Trafik kazası sonrası oluşan araç değer kaybının tam kusurlu tarafın sigorta şirketinden tazminine ilişkin İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi davası.
Özet: Bu evrak, bir trafik kazası sonucu aracında kalıcı ikinci el değer kaybı yaşayan davacının, bilirkişi raporuyla %100 kusurlu olduğu tespit edilen davalı sigortalısının aracından kaynaklanan zararların tazmini talebiyle açtığı davayı özetlemektedir; davacı başlangıçta 1.000 TL olup ıslahla 25.000 TLye çıkarılan değer kaybı tazminatının tahsilini talep ederken, davalı sigorta şirketi ise usuli eksiklikler, zamanaşımı, değer kaybı hesaplama yöntemine itiraz ve sigorta kapsamına ilişkin çeşitli savunmalarla davanın reddini istemiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2025KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVADavacı vekili dava dilekçesinde özetle; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesi uyarınca --------- Arabuluculuk Bürosu’nun --------- numaralı dosyasında yürütülen arabuluculuk faaliyetinde taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını, █████/2024 tarihinde müvekkil --------- Ş. ’ye ait ---------- plakalı araç ile davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ---------- plakalı aracın karıştığı trafik kazasının meydana geldiğini, müvekkil aracının--------- Caddesi istikametine seyir halindeyken --------- idaresindeki aracın müvekkil aracının sol arka kısmına çarptığını, kaza tespit tutanağına göre davalı sigortalısının tam kusurlu olduğunun anlaşıldığını, müvekkil araca kasko kapsamında onarım yapılmış olsa da aracın ikinci el piyasa değerinde hasar ve kayıt geçmişi nedeniyle kalıcı bir düşüş yaşandığını, ---------- sayılı kararlarında değer kaybının onarım giderlerinden bağımsız olduğunun vurgulandığını, --------- sayılı kararlarında ise değer kaybı tespitinde aracın marka, model, yaş, kilometre ve hasar durumu gibi unsurların dikkate alınması gerektiğinin belirtildiğini, müvekkilin -------- model ----------- marka aracında meydana gelen kaza sebebiyle TRAMER kayıtlarına işlenen hasar ve değişen parçalar neticesinde aracın ikinci el değerinde ciddi bir kayıp oluştuğunu, Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesi ile Türk Borçlar Kanunu’nun 49 ve 51. maddeleri uyarınca zarar görenin uğradığı değer kaybının tazmininin zorunlu olduğunu, fazlaya ilişkin dava ve talep artırma hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL değer kaybı tazminatının █████/2024 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden tahsilini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; değer kaybına ilişkin maddi tazminat talebimizin ıslah yoluyla 25.000 TL’ye artırılmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir. SAVUNMADavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından █████/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde --------- plakalı araçta oluşan hasar nedeniyle --------- plakalı aracın kusuruna istinaden tazminat talep edildiğini, ancak ---------- plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde sigortalı olmadığını, ---------- plakalı aracın ise müvekkil şirket nezdinde █████/2024 ile █████/2025 tarihleri arasında sigortalı bulunduğunu, kasko şirketi olan --------- Ş. tarafından yapılan ödemenin █████/2025 tarihinde 34.680,00 TL olarak müvekkil şirketçe karşılandığını, davacının dava şartı olan sigorta şirketine başvuru yükümlülüğünü usulüne uygun yerine getirmediğini, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca gerekli belgelerin ibraz edilmediğini, değer kaybı talebi için Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi üzerinden eksper atanması gerektiğini, hasar onarım bedelinin belirlenebilir olması nedeniyle belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, Karayolları Trafik Kanunu’nun 109/1. maddesi gereğince zamanaşımı süresinin dolduğunu, zorunlu trafik sigortası kapsamında tazminat sorumluluğu için sürücü kusurunun şart olduğunu, kaza tespit tutanağının bağlayıcı olmadığını, araçta daha önce meydana gelen hasarların ve kilometre bilgisinin değer kaybı hesaplamasında dikkate alınması gerektiğini, tramer kayıtlarının yeterli olmayıp geçmiş hasarların araştırılmasının zorunlu olduğunu, 01.04.2020 tarihli Genel Şartlar ekindeki formüllere göre hesaplama yapılması gerektiğini, davacının kendi görevlendirdiği eksper raporunun esas alınamayacağını, müvekkil şirketin temerrüde düşmediğini, haksız fiil nedeniyle ticari faiz işletilemeyeceğini belirterek davanın reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; Davalı yan sigortalısı ---------- plakalı kamyonet sürücüsü --------- 2918 sayılı Kara Yolları Trafik Kanunu'nun 84. maddesini ihlal ettiği, kaza mahallinde dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı hareket ettiği, aracının hızını yol durumuna göre ayarlamadığı, güvenli takip mesafesini korumayarak davacı yan aracına arkadan çarptığı, bu nedenlerle kazanın oluşumunda asli ve tam olarak yüzde yüz kusurlu olduğu, davacı yan ---------- plakalı otomobil sürücüsü --------- ise taşıt yolunda kurallara uygun seyir halindeyken arkadan gelen aracın çarpması sonucu kazanın meydana geldiği, sürücünün kazayı önlemek adına yapabileceği bir manevra bulunmadığı, bu sebeple --------- atfı kabil bir kusur bulunmadığı, dava konusu olayın trafik kazası niteliğinde olduğu,---------- plakalı araçta 18.10.2024 tarihli kaza neticesinde 34.680 TL tutarında hasar oluştuğu, sol arka çamurluk ve arka tamponda onarım boya işlemleri yapıldığı, sol arka çamurluğun █████/2020 tarihinde daha önce de onarım boya işlemine tabi tutulduğu için bu parçadan tekrar değer kaybı oluşmayacağı, ancak arka tampon onarımı ve yeni hasar kaydı sebebiyle Yargıtay içtihatları uyarınca 25.000 TL tutarında değer kaybı yaşandığı, davalı --------- Ş. tarafından ZMMS poliçesi limiti olan 200.000 TL üzerinden değer kaybı ödemesi yapılmadığı, aracın piyasa rayiç bedelinin hesaplanmasında ---------- model --------- marka --------- aracın alış satış fiyatları, aracın yaşı, kilometresi, hasarlı ve değişen parçaları ile ---------- Sigorta Birliği kasko bedeli listesinin dikkate alındığı ve nispi metotlar kullanılarak hesaplama yapıldığı kanaatine varıldığı tespit edilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir. Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir . 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir. Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir .Dava konusu kazaya ilişkin olarak davalının kısmi ödemede bulunduğu ve zamanaşımının kesildiği anlaşıldığından davalı tarafın zamanaşımı itirazının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.Somut olayda usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu ile dava konusu kaza sebebiyle davacının aracında 25.000 TL değer kaybının meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurunun bulunmadığı davalı aracın %100 kusurlu olduğu, davalının da sigortalısının kusuru oranında meydana gelen değer kaybından sorumlu olduğu anlaşıldığından davalının temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilerek davanın kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın KABULÜ İLE;-25.000 TL değer kaybı tazminatının temerrüt tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren (bakiye poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla) işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödemesine,2-Karar harcı 1.707,75 TL 'den davacı tarafça yatırılan 615,40 TL peşin harç ve 409,86 TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 682,49 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvurma harcı, 615,40 TL peşin harç, 409,86 TL olmak üzere toplam 1.640,66 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine 4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.625,00 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 25.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ----------- bütçesinden ödenen 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.█████/2026