Konya BAM 6. Hukuk Dairesinden, şoförün arpayı çalmasıyla ilgili itirazın iptali davasında taşıma şirketinin sorumluluğuna ilişkin istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, davacının, davalı nakliye şirketinin şoförü tarafından anlaşmaya aykırı olarak arpanın başka bir yere satılıp zimmete geçirilmesi sonucu uğradığı zararın tazmini ve icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açtığı davada; davacının, şirketin özen yükümlülüğünü ihlal ettiğini iddia etmesi, davalının ise davacının şoförle bilgisi dışında doğrudan anlaştığını, şoförün bağımsız olarak hırsızlık yaptığını ve kendiyle davacı arasında bir taşıma sözleşmesi olmadığını savunması üzerine, ilk derece mahkemesinin taraflar arasında ticari ilişki ve şoförün davalı adına hareket ettiğine dair ispat külfetinin davacıda olduğunu belirtmesini konu almaktadır.

T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ...

T.C.
KONYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ...
KARAR NO : ...
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ..... (...)
ÜYE : ..... (...)
ÜYE : ..... (...)
KATİP : ..... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : █████/2024
NUMARASI : ... Esas ... Karar
İSTİNAF EDEN DAVACI : ........
VEKİLİ : Av.....
DAVALI : ........
VEKİLİ : Av.....
DAVA : İtirazın İptali
İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : █████/2026
YAZIM TARİHİ : █████/2026
Davacı tarafından, davalı aleyhine Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında █████/2024 tarihinde tesis edilen karara karşı, davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin (33.170 kg*7,80) arpanın ........ 'ne aralarındaki anlaşma doğrultusunda teslim edilmesi maksadıyla davalı taşıma şirketi ile anlaştığını, mezkur arpayı gönderilene ulaştırmak maksadıyla davalı şirkete ait vasıtaya yerleştirdiğini, söz konusu aracın şoförü olan ........ isimli şahıs mezkur arpayı anlaşmaya aykırı ve kasıtlı bir şekilde gönderilene değil, farklı bir yere götürüp satmak suretiyle maddi karşılığını kendi zimmetine aldığını, şikayetleri üzerine söz konusu şoför hakkında Dinar Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturma başlatıldığını, davalı şirket sahibinin malın şoför tarafından çalındığını ikrar ettiğini, şoförün ifadesinde; nakliye amaçlı alınan malzemenin İzmir'e gitmesi gerekirken Konya'ya götürerek Konya Ticaret Borsası aracılığı ile sattıklarını ikrar ettiklerini, davalı şirketin şoförün bulunması ve görevlendirilmesi ile takibi noktasında üzerine düşen özen yükümlülüğünü yeter ölçüde ifa etmediğini ve 258.726,00 TL maddi zarara uğramasına neden olduğunu, arabuluculuğa başvuru yapıldığını, ancak anlaşma sağlanamadığını beyanla öncelikle ihtiyati tedbir kararının kabulüne karar verilerek davalı şirketin taşınır, taşınmaz mallarına banka hesaplarına borca esas değere yetecek her türlü haciz işleminin yapılmasına, davanın kabulü ile, davalının yerinde olmayan Konya ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, asıl alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 15.01.2024 tarihinde davacı tarafın, davalı müvekkili firmaya haber vermeden ve müvekkili firmanın bilgisi dışında tırın şoförü ile anlaşarak, Afyon dan İzmir Ödemiş’e taşımak üzere müvekkili firmaya ait ........ plakalı tır ve arkasındaki ........ plakalı çekiciye arpa yüklediğini, tır şoförünün müvekkilinin bünyesinde çalışan ........ olduğunu, ........ yükü yerine teslim etmek yerine arpayı hırsızladığını ve Konya borsasından geçirdikten sonra getirip Konya’da bir firmaya sattığını, fakat yapılan taşıma sözleşmesinden müvekkili firmanın haberinin olmadığını, çünkü o tarihte müvekkili firmaya ait aracın İzmir-Denizli arası taşıma işinde çalışmak için görevlendirildiğini, ........’e müvekkili firma tarafından Afyon’a gitmesi hususunda ve davacıya ait yükü taşıması hususunda herhangi bir talimat verilmediğini, yük sahibi ile herhangi bir nakliye sözleşmesi kurulmadığını, ........’in davacıya ait yükü çaldığını, müvekkiline ait ........ plakalı tırı ve arkasında takılı olan ........ plakalı dorseyi kapıları açık vaziyette Konya’da bir yere atıl bir şekilde bırakıp kaçtığını, davacı tarafından müvekkili firmaya ulaşıldığını, arpanın yerine teslim edilmediğinin bildirildiğini, müvekkili tarafından ........’e ulaşılmaya çalışıldığını ve akabinde atıl şekilde bırakılan araçlarına ulaştıklarını, savcılığa şikayette bulunulduğunu, ........’in suçunu ve müvekkilinden bağımsız hareket ettiğini kabul ettiğini, ........ isimli şahısla birlikte hareket ettiklerini, arpayı birlikte satıp hırsızladıklarını beyan ettiğini, davacı ile müvekkili firma arasında herhangi bir taşıma sözleşmesi veya tarafları bağlayıcı başkaca bir sözleşme olmadığını, şoförlerin müvekkili firma bünyesinde çalışması onların başkalarına verdiği tüm zararlardan müvekkilinin sorumlu olduğu anlamına gelmeyeceğini beyanla davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; ".....Davacı iddiaları ve davalı savunmaları karşısında taraflar arasındaki evveliyatlı uyuşmazlığın ticari ilişki bulunup bulunmadığı noktasında olup bu hususta ispat külfeti davacı üzerindedir. Taşıma işlemini gerçekleştiren ve davalının çalışanı olan dava dışı ........'un soruşturma kapsamındaki ifadelerinde davacıya ait arpayı davalı adına ve çalışanı olarak aldığına dair herhangi bir beyan ve kabulünün olmaması, düzenlenen bilirkişi raporları ile dosya kapsamındaki sunulu diğer delil ve beyanlar nazara alındığında, davacı ile davalı arasında ticari ilişkinin bulunduğuna dair davacı iddialarını ispatlar mahiyette muteber herhangi bir delil bulunmadığından ve ilgili hususta ispat külfeti halen davacı üzerinde olduğundan mevcut delil durumu itibariyle ticari ilişki ispatlanamadığından ve dolayısıyla meydana gelen zararlardan da davalının sorumluluğuna gidilemeyeceği...." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı şirket ifadesinde aracın Denizli-İzmir rotasında çalışmak için görevlendirildiğini beyan etmiş ise de bu husus dikkate alındığında müvekkili şirketten teslim alınan arpanın gitmesi gereken konum Ödemiş/İzmir iken aracın Konya'ya gitmesinden davalı firmanın bilgisi bulunduğunu, çünkü davalının tacir olduğunu, işi ile ilgili gerekli özeni göstermesi gerektiğini, gerekli özen ve hassasiyeti göstermediği gibi yardımcısının yapmış olduğu fiili de kabullenmediğini, dosya kapsamında taşıma işleminin gerçekleşmesi için kesilen irsaliye mevcut olduğu gibi dosyada ........ isimli şoförun imzalamış olduğu kantar fişinin de bulunduğunu, hiçbir nakliye firmasında şoförün işverenden habersiz yük alamayacağını, çünkü aracın konumunu anlık takip eden GPS sisteminin var olduğunu, bu nedenle şoförün işvereninden habersiz bir işlem yapmasının imkansız olduğunu, TTK da Yardımcıların Kusuru başlıklı 879. maddede açıkça bu hususun belirtildiğini, bahsi geçen şoförün davalı şirketin sigortalı çalışanı olduğunu, aynı zamanda bahsi geçen olayın davalı şirketin aracı ile yaşandığını, burada davalı şirket beyanının kesinlikle hakkaniyete uygun olmadığını, davalı şirket sahibi ........ █████/2024 tarihli ifadesinde nakliye sorumluluğunda bulunan malın şoförü tarafından çalındığını ikrar ettiğini, dosya da bulunan ihtiyati haciz kararı gereğince teminat yatırılmış olup gerekçeli kararda teminat ile ilgili hiçbir açıklamaya yer verilmediğini beyanla kararın kaldırılmasını, talepleri doğrultusunda "davanın kabulüne" karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 875/1 maddesinde "Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur."
Aynı kanunun 879.maddesinde "a) Kendi adamlarının, b) Taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur." hükmünün yer aldığını,
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 266 ve devamı maddelerinde "bilirkişi incelemesi" düzenlenmiş olup, anılan maddede mahkemenin çözümü özel veya teknik bir bilgiyi gerektiren hallerde, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verebileceği düzenlenmiştir. 282. Madde ise hakimin, bilirkişinin oy ve görüşünü serbestçe değerlendirileceğini, işin çözümünde teknik bilgi ve birikimin gerekliliğine inanılarak bilirkişi incelemesi yaptırılmışsa ve verilen raporlar çelişkili ise mahkeme HMK'nın 281. maddesi hükmüne dayalı olarak, yeni sorular düzenlemek suretiyle ek rapor alabileceği gibi duruşmada sözlü olarak açıklamada bulunmasını da resen isteyebilir. Bilirkişi raporları arasındaki çelişki varsa giderilmeden karar veremez. Gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla tekrar inceleme de yaptırabilir. Bilirkişi raporu kural olarak hâkimi bağlamaz. Hakim raporu serbestçe takdir eder (Yargıtay 19. HD'nin █████/2016 tarih █████████ Esas ██████████ Karar sayılı ilamı).
Davacının (33.170 kg*7,80) arpanın ........ 'ne aralarındaki anlaşma doğrultusunda teslim edilmesi maksadıyla davalı taşıma şirketi ile anlaştığını, mezkur arpayı gönderilene ulaştırmak maksadıyla davalı şirkete ait vasıtaya yerleştirdiğini, söz konusu aracın şoförü olan ........ isimli şahıs mezkur arpayı anlaşmaya aykırı ve kasıtlı bir şekilde gönderilene değil, farklı bir yere götürüp satmak suretiyle maddi karşılığını kendi zimmetine aldığını, uğradığı zararın tazmini için Konya ....İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile yaptığı takibe davalının yaptığı itirazın iptalini talep ettiği, davalının ise davacı ile aralarında herhangi bir taşıma sözleşmesi veya tarafları bağlayıcı başkaca bir sözleşme olmadığını belirterek davanın reddini talep ettiği, taşıma hukuku alanında uzman bir bilirkişiden davalının sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise davacının talep edebileceği miktarın belirlenmesi hususunda rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm kurulması usul ve yasaya uygun bulunmadığından davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile, HMK 353/1.a.6 maddesi gereğince; ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yukarıda belirtilen şekilde inceleme ve değerlendirme yapıldıktan sonra karar verilmek üzere dava dosyasının ilk derece mahkemesine gönderilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının istinaf başvuru talebinin KABULÜ ile; Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2024 tarih ... Esas ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,
2-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yatırılan 4.419,00 TL istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine,
4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına,
5-İstinaf başvurusunda bulunan davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4 maddesi gereğince; kararın tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda █████/2026 tarihinde oybirliği ile HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi.
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
.....

Tamamını görebilmek için üye olmanız gerekli :/ Tamamını görebilmek için üye ol!
Üye olmak için tıkla!