İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen ölümlü trafik kazası sonrası destekten yoksun kalma tazminatı davasının yargılama aşamaları ve bilirkişi kusur tespiti sonuçları.
Özet: Bu hukuki evrak, trafik kazasında vefat eden bir kişinin desteğinden yoksun kalan ailesi tarafından, sigorta şirketinden talep edilen maddi tazminat davasına ilişkin olup; davacılar vefat eden kişinin destek olduğu gerekçesiyle başlangıçta 46.000 TL talep ederken, davalı sigorta şirketi ise vefat edenin %90 kusurlu olduğunu ve usulüne uygun başvuru yapılmadığını savunmuştur; mahkemece alınan bilirkişi raporlarında sürücünün %10, yayanın %90 kusurlu olduğu belirlenmiş, aktüerya uzmanı tarafından hesaplanan toplam destekten yoksun kalma tutarı 394.649,02 TL olup, sürücü kusuru oranında davacılara düşen miktar 39.464,90 TL olarak tespit edilmiştir.
T.C.
İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ : █████/2019KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Tarafların Talepleri Davacı vekili █████/2019 tarihli dava dilekçesinde özetle: 06.04.2019 tarihinde ... sevk ve idaresindeki aracıyla karşıdan karşıya geçmekte olan yayalar ... ..., ... ve ... ... çarpması sonucu maddi hasarlı ölümlü ve yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiğini belirterek müvekkillerinin desteği ... ...'in desteğinden yoksun kalmış olmaları sebebiyle 46.000,00-TL (eş ... için 25.000,00-TL, çocuk ... için 5.000,00-TL, çocuk ... için 1.000,00-TL, anne ... için 10.000,00-TL, baba ... için 5.000,00-TL olmak üzere) maddi tazminat bedelinin temerrüt tarihi olan 21.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte diğer kusurlu kişilerin kusurlarına düşen sorumluluk dahil olmak üzere limit sınırları içerişinde 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 61. Ve 163. Maddesi ile 2918 sayılı KTK'nın 88/1. Maddesi gereği teselsül hükümleri uyarınca davalı ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin (EK-15'tc ibraz edilen Yargıtay kararı gereği) davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili █████/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafça dava öncesi müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvurunun yapılmadığını ve kanunda öngörülen başvuru şartının gerçekleşmediğini, müteveffa yayanın can güvenliğini tehlikeye attığını, kazanın meydana gelmesinde kendi kusuru ile sebebiyet verdiğini, bu nedenle müvekkili şirkete atfedilen tali kusuru kabul etmediklerini, müteveffanın davacılara gerçekten destek olduğunun ispatının gerektiğini, davacıya ait güncel nüfus kayıt örneğinin dosya kazandırılmasını ve başkaca destekçisinin olup olmadığının, destekçilikten çıkanların tespitinin gerektiğini, müteveffanın davaya konu kaza sebebiyle vefat ettiğinin tespit edilemediğini, davacı yanın █████/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz talebinin haksız olduğunu belirterek davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.B.Uyuşmazlık, Deliller, Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe Dava ölüm nedeni ile uğranılan destekten yoksun kalma niteliğindeki zararın tazminine ilişkin tazminat davasıdır. Dava ve cevap dilekçeleri birlikte değerlendirildiğinde uyuşmazlığın davacıların desteği ... ...'in vefat etmesi nedeniyle davacıların destekten kalma tazminatına hak kazanıp kazanmadıkları, kazanmışlar ise tazminatın hesabına ve kusur oranlarına dair olduğu anlaşıldı. Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizce ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar değerlendirilmiş, dava şartına dair eksiklik bulunmaması ve davalı tarafça haklı bir sebebe dayalı olan herhangi bir ilk itiraz ileri sürülmemesi nedeniyle ön inceleme tamamlanmış, tarafların sulh olma imkanı bulunmadığından uyuşmazlık noktaları belirlenip tahkikat aşamasına geçilerek dosyamızın delillerini oluşturan, hasar dosyası, ceza dosyası, SBGM kayıtları, SGK kayıtları ve trafik sicil kayıtlarından oluşan dosyamız delilleri üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle sonuca gidilmiştir.Mahkememizce öncelikle tarafların kusur oranlarına dair inceleme yapılmıştır. Dosyanın tevdi edildiği Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 21.02.2020 tarih ve 2020/.../... sayılı Raporda; Sürücü ...'nın %10(yüzde on) oranında kusurlu olduğunu, müteveffa yaya ... ...'in %90 (yüzde doksan) oranında kusurlu olduğunun kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili █████/2020 tarihli dilekçesiyle kusur raporunu kabul etmediklerini, dosyanın ...'ye tevdiini talep etmiştir. Davalı tarafça sunulan █████/2020 tarihli itiraz dilekçesinde de rapora itiraz edilmiştir.Kusura ilişkin belirleme yapıldıktan sonra davacıların hak kazandıkları tazminat oranının belirlenmesi amacıyla mahkememizce görevlendirilen aktüerya hesap bilirkişisinden ...'dan rapor alınmış, bilirkişi hazırladığı █████/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "06.04.2019 tarihinde meydana gelen kaza sonrası hayatını kaybeden ... ...'in desteğinden yoksun kalan hak sahiplerinin toplam destekten yoksun kalma tutarının 394.649,02-TL olacağını, sürücü ...'Iın %10 (yüzde on) oranında kusuru davacılar için hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatına yansıtılmasıyla davacıların talep edeceği toplam destekten yoksun kalma tutarının 39.464,90-TL olacağını, 2019 yılı için ... Sigorta A.Ş. nin poliçe teminat limitinin 360.000,00 TL olduğunu, davacı vekilinin başvuru dilekçesinin kabul edildiği tarihten sonraki 8 iş günü 11.06.2019 tarihi olduğunu" mütalaa etmiştir.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili █████/2020 tarihli dilekçesiyle kusur raporunu kabul etmediklerini, dosyanın ...'ye tevdiini, bu kusur raporuna dayanan hesabı d akabul etmediklerini ifade ederek yeniden rapor alınmasını talep etmiştir. Davalı taraf sunulan █████/2020 tarihli itiraz dilekçesinde kusuru kabul etmediklerini, avans faiz talebinin haksız olduğunu, belirterek rapora itiraz etmiştir.Anayasa mahkemesi yargılama devam ederken █████/2020 tarihinde E. ...sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun zorunlu mali mesuliyet sigortasından doğan tazminatların "Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları'na" göre belirlenmesine ilişin hükümlerini iptal etmiştir. Mahkememizce iptal kararı sonrasında oluşan yeni durum yönünden yeniden değerlendirme yapması için dosya tekrar bilirkişiye tevdi edilmiştir.Aktüerya hesap bilirkişisihazırladığı █████/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "06.04.2019 tarihinde meydana gelen kaza sonrası hayatını kaybeden ... ...'in hak sahiplerinin destekten yoksun kalma tazminatı tutarının 609.418,52-TL olacağını, kusura denk gelen miktarın ise 60941,85 TL olduğunu, 2019 yılı için ... Sigorta A.Ş. nin poliçe teminat limitinin 360.000,00 TL olduğunu, davacı vekilinin başvuru dilekçesinin kabul edildiği tarihten sonraki 8 iş günü 11.06.2019 tarihi olduğunu" mütalaa etmiştir.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davacı vekili █████/2021 tarihli dilekçesiyle kusur raporunu kabul etmediklerini, kusur yönünden itiraz hakları saklı kalmak kaydıyla davayı ıslah ettiklerini ifade etmiştir. Islah dilekçesi davalıya tebliğ edilmiştir. Davalı taraf sunulan █████/2021 tarihli bilirkişi raporuna itiraz ve ıslaha cevap dilekçesinde kusuru kabul etmediklerini, hesabın sebepsiz zenginleşmeye sbeep olacak kadar yüksek hesaplandığını, ıslah talebinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini, ıslah ile talep edilen faizin haksız olduğunu belirterek ıslah dilekçesine ve rapora itiraz etmiştir.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 06.04.2019 tarihinde ... sevk ve idaresindeki aracıyla karşıdan karşıya geçmekte olan yayalar ... ..., ... ve ... ... çarpması sonucu maddi hasarlı ölümlü ve yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiği, davacılar desteğinin kaza sonucunda vefat ettiği hususunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmamaktadır. Dosyada yapılan inceleme sonucunda davadışı ... San Tic Ltd Şti ile davalı arasında ... plakalı araca dair ZMSS Sözleşmesi bulunduğu, bu sözleşmeye istinaden ... numaralı poliçenin tanzim edildiği, poliçenin █████/2018-█████/2019 tarihleri arasında cari olduğu ve 360.000,00 TL limiti içerdiği anlaşılmaktadır. Dava konusu █████/2019 tarihinde meydana geldiği anlaşılmaktadır. Böylece dava konusu hasarın poliçe kapsamında kaldığı anlaşılmıştır. Gerek dosyamız arasına alınan ceza dosyası, gerekse mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu dava dışı araç sürücüsü ...'nın kaza nedeni ile tali kusurlu, müteveffa ... ise asli kusrulu bulunmuştur. Tarafların her ikisi de kusur raporuna itiraz etmişlerse de, Ağır Ceza Mahkemesi'nce yaptırılan incelemede ATK tarafından dava dışı araç sürücüsüne alt düzeyde kusur izafe edildiği, mahkememizde de yüzde 10 oranında kusur izafe edildiği anlaşılmaktadır. Davacılar desteğinin kazanın meydana gelişindeki kusurlu hareketlerinin sayısı ve ağırlığı, kazaya etkisi, kazanın oluş şekli değerlendirildiğinde dava dışı sürücüye izafe edilen kusur oranının dosya kapsamına ve hakkaniyete uygun olduğu değerlendirilmiş ve tarafların kusur raporuna itirazlarının reddine karar verilmiştir. Mahkememizce kabul edilen kusur oranları üzerinden yaptırılan aktüerya incelemesi neticesinde Davacılar ... için 31.009,97-TL, ... için 5.251,16-TL, ... için 1.859,96 TL, ... için 12.274,01-TL, ... için ise 10.546,77-TL destekten yoksun kalma niteliğinde zarar meydana geldiği anlaşılmıştır. Anayasa mahkemesi yargılama devam ederken █████/2020 tarihinde E. ...sayılı kararıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun zorunlu mali mesuliyet sigortasından doğan tazminatların "Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları'na" göre belirlenmesine ilişin hükümlerini iptal etmiştir. Destekten yoksun kalma niteliğindeki zraraın hesabının nasıl yapılacağına dair uygulama birliği Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nce sağlanmıştır. Gerçekten de daire müstakar içtihatlarında "Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içerdiği göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Tablosu'na göre bakiye ömür sürelerinin belirlenmesinin, güncel verilere ve ülkemiz gerçeklerine daha uygun olacağına karar verilmiştir.(Y4HD █████████ ; █████████)" denilmekle bu husus vurgulanmıştır. Huzurdaki dosyada da Tazminat hesabı TRH 2010 tablosu kullanılarak yapılmıştır. Mahkememizden verilen █████/2021 tarih ve ... sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi'nin █████/2024 tarih ve ████████ Esas █████████ Karar sayılı ilamıyla kaldırılmakla, dava mahkememizin ████████ esasına kaydı yapılıp incelendi.Mahkememizce seçilen aktüer bilirkişi ...hazırladığı 13.5.2025 tarihli raporda; ... isimli kişinin 2/8/2021 tarihine vefat ettiği, geriye mirasçı olarak eşi ..., oğlu ..., oğlu ..., oğlu ..., kızı ..., oğlu ..., kızı ..., kızı ..., kızı ..., ... ve ...’tan’ olma ..., ... ve ...' olma ...'in kaldığı anlaşıldığından, Türk Mede: Kanununun 495,499,598/1 maddeleri gereğince; mirasçılık durumu aşağıdaki şekilde belirlenmiştir. Miras bırakan ... T.C. Kimlik Numaralı ... isimli kişini terekesi 24 pay kabul edilerek; 6 payının ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1987 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1988 doğum tarihli, ... T.C. ‘Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1991 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1984 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...’e, 2 payının █████/1996 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1999 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...’a, 2 payının █████/2003 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/2005 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 1 payının █████/2013 doğum tarihli, ... T.C. K' !k Numaralı ...'e, 1 payının █████/2004 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'e ait olduğuna dair müteveffa ... için pay hesabı: ¸olabileceği şeklinde mütalaada bulunmuştur. İtirazlar üzerine bilirkişi ek raporda;dava konusu müteveffa yaya ... ...'in ölümüyle sonuçlanan trafik kazası İLE İLİYETLİ OLARAK, Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 21.02.2020 tarih ve 2020/.../... Sayılı Raporda; Sürücü ...'ın % 10 (yüzdeon) oranında kusurlu olduğu, 06.04.2019 tarihinde meydana gelen kaza sonrası hayatını kaybeden ... ...'in desteğinden yoksun kalan hak sahiplerinin destekten yoksun kalma tazminatı, 2019 yılı için ... Sigorta A.Ş. nin poliçe teminat limitinin 360.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin 11.06.2019 tarihi temerrüt tarihi olacağı, Davacıların isteyebileceği tazminat miktarının hesabı: ¸Çocukların üniversite öğrencisi olmasına binaen yapılan hesaplama gibi olabileceği, ... isimli kişinin 2/8/2021 tarihine vefat ettiği, geriye mirasçı olarak eşi ..., oğlu ..., oğlu ..., oğlu ..., kızı ..., oğlu ..., kızı ..., kızı ..., kızı ..., ... ve ...' olma ..., ... ve ...' olma ...'in kaldığı anlaşıldığından, Türk Mede: Kanununun 495,499,598/1 maddeleri gereğince; mirasçılık durumu aşağıdaki şekilde belirlenmiştir.Miras bırakan ... T.C. Kimlik Numaralı ... isimli kişini terekesi 24 pay kabul edilerek; 6 payının ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1987 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1988 doğum tarihli, ... T.C. 'Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1991 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1984 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'e, 2 payının █████/1996 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/1999 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/2003 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 2 payının █████/2005 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'a, 1 payının █████/2013 doğum tarihli, ... T.C. K' !k Numaralı ...'e, 1 payının █████/2004 doğum tarihli, ... T.C. Kimlik Numaralı ...'e ait olduğuna dair müteveffa ... için pay hesabı:¸İtirazlar üzerine bilirkişi █████/2026 tarihli ek raporda; "dava konusu müteveffa yaya ... ...’in ölümüyle sonuçlanan trafik kazası ile illiyetle olarak; Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 21.02.2020 tarih ve 2020/.../... Sayılı Raporda; Sürücü ...'ın % 10 (yüzdeon) oranında kusurlu olduğu, 06.04.2019 tarihinde meydana gelen kaza sonrası hayatını kaybeden ... ...'in desteğinden yoksun kalan hak sahiplerinin destekten yoksun kalma tazminatı, 2019 yılı için ... Sigorta A.Ş. nin poliçe teminat limitinin 360.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin 11.06.2019 tarihi temerrüt tarihi olacağına göre;¸ ... VEFATI NEDENİ İLE TEK MİRASÇISI EŞİ ...’ın PAYINA DÜŞEN DESTEKLİK ZARARI 548,55 x 6/24 = 137,13 TL olacağı," şeklinde mütalaada bulunmuştur. Tüm dosya kapsamı ve kaldırma ilamı incelendiğinde; davacılardan ... ve ...'ın öğrenimlerine devam ettikleri anlaşıldığından 25 yaş sınırının uygulanmasına, davacı baba Mustafa'nın vefat ettiği anlaşıldığından vefat tarihine göre hesap yapılmasına ve tek mirasçı davacı ...'e miras payı oranında ödeme yapılmasına ilişkin hesaplamayı içeren bilirkişi raporunun kaldırma ilamına uygun olduğu, yargısal denetime açık ve yerleşik yargı içtihatları ile benimsenen bilimsel metodlara uygun şekilde hazırlandığı gözetilerek hükme esas alınmasına karar verilmiş ve rapor doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:1-Davanın KISMEN KABULÜNE;A-Davacı ... yönünden hesaplanan 163.630,10TL'nin 21.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, B-Davacı ... yönünden hesaplanan 57.430,75TL'nin 21.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, C-Davacı ... yönünden hesaplanan 27.745,27 TL'nin 21.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, D.Davacı ... yönünden hesaplanan 110.700,30TL'nin 21.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, E.Davacı ... yönünden hesaplanan 493,55TL'nin tek mirasçısı davacı eşi ...’ın payına düşen 137,13TL’sinin 21.06.2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı ...’a verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine2-Alınması gerekli 24.567,25TL karar harcından 157,12 TL peşin harç, 51,04 TL ıslah harcı toplamı olan 208,16 TL harcın düşümü ile eksik kalan 24.359,09 TL harcın, davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından dava açılırken yatırıldığı anlaşılan 44,40 TL başvuru harcı, 157,12 TL peşin harç, 51,04 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 252,56 TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan bilirkişi ücreti, tebligat ve posta masrafı 11.692,75TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre hesaplanan 11.363,83TL'sinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, geri kalan 328,92 TL yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,6-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 57.542,97TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,7-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 10.409,64TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,8-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL nin kabul red oranına göre 37,13TL sinin davacılardan, 1.282,87TL sinin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,Dair; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2026Katip ... e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır