Denizli Bölge Adliye Mahkemesinin, ticari işletmeleri ilgilendiren ayıplı hizmet kaynaklı itirazın iptali davasında Asliye Hukuk ve Asliye Ticaret Mahkemeleri arasındaki yargı yeri belirleme kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, ayıplı hizmet nedeniyle hizmet bedelinin iadesi için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasında Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlığını incelemektedir. Davacı tüzel kişi tacir, davalının ise bilanço esasına göre defter tutan gerçek kişi birinci sınıf tacir olduğu durumda, Türk Ticaret Kanununun ilgili maddeleri ve emsal kararlar doğrultusunda, davanın tarafların ticari işletmelerini ilgilendiren nispi ticari dava niteliğinde olduğuna ve dolayısıyla yargılamanın Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından yapılması gerektiğine işaret etmektedir. Bu bağlamda, asliye hukuk mahkemesinin görevsizlik kararı verilmesi doğru bulunmamıştır.
T.C.DENİZLİBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 3. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : ... KARAR NO : ...KARAR TARİHİ : █████/2026T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN : DR ...ÜYE : ...ÜYE : ...*KATİP : ...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : █████/2026NUMARASI :... ...İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ... ASLİYE HUKUK MAHKEMESİTARİHİ : █████/2026NUMARASI : 2... 2...DAVACI : ...VEKİLİ : Av. ...DAVALI :... DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))Taraflar arasında görülen davada .... Asliye Hukuk Mahkemesi ve . ..Asliye Ticaret Mahkemesinin ayrı ayrı yetkisizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki evraklar okunup gereği görüşülüp düşünüldü: DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 23/1 maddesinde yargı yerinin belirlenmesine ilişkin incelemenin dosya üzerinden yapılabileceği düzenlenmektedir. Bu nedenle dairemizce dosya üzerinden yapılan incelemede;Dava, hizmetin ayıplı olması nedeniyle hizmet bedelinin iadesi için yapılan icra takibine vaki itirazının iptaline ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.Dairemizin önüne gelen uyuşmazlık ise hizmetin ayıplı olması nedeniyle hizmet bedelinin iadesi talebine ilişkin davada Asliye Hukuk Mahkemesinin mi yoksa Asliye Ticaret Mahkemesinin mi görevli olduğu noktasındadır.6102 sayılı TTK.'nın 3. maddesinde, "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir.” düzenlemesine yer verilmiştir. TTK'nın 4. maddesinde ise bu kanundan doğan hukuk davaları, tarafların sıfatına bakılmaksızın mutlak ticari dava; TTK'da düzenlenen bir hususa ilişkin olmamakla birlikte iki tarafın ticari işletmesini ilgilendiren davalar ise nispi ticari davadır. Ticari davalara bakma görevi ise, aksine kanuni bir düzenleme yoksa, asliye ticaret mahkemelerine aittir (TTK m.5). Aynı Yasa'nın 4/1-a maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. 6102 sayılı TTK.'nın 26.06.2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanunun 2. maddesiyle değişik 5/3. maddesi uyarınca, asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır. Göreve ilişkin kurallar ise dava şartıdır (HMK. m. 114) ve mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır (HMK. m.115).Bir davanın ticari nitelikte olup olmadığı, bir diğer ifade ile asliye ticaret mahkemesinde görülüp görülmeyeceği hususundaki değerlendirme Türk Ticaret Kanununun 4 üncü maddesinde gösterilen ilkelere göre yapılmalıdır. Öğretide de benimsenen görüşe göre ticari davalar mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olarak iki gruba ayrılmaktadır. Türk Ticaret Kanununun 4 üncü maddesinin 1 inci bendinin (a) alt bendi uyarınca bu Kanunda düzenlenen hukuk davaları mutlak ticari davalardır. Nispi ticari davalar ise konusu ne olursa olsun, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarıdır (TTK.m.4/1). Kanuni düzenleme uyarınca sadece mutlak ya da nispi ticari davalar asliye ticaret mahkemesinde görülürken, bunlar dışında kalan davalar (istisnalar saklı kalmak kaydıyla) asliye hukuk mahkemelerinde görülmelidir. Denizli BAM 4.HD'nin ████████ Esas, ████████Karar sayı ve █████/2024 tarihli kararında; "Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; davacı tüzel kişi tacir olup, davalının ise bilanço esasına göre defter tutan gerçek kişi tacir olduğu dosya kapsamındaki yazı cevaplarından anlaşılmaktadır. Buna göre iş bu dava mutlak ticari dava olmasa da, davanın taraflarının tacir ve işin de ticari işletme ile ilgili olduğu anlaşılmakla Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli iken görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesiyle Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğuna karar verilmiştir.Somut olayda, davacı şirket tarafından davalıya ait ...plakalı aracın tamir edildiği, ancak yapılan hizmetin bedelinin ödenmemesi üzerine,....İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyasından takip yapıldığı, takibin durması üzerine de işbu itirazın iptali davasının açıldığı, ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün █████/2025 tarih ve ... sayılı yazı cevabına göre davalının ise 2024-2025 yıllarında için birinci sınıf tüccar olarak bilanço esasına göre defter tuttuğunun bildirildiği, davacı şirketin tüzel kişi tacir, davalının ise bilanço esasına göre defter tutan gerçek kişi birinci sınıf tacir olduğu dosya kapsamındaki yazı cevabından anlaşıldığı, 6102 sayılı TTK.'nın 3. maddesinde, "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir.” düzenlemesine göre davanın konusunun tarafların ticari iş ve işletmesiyle ilgili olduğu, bu nedenle ...Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından davanın esasına girilmesi gerekirken olayda .... Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi yerinde olmadığından ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.Bu nedenlerle; taraflar arasındaki uyuşmazlık, ticari iş ve ticari işletmeyle ilgili olduğu, TTK'da düzenlenme nedeniyle nispi ticari dava niteliğindeki eldeki davanın asliye ticaret mahkemesinde bakılıp sonuçlandırılması gerektiğinden, uyuşmazlığın ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülüp sonuçlandırılması gerektiğine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,Dosyanın merci tayini talebinde bulunan Mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 23/1 ve 362/1-c maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda KESİN olmak üzere █████/2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : █████/2026 Dr. ...Başkan... ¸e- imzalıdır ...Üye... ¸e- imzalıdır ...Üye... ¸e- imzalıdır ...Katip... ¸e- imzalıdır