Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi gerekçeli kararı: Ticari işletme kirası alacağı itirazın iptali davasında yabancı paranın takip talebinde TL karşılığının gösterilmemesi nedeniyle takip şartı eksikliği.
Özet: Davacının ticari işletme kira sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebiyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, mahkeme, icra takibinin ön koşulu olan usulüne uygun bir takip talebi bulunup bulunmadığını incelemiş, davacının yabancı para alacağını Türk Lirası karşılığını ve kurunu belirtmeden birden fazla takip talebi sunduğunu tespit etmiş, özellikle ilk takip talebindeki bu eksikliğin İİK m. 58/3e aykırı ve kamu düzenine ilişkin olduğunu belirterek, davanın esasına girilmesi için geçerli bir icra takibi şartının oluşmadığına işaret etmiştir.
T.C.
DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINAASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARESAS NO :KARAR NO :HAKİM :KATİP :DAVACI :VEKİLİ :DAVALI :DAVA : İtirazın İptali (Ticari İşletme Kirası Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2023KARAR TARİHİ : █████/2026KARAR YAZIM TARİHİ : Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari İşletme Kirası Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin murisi .....intikal eden İstanbul ili Fatih ilçesi .....Mahallesi .....ada .....parselde kayıtlı .....isimli taşınmazda %2,50 oranında hisse sahibi olduğunu, söz konusu taşınmazın 1/2 hissesinin davalı .....Ltd. Şti. adına kayıtlı bulunduğunu, taşınmazın .....tarihinden itibaren .....Otel olarak işletilmek üzere davalı ...... Şti.'ye 10 yıllığına kiralandığını, müvekkilinin babasının vefat tarihi olan .....tarihinden itibaren taşınmazdan elde edilen kira gelirlerinden payına düşen kısmı alamadığını, .....tarihli kira sözleşmesinin müvekkilin muvafakatiyle kurulduğunu ancak kira bedellerinin ödenmemesi üzerine Diyarbakır .....Noterliği'nin .....tarih ve .....yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ödeme talep edildiğini, davalı şirketin .....tarih ve .....yevmiye numaralı ihtarname cevabında ortaklığın giderilmesi davasından feragat şartı koştuğunu, müvekkilin payına düşen kira bedellerinden haksız şekilde 10.000 USD kesinti yapıldığını, .....ile .....tarihleri arasında ödenmeyen %2,5'luk kira payı toplamının 45.000 USD olduğunu, Diyarbakır İcra Dairesi nezdindeki .....Esas sayılı icra takibine davalı tarafından itiraz edildiğini, bu itirazın haksız olduğunu, mahkemece yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi neticesinde müvekkilin alacağının sabit olacağını belirterek Diyarbakır İcra Dairesi’nin .....Esas sayılı dosyasındaki itirazın iptaline, takibin devamına, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 5.000 USD tutarındaki alacağın fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden tahsiline, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalıya dava dilekçesi ve tensip tutanağı usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiş, davalının cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.GEREKÇE:Dava, Diyarbakır İcra Dairesi'nin .....Esas sayılı icra takibinde borca vaki itirazın iptali davasıdır.İtirazın iptali davasının görülebilmesinin ön şartı, usulüne uygun açılmış geçerli bir icra takibinin olmasıdır. Bu husus, itirazın iptali davasına özgü özel dava şartlarından olup, taraflar ileri sürmese bile Hakim tarafından re'sen gözetilmelidir.Takip talebi alacaklı tarafından düzenlenir. Takip talebi, yalnız bir kez düzenlenebilir. Takip Hukuku'nda, takip talebinin sunulması ile birlikte takibin genişletilmesi ve değiştirilmesi yasağı başlar. Bu nedenle sonradan başka takip talebi sunularak takip talebinin değiştirilmesi, genişletilmesi mümkün değildir. Takip talebi, alacaklı tarafın isteğine uygun şekilde hazırlanıp sunulduktan sonra, İcra Müdürlüğü tarafından takip talebine uygun bir şekilde ödeme emri hazırlanması gerekir. Somut olayda, Diyarbakır İcra Dairesi'nin .....Esas sayılı icra takibinin UYAP sisteminden eklenerek incelenmesinde; davacı/takip alacaklısı tarafından ilk olarak .....tarihli takip talebinin düzenlendiği, söz konusu takip talebinde 45.000,00 USD'nin Türk Lirası karşılığı gösterilmeksizin alacak talebinde bulunulduğu, daha sonra .....tarihli takip talebinin düzenlendiği, söz konusu takip talebinde 1.260.000,00 TL üzerinden alacak talep edildiği ve parantez içinde 45.000,00 USD'nin belirtildiği, daha sonra .....tarihli takip talebinin düzenlendiği, söz konusu takip talebinde 45.000,00 USD'nin Türk Lirası karşılığı gösterilmek sureti ile alacak talep edildiği, İcra Müdürlüğünce, .....tarihinde, üçüncü takip talebine uygun ödeme emri düzenlendiği, ödeme emrinin UYAP sistemine .....tarihinde kayıt edildiği görülmüştür.Yukarıda değinildiği gibi birden fazla takip talebinin takip dosyasına ibrazı halinde, ilk sunulan takip talebinin esas alınması suretiyle inceleme ve değerlendirmeler yapılması gerekir. (bu yönde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin █████████ ████████ Karar, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 12 Hukuk Dairesi'nin █████████ Esas ████████ Karar sayılı emsal kararları). Sonradan sunulan takip taleplerinin hükmü yoktur.Davacı/takip alacaklısı tarafından sunulan .....tarihli ilk takip talebinde ise yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmemiştir. İİK’nın 58/3. maddesi uyarınca, alacaklı tarafından yapılan icra takibinde alacağın yabancı para olması hâlinde, alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği takip talebinde gösterilmesi gerekmektedir. Yabancı para alacağının takip tarihindeki Türk Lirası karşılığının gösterilmemesine ilişkin noksanlık, kamu düzeni ve devletin hükümranlık hakları ile ilgili olduğundan, Hakim tarafından re'sen gözetilmeli, mahkemece kanuna uygun yapılmayan takip nedeni ile davanın dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi gerekir (bu yönde Yargıtay kapatılan 19. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın █████████ Esas ██████████ Karar sayılı içtihadı). Somut olayda geçerli bir icra takibi olmadığı anlaşılmış, davanın dava şartı yokluğundan reddine dair mahkememizce aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın İİK'nun 67 ve HMK'nın 114/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu nedeni ile REDDİNE,2-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 269,85 TL'nin mahsubu ile eksik 462,15 TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,3-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL ara buluculuk ücretinin davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,5-Davalı tarafça yapılan yargılama harç ve gideri olmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,6-Gider avansından artan kısmın hüküm kesinleşince Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. Katip HakimBu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu'na göre güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır