Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan 100.000 TL tutarındaki cezai şart alacağı talepli istinaf başvurusunu değerlendiriyor.
Özet: Hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, davacı, iş makinesi kiralama sözleşmesini haksız yere fesheden davalıdan sözleşmedeki 100.000 TL cayma bedelini talep ederken, davalı ise davacının ödeme yükümlülüklerini yerine getirmediğini savunmuş; ilk derece mahkemesi, yapılan bilirkişi incelemeleri sonucunda, davacının ödemelerini sözleşmeye uygun ve vadesinde gerçekleştirdiği, davalının işi bıraktığı tarihte davacının vadesi geçmiş ödenmemiş herhangi bir fatura borcunun bulunmadığı tespitine varmıştır.
T.C.
KAYSERİBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ6. HUKUK DAİRESİESAS NO: █████████ KARAR NO: █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IİNCELENEN KARARINMAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ: █████/2026ESAS NO: ████████KARAR NO: ████████DAVANIN KONUSU: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)İSTİNAF KARAR TARİHİ:█████/2026İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ:█████/2026Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2026 tarih ve ████████ Esas ████████ Karar sayılı ilamına karşı ,davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya dairemize gelmekle dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili ile davalı şirket arasında hizmet sözleşmesi imzalandığını, işin 7 adet iş makinesi kiralama işi olduğunu, sözleşmenin 5. maddesinin 2. bendinde tarafların herhangi bir sebepten dolayı işi bırakması durumunda 100.000,00-TL cayma bedeli ödeyeceğinin kararlaştırıldığını, akabinde belirtilen iş makinelerinin herhangi bir gerekçe sunmadan sahaya çıkmayarak işi bıraktığını, davalı şirketin üzerine düşen edimleri yerine getirmediğini, yaptıkları arabuluculuk görüşmelerinden de bir sonuç alamadıklarından bahisle davanın kabulüne, davalı şirketin sözleşmeyi süresinden önce tek taraflı ve haksız olarak feshetmesi nedeniyle taraflar arasındaki hizmet sözleşmesinin 5.2 maddesinde öngörülen ceza-i şart alacağı olan 100.000,00-TL'nin avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir. DAVALI VEKİLİ'NİN İLK DERECE DOSYASINA SUNDUĞU CEVAP DİLEKÇESİNDEN ÖZETLE: Davacının iddialarının asılsız ve mesnetsiz olduğunu, davacı tarafın sözleşme şartlarına aykırı davranarak sözleşme başlangıç tarihinden █████/2022 tarihine kadar ve devamında muaccel olmuş borçlarını eksik ödediğini, davacı tarafın sözleşme gereği edimlerini yerine getirmediğini, akabinde müvekkilinin Kayseri 8. Noterliğinin ...tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile; edimlerin yerine getirilmemesi halinde sözleşmenin feshedileceğinin bildirdiğini, ihtarnameye herhangi bir cevap verilmediğini ve sözleşme şartlarının da yerine getirilmediğini, haksız ve kötü niyetli açılan davanın reddine, yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda "...Somut olayda; taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 5.1 maddesine göre yüklenici firmanın her ayın sonunda madde 4'te yer alan hizmetlerin karşılığı bedeli işverene fatura edeceği, ödemenin 30 zarfında yapılacağının kararlaştırıldığı, davalının █████/2023 tarihinde işi bıraktığı, davacı ticari defterlerinde yapılan inceleme sonucu aldırılan █████/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre bu tarih itibariyle davalının davacıdan her hangi bir alacağının bulunmadığı, yalnızca █████/2022 tarihli, ... sayılı ve 100.329,50-TL tutarlı faturanın ...Gününde ödendiği, davalının ihtarnameye konu ettiği 55.890,00-TL tutarlı faturanın tanzim tarihinden itibaren 7 gün içerisinde ödendiği tespit edilmiştir. Davalı ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu aldırılan █████/2026 tarihli bilirkişi raporuna göre davalının davacıya gönderdiği Kayseri 8. Noterliği'nin ... tarihli, ... yevmiye sayılı ihtarnamesinde ödenmeyen borcun 3 gün içerisinde ödenmesinin talep edildiği ancak ihtarname içeriğinden sözleşmenin feshedildiğine dair bir ibarenin yer almadığı, her bir faturanın tanzim tarihinden itibaren 30 gün içerisinde ödenmesinin kararlaştırıldığı, ancak davacının ödemleri neticesinde 30 gün sonraki hesap bakiyeleri yönünden karşılaştırıldığında ödemeler neticesinde bakiye tutar kaldığı █████/2023 tarihli 98.087,50-TL tutarlı fatura sonrası █████/2023 tarihli kalan 100.087,50-TL borç kaldığı tespit edilmiştir. Düzenlenen bilirkişi raporları hep birlikte değerlendirildiğinde davacının sözleşmeye göre her bir fatura tanzim tarihinden sonraki 30 gün içerisinde ödemelerini yaptığı, █████/2022 tarihli ve 100.329,50-TL tutarlı faturanın 31. günde ödendiği ancak bu gecikmenin son günün hafta sonuna denk gelmesi nedeniyle oluştuğu, bunun haricinde geciken ödemesi bulunmadığı, her ne kadar davalı ticari defterlerini inceleyen bilirkişiler her bir ödeme sonrasında hesap bakiyesi kaldığı tespitinde bulunmuş iseler de raporun 2. Sayfasındaki faturalar ve 3. Sayfasındaki ödeme tarihleri dikkate alındığında davacının her bir faturadan kaynaklı borcunu sözleşmenin 5.1 maddesi uyarınca 30 günlük süre içerisinde ödediği, bakiye borcun 30 günlük vadesi dolmayan faturalardan kaynaklandığı, █████/2023 tarihi itibariyle 98.087,50-TL borç kalmış ise de faturanın vadesinin henüz dolmadığı, davacının gecikmiş ödemesinin bulunmadığı, davalının iş bırakma tarihi itibariyle vadesi gelip de ödenmemiş fatura borcunun bulunmadığı tüm dosya kapsamından anlaşılmakla sözleşmenin 5.2 maddesinde düzenlenen ifa yerine cezai şart niteliğindeki cezai şarttan davalının sorumlu olduğu, davacının Gaziantep 21. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile davalıya cezai şart tutarını ödemek üzere 3 iş günü süre verdiği, ancak dava dilekçesinde faiz başlangıç tarihi belirtilmediğinden taleple bağlı kalınarak 100.000,00-TL cezai şart alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte tahsili karar verilmesi gerektiği kanaati ile hükmün tesisi uygun görülmüştür. DAVANIN KABULÜ ile, 1-100.000,00-TL cezai şart alacağının dava tarihi olan █████/2025 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine..." dair karar verilmiştir. İş bu kararı davalı vekili süresinde istinaf etmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekilinin istinaf başvuru dilekçesinden özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, taraflar arasındaki hizmet sözleşmesi kapsamında müvekkili şirket tarafından iş makinelerinin sahada aktif şekilde çalıştırıldığını, davacı tarafın ise yapılan hizmet karşılığında düzenlenen faturaları sözleşmede kararlaştıran şekilde ve süresinde ödemekle yükümlü olduğunu, taraflar arasındaki ticari ilişkinin süreklilik arz eden bir hizmet ilişkisine dayandığını, davacının sürekli şekilde eksik ve düzensiz ödeme yapmasının müvekkili şirket bakımından sözleşmenin devamını çekilemez hale getirdiğini, dosya kapsamında mevcut Kayseri 8. Noterliği'nin... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacı tarafa ödeme yükümlülüklerini yerine getirmesinin açıkça ihtar edildiğini, aksi halde sözleşmesel hakların kullanılacağının bildirildiğini, mahkemece sözleşmenin 5.2 maddesinde düzenlenen hükmün ifa yerine cezai şart niteliğinde olduğunun kabul edildiğini, söz konusu değerlendirmenin somut olayın özelliklerinden tamamen uzak şekilde yapıldığını, öte yandan dosyada mevcut bilirkişi raporları arasında açık çelişki bulunmadığını, mahkemece hükmedilen 100.000,00 TL cezai şartın fahiş olup olmadığı yönünden de herhangi bir değerlendirme yapılmadığını, davacı tarafın sözleşmeden kaynaklanan ödeme yükümlülükleri gereği gibi yerine getirmediğini, müvekkili şirketin işi bırakmasının haklı nedene dayandığını cezai şart koşullarının oluşmadığını ve mahkemece eksik inceleme ile hatalı değerlendirme sonucu kara verildiğinin açık olduğunu, tüm bu nedenlerle istinaf başvurularının kabulüyle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre "İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak Bölge Adliye Mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir" şeklinde düzenleme bulunmaktadır.Dava, sözleşmeden kaynaklı cezai şart ( cayma cezası) alacağının ödenmesi talebine ilişkindir.Dosya kapsamında toplanan delillere, konusunda uzman bilirkişiden aldırılan hüküm kurmaya ve denetime elverişli nitelikte olduğu görülen raporlardaki tespit ve değerlendirmelere, ilk derece mahkemenin somut olaya yönelik kanıtları takdirinde ve hukuki ilişkiyi nitelendirilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmamasına, istinaf edilen kararda yazılı açıklamalara, yasal sebep ve gerekçelere göre davalı taraf vekilinin istinaf sebeplerinin hiç birinin yerinde olmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin istinafa konu edilen █████/2026 tarih ve ████████E. - ████████K. sayılı nihai kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşılmakla davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf eden davalının istinafı yönünden; alınması gerekli olan 6.831-TL istinaf karar ve ilam harcından istinaf eden davalı tarafından peşin yatırılmış 1.707,75-TL harcın mahsubu ile bakiye eksik kalan 5.125,25 TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davalıdan alınarak Hazineye Gelir kaydına, 3-İstinaf başvurusunda bulunan davalı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf kanun yoluna başvurma harcının kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-HMK'nın 302/5.maddesi gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin; harç tahsil işlemlerinin, HMK'nın 359/4 maddesi gereğince işbu kararın taraflara tebliği işlemlerinin yapılması ve varsa artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ile HMK 362/1-a bendi uyarınca KESİN olarak oy birliği ile karar verildi. █████/2026