Ticari Şirketin 2022-2023 Genel Kurulunda Alınan Finansal Rapor Onayı, Yönetim Kurulu İbra ve İzin Kararlarının İptali Talebiyle Açılan Davada Uzman İncelemesi.
Özet: Bir anonim şirketin 2022 ve 2023 yılına ait mali tablolarının kabulü, bir yönetim kurulu üyesinin ibra edilmemesi ve yönetim kurulu üyelerine izin verilmesi yönündeki genel kurul kararlarının iptali istemiyle açılan davada; davacı vekili, bilgi alma hakkının ihlal edildiğini, mali tabloların gerçeği yansıtmadığını ve Türk Ticaret Kanununa aykırılıklar bulunduğunu öne sürerken, davalı vekili davacının kötü niyetli olduğunu ve yasal koşulların oluşmadığını savunmuştur; bilirkişi raporunda ise mali tabloların kabulüne ilişkin kararın iptali için somut bulgu tespit edilemediği, ancak yönetim kurulu üyesinin ibra edilmemesi ile yönetim kurulu üyelerine izin verilmesine dair kararların kanuna aykırılık nedeniyle yok hükmünde olduğu belirtilmiştir.
T.C.
İSTANBUL5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Genel Kurul Kararının İptali İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili █████/2025 havale tarihli dilekçesi ile, 2022 yılına ait bilanço ve kar/zarar hesaplarının kabulü kararına karşı ve 2023 yılına ait bilanço ve kar/zarar hesaplarının kabulü kararına karşı ortakların bilgi alma haklarını karşılayamadığı gibi bilgi sunulmasından kaçınıldığı gözlenen önemli konulara özleri ve işlem sonuçları ile ilgili olarak, 2022 Yılı Yönetim Kurulu Faaliyet Raporunda ve finansal tablo dipnotlarında da rastlanmadığı, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre belirlenmiş devredilemez ve vazgeçilmez görevlerin yerine getirilmediği, Yönetim Kurulu Faaliyet Raporunda sorularımıza konu hususlarda hiçbir bilgi verilmeyerek gizlendiği, Şirketin 2022 yılı Faaliyet Raporu ile Bilanço ve Kâr Zarar hesaplarının gerek 2022 yılı faaliyet sonuçlarını gerekse 31.12.2022 tarihli finansal durumunu gerçeğe uygun olarak yansıtmadığı hususları anlaşıldığından, pay sahiplerinin bu nedenlerle uğradığı zararlar ve Yönetim Kurulu Başkanı'nın da sorumluluğu söz konusu olduğu, muhalefet şerhinde belirtilen haklı gerekçeler ile 3 no.lu gündem maddesi ile alınan "2022 ve 2023 yıllarına ait bilanço ve kar/zarar hesaplarının kabulüne" ilişkin kararın iptali gerekti Yönetim Kurulu Üyesi ...'in ibra oylamasında, 436. maddeye aykırı şekilde Yönetim Kurulu Başkanı ... oy hakkından yoksun olmasına rağmen oylamaya katılmış, ibra edilmeme yönündeki oyu nedeni ile ... ibra edilmediği, 436. Maddeye aykırılık nedeni ile 4 no.lu gündem maddesi ile alınan "Yönetim Kurulu Üyesi ...'in 2022 ve 2023 yılı faaliyetlerinden dolayı ibra edilmemesine" ilişkin kararın iptali ile ...'in oyları geçerli sayılmadığından, Genel Kurul'da geçerli olarak kullanılmış oylarla ...'in ibra edildiğinin tespiti gerektiği, 436. maddeye aykırılık nedeni ile 7 no.lu gündem maddesi ile alınan "Yönetim Kurulu Üyeleri'ne TTK.nın 395 ve 396. Maddelerinde sayılan izinlerin verilmesine" ilişkin kararın iptali gerektiği, 3 no.lu gündem maddesi ile alınan "2022 ve 2023 yıllarına ait bilanço ve kar/zarar hesaplarının kabulüne, 4 no.lu gündem maddesi ile alınan "Yönetim Kurulu Üyesi ...'in 2022 ve 2023 yılı faaliyetlerinden dolayı ibra edilmemesine, 7 no.lu gündem maddesi ile alınan "Yönetim Kurulu Üyeleri'ne TTK.nın 395 ve 396. Maddelerinde sayılan izinlerin verilmesine ilişkin genel kurul kararlarının iptalini, 4 nolu gündem maddesine ilişkin olarak, Genel Kurul'da geçerli olarak kullanılmış oylarla ...'in ibra edildiğinin tespitini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili █████/2025 Tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacıların huzurdaki davayı bir hak arama veya maddi gerçeğin aydınlanması amacı ile değil, şirketi ve hakim hissedarı ızrar ederek, zarara uğratacağı tehdidi ile hisselerini yüksek bedelden satma amacı ile kötüniyetli hareket ettiklerini, Davacıların 2022 ve 2023 yılı için özel denetim ile açıklığa kavuşturulmasını talep ettikleri tüm hususların cevabı davacılar vekiline 20.01.2025 tarihinde verilen evrakta bulunduğu, 23.01.2025 tarihinde yapılan toplantıda TTK.m.420'deki haklarını kullandıkları, 2. Toplantının yapılacağı tarihe kadar hiçbir konuda izahat ve evrak istemedikleri, özel denetçi istemi hakkının kullanılabilmesi için öncelikle, TTK'nın 437.maddesinde düzenlenen bilgi alma ve inceleme hakkının yasaya uygun biçimde kullanılması ve belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasının istenilmesi yasal zorunluluk olduğu, huzurdaki davada kanunun aradığı dava şartları bulunmadığı, davacıların belli bir olay hakkında bilgi alma ve inceleme hakkının kullanmak istememiş, somut hiç bir olay belirtmemiş, belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasını istemediklerini, davacıların Genel Kurulun INI. Maddesinde yazılı kararın iptali talebi maddi ve hukuki dayanaktan yoksun olduğu, TTK.m.439'a dayalı olarak IV ve VII Maddelerde yazılı Genel Kurul kararlarının iptali talebi de maddi ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkememiz █████/2025 tarihli celse ara kararı gereği, Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, DAVALI ŞİRKETİN ticari defter ve kayıtları ile birlikte dosya incelenerek " davalı şirketin █████/2025 tarihli 2022-2023 yıllarına ait genel kurul toplantısında alınan 3-4-7 nolu kararlarının iptalinin gerekip gerekmediği " konusunda rapor alınmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti █████/2026 havale tarihli raporunda; dava konusu genel kurulda alınan 3 no.lu kararın iptaline ilişkin somut bir bulgu tespit edilemediği; 4 ve 7 no.lu kararların yoklukla malul olduğu; sonuç ve kanaatine varıldığını bildirdikleri görülmüştür.Mahkememiz █████/2026 havale tarihli celse ara kararı gereği, Davacının bilirkişi raporuna karşı yapmış olduğu itirazların değerlendirilmesi açısından ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti █████/2026 tarihli ek raporunda; mali açıdan kök rapordaki görüşlerimizde değişiklik olmadığı, buna bağlı olarak da dava konusu genel kurulda alınan kararların iptali açısından varılan sonuçta değişiklik olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığını bildirdikleri görülmüştür. Tüm dosya kapsamı ve delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Dava, davalı şirketin █████/2025 tarihli █████████ yıllarına ait genel kurul toplantısında alınan 3-4-7 nolu kararların iptali istemine ilişkindir.İptali istenen genel kurulun 3 numaralı kararında, yapılan müzakere sonucunda özel denetim talebinin, bilgi alma ve inceleme hakkı daha evvel kullanılmış ve özel denetim konularında somut ve şüphe belirtilmemiş olması sebebi ile ...,... ve ...'in toplam 900.000 adet özel denetim talebinin kabul edilmesine karşılık ...'in özel denetim talebinin reddine dair 2.700.000 adet oyu ile (çoğunluk ile) özel denetim talebinin reddine karar verildiği, yapılan oylama sonucunda 2022 ve 2023 yıllarına ait bilanço ve kar/zarar hesapları oylandığı, ..., ... ve ...'in toplam 900.000 adet olumsuz oyuna karşılık ...'in 2.700.000 adet olumlu oyu ile (çoğunluk ile) 2022 ve 2023 yıllarına ait bilanço ve kar/zarar hesaplarının kabul ve tasdik edildiği görülmüştür.Anılan maddenin iptali koşullarının oluşup oluşmadığına dair yapılan bilirkişi incelemesinde, davalı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinde ayrıntılı inceleme yapılması sonrasında şirketin kar / zarar durumunun ortaya konulduğu, dava konusu genel kurulda 2022 ve 2023 yıllarında ilişkin davacılar tarafından sorulara davalı şirketçe cevaplar verildiği ve verilen cevaplarında davalı şirketin bilanço, kar/zarar tablosu ve mizanı ile uyumlu olduğunun tespit edildiği, ek raporda da aynı değerlendirmelere yer verildiği, anılan değerlendirmelerin içerdiği gerekçe itibari ile denetime elverişli olduğu bu hali ile hükme esas alınabileceği kanaatine varılmakla genel kurulun 3 numaralı kararının iptali koşullarının oluşmadığı anlaşılmakla bu talep yönünden davanın reddine karar verilmiştir.İptal talebine konu olan 4 no.lu kararın “Yönetim Kurulu Üyesi ..., 2022 ve 2023 Yılı faaliyetlerinden dolayı ...’in toplam 562.500 adet olumlu, ...’in 2.700.000 adet olumsuz oyu ile (oyçokluğuyla) ibra edilmedi” şeklinde olduğu, anılan maddenin iptali koşullarının oluşup oluşmadığına dair yapılan incelemede öncelikle TTK m. 436/2 maddesinin irdelenmesi gerekmektedir.TTK'nın 436/2 maddesinde "Şirket yönetim kurulu üyeleriyle yönetimde görevli imza yetkisini haiz kişiler, yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmelerine ilişkin kararlarda kendilerine ait paylardan doğan oy haklarını kullanamaz" düzenlemesi mevcuttur. TTK m. 436/2'deki bu düzenlemeden aynı zamanda pay sahibi olan yönetim kurulu üyelerinin kendi veya diğer yönetim kurulu üyelerinin ibralarına ilişkin bir ayrım yapılmaksızın “ibra oylamasında” oydan yoksun olduğu düzenleme altına alınmıştır. Buna göre yönetim kurulu üyeleri hem kendi hem de birbirlerinin ibralarına ilişkin oylamada oydan yoksundurlar. Yargıtay 11. HD. 04.03.2020 tarih ve ... E. ... K. sayılı kararında da "...toplantıya tüm pay sahiplerinin katıldığı, yönetim kurulu üyelerinin kendi ibralarında oy kullanmaksızın diğer üyelerin ibralarında olumlu oy kullanarak yönetim kurulu üyelerini ibra ettiklerini oysa yönetim kurulu üyelerinin ibrasına ilişkin TTK 436/2 nci madde hükmüne göre yönetim kurulu üyeleri kendilerinin ve birbirlerinin ibralarına ilişkin kararlarda oy hakkını haiz olmadıkları, alınan genel kurul kararına karşı ortaklar, muhalefet şerhlerini tutanağa yazdırmamış olsalar bile ibraya ilişkin genel kurul kararının iptalini isteyebilcekleri gerekçesi ise mahkemece genel kurulda yönetim kurulu üyelerinin ibrasına ilişkin kararın iptaline karar verilmesi gerekirken muhalefet şerhi bulunmadığından dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmemiş davacı vekilinin istinaf başvurunun kabulune, hükmün kaldırılmasına ve 2017 yılına ait olağan genel kurul toplantısında alınan 4 nolu kararın iptaline karar verilmiştir. Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine HMK'nın 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi HMK'nın 369/1. ve 371. maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 436. maddesi uyarınca yönetim kurulu üyelerinin gerek kendi gerekse diğer yönetim kurulu üyelerinin ibrasında oy kullanamayacak olmasına ve genel kurulda ibraya ilişkin alınan kararın nisaba aykırılık nedeniyle yok hükmünde olmasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir..” şeklinde karar vererek yönetim kurulu üyelerinin gerek kendi ibralarında gerekse diğer yönetim kurulu üyelerinin ibrasında oydan yoksun olduğuna hükmetmiştir. Yukarıda izah edilen TTK 436/2 maddesinin Yargıtay ilamı ile birlikte somut olaya uygulanması sonucunda, yönetim kurulu üyesi ...'in, 2022 ve 2023 Yılı faaliyetlerinden dolayı ...’in toplam 562.500 adet olumlu, ...’in 2.700.000 adet olumsuz oyu ile (oyçokluğuyla) ibra edilmediği, yönetim kurulu üyesi ...'in, diğer yönetim kurulu üyesi ...'in olumsuz oyu ile ibra edilmemiş olduğu, oydan yoksunluk durumunun söz konusu olması ve oydan yoksunluk hükmüne riayet edilmesi durumunda ibra edilmeme sonucunun meydana gelmeyeceği düşünüldüğünde anılan amir hüküm kapsamında anılan kararın yok hükmünde olduğunun tespitine, davacının 4 no.lu gündem maddesine ilişkin olarak davacı ...'in ibra edildiğinin tespitine yönelik talep yönünden ise ilgili karar yok hükmünde sayılmakla şirket yerine ibra yönünde tespit kararı verilemeyeceğinden işbu talebin reddine karar vermek gerekmiştir.İptal talebine konu olan 7 no.lu kararın "Yönetim Kurulu Üyeleri'ne TTK.nın 395 ve 396. maddelerinde sayılan izinlerin verilmesine" ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. Anılan maddenin iptali koşullarının oluşup oluşmadığına dair yapılan incelemede öncelikle TTK m. 436/1 maddesinin irdelenmesi gerekmektedir.TTK m. 436/1 uyarınca “ Pay sahibi kendisi, eşi, alt ve üstsoyu veya bunların ortağı oldukları şahıs şirketleri ya da hâkimiyetleri altındaki sermaye şirketleri ile şirket arasındaki kişisel nitelikte bir işe veya işleme veya herhangi bir yargı kurumu ya da hakemdeki davaya ilişkin olan müzakerelerde oy kullanamaz” düzenlemesi yer almaktadır. Yerleşik Yargıtay içtihatları doğrultusunda yönetim kurulu üyeleri hakkındaki şirketle işlem yapma yasağı ve rekabet yasağına ilişkin TTK m. 395 ve TTK m. 396 uyarınca gerekli izinin genel kurul tarafından verilmesi, TTK m. 436/1’deki oydan yoksunluk kapsamındadır (Bkz. Yargıtay 11. HD. 13.09.2018 tarih ve... E. ... K.; Yargıtay 11. HD. 09.09.2019 tarih ve... E. ... K. ilamları). Buna göre yönetim kurulu üyeleri, kendileri, eşleri alt soy ve üst soylarının TTK m. 395 ve TTK m. 396 kapsamında verilecek izinlerde oydan yoksundurlar. Bu açıklamalar çerçevesinde somut olay incelediğinde 7. no.lu kararla ..., ... ve ...’in toplam 900.000 adet olumsuz oyuna karşılık ...’in 2.700.000 adet olumlu oyuyla TTK m. 395 ve m. 396’daki izinlerin verilmesine karar verilmiştir. Yönetim kurulu üyesi ... yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca TTK m. 395 ve m. 396’daki izinlerin verilmesi konusunda oydan yoksundur. Oydan yoksun ... oylamada o kullanmamış olsaydı ..., ... ve ...’in toplam 900.000 adet olumsuz oyuyla TTK m. 395 ve m. 396’daki izinlerin verilmemesine karar verilecek olduğundan, ...’in oylamaya katılmasının oylama sonucunu etkilediği gözetildiğinde 7 no.lu kararın nisaba aykırılık sebebiyle yok hükmünde olduğu kanaatine varılmakla 7 no.lu kararların yoklukla malul olduğunun tespitine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, davalı şirketin █████/2025 tarihli , 2022-2023 yıllarına ait Genel Kurul Toplantısında alınan 4 ve 7 no.lu kararların yoklukla malul olduğunun tespitine,2-Davacının 3 no.lu genel kurul kararının iptaline ilişkin talebinin reddine, davacının 4 no.lu gündem maddesine ilişkin olarak davacı ...'in ibra edildiğinin tespitine ilişkin talebinin reddine, 3-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 732,00-TL karar harcından peşin olarak alınan 615,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazine'ye irad kaydına, 4-Davacılar tarafından yatırılan 615,40-TL başvuru harcı ile 615,40-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, 5-Kabul edilen talepler yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davacılar vekiline takdir olunan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, 6-Red edilen talepler yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davalı vekiline takdir olunan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalıya verilmesine, 7-Davacılar tarafından sarf edilen toplam 33.182,50-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranı dikkate alınarak hesaplanan 16.591,25-TL'nin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacılar üzerinde bırakılmasına,8-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. █████/2026Başkan ... e-imzalıdırÜye ... e-imzalıdırÜye ... e-imzalıdırKatip ... e-imzalıdır