Tıbbi malzeme satışından kaynaklanan ödenmeyen faturalara ilişkin itirazın iptali davasında ticari defterler ve bilirkişi raporlarıyla alacağın ispatı.
Özet: Davacının tıbbi malzeme satışından kaynaklanan iki adet faturanın bedelinin ödenmemesi üzerine başlattığı icra takibine davalının itiraz etmesiyle açılan itirazın iptali davasında, mahkemece incelenen ticari defterler ve bilirkişi raporları sonucunda davacının defterlerinin usulüne uygun olduğu ve iki faturadan kaynaklanan 157.969,53 TL alacağın mevcut olduğu belirlenmiştir; ancak davalı, yaptığı banka havalelerinin takip konusu bu alacağı karşıladığı yönündeki ödeme iddiasını somut delillerle ispatlayamamış ve ispat yükünün kendisinde olduğu tespit edilmiştir.

T.C.
İSTANBUL7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : İtirazın İptaliDAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı, davalı şirkete satıp teslim ettiği tıbbi malzemelere ilişkin iki adet faturanın bedelinin ödenmediğini, bu nedenle .... 12. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlattığını, davalının takibe haksız ve kötü niyetli şekilde itiraz ederek takibi durdurduğunu ileri sürmüştür. Fatura konusu ürünlerin ... ve ÜTS kayıtları ile barkod sisteminde davalı adına kayıtlı olduğunu belirterek itirazın iptaline, icra takibinin devamına, davalı aleyhine icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, ayrıca ihtiyati haciz ve davalılık şerhi uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili, dava konusu faturaların gerçeği yansıtmadığını, alacağın zamanaşımına uğradığını, borcun daha önce ödendiğini ve davacının ikinci kez tahsilat yapmaya çalıştığını savunmuştur. Faturalardaki imzaların tutarsız olduğunu, teslim edildiği iddia edilen ürünlerin sipariş edilmediğini ve teslim alınmadığını, bu hususların araştırılması gerektiğini belirterek davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, Ticari satımdan kaynaklı ... 12. İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyasına konu 2004 sayılı İİK madde 67'ye göre açılmış itirazın iptali davasıdır.Mahkememizce tüm deliller toplanmış, gerekli inceleme ve araştırmalar yapılmış, ... 12. İcra Müdürlüğü ...esas sayılı takip dosyası dosya arasına alınmış ve Mahkememizce █████/2025 tarihli ara karar ile dosyanın davacı ve davalı tarafın ticari defterlerinin SMM aracılığı ile incelenmesinin istenilmesine karar verilmiştir. █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda; Bilirkişi, davacı şirketin ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğunu, takip konusu iki faturaya ilişkin alacağın mahsup sonrası 157.969,53 TL olduğunu, davalının borcun ödendiği iddiasını destekleyen somut delil sunamadığını tespit etmiştir. ..., ÜTS ve barkod kayıtları yönünden ise uzmanlık alanı dışında olduğundan değerlendirme yapamayacağını belirtmiştir.Mahkememizce █████/2026 tarihli ara karar ile dosyanın yeniden bilirkişi heyetine tevdi ile heyete SGK uzmanı bilirkişi eklenmek suretiyle ... kayıtlarını ve ödeme itirazları dikkate alınarak ilgili kayıtlar ile davacı defter ve kayıtların uyuşup uyuşmadığı alacak ve dosya kapsamı hakkında ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir. █████/2026 tarihli bilirkişi raporunda; Ek raporda, icra takibine konu alacağın yine 157.969,53 TL olduğu, ... kayıtlarına göre 10 hasta için toplam 266.972,50 TL ödeme alındığı, banka kayıtlarında davacıya 270.808,22 TL havale yapıldığı tespit edilmiştir. Ancak bu ödemelerin takip konusu iki faturayı karşıladığını ispat yükünün davalıda olduğu, mevcut verilerle takip konusu 157.969,53 TL alacak yönünden davanın devam etmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (HMK 222/4)Ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır. Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK'nın 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir. Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir. Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir. Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır. Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK 220/3. maddesi gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir. Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'daki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır. Ayrıca bu durum HMK 222/5’te taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılacağı şeklinde ifade edilmiştir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 21/2. Maddesine göre; bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır. Tüm bu açıklamalar ışığında somut uyuşmazlık değerlendirildiğinde; Davacı tarafça ticari ilişki kapsamında tıbbi malzemelere ilişkin iki adet faturanın bedelinin ödenmediğini iddiasıyla takibe başlanıldığı yapılan itiraz üzerine süresi içerisinde iş bu davanın açıldığı, mahkememizce aldırılan ve hükme esas alına bilirkişi raporlarıyla davacı ve davalı her iki taraf arasında ticari ilişki bulunduğu, her iki tarafın nezdinde birbirinin muavin defterleri hesap hareketlerinin birbiri ile örtüştüğü, SGK uzmanı bilirkişi raporuyla da ödeme itirazı kapsamında hasta kayıtları irdelenmiş olup ödeme hususunda ispat yükü kendisinde olan davalı tarafça da ödeme olgusu ispat edilemediğinden; davanın kısmen kabulü ile; ... 12. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takip dosyasına, davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 157.969,53-TL asıl alacak üzerinden aynı koşullarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;... 12. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına, davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 157.969,53-TL asıl alacak üzerinden aynı koşullarla devamına,2-Fazlaya ilişkin istemin reddine,3-Asıl alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine,4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 10.790,90-TL nispi karar harcının, peşin alınan 3.350,80-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 7.440,10-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,3-Kabul edilen miktar üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Reddedilen miktar üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan dava açılarken yatırılan toplam 4.053,70-TL ( Başvurma Harcı 615,40-TL, Peşin Harç 3.350,80-TL, Vekalet Suret Harcı 87,50-TL,) harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine,6-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 18.420,00-TL (420,00-TL tebliğler ve posta, 18.000,00-TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davadaki kabul ve red oranına göre hesaplanan 10.487,99-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından hüküm kurulmasına yer olmadığına,8-Arabuluculuk ücreti olan 4.600,00-TL’nin davadaki kabul ve red oranına göre; 1.980,85-TL ‘sının davacıdan, 2.619,15-TL’sının davalıdan alınarak, hazineye GELİR KAYDINA,9-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2026Katip ... ¸ Hakim ... ¸