2. Asliye Ticaret Mahkemesinin trafik kazası sonucu yapılan ödemelerin sigorta poliçesi kapsamında rücu talebiyle açılan itirazın iptali davasında sigorta teminatı ve zamanaşımı savunmalarının değerlendirildiği gerekçeli kararı.
Özet: Otobüs sahibi davacı, aracıyla karıştığı kaza sonucu üçüncü şahıs aleyhine ödediği mahkeme masrafı ve avukatlık ücretlerinin özel şartlar maddesine göre sigorta teminatı kapsamında olduğunu iddia ederek, sigorta şirketine başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamını talep etmiştir; davalı sigorta şirketi ise talebin teminat dışı olduğunu, davacının kendi adına yaptığı masrafların poliçe kapsamında olmadığını, faize faiz işletildiğini ve en önemlisi, kaza tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımı süresinin davanın açıldığı tarihten önce dolduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ███████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINAYARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN T.C. ... 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : ███████ EsasKARAR NO : ████████...................................................DAVA : İtirazın İptali DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2025KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan "İtirazın İptali" davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA DİLEKÇESİ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 11.02.2017 tarihinde müvekkiline ait ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otobüsün ...’in yaralanması ile sonuçlanan kazası neticesinde kuruluşları aleyhine ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi'nin ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile kesin olarak istinaf başvurusunun reddine karar verildiğini ve davacı vekili tarafından kuruluşları aleyhine başlatılan ... 7. Genel İcra Dairesi'nin ███████████ Esas sayılı dosyasına 2.687,09 TL ve 5.529,66 ödeme yaptığını, müvekkilince ödenen toplam 8.216,75 TL’nin müvekkili ile ... Türk Sigorta Şirketi arasında imzalanan sözleşme kapsamında düzenlenen 1.........lerek müvekkiline ödenmesi gerektiğini, poliçede geçen özel şartlar 1. maddesine göre, "Bu teminat ile ... mahkeme masrafları ve avukatlık ücretleri vs. dahil sigortalıya düşecek sorumluluklar teminat kapsamındadır." ibaresi yer aldığını, müvekkili tarafından ödenen tutarın sigorta teminatları kapsamında ilgili şirketten talep edilmiş olup sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, ödeme yapılmaması üzerine müvekkilince başlatılan ... 1. Genel İcra Müdürlüğü ██████████ Esas sayılı takibine karşı taraf ... Sigorta A.Ş.’nin itiraz etmesi üzerine icra takibin durduğunu belirterek, ... 1. Genel İcra Müdürlüğünün ██████████ Esas sayılı dosyasına yapılan haksız itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmolunmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP DİLEKÇESİ:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının taleplerinin teminat dışı olduğundan müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, davacının taleplerini müvekkil şirket nezdindeki Muhtelif Sorumluluk Sigorta Poliçesine dayanarak talep ettiğini, Muhtelif Sorumluluk Sigortasının sigorta ettiren tarafından zarara uğrayan 3. şahısların yapmış olduğu mahkeme masraflarını teminat altına aldığını, ancak sigorta ettirenin kendi adına yapmış olduğu mahkeme masraflarını teminat altına almadığını, davacının icra dosyasına yapmış olduğu ödemenin tamamını faiziyle beraber talep ederek faize faiz işlettiğini, TBK uyarınca faize faiz işletilemeyeceğini, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve TTK'nın ilgili maddeleri gereğince sigorta sözleşmesinden kaynaklanan talep ve dava haklarının iki yılda zaman aşımına uğradığını, dava konusu kazanın █████/2017 tarihinde meydana geldiğini ve iki yıllık azamanaşımı süresinin █████/2019 tarihinde dolduğunu, davacı tarafından huzurdaki davanın ise █████/2025 tarihinde açılmış olduğunu, dava açılış tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolduğunu savunarak, haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:Dava, İcra ve İflas Kanunu'nun (İİK olarak kısaltılacaktır) 67. maddesi gereğince açılan itirazın iptali davasına ilişkindir. Bilindiği üzere, 2004 Sayılı İİK'nın 67.maddesinde, "(Değişik fıkra: █████/2003-4949 S.K./15. md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik fıkra: █████/1988-3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın (Değişik ibare:█████/2012-6352 S.K./11.md.) yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır. (Mülga fıkra:█████/2003-4949 S.K./103.md.)Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ek fıkra:█████/2012-6352 S.K./11.md.) Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır" hükmü bulunmaktadır.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkiline ait ... plakalı aracın dava dışı sürücü ... sevk ve idaresinde iken karıştığı █████/2017 tarihli trafik kazası nedeniyle ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyasında verilen karar üzerine ödeme yapmak zorunda kaldıklarını, yaptıkları ödemeden davalı ile akdedilen sigorta poliçeleri uyarınca davalının sorumluluğunun bulunduğunu belirterek davalı aleyhine başlattıkları takibe itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir. Dava dilekçesi ve ekleri davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ve davalı tarafça yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmuştur. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının talebinin teminat kapsamında olmadığını, Muhtelif Sorumluluk Sigortası ile üçüncü kişilerin zararlarının teminat altına alındığını, davacının yapmış olduğu mahkeme masraflarının bu bağlamda talep edilemeyeceğini, mahkeme aksi kanaate ise alacağın zaman aşımına uğradığını belirterek haksız davanın reddini istemiştir. Bu itibarla eldeki davanın itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, Mahkememizce çözümlenmesi gereken hususun, davacının maliki olduğu ve davalı tarafından Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (KZMMS) poliçesi ve Muhtelif Sorumluluk Sigortaları poliçesi ile sigorta örtüsüne alınan ... plakalı aracın karıştığı ve dava dışı ...'in vefatı ile sonuçlanan kaza nedeniyle ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülen maddi ve manevi tazminat davasında verilen kesinleşmiş ████████ Esas, ████████ Karar sayılı karar nedeniyle başlatılan takip sonrası davacı tarafça ödenen bedelin akit davalıdan rücuen tahsili koşullarının olup olmadığı, varsa tutarı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir. Mahkememizce davaya dayanak icra dosyası getirtilmiş ve incelenmiştir. ... 1. Genel İcra Müdürlüğü'nün ██████████ Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde, davacının, davalı aleyhine 8.126,75 TL asıl alacak ve 1.293,13 TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 9.509,88 TL alacak yönünden █████/2024 tarihinde icra takibi başlattığı, bu kapsamda örnek 7 ödeme emrinin davalıya █████/2024 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davalı tarafından yasal süresi içerisinde, █████/2024 tarihinde takibe itiraz edilmesi üzerine takibin durduğu ve eldeki davanın yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı görülmüştür.Uyuşmazlık konusunun çözümü açısından toplanması gereken tüm deliller toplanmış ve dosya Mahkememizce yukarıdaki tespitler çerçevesinde rapor düzenlemek üzere sigorta hukukunda uzman nitelikli hesap bilirkişisine tevdi edilmiştir. Bilirkişi tarafından █████/2025 tarihli rapor dosyaya sunulmuştur. Bu itibarla tüm dosya kapsamı uyarınca, █████/2017 tarihinde gerçekleşen dava konusu kaza neticesinde ...'in vefat ettiği, müteveffanın yakınları tarafından ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyası ile araç maliki ... ile sürücü aleyhine maddi manevi tazminat davası açıldığı, yargılama sonunda verilen karara karşı ... tarafından istinaf kanun yoluna başvurulduğu ve bu nedenle 27.04.2021 tarihinde toplam 5.529,66-TL ödeme yapıldığı, bunun yanı sıra davacı tarafça kararın icrası kapsamında icra dosyasına █████/025 tarihinde 2.687,09-TL ödeme yapıldığı, davacı tarafça yapılan bu iki ödeme toplamı olan 8.216,75 TL'nin tahsili amacıyla takip başlatıldığı ve takibe itiraz edilmesi üzerine takibin durduğu, davacının eldeki davada her iki ödeme nedeniyle başlatılan takibe itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ettiği görülmüştür. Öncelikle belirtmek gerekir ki, taraflar arasındaki ilişki sözleşme ilişkisi olduğundan ve 10 yıllık zaman aşımı dolmadığından davacının zaman aşımı def'i yerinde görülmemiş ve davanın esasına girilmiştir. Davacıya ait ... plakalı araç davalı sigorta şirketi nezdinde █████/2016-2017 tarihleri arasındaki rizikolara karşı Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (KZMMS) poliçesi ile █████/2016-2017 tarihleri arasındaki rizikolara karşı ise Muhtelif Sorumluluk Sigortaları poliçesi ile sigorta örtüsüne alınmıştır. Kaza tarihi █████/2017 tarihi olmakla, her iki poliçenin de kaza tarihini kapsadığı açıktır. Bu kapsamda, davacı ile davalı arasında akdedilen Muhtelif Sorumluluk Sigortaları poliçesi ile manevi tazminat taleplerinin teminat kapsamına alındığı, bu nedenle davacı tarafça ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülen maddi ve manevi tazminat davasında verilen kesinleşmiş ████████ Esas, ████████ Karar sayılı karar nedeniyle başlatılan takip sonrası icra dosyasına yapılan 2.687,09-TL'lik ödemenin davalıdan talep edilebileceği açıktır. Davacının yargılama esnasında yapmış olduğu mahkeme masrafları olan 5.529,66 TL'yi davalıdan talep edip edemeyeceği noktasında Mahkememizce yapılan değerlendirmede ise, her ne kadar bilirkişi raporunda poliçenin mahkeme masrafı ve avukatlık ücreti yönünden üçüncü kişilere ödenmek zorunda kalınan masraf ve ücretleri kapsamına aldığı, davacının kendi yapmış olduğu masrafların ise poliçe kapsamında olmadığı sonucuna varılmışsa da, davacının yasal hasım olması ve davalı sigorta şirketinin taraflar arasındaki poliçe hükümlerine aykırı olarak ödeme yapmaması nedeniyle bu masrafları yapmak zorunda kaldığı, bununla birlikte poliçede üçüncü kişilere ödenmek zorunda kalınan masraflar ile sigortalının yargılama esnasında yaptığı masraflar arasında herhangi bir ayrım yapılmadığı görülmekle, davacının bu masrafları da davalıdan talep edebileceği kanaatine varılmış ve davanın asıl alacak yönüyle tam kabulüne karar verilmiştir. Davacının toplam 8.216,75 TL ödemiş olduğu bedeli davalıdan talep edebileceği tespit edildikten sonra icra takibiyle istediği 1.293,13 TL işlemiş faiz talebi yönünden yapılan değerlendirmede, eldeki dava rücu davası olduğundan davacı tarafından yapılan ödeme tarihlerinden icra takip tarihine kadar işlemiş faizin de talep edilebileceği, davacının bilirkişi tarafından yapılan hesaplamalar uyarınca 1.157,88 TL işlemiş faiz alacağı bulunduğu anlaşılmakla, davanın işlemiş faiz alacağı yönünden kısmen kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. Davacının icra inkar tazminatı talebi yönünden ise, İİK’nın 67. maddesinin 2. fıkrası hükmünce, icra-inkar tazminatına hükmedilebilmesi için borçlunun takip sırasında ödeme emrine itiraz etmesi ve alacaklının alacağını mahkemede dava ederek haklı çıkması yasal koşullardandır. Burada borçlunun kötüniyetli itiraz etmiş bulunması yasal koşullardan değildir. İnkar tazminatı, aleyhinde yapılan icra kovuşturmasına itiraz edip duran ve işin itirazla çabuk bitirilmesine engel olan borçluya karşı konulmuş bir yaptırımdır. Bunlardan ayrı, alacağın likit ve belli olması gerekir. Daha geniş bir açıklama ile borçlu tarafından alacağın gerçek miktarı belli, sabit ve belirlenmek için bütün unsurlar bilinmesi mümkün nitelikle olması yeterlidir. Borçlu yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda ise, alacağın likit ve muayyen olduğunun kabulü zorunludur. Açıklanan yasal kuralların ışığında, takip konusu dönem yönünden davacı alacağının likit ve muayyen nitelikte olduğunun kabulü ile davacı lehine icra inkar tazminatına da hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,1)DAVANIN KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE; a-Davalının ... 1. Genel İcra Müdürlüğü'nün ██████████ Esas sayılı takip dosyasında yaptığı itirazın KISMEN İPTALİNE, icra takibinin 8.216,75 TL asıl alacak ve 1.157,88 TL işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 9.374,63 TL üzerinden aynı koşullarda DEVAMINA, davacının işlemiş faiz alacağına yönelik fazlaya ilişkin İTİRAZIN İPTALİ TALEBİNİN REDDİNE, b-Hüküm altına alınan alacağın %20'si oranında (1.874,92 TL) icra inkar tazminatının DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE2-Alınması gerekli 640,38 TL harçtan peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 24,98 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL peşin harcın davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 9.374,63 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 135,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,6-Davacı tarafından yapılan 6.780,40 TL (615,40 TL başvurma harcı, 87,50 TL vekalet harcı, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti, 77,50 TL posta gideri olmak üzere) yargılama giderinden ( kabul ve red oranına göre) 6.683,97 TL'lik kısmının davalıdan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,7-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının KARAR KESİNLEŞTİĞİNDE İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. █████/2025