antalya 4. asliye ticaret mahkemesinde görülen haksız fiilden kaynaklanan trafik kazası tazminat davasında değer kaybı, hasar ve araç mahrumiyet bedeli talebi.

Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen haksız fiilden kaynaklanan trafik kazası tazminat davasında değer kaybı, hasar ve araç mahrumiyet bedeli talebi.

Özet: Bir trafik kazası sonucunda meydana gelen haksız fiilden kaynaklı tazminat davasında, davacı vekili, davalıya ait aracın "girilmez" levhasına rağmen yola girmesiyle oluşan çarpışmada davalının %100 kusurlu olduğunu ileri sürerek müvekkili için araç mahrumiyet bedeli, değer kaybı ve hasar bedeli gibi maddi zararların karşılanmasını talep etmiş; davalı vekili ise müvekkilinin kusursuzluğunu, davacı taleplerinin aşırı olduğunu savunarak davanın reddini istemiş, mahkeme de iddia ve savunmalar ışığında Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi, ilgili meslek odaları ve emniyet birimlerinden bilgi toplayarak uzman bilirkişi raporu almış ve delilleri değerlendirmeye başlamıştır.

T.C.

ANTALYA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : ████████ Esas

KARAR NO : ████████

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : █████/2024

KARAR TARİHİ : █████/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde, sürücü ...'ın sevk ve idaresinde olan ... plakalı araç ile ... cadddesinden gelip ... caddesine araç girilmez trafik levhasından giriş yaparak ... caddesinde seyrederken ... . sokak kavşağına geldiğinde aracın ön ve yan kısımlarıyla, ... . sokaktan gelip ... caddesine dönüş yapan mülkiyeti müvekkiline ait sürücü ... ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracına çarpması neticesi maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kazada davalı ... ... Şti.'ne ait aracın sürücüsü ... .... kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunun aşikar olduğunu, ilgili kaza tespit tutanağı ve eksper raporu incelendiğinde müvekkilinin aracını sevk ve idare eden ...'ın meydana gelen kazada kusursuz olduğunu, davalı şirketin aracını sevk ve idare eden ...'ın ise meydana gelen kazada %100 kusurlu olduğunun apaçık ortada olduğunu, bu nedenle davalı işleten sıfatıyla ilgili tazminatlardan sorumlu tutulması gerektiğini, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında hasar meydana geldiğini, aracın hasar onarımının uzun sürmesi nedeniyle müvekkilinin ticari kazanç kaybına da uğradığını, Çorum ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... /... D.iş sayılı dosyası ile de konuya ilişkin tespitin mevcut olduğunu belirterek davanın kabulü ile sonradan arttırılmak üzere şimdilik ... TL araç mahrumiyet bedeli, ... TL değer kaybı tazminatı ve ... TL hasar bedelinin kaza tarihinden işleyecek avans faiziyle davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen kazada araç sürücüsü müvekkili ...'ın herhangi bir kusurunun bulunmadığını, kusur oranlarının belirlenmesi için dosyanın ATK ye gönderilmesi gerektiğini, söz konusu kazada her iki tarafın araçlarında maddi hasarın meydana geldiğini, ticari kazanç talep eden davacının iddialarının gerçeği yansıtmadığını, kazanın turizm sezonu bitiminde meydana geldiğini, talep edilen araç kiralama bedelinin fahiş olduğunu, dava konusu araçta hasar bedelinin belirlenmesi için dosyanın bilirkişiye verilmesi gerektiğini, objektif bir değerlendirme yapılması gerektiğini belirterek tüm dosya kapsamında dosyada davacının talep ettiği araç mahrumiyet bedeli, araç kiralama bedeli nedeniyle uğradığını iddia ettiği ticari kazanç kaybı, değer kaybı tazminatı ve gerçek oluşan hasar bedelinin yanı sıra sigorta tarafından ödenen ... TL nin davacının zararını karşılayıp karşılamadığının tespiti için dosyanın alanında bilirkişilere tevdi edilerek bu konuda her türlü şüpheden uzak bir rapor alınmasına, açılan dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

... Sigorta ve ... Sigortaya yazılan müzekkerelere cevap verilmiştir.

Çorum ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine yazılan müzekkereye cevap verilmiştir.

Antalya Servis Aracı İşletmecileri Esnaf Odasına, Antalya Minübüsçüler Esnaf Odasına, Akdeniz Taşımacılar Derneğine, Antalya Turizm Şoförleri Derneğine yazılan müzekkerelere verilen cevaplar dosyamız arasına alınmıştır.

... İlçe Emniyeti Müdürlüğüne yazılan müzekkereye cevap verilmiştir.

Mahkememizce konusunda uzman bilirkişilerden rapor aldırılmış ve rapor mahkememizce serbestçe değerlendirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle açılan değer kaybı, hasar bedeli ve araç mahrumiyetine dair maddi tazminat istemine ilişkindir.

Davanın niteliği gereği Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Sistem sorgulaması yapılarak davacıya ait aracın kasko sigortacısı ve trafik sigortacısı şirketlere ilişkin rapor dosyamız arasına alınmıştır.

Taraflarca delil olarak dayanılan Çorum ... . Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... /... esas sayılı dosyası uyaptan dosya içine alınmıştır.

Kolluk vasıtasıyla yapılan araştırmalar sonucunda düzenlenen tutanaklar dosya içine alınmıştır.

Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür" yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı yasanın 85/1 maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı" aynı yasanın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir.

Yargıtay 4. Ve 17.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir. ( Yargıtay 4. H.D'nin█████/2020 tarih, █████████ Esas ve █████████ Karar; █████/2021 tarih ██████████ Esas, █████████ Karar; Yargıtay 17. HD. █████/2020 █████████ Esas, █████████ Karar)

Davalı sigorta şirketi davacıya ait araçta oluşan gerçek zararı tazminle yükümlüdür. Yani, davacı, zarar gören konumunda olup, aracında oluşan gerçek zararın tazmini gereklidir. Yargıtay (Kapatılan) 17. HD.nin 05.03.2015 tarih ve ██████████ sayılı kararında da belirtildiği üzere, aracının eşdeğer parçalarla onarımını kabul etmesi kendisinden beklenemez ve aracının orijinal parça kullanılarak tamiri gerekir. Yine, Yargıtay (Kapatılan) 17. HD.nin 08.10.2012 tarih ve ██████████ sayılı kararı ile 04.04.2016 tarih ve ██████████ sayılı kararında ifade edildiği üzere, davacıya ödenecek tazminat belirlenirken, yedek parça tedarikçisi ile sigortacı arasında yapılan anlaşmalar gereği uygulanan iskonto oranı esas alınarak yedek parçaların rayiç değerinde indirim yapılmasına olanak yoktur. Ayrıca, davacının aracına verilen zararı gidermek için gerekli onarım, parça ve işçilik hizmeti Yargıtay (Kapatılan) 17. HD.nin 08.10.2012 tarih ve ██████████ sayılı kararı ile 04.04.2016 tarih ve ██████████ sayılı kararında da belirtildiği üzere 3065 sayılı KDV Kanunu kapsamında olup, KDV'ye tabidir. Ezcümle, davacıya ait aracın onarımı için gerekli masrafın, orijinal parça bedelleri esas alınarak ve iskonto uygulanmadan, KDV dahil belirlenmesi gerekir.

Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve en az araç kira parası kadar zarara uğradığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup, bu yöndeki zararın da tazmin edilmesi gereklidir (Bkz: Yargıtay 17.HD.nin 08.12.2016 tarih ve ███████████ sk.). ZMMS Genel Şartlarına göre gerçek zarar kapsamında olmayan ve dolaylı zararlardan kabul edilen araç mahrumiyet zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesi mümkün değildir (Yargıtay 17. HD.nin 19.04.2018 tarih ve █████████ sk.).

Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği hasar bedeli, değer kaybı tazminatının ve araç mahrumiyet bedelinin belirlemesi için dosyamız bilirkişiye tevdi edilmiş;

Bilirkişi heyetinin ... tarihli raporunda ve ... tarihli ek raporunda özetle; "aracın hasar bedelinin ... TL olduğu, dava dışı ZMMS şirketi tarafından ödemenin tespit edilemediği, 15 günlük makul tamir süresinin olduğu ve bu süreçte ikame araç bedelinin ... TL ve KDV olduğu, aracın ... TL değer kaybına uğradığının tespit edildiği" ve ek raporda tespitlerin uygun olduğu ve değişiklik yapılacak husus bulunmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce dosyada alınan raporun, dosya kapsamında bulunan kolluk tarafından düzenlenen tutanaklar ile dosya içine celbedilen mahkeme dosyasını irdelemediği, tespit edilen tutarlar ile bilirkişi raporunda esas alınan günlük araç ücreti arasında fark bulunduğu ve bu farkın sebebinin açıklanmadığı, bu husus gözetilerek ek rapor ile de itirazların giderilemediği ve bu haliyle rapor hüküm kurmaya elverişli mahiyette olmadığından mahkememizce bu kez yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır.

Bilirkişi heyetinin ... tarihli raporunda ve ... tarihli ek raporunda özetle; "aracın hasar bedelinin ... TL olduğu, önceki rapor ile farkın iskontodan kaynaklandığı, dava dışı ZMMS şirketi tarafından ... ödemenin tespit edildiği, bakiye ... TL zararın bulunduğu, 15 günlük makul tamir süresinin olduğu ve bu süreçte ikame araç bedelinin ... TL olduğu, aracın ... TL değer kaybına uğradığının ve aradaki farkın aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç bedelinin takdirinden kaynaklandığının tespit edildiği" ve ek raporda tespitlerin uygun olduğu ve değişiklik yapılacak husus bulunmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.

Alınan ... tarihli raporun ve ... tarihli ek raporun dosya kapsamı ve mahkememizce kolluk vasıtasıyla yapılan araştırma sonucu düzenlenen tutanak ile uyumlu olduğu ve kusur ve değer kaybı, hasar bedeli ve araç mahrumiyet bedeline ilişkin raporunun da mahkeme ve kanun yolu denetimine elverişli olduğu ve önceki rapor ile çelişkilerin sebebinin açıklandığı ve çelişkilerin bu suretle giderildiği anlaşılmakla, bilirkişi raporuna itirazların reddine karar verilmiştir.

Davacı taraf, dava değerini arttırarak harcını yatırmıştır.

Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuyla kaza sonucunda aracın bir kısım parçalarının hasar gördüğü, meydana gelen hasarın, parça değişimi ve hasar gören parçaların onarım ve değişim işçiliklerinin KDV dahil ... TL tutarında olduğu, dava dışı ZMMS şirketi tarafından ... ödeme yapıldığı, araç mahrumiyet süresinin 15 gün ve ... TL ve değer kaybının ... TL olduğu anlaşılmıştır. Davacının taleplerinin bilirkişi raporu ile tespit edilen bu bedeller üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiştir. Faiz başlangıcı yönünden; Gerçek kişi davalılar yönünden haksız fiil olan kaza tarihinden itibaren temerrüt gerçekleşmektedir. Bu nedenle davalı gerçek kişiler yönünden haksız fiil tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline dair davanın kabulü yönünde hüküm kurulmuştur. Açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; DAVANIN KABULÜNE;

1-... TL değer kaybı bedelinin; davalılardan kaza tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

2-... TL hasar bedelinin; davalılardan kaza tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

3-... TL araç mahrumiyet bedelinin; davalılardan kaza tarihi ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin olarak yatırılan ... TL ve sonradan tamamlanan ... TL olmak üzere toplam ... TL harcın mahsubu ile kalan ... TL harcın davalılardan müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,

5-Davacı tarafça dava açılışta yatırılan ve sonradan tamamlanan toplam ... TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafça yapılan davetiye, posta masrafı, bilirkişi ücreti gideri, vb. yargılama gideri toplamı ... TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

8-Arabuluculuk nedeniyle sarf edilen ... TL'nin davalılardan müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

9-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra taraflara iadesine,

Dair verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede Antalya Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2026

Katip ...

e-imza

Hakim ...

e-imza