Ankara Bölge Adliye Mahkemesi, Endüstriyel Tasarım Tescilinin Hükümsüzlüğüne Dair Kurum Kararının İptali Davasında Bilirkişi Raporlarındaki Çelişkinin Giderilmemesi ve Mutlak Yenilik İncelemesinin Eksik Olması Nedeniyle İlk Derece Mahkemesi Kararının Bozulması.
Özet: Bu dava, davacının fırın düğmesi tasarımının hükümsüzlüğüne dair kamu kurumu kararının iptali istemine ilişkindir; ilk derece mahkemesi, daha önce verilen kararının bölge adliye mahkemesince mutlak yenilik incelemesinin eksik yapıldığı gerekçesiyle kaldırılmasına rağmen, yeniden yargılamada oluşturulan yeni bilirkişi raporunun çelişkisini gidermeyerek ve tasarımın mutlak yenilik vasfını tam olarak incelemeyerek davanın reddine karar vermiş, bu durum eksik inceleme olarak tespit edilmiştir.
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: █████████ - █████████
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20.HUKUK DAİRESİ ESAS NO : █████████ KARAR NO : █████████ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ANKARA 4. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİTARİHİ : █████/2026NUMARASI : ████████ E. - ████████ K.DAVANIN KONUSU : Endüstriyel Tasarımla İlgili Kurum Kararının İptali Taraflar arasında görülen davada Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen █████/2026 tarih ve ████████ E. - ████████ K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ : Davacı vekili, müvekkilinin ürettiği fırın düğmesi için 17.02.2020 tarihinde ██████████ sayılı endüstriyel tasarım başvurusunda bulunduğunu, bu başvuruya davalı tarafından yapılan itiraz sonucunda ██████████-1 ve 2 numaralı tasarım başvurusunun hükümsüzlüğüne karar verildiğini, oysa tarafların ürettilreni fırın düğmeleri arasında bilgilenmiş kullanıcı gözünde farklılık olduğunu, karşı tarafın faydalı model belgesinine konu ürünler arasında da fbenzerlik bulunmadığını, müvekkilinin tasarımının mesnet tasarımlar karşısında yeni ve ayırt edici olduğunu ileri sürerek, ...’in ██████████-1 ve 2 sıra numaralı tasarım tescilinin hükümsüzlüğüne dair kararın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... vekili, alınan kararlar ve yapılan işlemlerin usule ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.Diğer davalı Şirket vekili, davanın reddini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından, davacının ██████████ nolu 1 ve 2 sıra sayılı tasarımlarının davalı firmanın ileri sürdüğü görsel ürünler nezdinde bilgilenmiş kullanıcı açısından yenilik ve ayırt edicilik vasfının bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda dava konusu tasarımların bütünsel algı/genel izlenim ilkesi yanlış uygulanmak suretiyle parçalara bölünerek unsurlarının tek tek incelendiğini, somut olayda bilgilenmiş kullanıcının beyaz eşya sektöründe teknik farkları ayırt edebilen kullanıcı olduğunu, ancak mahkemece algı eşiği düşürülerek farklılıkların önemsiz sayıldığını, yenilik kriterinin önemsiz sayıldığını, dosya kapsamında düzenlenen bilirkişi raporları arasındaki çelişki giderilmeden karar verildiğini, bilirkişi raporunda yeni ve güçlü bir teknik analiz yapıldığını, seçenek özgürlüğü arttıkça küçük farklılıkların öneminin arttığını ileri sürerek, yerel mahkemenin kararının istinaf incelemesi yapılarak kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir. GEREKÇE : Dava, YİDK tasarım kararının iptali istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. İlk derece mahkemesince, dava konusu tasarımların yeni ve ayırt edici olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne dair verilen ilk kararın davalılarca istinaf edilmesi üzerine, Dairemizce verilen █████/2024 tarih, █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararla, davaya konu tasarımın mutlak yenilik vasfını taşıyıp taşımadığı hususunda yöntemince bir inceleme yapılmadığı, YİDK kararında dava konusu tasarım ile yüksek oranda benzer ve yenilik kırıcı kabul edilen midajobakalit ve yuyakalıp web sitelerinde yayınlanan tasarım görsellerinin son olarak teşekkül ettirilen bilirkişi heyetince değerlendirilmediği ve davalı Şirket vekilinin bu hususlara ilişkin esaslı itirazlarının karşılanmadığı gerekçesiyle ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak, yeniden yargılama yapılmak suretiyle eksikliklerin giderilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmiştir. Bu defa ilk derece mahkemesince yeni bir bilirkişi heyeti oluşturulmuş, dava konusu tasarımların yeni ve ayırt edici olmadığı yönünde düzenlenen bilirkişi raporuna istinaden davanın reddine karar verilmiştir. Ne var ki mahkemece verilen nihai kararda, ilk karara mesnet alınan bilirkişi raporu ile Dairemizin kaldırma kararı sonrası verilen ikinci karara mesnet alınan bilirkişi raporu arasında, dava konusu tasarımların yeni ve ayırt edici olup olmadığı hususunda oluşan çelişki giderilmemiş ve mutlak yenilik incelemesi de yapılmamıştır. Somut uyuşmazlık yönünden, dava konusu uyuşmazlığın çözümü özel veya teknik bilgiyi gerektiren bir husustur. Mahkemece, ikinci heyet raporu esas alınarak hüküm kurulmuş ise de; raporlar arasındaki çelişki giderilmeden eksik inceleme ve araştırma ile karar verilmesi doğru olmamıştır. Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 26.03.2024 tarih ve █████████ E.-█████████ K. sayılı kararı da bu yöndedir. O halde mahkemece yapılması gereken, yukarıda bahsi geçen bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınması, alınacak raporda dava konusu tasarımların mesnet tasarımlar karşısında yeni ve ayırt edici bulunması halinde mutlak yenilik incelemesinin de yapılması ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesinden ibarettir. Bu itibarla Dairemizce, davacı vekilinin yukarıdaki hususlara ilişkin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK’nın 353/1-a-6. maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, kararın niteliğine göre davacı vekilinin diğer istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KABULÜ ile Ankara 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin █████/2026 gün ve ████████ E. - ████████ K. sayılı kararının KALDIRILMASINA; 2-Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için mahkemesine İADESİNE, 3-Davacı vekilinin diğer istinaf itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, 4-Davacı tarafından istinaf başvurusunda peşin olarak yatırılan 732,00-TL maktu istinaf karar ve ilam harcının istek halinde davacıya iadesine, 5-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 6-İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yapılacak yargılamada değerlendirilmesine, 7-Kararın tebliği ve harç işlemlerinin yerel mahkeme tarafından yaptırılmasına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile █████/2026 tarihinde HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca KESİN olmak üzere karar verildi.GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : █████/2026 BaşkanÜyeÜyeKatipBu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.