İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin, ticari ilişkiden kaynaklanan menfi tespit davasında deniz ticareti uzmanlık mahkemesinin görevli olduğuna hükmederek davayı görevsizlik nedeniyle reddi.
Özet: Ticari ilişkiden kaynaklanan menfi tespit davasında davacı, davalının sorumluluklarını yerine getirmediğini, ticari zarar verdiğini ve haksız icra takibi başlattığını ileri sürerek borçlu olunmadığının tespitini talep etmiş; davalı ise uyuşmazlığın deniz taşımacılığından kaynaklandığını ve görevli mahkemenin ihtisaslaşmış deniz ticaret mahkemesi olduğunu savunmuş; mahkeme de Türk Ticaret Kanununun ilgili maddeleri uyarınca bu tür davalara bakmakla münhasıran görevlendirilmiş denizcilik ihtisas mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine karar vermiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2026KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :İDDİA, SAVUNMA, DOSYA KAPSAMI:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasındaki ticari ilişki gereği müvekkili tarafından yapılan ödemelere rağmen davalı tarafın üzerine düşen sorumluluğu gereği gibi yerine getirmediğini, davalının müvekkilini ticari anlamda zarara uğrattığını ve tüm bunların yanında haksız ve kötüniyetli olarak ödenen bedellere dair icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirketin aleyhine başlatılmış --------- İcra Dairesinin ----------- esas sayılı icra dosyasından, █████/2025 tarihinde banka hesaplarına uygulanan haciz ile haberdar olunduğunu, tebligat usulsüzlüğüne ilişkin olarak takibin durdurulması talepli olarak ---------- İcra Hukuk Mahkemesinin --------- Esas sayılı dosyası ile şikayet davası ikame edildiğini, müvekkili aleyhine başlatılan icra takibinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin davalı şirkete borçlu olmadığı gibi haksız ve hukuka aykırı şekilde icra baskısı altında kaldığını belirterek, davalı şirketçe başlatılan ---------- İcra Dairesinin ----------- Esas sayılı icra dosyasının durdurulması amacıyla İİK 72. maddesi kapsamında İHTİYATİ TEDBİR kararı verilmesini, ---------- İcra Dairesinin ----------- Esas sayılı icra takibinin iptaline ve işbu dosyada müvekkilinin borçlu bulunmadığının tespitine, davalı şirketin işbu icra takibinde kötüniyetli olduğu açık olduğundan asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydı ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki davada Deniz Mahkemelerinin görevli olduğunu, deniz taşımasına ilişkin davalarda görevli mahkemelerin Deniz Ticaret Mahkemesi olup, bu mahkeme ---------- ili için ----------- Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, bu nedenle görev itirazında bulunduklarını, davacı tarafından belirtilen ayıbın süresinde yapılmadığını belirterek açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.İNCELEME ve GEREKÇE :Dava; deniz yoluyla eşya taşıma (konişmentolu taşıma) sözleşmesinden kaynaklanan taşıyanın sorumluluğuna dayalı İİK.'nın 72. maddesi uyarınca açılan menfi tespit davasıdır.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davalı tarafından üstlenilen uluslararası taşıma hizmetinin gereği gibi yerine getirilip getirilmediği, taşıma konusu emtianın gecikmeli ve hasarlı teslim edilip edilmediği, davacının bu taşıma ilişkisinden doğan zararlarını ileri sürerek davalı tarafından başlatılan icra takibine konu borç nedeniyle sorumlu olup olmadığı hususlarında toplanmakta olup, uyuşmazlığın çözümünde taraflar arasındaki deniz yoluyla eşya taşıma sözleşmesinin, taşıyanın sorumluluğunun, konşimento kayıtlarının, taşıma sırasında meydana geldiği ileri sürülen hasarın ve deniz ticaret hukukuna ilişkin özel düzenlemelerin değerlendirilmesinin gerektiği, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Dördüncü Kitabında düzenlenen deniz ticaretine ilişkin hükümlerden kaynaklanan bu nitelikteki uyuşmazlıkların Deniz Ticaretine ilişkin düzenlemeler arasında yer aldığı ve anılan Kanunun 5/2 maddesine göre deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla asliye ticaret mahkemelerinin biri veya bir kaçının münhasıran HSYK tarafından görevlendirilebileceği, bu kapsamda HSYK 'nın █████/2004 tarih ve ---------- sayılı kararı ile----------- kurulup faaliyete geçirilen denizcilik ihtisas mahkemesinin yargı alanının -------- ili mülki sınırları olarak belirlendiği, yine █████/2014 tarihli Ticaret Mahkemesi hakimleri ile bazı yer adli yargı hakimlerinin müstemir yetkilerinin düzenlenmesine ilişkin yetki kararnamesi ile 6102 sayılı TTK 5/2 maddesi gereğince ---------- Asliye Ticaret Mahkemesi'nin TTK 'dan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticareti ve deniz taşımacılığı sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmak üzere münhasıran görevlendirildiği bu nedenle deniz ticaretine ilişkin bir uyuşmazlıktan kaynaklanan eldeki bu davada Mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmaktadır. Sonuç itibariyle, davaya bakma görevi deniz ticaretinden doğan davalara bakmakla görevli----------- Asliye Ticaret Mahkemelerine ait olduğundan, görev hususu dava şartı olduğundan, yapılan inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddesine göre mahkememizin görevsizliğine, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;1-Açılan davanın görev nedeniyle dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE, görevli mahkemenin---------- Asliye Ticaret Mahkemeleri (Denizcilik İhtisas Mahkemesi) olduğuna, 2-HMK 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra 2 haftalık süre içerisinde talep edilmesi halinde dosyanın ---------- Asliye Ticaret Mahkemesine (Denizcilik İhtisas Mahkemesi) gönderilmesine, belirtilen süre içerisinde dosyanın gönderilmesi için talepte bulunulmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine, 3-HMK 331/2. maddesi uyarınca yargılama giderleri ve vekalet ücretinin görevli mahkemede değerlendirilmesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda verilen karar HMK 345. Maddesi hükmü uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı █████/2026