Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde eser sözleşmesinden kaynaklı kusurlu fore kazık işi hakediş kesintisine itirazın iptali davası.
Özet: Bu itirazın iptali davası, yüklenici davacının üstlendiği fore kazık işinin yapımı sonrası haksız kesinti yapıldığı iddiasıyla açılmış olup, işveren davalı ise yapılan kesintinin hatalı imalattan kaynaklandığını ve taraflarca imzalanan hakedişle onaylandığını savunmuştur; davacı, bakiye alacağın tahsili için başlattığı icra takibine yapılan itirazın kaldırılmasını talep etmektedir.
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████HAKİM : ...KATİP : ...DAVACI : ... VEKİLİ : ...DAVALI : ... VEKİLİ : ...DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2021KARAR TARİHİ : █████/2024YAZIM TARİHİ : ... Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davası yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişkinin mevcut olduğunu, müvekkilinin davalı şirketle aralarında sözleşme gereği Ünye Heyelanının önlenmesine yönelik fore kazık işlerinin yapım işlerini üstlendiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşme gereğince toplam bedeli 270.000,00 TL olan faturaların düzenlendiğini, davalı şirket tarafından müvekkili şirkete e-posta yolu ile fore kazık işleri hakediş faturası gönderildiğini, gönderilen faturada müvekkilinin davalı şirketteki hakedişinden 15.351,00 TL kesinti yapıldığının göründüğünü, bahse konu alacak için davalı şirkete mail gönderildiğini, ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını, sözleşme gereğince müvekkili tarafından üzerine düşen tüm yükümlülüklerin yerine getirildiğini, işin zamanında ve istenilen şekilde teslim edildiğini, yinede bakiye hak edişten haksız şekilde kesinti yapıldığını, borcun ödenmemesi üzerine davalı borçlu aleyhine Adana 7.İcra Müdürlüğü'nün 2021/... takip sayılı icra dosyası üzerinden icra takibine geçildiğini, itiraz üzerine icra takibinin durduğunu belirterek itirazın iptaline, takibin devamına, davalının mal kaçırma riskine istinaden ihtiyaten haczine, davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.SAVUNMANIN ÖZETİ;Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkili şirketten herhangi bir alacağının olmadığını, davacının sözleşme şartları doğrultusunda üstlendiği fore kazık yapım işini tam ve gereği gibi yapılmadığından bahisle taraflarca anlaşılarak belirli kesintiler uygulandığını, bu kesintilerin her iki tarafça imzalanan █████/2020 tarihli hakedişle sabit olduğunu, yapılan kesintiler ile ilgili mail yazışmaları gerçekleştiğini ve davacı şirket yetkilisinin █████/2020 tarihli hakedişi imzalayıp hakediş doğrultusunda kesilen █████/2021 tarihli faturayı mail ile müvekkili şirkete gönderdiğini, davacının üstlendiği işi gereği gibi ifa edemediğini, bununda ek masraf olarak müvekkiline yansıdığını, sözleşmede belirtilen hizmet alınamadığı için de kesinti yapılmak zorunda kalındığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Dava İİK'nun 67.maddesi gereğince açılan ve eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davası olup deliller bu çerçevede toplanarak değerlendirilmiştir.Davacı ... ... Şti.(Yüklenici) ile davalı ... ... A.Ş.(İşveren) arasında 20.07.2020 tarihli, Ünye Heyelanının Önlenmesine Yönelik Fore Kazık işlerinin yapım işi için sözleşme imzalanmıştır.Davacının sözleşme şartları doğrultusunda üstlendiği fore kazık yapım işi tam ve gereği gibi yapılmadığı taraflarca anlaşılarak belirli kesintiler uygulanmıştır. Yapılan kusurlu imalat, davacı tarafından açılan kuyuya gerektiği gibi yerleştirilmeyerek 6 metre aşağı kaçması olarak belirlenmiştir. Bu imalata ait demir ve beton miktarına ait kesintiler her iki tarafça imzalanan 16.09.2020 tarihli hakedişle eksik ödenmiştir. Davacı, 20.07.2020 tarihli sözleşme ile üstlendiği Ordu ili Ünye ilçesi sınırları içerisinde Ordu-Giresun Faz-3 Çarşamba-Fatsa branşmanı DGBH. Km: 74+860'da meydana gelen Ünye heyelanının önlenmesine yönelik Fore Kazık işine ait 100 cm çapında ve 20-30 m boyunda fore kazık yapım işi; sözleşmede belirtilen "proje tekniğine, şartnamelere uygun olarak, iyi bir işçilikle fore kazıkların yapımı" Şartlarına uygun yapacağını taahhüt etmiştir. Adana 7. İcra Müdürlüğünün 2021/... takip sayılı dosyasında:█████/2021 tarihinde alacaklı davacı borçlu davalı hakkında 11.148,85 TL ve 4.202,50 TL asıl alacağın KDV'si ile birlikte toplam 18.114,59 TL üzerinden icra takibi başlatılmış, süresinde yapılan itiraz üzerine takip durmuştur. Tarafların mal ve hizmet alım ve satımlarına ilişkin BA-BS formaları kayıtlı oldukları Vergi Dairelerinden istenmiştir. Davacının düzenleyip gönderdiği 90.234,00 TL tutarındaki fatura davalı tarafından maliyeye beyan edilmiştir. Davalının ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapan Mali Müşavir bilirkişi ... █████/2022 havale tarihli raporunda ; davalının ticari defterlerinin e defter kapsamında olduğunu, bu defterlerin VUK'un 215. Ve 2019.maddelerinde belirtilen kayıt nizamına göre ve genel kabul görmüş muhasebe standartları, muhasebe sistemi uygulama genel tebliğ hükümlerine uygun olarak tutulduğunu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığını, davalının ticari defter ve kayıtlarına göre taraflar arasında ticari bir ilişkinin olduğunu, davacı ve davalı tarafından bir adet faturanın beyanının süresinde ve usulüne uygun şekilde yapıldığını, davacı ve davalı tarafından verilen BA ve BS formlarına göre iade veya başka fatura düzenlenmediğini, davacı tarafından düzenlenen 2020 yılında 1 adet fatura karşılığı KDV dahil 106.447,29 TL tutarında satış olduğunu, davalının faturaları defter kayıtlarına usulüne uygun şekilde işlediğini, davacı firmaya █████/2020 tarihinde 20.000 TL ve █████/2020 tarihinde 86.477,29 TL olmak üzere toplam 106.447,29 TL'yi davalının davacıya EFT yolu ile göndermiş olduğunu, davalının davacıya borç veya alacak bakiyesinin bulunmadığını belirtmiştir. Davacının ticari defter ve belgelerinin incelenmesi için Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmış olup, görevlendirilen Mali Müşavir Bilirkişi ... █████/2022 tarihli raporunda; davacının defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yapıldığını, usulüne uygun tutulduğunu, sahibi lehine delil niteliği taşıdığını, taraflar arasında ticari bir ilişkinin olduğunu, davacı ve davalı tarafından bir adet faturanın beyanının süresinde ve usulüne uygun şekilde yapıldığını, davacı ve davalı tarafından BA ve BS formlarına göre iade veya başka fatura düzenlenmediğini, davacı tarafından davalıya düzenlenen 200 yılında 1 adet fatura karşılığı KDV dahil 106.447,29 TL tutarında satışı olduğunu, davalının faturaları deftere kayıtlarına usulüne uygun şekilde işlediğini, davacının defterlerine göre; davalının davacı firmaya █████/2020 tarihinde 20.000 TL ve █████/2020 tarihinde 86.477,29 TL olmak üzere toplam 106.447,29 TL 'nin EFT yolu ile ödeme yapmış olduğunu, davalıya ait borç veya alacak bakiyesinin bulunmadığını belirtmiştir. Mahkememizce görevlendirilen Prof. Dr. ... ve İnşaat Mühendisi ... █████/2023 tarihli raporda; davacı firma ile davalı firma arasında █████/2020 tarihli Ünye Heyelanının Önlenmesine Yönelik Fore Kazık işlerinin yapım işi taşeronluk sözleşmesi imzalandığını, davacının sözleşme şartları doğrultusunda üstlendiği fore kazık yapım işi tam ve gereği gibi yapılmadığının taraflarca anlaşılarak belirli kesintiler uygulandığını, yapılan kusurlu imalatın davacı tarafından açılan kuyuya gerektiği gibi yerleştirilmeyerek fore kazığın 6 metre aşağı kaçması olarak belirlendiğini, bu imalata ait demir ve beton miktarına ait kesintilerin her iki tarafça imzalanan █████/2020 tarihli hakedişle eksik ödendiğini, 100 cm çapında 20 m derinliğinde olan kazık boşluğu için 20,60 m3 beton harcandığını ve bir adet kazık için 3,35 ton demir kullanıldığını, yapılan kesinti bedelinin bu miktarlara göre yapıldığını, uygun olduğunu, tarafların defterlerinin incelenmesi sonucu hazırlanan raporlara göre, davacının davalıya ait borç veya alacak bakiyesinin bulunmadığını, davalının davacıya borç veya alacak bakiyesinin bulunmadığının tespit edildiğini, davacının talebine konu hakediş kesintisinin kusurlu imalata dayandığının tespit edildiğini, davacı şirketin alacak bakiyesinin tespit edilememesinden dolayı takip konusu alacağın hesaplanamadığını belirtmişlerdir. Davacının kuyuya demir imalatı kaçırılması ve yapılan imalatın taahhüt kapsamına uygun olmadığı ve kusurlu imalatının asıl işveren İdare (...) tarafından reddedildiği ve açılan kuyuya beton dökülerek yeni bir kuyu açılması zarureti doğduğu; bu hususun taraflarca karşılıklı onaylanan 16.09.2020 tarihli kesin hakedişin "Metraj Cetveli Fore kazık" başlıklı sayfasında tutanak altına alındığı ve taraflarca imzalandığı; davalı şirket tarafından; bu kuyuya beton döktürülüp yeniden kuyu açılarak fore kazık yapım işi gerçekleştirildiği gözönüne alındığında ayıplı ifa açılan fore kazık kuyusuna demir imalatın kaçırılmasıdır. Bu kuyunun iptal edilerek kapatılması için yapılan11.148,85 TL demir ve 4.202,50 TL tutarında beton kesintisi ayıplı ifanın bedelidir. Ayrıca açılan kuyunun forajının kesilmesi gerektiği kanaatine de varılmış olup, ancak davacı tarafından yeni bir kuyu açılarak imalatın yeniden yapıldığı gözönüne alındığında ayıplı ifa olan kazı forajının kesilmediği, sözleşme kapsamına uygun kazı forajının ödendiği anlaşılmıştır. Ayıplı ifa olarak Φ100 çapında ve 20-30 m boyunda 120 adet fore kazık yapım işi sözleşmede 3000 mt ve 90 tl den 270.000,- TL olarak belirtilmiş olup, bir adet kazı forajının 2.250,- tl olduğu ve bu bedelin de kesilmesi gerektiği ancak kesilmediği, yeni bir kuyu açıldığı anlaşılmış olup; Sonuç olarak yapılan eksik ödemenin yerinde olduğu kanaatine varılmıştır.Taraflar arasındaki uyuşmazlık TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. TTK’nun 25. maddesindeki ayıp ihbarı ve o maddede öngörülen süreler ticari satımla ilgilidir. Başka bir anlatımla, TTK’nun 25. maddesinin eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda uygulanmaz. (Yargıtay 14. HD. █████████ - 10921 E-K.) Ayıba ilişkin hükümler, TBK'nın 474-478 maddeleri arasında yeralmaktadır. 6098 sayılı TBK'nın 475. maddesi ayıbı işin kusurlu olması veya sözleşmeye aykırı bulunması olarak tanımlamıştır. Ayıp, eserde olması gereken lüzumlu vasıfların veya sözleşmede kararlaştırılan vasıfların eksikliğini ifade etmektedir. TBK'nın 474/I. maddesine göre iş sahibinin eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre geç sayılmayacak bir süre içinde eseri muayene edip varsa ayıplarını yükleniciye bildirmesi gerekir. TBK'nın 474/I. maddesine göre açık ayıplarda bildirimin "işlerin olağan akışına göre imkan bulur bulmaz" diğer bir ifadeyle işlerin olağan akışına göre geç sayılmayacak bir süre içinde, TBK'nın 477. maddesine göre gizli ayıplarda ise gizli ayıbı öğrenir öğrenmez gecikmeksizin yapılması gerekir. Ayıp halinde iş sahibinin hakları 6098 sayılı TBK'nın 475. maddesinde düzenlenmiştir. Yargıtay uygulamalarında ayıp ihbarının yapılması tacirler arasında olsa dahi herhangi bir şekle tâbi olmayıp, ihbar keyfiyeti de bir hukuki işlem değil, hukuki işlem benzeri bir fiil olduğundan süresinde yapılıp yapılmadığı hususu tanık dahil her türlü delille kanıtlanabilir.( Yargıtay 15 HD █████████ E. █████████ K. , █████████ E. █████████ K. , █████████ E. █████████ K. ) İhbarın e-mail ile yapılması da mümkündür. (Yargıtay 15. HD █████████ esas █████████ karar) Kural olarak, eser sözleşmelerinde işin yapıldığını ve teslim edildiğini kanıtlamak yükleniciye, eserin ayıplı olduğunu kanıtlama külfeti ise iş sahibine aittir. Ayıbın varlığını ve miktarını kanıtlama yükümlülüğü iş sahibine aittir. (15.H.D. █████████ esas █████████ karar Eserdeki ayıbın ihbarı her hangi bir şekle tabi değildir.TBK' nun 475. Maddesinde, iş sahibinin ayıp sebebiyle sahip olduğu seçimlik hakları belirtilmiştir. Sözleşmenin varlığı tartışmasız ancak ne kadar iş yapıldığı ve bedeli konusunda ihtilâf varsa ve yüklenici tarafından düzenlenen fatura iş sahibine tebliğ edilmesine rağmen süresinde itiraz edilmemiş ise fatura bedeli esas alınmalıdır. (15.H.D. ████████ E. █████████ K.)Eser sözleşmesinde yüklenici eseri tamamlayıp teslim ettiğini, iş sahibi ise bedeli ödediğini ispat ile yükümlüdür. Teslim olgusu hukuki fiil ve maddi vakıa olup tanık dahil her türlü delil ile ispatlanabilir. Yazılı delille ispat zorunluluğu yoktur.(15.H.D. █████████ E.█████████ K., ████████-2293 Esas-Karar) Bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içerdiği bilgilere itiraz etme hakkına sahiptir. Aksi taktirde faturanın içeriğini kabul etmiş sayılır. ( 6102 sayılı TTK'nın m. 21/2.) Fatura öncesinde taraflar arasında borç doğurucu hukuki ilişkinin bulunması, faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Faturayı alan (faturayı defterlerine kaydetmemesi koşulu ile) akdi ilişkiyi inkâr ettiğinde, faturayı gönderenin önce akdi ilişkiyi kanıtlaması gerekir. Fatura, sözleşmenin kurulması safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir. 6102 sayılı TTK'nın 21. maddesinin 2 ve 3. fıkrasındaki karine aksi ispat edilebilen adi bir karinedir. 2. fıkra gereği sekiz gün içinde faturaya itiraz edilmesi durumunda fatura içeriğinin doğru olduğunu faturayı düzenleyen tacirin ispat etmesi gerekir. Faturanın ispat aracı olması, ancak niteliği gereği faturaya geçirilmesi gereken bilgiler (olağan içerik) hakkında geçerlidir. Faturaya itiraz, faturanın teslim alındığı tarihten itibaren sekiz gün içinde yapılmalıdır. İtirazın sekiz gün içinde karşı tarafa varması şart değildir. Sekiz günlük süre, hak düşürücü süre veya zamanaşımı süresi değildir. Sadece ispat yükünün yer değiştirmesi açısından önem taşır. Sekiz günlük süre içinde itiraz edildiği taktirde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunu ispat külfeti faturayı veren tarafa ait iken, sekiz günlük sürenin geçmesinden sonra itiraz edilmesi halinde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığını ispat külfeti faturayı alan tarafa ait olur. Faturayı alan her türlü delille bu külfeti yerine getirebilir.(Yargıtay 23 HD █████████ E █████████ K ve 27.06.2003 Yukarıda açıklanan tüm bu nedenlerle; davacı şirket ile davalı şirket arasında █████/2020 tarihli Ünye Heyelanının Önlenmesine Yönelik Fore Kazık işlerinin yapım işi için sözleşme imzalandığı, Davacı, 20.07.2020 tarihli sözleşme ile üstlendiği Ordu ili Ünye ilçesi sınırları içerisinde Ordu-Giresun Faz-3 Çarşamba-Fatsa branşmanı DGBH. Km: 74+860'da meydana gelen Ünye heyelanının önlenmesine yönelik Fore Kazık işine ait 100 cm çapında ve 20-30 m boyunda fore kazık yapım işi; sözleşmede belirtilen "proje tekniğine, şartnamelere uygun olarak, iyi bir işçilikle fore kazıkların yapımı" Şartlarına uygun yapacağını taahhüt ettiği, davacının kuyuya demir imalatı kaçırılması ve yapılan imalatın taahhüt kapsamına uygun olmadığı ve kusurlu imalatının asıl işveren İdare (...) tarafından reddedildiği ve açılan kuyuya beton dökülerek yeni bir kuyu açılması zarureti doğduğu; bu hususun taraflarca karşılıklı onaylanan 16.09.2020 tarihli kesin hakedişin "Metraj Cetveli Fore kazık" başlıklı sayfasında tutanak altına alındığı ve taraflarca imzalandığı; davalı şirket tarafından; bu kuyuya beton döktürülüp yeniden kuyu açılarak fore kazık yapım işi gerçekleştirildiği, yapılan eksik ödemenin yerinde olduğu, tarafların ticari defter ve kayıtlarına göre dava konusu faturanın defterlere işlendiği, davacı ve davalı tarafından BA ve BS formlarına göre iade veya başka fatura düzenlenmediği, davacı tarafından davalıya düzenlenen 2020 yılında 1 adet fatura karşılığı KDV dahil 106.447,29 TL tutarında satışı olduğu, tarafların defterlerine göre davalının davacı firmaya █████/2020 tarihinde 20.000 TL ve █████/2020 tarihinde 86.477,29 TL olmak üzere toplam 106.447,29 TL 'nin EFT yolu ile ödeme yapmış olduğu, davalıya ait borç veya alacak bakiyesinin bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın Reddine, 2- Karar ve ilam harcı olarak hesaplanan 427,60TL harçtan peşin alınan 309,36 TL harcın mahsubu ile bakiye 118,24TL harcın davacıdan tahsil edilerek hazineye irat kaydına, 3-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-AAÜT gereğince hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, 5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,6-Arabuluculuk Bürosu tarafından T.C. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenmesine karar verilen 1.320TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne kaşı 6763 sayılı yasa ile değişik 6100 sayılı yasanın 341.md gereğince miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2024Katip ...e-imza Hakim ...e-imza