İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, satım sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, araç kilometresinin düşürüldüğü iddiasıyla ayıp oranında indirim talebi ve davalı tarafın zaman aşımı savunması.
Özet: Davacı, davalıdan 185.000 TL bedelle satın aldığı aracın kilometresinin 131.000 km olarak gösterilmesine rağmen, aracın arızalanması üzerine oto tamircide yapılan incelemede kilometresiyle oynandığını ve düşürüldüğünü tespit ettiğini ileri sürerek, gizli ayıp nedeniyle başlangıçta 1.000 TL olarak talep ettiği ayıp oranında satış bedelinden indirimin, ıslah dilekçesiyle 11.100 TLye yükseltilerek satış tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsilini istemiştir; davalı ise savunmasında davanın zamanaşımına uğradığını, davacının basiretli bir tacir olarak ayıbı süresinde ihbar etmediğini ve aracın kilometresinin sözleşmede belirtildiği şekilde kabul edildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
T.C.
İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:███████ EsasKARAR NO :████████DAVA:Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ:█████/2025KARAR TARİHİ:█████/2026Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:İDDİA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin araç alım - satım işleri yaptığını, davalı firmadan .... Noterliğinin 29.04.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı Araç Satış Sözleşmesi ile... marka, 2008 model, ...plakalı, ... motor numaralı, ... şase numaralı aracın 185.000,00-TL bedelle satın alındığını, dava konusu aracın, Araç Satış Sözleşmesinde de belirtildiği üzere satış tarihi itibariyle 131.000 Km’de göründüğünü, müvekkili şirketin iş bu aracı 131.000 Km'de olduğunu düşünerek 185.000,00-TL karşılığında satın aldığını, müvekkilinin, aracı satın aldıktan sonra araçta meydana gelen bir arıza sebebiyle aracı oto tamirciye götürdüğünde servis ustasının işbu aracın parçalarındaki eskimelerin kilometresi ile uyumlu olmadığını, eskimelerin ve arızaların çok daha ileri kilometrelerde ortaya çıkması gerektiğini söylediğini, bunun üzerine müvekkilinin araştırma yaptığını ve aracın kilometresi ile oynandığını ve aracın kilometresinin düşürüldüğünü öğrendiğini, .... Noterliğinin ... yevmiye numaralı, 03.11.2023 tarihli ihtarını keşide ederek davalıya bildirimde bulunduğunu ve TBK m. 227 hükmü gereğince ayıp oranında satış bedelinden indirim talep edildiğini, davalı tarafın iş bu ihtara cevap vermediği gibi müvekkiline herhangi bir ödeme de yapmadığını, arz ve izah edilen sebeplerle ıslah ve talep artırım hakları saklı kalmak kaydıyla; Davanın kabulü ile ...plakalı aracın kilometresi düşürülmüş şekilde gizli ayıp olarak müvekkile satılmış olması sebebiyle TBK m. 227 hükmü gereği ayıp oranında satış bedelinden indirim hakkımız kapsamında belirsiz alacak davası olarak 1.000-00-TL'nin satış tarihi olan 29.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiliyle davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekilinin █████/2026 tarihli bedel arttırım dilekçesinde özetle; HMK m. 107 hükmü uyarınca dava değerinin 11.100,00 TL'ye artırılmasına; daha önce talep edilen 1.000,00 TL'ye ek olarak işbu dilekçemiz ile talep ettiğimiz 10.100,00 TL'nin de (toplamda 11.100,00-TL'nin) satış tarihi olan 29.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacı müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. SAVUNMA VE KARŞI TALEP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Buna göre müvekkil şirketin söz konusu aracın satış sözleşmesinden doğan sorumluluğuna ilişkin davaların satış tarihinden itibaren iki yıl içerisinde ileri sürülmesi gerekmekte olup somut olayda taraflar arasında 29.04.2022 tarihli satış sözleşmesine istinaden araç alım - satım işlemi gerçekleştirildiğinden; davacının iddia ve taleplerinin zaman aşımına uğradığını ve davanın usulden reddine karar verilmesini, müvekkili şirketin ... ve Tic.A.Ş.; "..." markası adı altında, ikinci el araç alım ve satım işinde faaliyet gösterdiğini, davacı ile müvekkili şirket arasında .... Noterliği'nin 29.04.2022 tarih ve ... yevmiye numarası ile araç satış sözleşmesi akdedildiğini ve ...plakalı, 2008 model, ... marka araç satışının yapıldığını, söz konusu sözleşmeye göre, alıcı "... ekspertiz raporunun bulunmadığını, aracın 131.000km'de olduğunu beyan ve kabul eder" şeklinde beyan edildiğini ve davacının teslim aldığı aracın tüm nitelik ve özelliklerinden haberdar olduğunu, aracın kilometresinin de bildiğini, sonuç olarak; davaya konu aracın, müvekkili tarafından alıcıya araç satım sözleşmesine uygun şekilde teslim edildiğini, davacının ise basiretli bir tacir olarak Türk Ticaret Kanununda yer alan ayıp ihbar süresini geçirerek derhal gözden geçirme ve bildirimde bulunma yükümlülüğüne aykırı hareket ettiğini, davacının, müvekkilinin araç kilometresi ile oynadığını iddia etmekteyse de; işbu iddiası soyut ve gerekçeden yoksun olup tamirciden alınan bilgilere güvenilerek huzurdaki davanın ikame edilmesi aracın satın alındığı tarihten bu yana hiçbir inceleme ve muayenenin yapılmadığını, izah edilen nedenlerle; Davacının iddia ve talepleri zaman aşımına uğradığından davanın usulden reddine, neticede davacının iddia ve taleplerinin tümden reddine, yargılama harç ve giderleriyle vekâlet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER :Deliller; Dosya mevcudu, cevap dilekçesi, müzekkere cevabı ve bilirkişi raporudur. Mahkememizin █████/2025 tarihli duruşmasında; Dosyanın ... Otomotiv kürsüsünde görevli Otomotiv Mühendisi/Makine Mühendisi bilirkişiye tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları sundukları deliller, ...'den celp edilen kayıtlar ve tüm dosya kapsamı incelenerek, dava konusu ...plakalı aracın █████/2022 tarihinde Noter marifetiyle davalı tarafından davacıya satışı tarihinden önce aracın kilometre bilgisinin düşürülmüş olup olmadığı, düşürülmüş ise bu ayıbın gizli ayıp olup olmadığı, aracın değerini etkileyip etkilemediği, satış tarihi itibariyle bu ayıp nedeniyle 185.000,00 TL olan araç satış bedelinden uygulanması gereken ayıp indirim tutarının ne kadar olduğu hususunda rapor düzenlenilmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Mahkememiz dosyasına █████/2026 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir. Raporda özetle;" Davacı vekili dava dilekçesinde aşağıdaki hususları ileri sürmekte ve davalıdan alacak talep etmektedir:1- Müvekkil şirket araç alım-satım işleri yapmaktadır. Davalı firmadan .... Noterliğinin 29.04.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı Araç Satış Sözleşmesi ile... marka, 2008 model, ...plakalı, ... motor numaralı, ... şase numaralı araç 185.000,00-TL bedelle satın alınmıştır.2- Dava konusu araç, Araç Satış Sözleşmesinde de belirtildiği üzere satış tarihi itibariyle 131.000 km'de görünmektedir. Müvekkil şirket işbu aracı 131.000 km'de olduğunu düşünerek 185.000,00TL karşılığında satın almıştır.3- Müvekkil, aracı satın aldıktan sonra araçta meydana gelen bir arıza sebebiyle aracı oto tamirciye götürdüğünde servis ustasının işbu aracın parçalarındaki eskimelerin kilometresi ile uyumlu olmadığını, eskimelerin ve arızaların çok daha ileri kilometrelerde ortaya çıkması gerektiğini söylemiştir. Bunun üzerine müvekkil araştırma yapmış ve aracın kilometresi ile oynandığını ve aracın kilometresinin düşürüldüğünü öğrenmiştir. Kilometre düşürülme durumu öğrenildiğinde derhal .... Noterliğinin ... yevmiye numaralı, 03.11.2023 tarihli ihtarını keşide ederek davalıya bildirimde bulunmuş ve TBK m. 227 hükmü gereğince ayıp oranında satış bedelinden indirim talep etmiştir. Davalı taraf işbu ihtara cevap vermediği gibi müvekkile herhangi bir ödeme de yapmamıştır.... ... A.Ş. tarafından sayın mahkemeye yazılan 09 Mayıs 2025 tarihli yazı ekinde aracın satış öncesine ait üç adet fenni muayene kaydı sunulmuştur: 01.02.2016 — 01.02.2018 tarihleri arasındaki tam 2 yıllık sürede kilometrenin yaklaşık 30.000 artması beklenirken aksine 32.267 km düşmüştür. Bu tarihler arasında kilometre bilgisinin değiştirildiği açıktır.01.02.2018 — 09.10.2020 tarihleri arasındaki kullanım, yılda yaklaşık 15.600 kilometreye denk geldiğinden makuldür.TÜİK verilerine göre Türkiye'de otomobiller 2022 itibariyle yılda ortalama 13.719 km , yaklaşık olarak 14.000 kilometre yol yapmaktadır. Bu durumda dava konusu aracın satış tarihi olan 29.04.2022 de, yani 01.02 2016 dan 76 ay sonraki kilometresinin 118.379 +14.000 x █████ = 207.045 olması beklenir. Yani kilometre 131.███████.045 = %63,3 oranında düşürülmüştür.Kilometre bilgisinin değiştirilmiş olması aracı satın alanın basit bir muayenesi ile anlaşılamaz. Bu bakımdan gizli ayıp niteliğindedir.Araç kilometresindeki bu değişikliğin satış fiyatına yansıma derecesine bakabilmek için, aşağıda 9 adet ilan sunulmuştur. Eldeki araç 2008 model... ... dır. Ancak aynen bu model, marka ve tip için yeterince ilan bulunamadığından, istatistiksel çalışma ... .com sitesinden 2021 model ... için yapılmıştır. Kilometre-fiyat trendi birbirine çok yakındır. İlanlar incelendiğinde kilometresi %63.3 oranında yüksek araçların fiyatlarında yaklaşık %6 oranında düşüş gözlenmektedir. Bu durumda dava konusu aracın 185.000x0,06 = 11.100 TL daha düşük fiyatla satılması gerekirdi.Yukarıdaki hususlar çerçevesinde olayda,1) ...plakalı aracın davacıya satışından önce kilometresinin dü2) Bu ayıbın gizli olduğu,3) Ayıp indirim miktarının 11.100 TL olduğu " değerlendirme ve tespitleri yapılmıştır.GEREKÇE : Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davalı tarafından davacıya █████/2022 tarihinde noter marifeti ile satışı yapılan ...plakalı aracın kilometresinin satıştan önce düşürülmüş olduğu iddiası ile TBK 227. Maddesi hükmü gereği ayıp oranında bedel indirimi kapsamında 1.000 TL nin satış tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi talepli davadır. Dava dosyasındaki bilgi belgeler ve dosyaya ibraz edilen rapor birlikte değerlendirildiğinde; Davacı şirket araç alım-satım işleri yapmaktadır. Davalı firmadan .... Noterliğinin 29.04.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı Araç Satış Sözleşmesi ile... marka, 2008 model, ...plakalı, ... motor numaralı, ... şase numaralı araç 185.000,00-TL bedelle satın alınmıştır. Dava konusu aracın, Araç Satış Sözleşmesinde de belirtildiği üzere satış tarihi itibariyle 131.000 km'de görünmektedir. Davacı şirket iş bu aracı 131.000 km'de olduğunu düşünerek 185.000,00TL karşılığında satın alındığı, ... ... A.Ş. Tarafından dosyaya ibraz edilen 09 Mayıs 2025 tarihli yazı ekinde aracın satış öncesine ait üç adet fenni muayene kaydı sunulduğu, 01.02.2016 — 01.02.2018 tarihleri arasındaki tam 2 yıllık sürede kilometrenin yaklaşık 30.000 artması beklenirken aksine 32.267 km düştüğü, bu tarihler arasında kilometre bilgisinin değiştirildiği, 01.02.2018 — 09.10.2020 tarihleri arasındaki kullanımda, yılda yaklaşık 15.600 kilometreye denk gelmesinin makul olduğu, TÜİK verilerine göre Türkiye'de otomobiller 2022 itibariyle yılda ortalama 13.719 km, yaklaşık olarak 14.000 kilometre yol yapmaktadır. Bu durumda dava konusu aracın satış tarihi olan 29.04.2022 de, yani 01.02 2016 dan 76 ay sonraki kilometresinin 207.045 olması gerektiği, yani kilometre (131.███████.045 =) %63,3 oranında düşürüldüğü, kilometre bilgisinin değiştirilmiş olması aracı satın alanın basit bir muayenesi ile anlaşılamayacağından, bu bakımdan gizli ayıp niteliğinde olduğu, araç kilometresindeki bu değişikliğin satış fiyatına yansıma derecesinin tespiti için ilan sorgularında bu model, marka ve tip için yeterince ilan bulunamadığı, kilometre - fiyat trendi birbirine çok yakın 2021 model ... için istatistiksel çalışma yapıldığı, ilanlar incelendiğinde kilometresi %63.3 oranında yüksek araçların fiyatlarında yaklaşık %6 oranında düşüş gözlendiği, bu durumda dava konusu aracın (185.000x0,06 =) 11.100 TL daha düşük fiyatla satılması gerektiği tespit edilmekle, bilirkişi raporunun denetime uygun hüküm kurmaya elverişli olduğu ayıbın gizli ayıp niteliğinde olması nedeniyle TTK 23/1c maddesinde bulunan zaman ihbar zaman aşımı süresinin değil de aynı bendin son cümle yollaması ile TBK 223 maddesinin uygulanması gerektiği ve davacının TBK hükümleri gereği süresinde 06.11.2023 tarihinde noterden ayıp ihbarında bulunduğu ve satıcı ağır kusurlu olduğundan TBK 231 maddesinde belirtilen 2 yıllık zaman aşımı süresinden davalının faydalanamayacağı TBK 146 maddesinde belirtilen 10 yıllık genel zaman aşımı süresinde davanın açıldığı göz önüne alınarak, davanın kabulüne, 11.100,00 TL ayıptan kaynaklı indirim bedelinin temerrüt tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklanmış olduğu üzere;1-Davanın kabulüne, 11.100,00 TL ayıptan kaynaklı indirim bedelinin temerrüt tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 2- Alınması gerekli olan 758,24 TL karar ilam harcından (615,40 TL dava açılırken başlangıçta alınan peşin harç + 172,49 TL ıslah harcı olmak üzere) toplam alınan 787,89 TL mahsubu ile artan 29,65 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13) göre hesaplanan 11.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan ( 702,90 TL ilk masraf + 615,40 TL dava açılırken başlangıçta alınan peşin harç + 172,49 TL ıslah harcı + 296,00 TL posta masrafı + 8.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere) toplam 9.786,79 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Taraflarca yatırılan gider avansın arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine, 6-Tarafların dava şartı olan arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, arabuluculuk son tutanağı aslından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanun'un 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.600,00-TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,Dair, Taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK 341/2 maddesi gereği miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır