Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin, menfi tespit davasında arabuluculuk son tutanağının süresinde sunulmaması nedeniyle verilen usulden ret kararının istinaf incelemesi.
Özet: Bir çek nedeniyle başlatılan icra takibi kapsamında borçlu olmadığının tespiti ve takibin iptali talebiyle açılan menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesi arabuluculuk son tutanağının yasal sürede sunulmaması gerekçesiyle davayı usulden reddedip davalı lehine kısmi vekalet ücretine hükmetmiştir; davacı, arabuluculuk şartının yerine getirildiğini ve evrakın geç sunulmasının usulden ret sebebi olamayacağını ileri sürerek, davalı ise vekalet ücreti hesaplamasının hukuka aykırı olduğunu belirterek bu karara karşı istinaf kanun yoluna başvurmuştur.
T.C.
GAZİANTEPBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİDOSYA NO :..KARAR NO : ..T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN : ... (...)ÜYE : ... (...)ÜYE : ... (...)KATİP : ... (...)İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : KAHRAMANMARAŞ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR TARİHİ : ..NUMARASI :..DAVACI : ... VEKİLİ : AV. ...DAVALI : ... VEKİLLERİ : AV. ..., AV. ...DAVA : MENFİ TESPİTİSTİNAF KARARININ KARAR TARİHİ :..YAZIM TARİHİ :.. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı taraf vekillerince istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dosya incelendi, gereği düşünüldü; DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı tarafından davacı aleyhine .. İcra Dairesinin .. Esas sayılı dosyasıyla.. tarihli .. seri numaralı, .. TL bedelli çeke istinaden kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığını, davacının çek bedelinin .. ödenmesi nedeniyle takibe itiraz ettiğini, .. İcra Hukuk Mahkemesinin.. Karar sayılı kararı ile itirazın kaldırılmasına karar verildiğini, davacının iş bu çek dolayısıyla davalıya herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı tarafından .. .. tarihinde de . TL olmak üzere dekontların açıklama kısmına ''.. seri numaralı çek bedeli '' yazmak suretiyle ödemeyi.. yaptığını, davacı tarafından ödeme yapıldığında alacağı konu evrakın çek vasfını kaybettiğini, davacının defalarca çek aslını istemesine rağmen çek aslının gelmediğini, çekin vade tarihi geçtikten sonra alacaklı olarak görünen ...'a ciro edildiğini, bu cironun alacağın temliki hükümlerine göre değerlendirilmesi gerektiğini, alacaklı tarafından çekin çek vasfını kaybettiğinin bilinerek alındığını, . . Başkanlığına .. numaralı arabuluculuk başvurusu yapıldığını, anlaşmaya varılamadığını ileri sürerek davacının .. İcra Dairesinin ..Esas sayılı dosyası kapsamında davalıya borçlu olmadığının tespitine, takibin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, açılan davada yetkili mahkemenin .. Mahkemeleri olduğunu, çekin üzerinde görüldüğü üzere çekin, .. tarihinde banka tarafından .. tarih, . sayılı . Kararnamesi kapsamında işleme alınmaksızın iade edildiğini, TTK'nın 811. maddesi uyarınca mücbir sebep .. günden uzun sürerse hamilin çeki ibraz etme ve ödememeyi tespit ettirme zorunluluğu olmaksızın da başvuru hakkını kullanabileceğini, müvekkiline ilişkin cironun tarihsiz olduğunu, bu sebeple protesto veya ibraz tarihinden önce yapılmış bir cironun hükümlerini doğuracağını, alacağın temliki hükümlerine tabi olmadığının açıkça anlaşıldığını, davacı tarafın dava dilekçesinde söz konusu takibin ilamsız icra olarak açılmasını, çekin kambiyo vasfını yitirmesine dayanak olarak gösterdiğini, bu iddianın yersiz olduğunu, çek bedelinin ara cirantalardan birine ödenmesinin son ciranta yönünden alacak verecek ilişkisini etkilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir. KARAR: Mahkemece, davacı tarafa 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 2. fıkrasına istinaden davacıya son tutanağın bir haftalık kesin süre içerisinde mahkemeye sunulması, aksi takdirde davanın usulden ret edileceğine dair ihtar gönderildiğini, ihtarın usulüne uygun olarak .. tarihinde tebliğ edildiğini, ihtarın gereğinin kanuni kesin süre geçtikten sonra.. tarihinde yerine getirildiği gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalı kendisi vekille temsil ettirdiğinden dava şartı yokluğu nedeni ile ret edilen dava değeri olan .. TL üzerinden yürürlükte bulunan AAÜT'nin 7/2 13/1 ve 13/2 maddeleri uyarınca ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce karar verilmiş olması nedeniyle yarısı olan, .. TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.İSTİNAF NEDENLERİ: Karara karşı taraf vekillerince istinaf isteminde bulunmuştur. Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle, işbu davanın konusu gereği .. Daire Başkanlığına .. numaralı arabuluculuk başvurusu yapıldığını, ancak anlaşmaya varılamadığını, hem dava dilekçesinde hemde .. sisteminde arabuluculuk dosyasının gözüktüğünü, arabuluculuk dava şartının yerine getirildiğinin anlaşılmakta olduğunu, sehven dava dilekçesi ekinde sunulmayan arabuluculuk son tutanağının tarafa verilen süreden tam iki gün sonra sunulduğunu, bu aşamada davanın sürüncemede kalmadığını, yargılamanın geciktirilip uzatılmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması talebiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle, kanunun lafzından ve amacından anlaşıldığı şekilde, yazılı ücretin yarısına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedildiğini, yani AAÜT'nin 7/1 maddesi kapsamında sayılan hallerden olmadığını, AAÜT 7/2'den de anlaşıldığı üzere öncelikle, tarifenin üçüncü kısmına göre yani dava değeri olan .. TL'nin ..ı olarak hesaplama yapılması gerektiğini, bu meblağ, ikinci kısmın ikinci bölümündeki meblağı geçtiği için de ikinci kısmın ikinci bölümündeki Asliye Mahkemeleri için hükmedilmesi gereken .. TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, bu vekalet ücretinin yarısına hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek vekalet ücretinin yarısına hükmedilmesine ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması talebiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İNCELEME VE GEREKÇE: İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında inceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca, istinafa gelen tarafın sıfatı ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmış, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı resen gözetilmiş, ayrıca HMK'nın 357. maddesindeki "İlk Derece Mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz." kuralı nazara alınmıştır.Dava, icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ile takibin iptali istemine ilişkindir... Asliye Ticaret Mahkemesinin..Karar sayılı ilamıyla, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, davalı kendisi vekille temsil ettirdiğinden dava şartı yokluğu nedeni ile ret edilen dava değeri olan .. TL üzerinden yürürlükte bulunan AAÜT'nin 7/2 13/1 ve 13/2 maddeleri uyarınca ön inceleme tutanağı imzalanmadan önce karar verilmiş olması nedeniyle yarısı olan, .. TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine karar verilmiştir.Karara karşı taraf vekilleri istinaf kanun yolu başvurusunda bulunmuştur. Dava, icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ile takibin iptali istemine ilişkin olup, mahkemece, davacının verilen kesin süre içerisinde arabuluculuk son tutanağının sunulmadığı gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.Bilindiği üzere davaların kısa zamanda sonuçlandırılması, adaletin bir an önce tecellisi için, taraflarca veya mahkemelerce yapılması gereken bir kısım adli işlemler sürelere bağlanmıştır. Bu sürelerin bazılarını kanun bizzat belirlerken bir kısmının belirlenmesi ise hakime bırakılmıştır. Kesin süre verilmesinin temel amacı, tarafların davayı uzatıcı ve hükmü geciktirici tutum ve davranışlarını önlemektir. Hak kaybına yol açmak gibi ağır hukuki sonuçlar doğuran kesin süre kurumunun hakim tarafından dikkatli, duyarlı bir şekilde kullanılması gereklidir. .Somut olayda; mahkemece, .. tarihli tensip tutanağında “20- Davacı tarafa; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na (.) "Dava Şartı Olarak ." başlığı ile eklenen 18/A maddesinin 2. fıkrasında; "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması nedeni ile davacı tarafa son tutanağını sunması için 1 (Bir) Haftalık Kesin Süre verilmesine aksi takdirde davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddedileceğinin ayrıca Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir amir hükmü gereğince işlem yapılacağının İHTARINA, (ihtarın zaptın tebliğ yolu ile yapılmasına)" şeklinde arabuluculuk son anlaşma tutanağını sunmak üzere 1 haftalık kesin süre verilmiş, ihtar usulüne uygun olarak davacı vekiline .. tarihinde tebliğ edilmiş, ihtarın gereğinin kanuni kesin süre geçtikten sonra .. tarihinde yerine getirildiği gerekçesiyle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.Her ne kadar mahkemece verilen kesin süre içerisinde son anlaşma tutanağının sunulmadığı gerekçesiyle davanın usulden karar verilmiş ise de, davacının verilen kesin süreden 2 gün sonra ön inceleme duruşması olan.. tarihinden önce, .. tarihinde son anlaşma tutanağını sunduğu, bu durumdan davacının davayı uzatıcı ve hükmü geciktirici tutum ve davranışı bulunmadığı açıkça anlaşıldığından, mahkemece yargılamaya devam edilerek davanın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, davacı vekilinin istinaf isteminin kabulüne, HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için mahal mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜ ile .. Asliye Ticaret Mahkemesinin..tarih, . Karar sayılı istinafa konu kararının KALDIRILMASINA, 2-Kararın kaldırılması nedenine göre davalı vekilinin istinaf itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 3-Dosyanın yukarıda belirtilen hususların ikmali ile oluşacak sonuca göre karar verilmek üzere yeniden görülmesi için kararı veren MAHAL MAHKEMESİNE İADESİNE, 4-Taraflarca yatırılan istinaf karar harcının ilk derece mahkemesi tarafından talep halinde iadesine, 5-İstinaf sair masraflarının ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda nazara alınmasına, 6-İstinaf yargılaması duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 7-HMK'nın 359/4 maddesi gereğince işbu kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dair, dosya üzerinden yapılan tetkikat neticesinde HMK'nın HMK m. 353/1-a ve 362/1-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verilmiştir. 01.07.2026 ...Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... *¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ...Katip ... ¸e-imzalıdır NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR. "5070 Sayılı Yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur."