Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında mobilya imalatçısının vaat edilen dairenin tapu tescili veya bedelini talep etmesi.
Özet: Davacının, davalıya ait konut projesinde yaptığı mutfak, banyo dolapları ve iç kapı imalat-montaj işleri karşılığında, sözleşme gereği ödenmesi gereken 550.000 TLlik bedele karşılık olarak verileceği taahhüt edilen dairenin tapusunun devredilmemesi veya bedelinin ödenmemesi nedeniyle açtığı alacak davasında, davalı taraf, davacının eser sözleşmesindeki yükümlülüklerini süresinde ve tam olarak yerine getirmediğini, ayıplı imalatlar yaptığını, hatta taraflar arasında işin tamamlanmayan kısımları için yapılan ek anlaşmaya rağmen edimlerini ifa etmediğini, bu durumun kendisini zarara uğrattığını ve daire tescili veya bedel talebinin reddi gerektiğini savunmaktadır.
T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİKARARESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2021KARAR TARİHİ : █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davalı tarafça inşaa edilen ..... parsel üzerindeki ... konutlarının mutfak mobilyalarını, vestiyer dolaplarını, banyo dolaplarını, süpürgelik ve iç kapılarını imal edip, montajını yapıp teslim etmeyi taahhüt ettiğini, müvekkilinin inşaat işleri bittikçe sıva, boya, badana, fayans, seramik, mermer ve döşeme işleri tamamlandıktan sonra süresinde peyderpey tüm yapacağı mobilya ve iç kapıları imal ettiğini, montajını yapıp taahhüdünü yerine getirdiğini, sözleşmenin 5.maddesi de işin bedelinin 1.053.306,00 TL (KDV dahil) olarak belirlendiğini, toplam bedelin 503.306,00 TL' sının 18.07.2016 vade başlangıcı ile 10 ay sıralı çekler ile ödeneceğinin kararlaştırıldığını ve bu çeklerin müvekkiline ödendiğini, kalan 550.000,00 TL yerine .....(2-5 katlar arası göl cepheli) barter 1 adet daire verileceğinin sözleşmede imza altına alındığını, sözleşmeye göre yapılan dairenin tapusunun ürünler şantiyeye indiğinde yükleniciye verileceğini, ilgili dairenin satışının teknik şartnamesine uygun olarak daire içi imalatların yapılarak yükleniciye teslim edileceğini, .....tipi barter dairenin müvekkiline verilmediğini, dairenin teslim edilmesi için .... Noterliği 20.11.2020 tarih ..... yevmiye nolu ihtarnamenin keşide edildiğini, ihtarnamenin sonuçsuz kaldığını belirterek ..... parsel üzerinde inşaat edilen ... adet dairenin (2-5 katlar arası ve göl cepheli) tapusunun müvekkili adına tapuya tesciline, tescil mümkün olmadığı takdirde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile dairenin dava tarihine göre belirlenecek değerinin (şimdilik 550.000,00 TL) dava tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP; Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının sözleşme gereği üstlendiği edimini yerine getirmediği gibi müvekkili şirketi de zarara uğrattığını, davacının taraflar arasında imzalanan sözleşmenin açık hükümlerine uymadığını, yükümlülüklerini yerine getirmediğini ve işe süresinde başlayıp bitirmediğini, sözleşmede işin başlangıç tarihinin 16.01.2016, bitiş tarihinin ise 15.03.2017 tarihi olarak belirlendiğini, sözleşmeye konu KDV dahil 1.053.306,00 TL değerindeki malzemelerin 28.09.2018 tarih ve ..... seri nolu KDV dahil 349.399,42 TL fatura değerli ilk parti bölümünün ancak 28.09.2018 tarihinde şantiyeye getirildiğini, bahse konu malzemelerin zarar görmemesi için katlara taşınmadığını, tüm uyarılara rağmen davacının işi tamamlayamadığını, bunun üzerine davacıya 16.09.2019 tarihinde .... noterliği aracılıyla ihtarname gönderildiğini, yine sonuç alınamayınca müvekkili şirket tarafından ..... Değişik İş sayılı dosyası ile tespit yaptırıldığını ve 15.10.2019 tarihli bilirkişi kurulu raporu aldırıldığını, raporun tanziminden sonra tarafların bir araya gelerek, daha önceden bedeli peşin ödenen ve fakat fabrikadan şantiye sahasına gelmeyen malzemelerin davacı tarafça müvekkiline, lake boyalı, aksesuarsız ve montaj hariç şekilde KDV dahil 170.000,00 TL'ye satışı, aksesuar ve montaj işlerinin müvekkili şirket tarafından kendi imkanları ile yaptırılması ve davacı şirketin de başkaca hak ve alacak talebinde bulunmaması konusunda anlaştığını, bu malzemelerin ilk kısmı şantiyeye geldiğinde ..... seri no.lu ... çeki 50.000,00 TL, ikinci kısım şantiyeye geldiğinde ..... seri no.lu ... çeki ile 36.980,00 TL, üçüncü kısmı geldiğinde ise ..... seri no.lu ... çeki ile 37.000,00 TL akabinde ..... seri nolu ... çeki ile 10.000,00 TL ve 3.422,00 TL de nakliye ücreti olmak üzere toplam 137.402,00 TL davacı tarafa ödendiğini, kalan 32.598,00 TL'nın ise, ürünlerdeki hatalı imalatlar, temizlik elemanları tarafından lake boyalar kurumadan ıslak paletleme yapılarak gönderilmesi nedeniyle vestiyer kapaklarının birbirine yapışmış olması, ayrıca lake boya bile atılmadan astarlı şekilde gönderilmiş bazı vestiyer kapakları ve whatsapp mesajlarında belli olan onlarca kusur, noksan ve hatalı imalatlardan dolayı ... firmasına ödenmediğini, davacı firma tarafından işlerin tamamlanmaması nedeniyle müvekkilinin bahse konu hatalı işleri kendisi yaptırmaya başladığını, davacı şirket yetkilisi ... tarafından 03.08.2019 tarihinde gönderilen mail ve içeriğindeki excel tablosunda da görüleceği üzere eksik kalan işlerin 517.709,20 TL olduğunun davacı tarafça da kabul edildiğini, müvekkili tarafından davacıya 640.708,00 TL ödenmiş olmasına rağmen davacı yan tarafından işin tamamlanmadığını, sözleşme gereğince dairelerin zamanında hak sahiplerine teslim edilmemesi nedeniyle müvekkili şirketin zarara uğradığını, dolayısıyla davacı şirket aleyhine cezai şart koşullarının oluştuğunu, verilen kesin sürede de yüklenicinin edimini yerine getirmediğini, sözleşmeye göre 15.01.2017 tarihinde teslim edilmesi gereken 1. parti malzemeler 05.12.2018 tarihinde, yine 30.01.2017 tarihinde şantiyeye teslim edilmesi gereken 2. parti malzemeler de 05.12.2018 tarihinde teslim edildiğinden her bir ürün kalemi için ayrı ayrı olmak üzere 690 gün gecikme yaşanması nedeniyle (690gün x 500,00-) 345.000,00 TL cezai şartın uygulanması gerektiğini, yine sözleşmenin 28. maddesine göre 15.01.2017 tarihi ile 05.12.2018 tarihi arasında gecikilen 690 gün için sözleşme bedeli olan 1.053.306 TL'nin *40,6'sı olan 6.319,83 TL üzerinden cezai şart uygulandığında toplam 4.390.686,84 TL cezai şart uygulanması gerektiğini, sözleşme gereği uygulanması gereken cezai şartın bilirkişi marifetiyle hesaplattırılarak hükmedilecek miktardan takas mahsubuna karar verilmesini istemiştir. DELİLLER VE GEREKÇE:Dava, eser sözleşmesi nedeniyle tapu iptali tescil, mümkün olmadığı taktirde taşınmazın dava tarihine göre belirlenecek değerinin tahsili istemine ilişkindir. Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, ..... D.iş sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış, bilirkişi incelemeleri yapılmıştır.Mahkememizce mahallinde yapılan keşif sonrasında görevlendirilen bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen █████/2021 tarihli raporda, davacının sözleşme ile üstlendiği işlerden bir kısmını eksik ifa ettiği; ifa edilen kısımda da ayıpların bulunduğu; eksik iş bedelinin 237.641.80 TL KDV olduğu; ayrıca imalat hataları nedeni ile (boya hataları, sürgülü kapıların kilit montajları) 10.000.00 TL ayıplı iş bedelinin mevcut olduğu, sözleşmede iş bedeli olarak kararlaştırılan dava konusu taşınmazın davacı adına tescili koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda nihai takdirin mahkemeye ait olduğu, Daire Bedelinin Tahsili Bakımından yapılan piyasa araştırmasına göre dava tarihi itibari ile davaya konu bina inşaatında bulunan .....bir dairenin piyasa rayiç bedelinin 600.000,00 TL olabileceği, davacının iş bedeli alacağının (Sözleşme bedeli 892.633.00 TL - Eksik iş bedeli 237.641.80 TL - Ayıplı iş bedeli 10.000,00) 644.991,20 TL + KDV olduğu, davacının söz konusu iş bedeli alacağından 761.089,61 TL (644.991,20 TL + KDV), davalının iş bedeli ödemeleri toplamı olan 637.280,00 TL düşüldüğünde, davacının KDV dahil 123.809,61 TL bakiye iş bedeli alacağı bulunduğu, Takas ve Mahsup Defi Bakımından, takdiri mahkemeye ait olmakla birlikte, iş sahibi davalının talep edebileceği, sözleşmenin 4. Maddesi gereğince hesaplanan gecikme cezasının, 14 günlük gecikme için 14 gün x 500 TL = 7.000,00 TL olduğu, sözleşmenin 28. maddesine göre hesaplanan gecikme cezasının da günlük olarak 1.053.306 x 0,6 - 6.319,84 TL üzerinden, 14 günlük gecikme için 88.477,76 TL olduğu, sözleşmenin 28. maddesinde davacı tarafından eksik bırakılan işlerin %50 fazlasıyla davacıdan kesileceği belirtilmekte olduğundan, davacı tarafından eksik bırakılan 280.417,32 TL tutarında imalat için, 140.208,66 TL kesinti hesaplandığı, sonuç olarak takas ve mahsuba esas alacak tutarının toplamda 235.686,42 TL olduğu hesaplanmıştır. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine düzenlenen █████/2022 tarihli ek raporda sonuç olarak; davacının gerçekleştirdiği işteki eksiklikler ve ayıplar nedeniyle tescil talebinin yerinde bulunmadığı yönündeki kök rapordaki kanaatin aynen muhafaza edildiği, davacının sözleşme kapsamında gerçekleştirdiği iş bedelinin sonradan yaptığı teslimler dikkate alınıp bundan eksik ve kusurlu imalatların bedelleri indirildikten sonra 844.139,20TL olacağı, davalının yaptığı ödeme tutarı olan 637.280,00TL nın yapılan iş bedelinden indirilmesiyle davacının, davalıdan iş bedeli olarak alacağının KDV dahil 206.859,20TL olduğunun itirazların değerlendirilmesi sonucu anlaşıldığı, davacının eksik yaptığı iş tutarının ise 199.166,80TL olarak hesaplandığı, Takas ve Mahsup Def"i açısından; sözleşmenin 4. Maddesi gereği ( yer teslim tutanağı ve karşılıklı imzalı tarihi belli mutabakat formu bulunmamasına karşın) ceza-i şartın talep edilebileceği mahkemece düşünüldüğü takdirde 14 gün ile sınırlı ceza tutarının 7.000,00TL olacağı, sözleşmenin 28. Maddesi gereği gecikme cezasının davacıdan talep edilebileceği Mahkemece düşünüldüğü takdirde günlük sözleşme bedelinin %0,6 sı nispetindeki gecikme cezasının 6.319,84 TL/gün olacağı, 14 günle sınırlı cezai şart tutarının 88.477,704 TL olduğu, davacının eksik yaptığı işler sebebiyle % 50 fazlasının davalı yanca talep edilebileceği kanaatine varıldığı takdirde davacıdan takas ve mahsup edilebilecek tutarın 98.683,87TL olduğu bildirilmiştir. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine bilirkişi düzenlenen ikinci ve üçüncü ek raporda sonuç olarak; tarafların itirazlarının incelenmesi sonucunda, 02.08.2022 tarihli ek raporlarındaki görüşlerinde bir değişiklik bulunmadığı belirtilmiştir. Mahkememizce davacı şirket ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi yönünden ..... Mahkemesine yazılan talimat sonucu bilirkişi tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli raporda sonuç olarak; davacı şirketin ticari defter kayıtları üzerinde davalının çek ve iade faturası toplamı 836.146,00 TL, davacının davalıya düzenlediği fatura toplamı 519.146,00 TL olduğu, davalı tarafın davacı taraftan 316.946,58 TL tutarında alacağının olduğu bildirilmiştir. Mahkememizce görevlendirilen ikinci bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli raporda; 02.08.2022 tarihli bilirkişi raporunda mahallinde yapılan keşif sonrasında 10.000,00 TL ayıplı iş bedeli kesilmesinin uygun bulunduğunun tespit edildiği taraflarınca yapılan değerlendirmede de ayıplı işler için kesilen 10.000,00 TL bedelin uygun olduğu, dosyadaki tespit raporları ve taraflarının itirazları neticesinde eksik iş bedelinin 249.051,55 TL (KDV hariç) hesaplandığı, davacının sözleşme fiyatlarıyla yapmış olduğu toplam iş bedelinin 759.426,11 (KDV dahil) olup, davacı firmaya ödemeler toplamı 637.280,00 TL düşüldüğünde 122.146,11 TL (KDV dahil) davacının bakiye iş bedeli alacağı bulunduğu, mahkeme tarafından davacı tarafça sunulan sevk irsaliyelerinin kabul edilmesi halinde 164.649,12 TL( KDV dahil) davacının bakiye iş bedele alacağı bulunduğu, davaya konu bina inşaatında ..... bir dairenin dava tarihi itibariyle rayiç değerinin 838.154,36 TL hesaplandığı, davacının sözleşme kapsamındaki işleri eksik ve ayıplı ifa ettiği, bu sebeple sözleşmenin 5. maddesinde ödeme planında, iş bedeli olarak kararlaştırılan taşınmazın davacı adına tescili koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda nihai takdirinin mahkemeye ait olduğu, takas ve mahsup defi bakımından; sözleşme tutarının 1.053.306,00 TL (KDV dahil) , sözleşmenin 4. maddesi gereği 14 günlük gecikme cezası 7.000,00 TL , sözleşmenin 28 . maddesi gereği ceza 88.477,76 TL olmak üzere 95.477,76 TL toplam gecikme cezası , sözleşmenin 28. Maddesinde davacı tarafından eksik bırakılan işlerin %50 fazlasıyla davacı yükleniciden kesileceği hükmüne göre; davacı tarafından eksik bırakılan iş bedeli 249.051,55 TL + KDV = 293.880,83 TL tutarında imalat için; 146.940,42 TL (KDV dahil) kesinti tutarı olmak üzere takas ve mahsuba esas alınacak tutarın toplam; 95.477,76 + 146.940 ,42 = 242.418,18 TL olduğu, mahkeme tarafından davacı tarafça sunulan sevk irsaliyelerinin kabul edilmesi halinde takas ve mahsuba esas alınacak tutarın toplam 215.266,67 TL hesaplandığı bildirilmiştir. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli ek raporda sonuç olarak; kök raporlarında tespit edilen ve hesaplanan eksik/ayıplı iş bedelleri ve dava konusu taşınmazın dava tarihi itibariyle hesaplanan rayiç değerinde bir değişiklik bulunmadığı, ceza koşulunun talep edilip edilmeyeceği konusundaki takdirin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir. Mahkememizce görevlendirilen üçüncü bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen █████/2024 tarihli raporda, davacı yüklenicinin bakiye alacağının 263.668,43 TL olarak hesaplandığı, davalı işverenin takas mahsup talebine konu ettiği sözleşmenin 28. Maddesi uyarınca eksik iş bedelinin % 50'si tutarında talep edebileceği cezai şart alacağının 64.555,75 TL olduğu, davalı işverenin takas mahsup talebine konu ettiği diğer cezai şart alacak kalemlerinin ise; sözleşme uyarınca davalı işverenin yer teslimini tutanakla yapmak zorunda olduğu, ancak tutanakla yeri teslim edilmediği gil programı, mutabakat zaptının da ibraz edilmediği, dolayısıyla davacı yüklenicinin ne zaman ölçü alabildiği, sözleşmede kararlaştırılan sürelerin ne zaman başladığı, boya, fayans, döşeme kaplaması gibi imalatların ne zaman tamamlandığı ve bu imalatlara bağlı montajların yapılabilme aşamasına hangi tarihte gelindiğinin belirlenemediği, bu nedenle sözleşmeye uygun şekilde gecikme cezası hesabı yapılamadığı, mahkemece taraflar arasındaki yazışma ve taraf beyanlarına göre bir hesaplama yapılması gerektiğinin kabul edilmesi halinde ise ; 540 günlük gecikme süresinin söz konusu olduğu, sözleşmenin 4. Maddesi uyarınca günlük 500,00 TL'dan 270.000,00.TL. sözleşmenin 28. Maddesi uyarınca günlük sözleşme bedelinin % 6'sı tutarındaki gecikme cezasının ise 3.242.075,87 TL olarak hesaplandığı, sözleşme bedelinin KDV dahil 1.053.306,00 TL olmasına karşılık 3 adet cezai şart kalemi toplamının 3.576.631,62 TL olarak dolayısıyla sözleşme bedelinin 3 katından fazla gecikme cezası hesaplanmasının takdirinin mahkemeye ait olduğu açıklanmıştır. Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin beyan ve itirazları üzerine düzenlenen █████/2025 havale tarihli ek raporda sonuç olarak; dava konusu bağımsız bölümün dava tarihindeki rayiç değerinin 600.000,00TL olabileceği, kök raporlarındaki tespit ve değerlendirmelerin değiştirilmesini gerektirecek bir husus bulunmadığı bildirilmiştir. Toplanan deliller, dosya içeriği ve özellikle █████/2024 tarihli bilirkişi kök ve █████/2025 tarihli ek raporları birlikte değerlendirildiğinde; sözleşme konusu imalatların tamamlanmaması nedeniyle tapu iptal ve tescil talebinin haklı olmadığı, ancak imalat bedellerinin talep edilebileceği, davacı yüklenicinin bakiye alacağının 263.668,43 TL olarak hesaplandığı, davalı taraf , sözleşmenin 4. ve 28. Maddelerinde düzenlenen gecikme cezalarına istinaden takas / mahsup talebinde bulunmuş ise de, imalatlara süresinde başlanıp, bitirilememesinde davalının da kusurunun olduğu, davalı tarafından 16.09.2019 tarihli ihtardan sonra ..... D.iş sayılı, dosyası ile tespit yaptırıldığı, cevap dilekçesindeki açıklamalara göre, sözleşme ilişkisinin sonlandırılarak , belli bir bedel karşılığında malzeme alımı konusunda anlaşıldığı, kaldı ki sözleşmenin 4. maddesinde kararlaştırılan işe başlama, yer tespit ve iş programı hazırlaması hususundaki şekil şartlarına uyulmaması nedeniyle işe başlama ve teslim sürelerinin belirlenmediği, eksik kalan imalatın % 50 fazlası kadar ceza ödemesinin takas / mahsuba konu edilmediği, bu konudaki dava açma hakkının saklı tutulduğu, belirtilen nedenlerle takas / mahsup talebinin yerinde olmadığı, anlaşıldığından davanın kısman kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Davanın KISMEN KABULÜ İLE, 263.668,43 TL 'nin 05.03.2021 dava tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Fazla talebin reddine, 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 18.011,19 TL harçtan, dava açılışında alınan 9.392,63 TL peşin harcın düşülmesi ile eksik alındığı anlaşılan 8.618,56 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 687,20 TL'sinin DAVACIDAN; 632,80 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 59,30 TL başvurma harcı, 890,60 TL tebligat ücreti, 26.300,00 TL bilirkişi ücreti, 419,90 TL keşif harcı, toplamı 27.669,80 TL'nin davanın kabul oranı dikkate alınarak hesaplanan 13.264,82 TL'si ile dava açılışında alınan 9.392,63 TL peşin harç toplamından oluşan 22.657,45 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davalının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 45.809,85 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,Dair, davacı Vekili Av. ..... , Davalı Vekili Av. ..... , Av. ..... yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren İKİ HAFTA içerisinde ..... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ'ne İSTİNAF BAŞVURU YOLU açık olmak üzere, oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2025 Başkan .....¸e-imzalıdır. Üye ..... ¸e-imzalıdır.Üye .....¸e-imzalıdır. Katip ..... ¸e-imzalıdır.