Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinde daire başkanının hukuken geçerli somut bir neden olmaksızın alt göreve atanması işleminin hukuka uygunluğu üzerine Danıştay içtihadı.
Özet: İşbu hukuki evrak, Diyarbakır Büyükşehir Belediyesinde daire başkanlığı görevinden alınarak ayniyat saymanlığı kadrosuna atanma işlemine karşı açılan iptal davasında, ilk derece ve bölge idare mahkemelerinin, idarenin somut ve hukuken geçerli bir neden göstermeksizin tesis ettiği işlemi kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı bularak iptal etmesinin ardından, idarenin takdir yetkisine müdahale edildiği iddiasıyla yaptığı temyiz başvurusunu incelemektedir; Danıştay, memur atamalarında idareye tanınan takdir yetkisinin, kamu yararı ve hizmet gerekleri göz ardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması halinde hukuka aykırı olacağını belirterek dosyadaki mevcut durumu ve tarafların iddialarını değerlendirme aşamasında kalmıştır.
T.C.
D A N I Ş T A YİKİNCİ DAİREEsas No : █████████Karar No : █████████TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. ...KARŞI TARAF (DAVACI) : ...VEKİLİ : Av. ...İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem : Dava; Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı ... olarak görev yapan davacının, bu görevinden alınarak ayniyat saymanı kadrosuna atanmasına ilişkin Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığının ... günlü, ... (Mahkemece sehven ... yazılmıştır.) sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; uyuşmazlıkta; dava konusu işlem içeriğinde, atamanın "kamu yararı ve hizmet gereğince" tesis edildiğinin ve savunma dilekçesinde de atamanın takdir yetkisi çerçevesinde yapıldığının belirtildiği, ancak davacının, daire başkanlığı görevinde yetersizliğinin, başarısızlığının veya kamu yararı ve hizmet gerekleri bakımından bu görevden alınmasını gerektirecek nitelikte hukuken geçerli somut başka bir nedenin ortaya konulmadığı, bu durumda; davalı idare bünyesinde daire başkanlığı kadrosunda bulunan davacının, görevinde yetersizliği, başarısızlığı veya kamu yararı ve hizmet gerekleri bakımından bu görevden alınmasını gerektirecek nitelikte hukuken geçerli somut başka bir neden ile davacının yerine o iş için eğitim düzeyi ve mesleki kariyeri daha uygun birisinin atandığına yönelik somut bir iddia ortaya konulmaksızın tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; ilk derece mahkemesince yerindelik denetimi yapıldığı, idarenin takdir hakkının tamamen ortadan kaldırıldığı, yeni seçilen başkanın kendi çalışma ekibini kurma hakkının bulunduğu ileri sürülmektedir.KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı ... olarak görev yapan davacının, bu görevinden alınarak ayniyat saymanı kadrosuna atanmasına ilişkin Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığının ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açmıştır. İLGİLİ MEVZUAT :657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde kurumların, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst veya kurum içinde aynı veya başka yerdeki diğer kadrolara naklen atayabilecekleri hükme bağlanmıştır.5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun "Personel istihdamı" başlıklı 22. maddesinin 1. fıkrasında; "Büyükşehir belediyesi personeli büyükşehir belediye başkanı tarafından atanır. Personelden müdür ve üstü unvanlı olanlar ilk toplantıda büyükşehir belediye meclisinin bilgisine sunulur." hükmü yer almıştır.HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Yukarıda yer verilen hükümler ile memurların atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yargı içtihatlarıyla kabul edilmiş bulunmaktadır.Dava dosyasının incelenmesinden; davacının, 1992 yılında Diyarbakır'da müezzin kayyım olarak göreve başladığı ve █████/1993 tarihinde bu görevinden istifa ettiği, 1997 yılında Diyarbakır Üniversite Camisine açıktan imam hatip olarak atandığı, █████/2018 tarihine kadar camilerde baş imam hatip, müezzin kayyım olarak görevlerde bulunduğu, █████/2018 tarihinde Siirt İl Özel İdaresine naklen veri hazırlama ve kontrol işletmeni olarak atandığı, █████/2022 tarihinde Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı bünyesine veri hazırlama ve kontrol işletmeni olarak naklen atanan davacının, █████/2023 tarihinde İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Dairesi Başkanı olarak atanmasının ardından █████/2024 günlü dava konusu işlem ile bu görevden alınarak, ayniyat saymanı kadrosuna atamasının yapıldığı anlaşılmaktadır.Davacının geçmiş hizmetleri incelendiğinde; idarenin, davacıyı daire başkanı kadrosuna 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde ifadesini bulan takdir yetkisi kapsamında atadığı görülmekte olup, davalı idarenin atama konusunda sahip olduğu bu yetkinin davacıyı görevden alma konusunda da mevcut olduğunun kabulü noktasında tereddüt bulunmamaktadır.Bu bağlamda, dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak kullandığına dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, dava konusu işlemin, davacının geçmiş hizmetleri ve görevin niteliği göz önünde bulundurularak, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla kamu yararı ile hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararda ise hukuki isabet görülmemiştir.KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, █████/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.