizzat belediye başkanı tarafından yetkilendirildiğine dair dosyaya bilgi ve belge sunulamadığı anlaşıldığından dava konusu işlemde yetki bakımından hukuka uygunluk görülmediği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İşyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin tüm iş ve işlemler Belediye Başkanı tarafından ... tarih ve E... sayılı yazı ile Yapı Kontrol Müdürlüğüne devredildiği, bu tarihten itibaren tüm işlemlerin anılan müdürlük tarafından tesis edildiği, Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün dava konusu işlem tarihinden sonra kurulduğu ve bu müdürlüğe yetki devri yapılmadığı, Belediye Başkanının █████/2018 tarihli yazısı ile ...'in Zabıta Müdürlüğü ile Yapı Kontrol Müdürlüğünün iş ve işlemlerini yürütmek üzere Başkan Yardımcısı olarak görevlendirildiği işlemin yetki yönünden hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.TETKİK HÂKİMİ: ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINAKarar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE : █████/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesinde; "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır. İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz. Ruhsat, Örnek 5’te yer alan bilgileri içerecek şekilde düzenlenir..." hükmüne yer verilmiştir.Anılan Yönetmelik uyarınca iş yeri açma ve çalışma ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından verilebileceğinden, ruhsat başvurularının da bu yetkililer tarafından karara bağlanacağı gerektiğinde duraksama bulunmamaktadır.Dosyanın incelenmesinden, Antalya ili, Aksu ilçesi, ... Mahallesi ... Bulvarı No:... adresindeki işyerinin kiracısı olan davacı tarafından, kiralanan işyerinin kaçak yapı statüsünde olduğundan bahisle market faaliyet konulu...tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin Aksu Belediye Başkanlığı Yapı Kontrol Müdürlüğünün E-... sayılı bila tarihli işleminin iptali istemiyle davanın açıldığı görülmektedir. Aksu Belediye Başkanı Onaylı █████/2016 tarihli Aksu Belediyesi İmza Yetkileri Yönergesinin incelenmesinden; "Başkan Yardımcılarının İmzalayacağı Yazılar ve Onaylar" başlıklı 13.9 maddesinde; "Zabıta ve Ruhsat Denetim Müdürlüğünün Bağlı Başkan Yardımcısı tarafından işyerinin Çalışma Ruhsatları ...imzalamak." kuralına yer verilmiş olup, söz konusu düzenleme doğrultusunda işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin imzaların ve onayların Belediye Başkan Yardımcısı tarafından yapılacağı anlaşılmaktadır. İdare Mahkemesince dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından dava konusu işlemin iptaline karar verilmişse de; işyeri açma ve çalışma ruhsatının barkod sorgulanmasında ...tarih ve ... sayılı Yapı Kontrol Müdürlüğünce Belediye Başkanı adına Belediye Başkan Yardımcısı tarafından tesis edildiği, Belediye Başkanı tarafından işyeri açma ve çalışma ruhsatlarına ilişkin tüm iş ve işlemleri yapmak üzere Yapı Kontrol Müdürlüğüne ... tarih ve E:..., E:... sayılı yazılar ile yetki devri yapıldığı, anılan Belediye Başkan Yardımcısına ise █████/2018 tarihinde Zabıta ve Yapı Kontrol Müdürlüğünün bağlanıldığı görüldüğünden, İmza Yetkileri Yönergesine göre anılan Müdürlüklerin bağlı bulunduğu Belediye Başkan Yardımcısı tarafından tesis edilen dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Öte yandan, anılan Belediye Başkan Yardımcısına bağlı birimler arasında işyeri açma ve çalışma ruhsatlarının verilmesi ve iptalleri konusunda yetkili Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün ise Aksu Belediye Meclisinin █████/2024 tarihli kararı ile dava konusu işlem tarihinden sonra kurulduğundan bu tarihten itibaren işlem tesis edebileceği de açıktır.Bu durumda, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamakta olup, Dava Dairesince tarafların iddiaları ve dava konusu işlemin İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik hükümleri yönünden incelemesi yapılmak suretiyle yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle;1.Temyiz isteminin kabulüne,2.Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.