Trafik kazası nedeniyle sigorta şirketinin rücuen ödediği hasar bedelinin tahsili amacıyla açılan itirazın iptali davasında oluşan olumsuz görev uyuşmazlığı kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, bir sigorta şirketinin, kasko sigortalısına ödediği trafik kazası zararını haksız eylem nedeniyle rücuen tahsil etmek amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, asliye hukuk ve asliye ticaret mahkemeleri arasında ortaya çıkan olumsuz görev uyuşmazlığını ele almaktadır. Asliye Hukuk Mahkemesi, davacının sigorta şirketi olması nedeniyle davanın asliye ticaret mahkemesinin görevinde olduğunu belirtirken; Asliye Ticaret Mahkemesi ise, sigortalının tacir olmaması, araçların hususi nitelikte olması ve talebin haksız fiilden kaynaklanması sebebiyle asliye hukuk mahkemesinin görevli olduğunu düşünmektedir.
T.C. ADANA BAM 14. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ████████ - █████████
T.C.ADANABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 14. HUKUK DAİRESİDOSYA NO : ████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IBAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : █████/2026NUMARASI : █████████ ████████DAVACI : ... VEKİLİ : Av. DAVALI : ... - VEKİLİ : Av. İHBAR OLUNAN : ... VEKİLİ : Av. DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2026KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2026.... Asliye Ticaret Mahkemesi ile .... Asliye Hukuk Mahkemesi arasında verilen karşılıklı görevsizlik kararları nedeniyle oluşan olumsuz görev uyuşmazlığının merci tayini yoluyla giderilmesi istenilmiş olmakla dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Dava, haksız eylemden kaynaklanan zarar nedeniyle itirazın iptali istemine ilişkindir.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " uyuşmazlığın konusu müvekkil sigorta şirketi tarafından sigortalısına halef olarak hareket etmesi sebebiyle davalı taraflara davadan önce 6325 sayılı arabuluculuk yasası uyarınca ön başvuruda bulunulmuş olup ‘’anlaşmama’’ ile neticelenerek bu hususta 12.08.2024 tarihli ve ███████ ... sayılı ‘’anlaşmama tutanağı’’ tanzim edilmiştir. Öncelikle davalı/ borçlu tarafından her ne kadar silifke mahkemelerinin yetkili olduğu yönünde itiraz edilmiş ise de söz konusu icra takibi ve eldeki dava ''ortak yetkili olan'' kazanın meydana geldiği yer olan ... mahkemelerinde açılmış olması sebebiyle taleplerinin reddi gerekmektedir. Müvekkil şirkete ... nolu Kasko poliçesi ile sigortalı bulunan ... plaka sayılı araca davalının maliki ve sürücüsü bulunduğu ... aracın 20.12.2023 tarihinde çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Söz konusu kazada davalı taraf %100 kusurlu bulunmuş olup işbu durum kaza tespit tutanağı ile de sabittir. Sigortalı araç üzerinde tarafsız ve bağımsız ekspertiz incelemesi yapılarak ekspertiz raporu tanzim edilmiş ve söz konusu rapor neticesinde sigortalıya ait araçta toplam 157.381,91 TL hasar bedel olduğu tespit edilmiş olup müvekkil şirket tarafından ödenmiş olup işbu ödenen hasar bedelinin tazmini amacıyla işbu eldeki davayı açma zarureti hasıl olmuştur. Söz konusu ödeme sonrası müvekkil şirket tarafından zarara sebebiyet veren karşı araç malikinden TTK 1472 maddesi ve alacağın temliki hükümlerine göre rücuen tazminat talep edilmiş ancak davalı tarafından ödemeden imtina edilmesi nedeniyle ... İcra Müdürlüğü █████████ E. Sayılı dosyası ile takibe geçilmiş ise de davalı tarafından borca itiraz edilmekle işbu takip durmuştur. Söz konusu takibin devamı amacı ile Sayın Mahkemenizde eldeki davayı açma zarureti hasıl olmuştur. Borçlunun bu itirazı haksız ve kötü niyetli olduğunda, işbu takibin devamını sağlamak amacıyla itirazın iptali davası açma zarureti hâsıl olmuştur. Gerek Türk Ticaret Kanunu’nun 1472 maddesi hükmü gereğince davalıların vermiş olduğu zarar dolayısıyla; müvekkil sigorta şirketinin tazminat ödemesi neticesinde sigortalısının yerine halef olmasından dolayı ve gerekse alacağın temliki hükümlerine sigortalının mevcut her türlü hakları müvekkil şirkete intikal ettiğinden bu sebeple; müvekkil şirketin ödemek zorunda kaldığı tazminat alacağını rücuen tahsile yasal hakkı olduğundan, zarara sebebiyet veren davalı-borçlular aleyhine işbu davayı açma zarureti hasıl olmuştur. Davalı borçluların icra takibine vaki itirazın iptali ile ... icra Müdürlüğü’nün █████████ e. sayılı takibin devamına ve borçluların haksız ve kötü niyetli itirazı nedeniyle alacağın % 20’si oranında icra inkâr tazminatı ödemeye hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa müştereken müteselsilen yükletilmesine karar verilmesini saygıyla bilvekale arz ve talep ederim." şeklinde talepte bulunmuştur..... Asliye Hukuk Mahkemesi; "mahkememizce yapılan yargılama sonucunda davanın kasko şirketi davacı ... Sigorta AŞ tarafından meydana gelen kazadan kaynaklı davalıya karşı açmış olduğu rücu talepli icra takibinden kaynaklı itirazın iptali olduğu anlaşılmış olup, davanın görevli mahkeme olan Mersin Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi yönünden davalı vekilinin yapmış olduğu itirazlar ve dosya kapsamı dikkate alınarak davalı tarafın göreve ilişkin itirazlarının yerinde olduğu" gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir..... Asliye Ticaret Mahkemesi; "Somut olayda, her ne kadar davacı tacir olsa da, dava dışı sigortalının tacir olduğuna ilişkin iddia veya belge bulunmadığı Uyap sisteminde araç sorguları üzerinde yapılan incelemede kaza tarihinde aracın gerçek kişi ... adına kayıtlı olduğu gibi sigortalı aracın ve karşı taraf aracının hususi araç niteliğinde olduğu, sigorta poliçesine konu aracın da ticari araç olarak kayıtlı olmadığı, ayrıca davanın sigorta sözleşmesinden değil, haksız fiil sorumluluğuna ilişkin olduğu, uyuşmazlığın temelinin haksız fiilden kaynaklandığı sonuç olarak, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan bir dava olmadığı gibi taraflar arasındaki ihtilafın Ticaret Mahkemeleri'nin görevini belirleyen TTK'nın 4. Maddesinde sayılan hususları kapsamadığı anlaşıldığından bu hususla ilgili yargılama yapma görevi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne ait olduğu" gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı vermiştir.Mahkemeler arasında olumsuz görev uyuşmazlığı olması nedeniyle, HMK'nun 20/1.Maddesi uyarınca yargı yerinin belirlenmesi açısından merci tayin talebiyle dosya Dairemize gönderilmiştir.Davacı, dava dilekçesinde KASKO sözleşmesi gereğince sigorta şemsiyesi altına aldığı dava dışı araç ile davalıya ait aracın karıştığı kazada davalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunun anlaşıldığını belirtip, bu doğrultuda dava dışı sigortalıya ödenen bedelin zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamı dışında kalan miktarının davalıdan rücu için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talebinde bulunmuştur. Bu tür davalarda görevli mahkemenin sigortalı ile zarar sorumlusu arasındaki ilişkiye göre belirlenmesi gerekir(24.03.1944 tarih, 1944-9 sayılı İBK).Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur." şeklinde vurgulanmaktadır. Somut olayda, davalı tacir olup, davacının sigortalısı ise dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre tacir olmamasına göre, uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa bakmakla görevli mahkeme .... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan, bu mahkemece verilen görevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir.H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-.... Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,2-Dosyanın, davanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine,Dair, dosya üzerinden yapılan ön inceleme sonucu oy birliği ile kesin olmak üzere karar verildi. █████/2026 Başkan e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Üye e-imzalıdır Katip e-imzalıdır