Konya BAM 6. Hukuk Dairesi, KDV iadesi alınamayan faturadan doğan alacağa yönelik itirazın iptali davasında ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesini gerçekleştirmiştir.
Özet: Davacı şirketin ihracat kayıtlı satış sonrası gümrük beyannamesi hatasından kaynaklanan KDV iadesi kaybını telafi amacıyla düzenlediği 62.765,66 TL bedelli faturanın ödenmemesi üzerine başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, ilk derece mahkemesi davalının faturaya süresinde itiraz etmediğini ve iade faturasının geçersizliğini gerekçe göstererek davanın kabulüne, icra takibinin devamına ve %20 icra inkar tazminatına hükmetmiş, davalı ise bu kararı bilirkişi raporunun yetersizliği ve kararın bu rapora dayanması sebebiyle istinaf etmiştir.
T.C. KONYA BAM 6. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ...
T.C.KONYABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 6. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : ... KARAR NO : ...T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN : ..... (...)ÜYE : ..... (...)ÜYE : ..... (...)KATİP : ..... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ: Konya .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : █████/2024NUMARASI : ... Esas ... KararDAVACI : ........ VEKİLLERİ : Av..... Av..... Av.....İSTİNAF EDEN DAVALI : ........ VEKİLLERİ : Av..... Av.....DAVA : İtirazın İptaliİSTİNAF KARARININKARAR TARİHİ : █████/2026YAZIM TARİHİ : █████/2026 Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında █████/2024 tarihinde tesis edilen davanın kabulüne ilişkin karara karşı, davalının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; alacaklı müvekkili tarafından davalı aleyhine Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, müvekkili tarafından 15.08.2022 tarihli ........ sayılı fatura ile davalıya 11 kalem 7340 adetten oluşan Otogaz Sistem Ekipmanlarının ihraç kayıtlı olarak satışının yapıldığını, ancak gümrük beyannamesinin yanlış hazırlanması nedeniyle KDV iadesi yapılmayacağından dolayı davalı şirketten beyannamenin redrese edilmesinin yada mali müşavir raporu ile düzeltilmesinin talep edildiğini, davalı şirket bu konuda defalarca kez aranmasına rağmen müvekkili şirketin haklı taleplerinin yerine getirilmediğini, davalının tüm kötü niyetli davranışları üzerine müvekkili şirket tarafından KDV tenzil edilerek ........'ne 18.11.2022 tarihli 62.765,66 TL bedelli fatura kesildiğini, davalının iş bu faturayı müvekkili şirkete yasal itiraz süresi geçtikten sonra iade ettiğini, izah edildiği üzere müvekkili şirketin ........ numaralı gümrük çıkış beyannamesinin düzeltilmemesi sebebiyle tenzil edilen KDV bedeline istinaden kesilen ........ numaralı faturadan kaynaklanan 62.765,66 TL alacağın davalı tarafından icra takibine rağmen halen ödenmediğini, açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile itirazın iptaline, duran takibin devamına, davalı hakkında haksız ve kötüniyetli itiraz sebebiyle aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ticaret sicilde kayıtlı adresi "İstanbul" olup yetki itirazında bulunduklarını, dosyanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi gerektiğini, müvekkilinin anılan faturadan kaynaklı hiçbir sorumluluğu bulunmadığını, gümrük beyannamesinde belirtilen eksikliklerden müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağını, beyannamede GTİP kodunun yer almamasının müvekkili şirketin ihmali olmadığını, davacı şirket tarafından ihraç kayıtlı faturanın KDV'si tutarında yeni bir fatura düzenlenmesinin hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirket bu faturaya karşılık iade faturası kesmiş olup, faturaya süresinde itiraz edilmemiş olması, fatura alacağının haklı ve meşru olduğu anlamına gelmeyeceğini, öncelikle yetki itirazlarının kabulü ile dosyanın İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, haksız davanın reddine, takip konusu tutarın %20'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "..... davacı ........ ile davalı ........ arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan ihtilaf çerçevesinde, davacının █████/2022 tarihli ihraç kayıtlı faturasına istinaden KDV iadesi talebinde bulunduğu, ancak ihracatın beyan edilen GTİP numaraları uyuşmadığı için KDV iadesinin reddedildiği ve davacının iade hakkından mahrum kaldığı tespit edildiği anlaşılmakla; Davacı tarafından düzenlenen 62.765,66 TL bedelli faturaya davalı tarafın süresi içinde itiraz etmediği, bu nedenle faturanın kabul edilmiş sayılacağı, ayrıca davalının düzenlediği iade faturasının hukuken geçersiz olduğu sonucuna varılmış olduğundan davanın kabulüne ve likit olan alacak nedeniyle icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiştir..." gerekçesiyle davanın kabulüne, Konya .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasındaki takibe yapılan itirazın iptaline ve takibin 62.765,66 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, hükmedilen 62.765,66 TL'nin %20'si oranında hesaplanan 12.553,13 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dosyada yer alan 26.07.2024 tarihli bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, bu rapordaki hatalı ve dayanaksız tespitlerden hareketle gerekçeli karar oluşturulması ve davacı iddiasına itibar edilmesinin kararın kaldırılması gerektiğini, faturaya süresinde itiraz edilmemiş olmasının, faturayı kabul anlamına gelmediğini, hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu alınması gerektiğini, tanıkların dinlenmemesinin eksik yargılama niteliğinde olduğunu, dava konusu fatura satışa dayalı olmayıp, müvekkili şirketin davacının mahsup edemediği KDV tutarından sorumlu olduğu düzenlenerek KDV tutarına ilişkin düzenlenen bu faturada müvekkili şirketin sorumluluğu yargılama gerektiren bir husus olup, icra inkar tazminatına hükmedilmesinin hatalı olduğunu beyanla davanın reddine, aksi halde kararın icra inkar tazminatına hükmedilmesi yönünden kaldırılarak, icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir.İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.Somut olayda, davacının 15.08.2022 tarihli ........ sayılı fatura ile davalıya 11 kalem 7340 adetten oluşan Otogaz Sistem Ekipmanlarının ihraç kayıtlı olarak satışının yapıldığını, ancak gümrük beyannamesinin yanlış hazırlanması nedeniyle KDV iadesi yapılmayacağından dolayı davalı şirketten beyannamenin redrese edilmesinin yada mali müşavir raporu ile düzeltilmesinin talep edildiğini, davalı şirket bu konuda defalarca kez aranmasına rağmen müvekkili şirketin haklı taleplerinin yerine getirilmediğini, davalının tüm kötü niyetli davranışları üzerine müvekkili şirket tarafından KDV tenzil edilerek ........'ne 18.11.2022 tarihli 62.765,66 TL bedelli fatura kesildiğini, davalının iş bu faturayı müvekkili şirkete yasal itiraz süresi geçtikten sonra iade ettiğini, izah edildiği üzere müvekkili şirketin ........ numaralı gümrük çıkış beyannamesinin düzeltilmemesi sebebiyle tenzil edilen KDV bedeline istinaden kesilen ........ numaralı faturadan kaynaklanan 62.765,66 TL alacağın davalı tarafından icra takibine rağmen halen ödenmediğini beyanla davanın kabulüne, itirazın iptaline, duran takibin devamına, davalı hakkında haksız ve kötüniyetli itiraz sebebiyle aleyhine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ettiği, davalının ise davanın reddini talep ettiği, ilgili Gümrük Müdürlüğü'ne ve Vergi Dairesine müzekkere yazılarak varsa eksik belgeler getirtildikten sonra vergi hukuku alanında, gümrük konusunda uzman bilirkişilerin ve mali müşavir bilirkişinin bulunduğu bilirkişi heyetinden dava konusu olayda taraflardan hangisinin kusurlu olduğu konusunda gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporu alınması ve sonucunda tüm deliller değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olmadığından davalının istinaf başvuru talebinin kabulüne, HMK'nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalının istinaf talebinin KABULÜ ile; Konya ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2024 tarih ... Esas ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,2-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,3-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yatırılan 3.241,28 TL istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından ücret-i vekalet ile ilgili hüküm kurulmasına yer olmadığına, 5-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 359/4 maddesi gereğince; kararın tebliğ işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda █████/2026 tarihinde oy çokluğuyla HMK'nın 353/1-a maddesi gereğince kesin olarak karar verildi. Başkan ... e-imzalıdırÜye ... e-imzalıdır(Muhalif)Üye ... e-imzalıdırKatip ...e-imzalıdır ..... MUHALEFET ŞERHİ: 6100 sayılı HMK'nın 222.maddesinde "(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-███████ md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. (4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır...." hükmünün yer aldığı, Türk Ticaret Kanunu'nun 21. maddesine göre fatura düzenlenmesi için öncelikle taraflar arasında akdi bir ilişkinin bulunmasının gerekli olduğu olgusudur. Madde hükmüne göre faturanın bir alacağın mevcudiyetine delil teşkil etmesi, karşı tarafa tebliğinden itibaren sekiz gün içinde hiçbir itiraza uğramamış olması koşuluna bağlıdır. Bunun için de öncelikle taraflar arasındaki sözleşme ilişkisinin varlığı gerekir.Bir başka anlatımla, faturaya tebliğ tarihinden itibaren sekiz gün içinde (mücerret) itiraz edilmemiş olması hâli, sadece o faturanın -miktar ve fiyat yönünden- münderecatını kabul anlamını taşır, yoksa o faturada yazılı malın alıcıya mutlaka, daha önce teslim edilmiş olduğu anlamına gelmez; satıcının faturada yazılı malı alıcıya veya kanuni temsilcisine teslim ettiğini ayrıca ispat etmesi zorunludur (Doğanay, İ.: Ticari Alım-Satım Akdi ve Nevileri, Ankara 2003, s:52, Doğanay,İ: Faturanın Kapatılması, Delil Olma Özelliği ve Faturaya İtiraz Aylık Yaklaşım Dergisi Sayı 4, Nisan 1993, s:8-13).Somut olayda; takibe konu faturanın davalının defterlerinde kayıtlı olduğu, davalının defterlerindeki kayıtların Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin █████/2019 tarih █████████ Esas █████████ Karar, █████/2013 tarih █████████ Esas ██████████ Karar ve █████/2012 tarih █████████ Esas ██████████ Karar sayılı ilamlarında da belirtildiği gibi davalı aleyhine delil olacağı, davalının kestiği iade faturasının davacının defterlerinde kayıtlı olmadığı, bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davalının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddi gerektiği düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum. Üye ... e-imzalıdır