antalya bölge adliye mahkemesi 16. hukuk dairesinin, hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan eksik ödeme itirazın iptali davasında derdestlik sonrası ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin, hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan eksik ödeme itirazın iptali davasında derdestlik sonrası ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi.

Özet: Davacının, yüklenicisi olduğu hizmet sözleşmesi kapsamında davalı tarafından hakedişlere hatalı/eksik aktarılan iş adetleri nedeniyle oluşan bakiye alacağın tahsili için başlattığı ilamsız icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açtığı davada, ilk derece mahkemesi davayı aynı taraflar arasındaki farklı bir alacak davası nedeniyle derdestlikten usulden reddetmiş; ancak Bölge Adliye Mahkemesi, mevcut davanın konusunun önceki davadan farklı olduğu (hakedişlere eksik aktarım vs. tahakkuk edilemeyen kaçak kullanım tespiti bedelleri) gerekçesiyle derdestlik koşullarının oluşmadığına hükmederek ilk derece mahkemesinin kararını kaldırmış ve dosyayı esas inceleme için geri göndermiştir.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

KARAR TARİHİ:█████/2026

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

KARAR TARİHİ:█████/2026

DAVANIN KONUSU:İtirazın İptali

GEREKÇELİ KARAR

YAZIM TARİHİ:█████/2026

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ:

Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında bağıtlanan ... ihale kayıt numaralı sözleşme gereği müvekkili tarafından yapılan iş adetlerinin davalı tarafından hakedişlere hatalı aktarması sonucu davalının müvekkiline eksik ödeme yapmış olduğu tutarın tahsiline ilişkin başlatılan Antalya Genel İcra Müdürlüğü'nün ... Esas nolu ilamsız icra dosyasına vaki itirazlarının tamamen iptaline, takibin aynen devamına, asıl alacaklar toplamı üzerinden %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davalı vekili, davacı tarafın Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davayı ikame ederek, müvekkili şirketle imzalanan hizmet alım sözleşmesi kapsamında ücret ödenmeyen sayaç okuma durum kodlarına ilişkin ücret talep ettiğini mahkemece haksız davanın reddine karar verildiğini, davacının istinaf başvurusu üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi'nin ... Esas - ... Karar sayılı kararı ile yerel mahkeme kararını kaldırarak tahakkuka yansımayan hizmet bedelleri için itirazi kayıt ileri sürülmesi beklenemeyeceğinden davanın kabulüne kesin olarak karar verdiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN █████/2022 TARİH ... ESAS - ... KARAR SAYILI KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...Davacının davalı aleyhine ... ihale kayıt numaralı hizmet sözleşmesine dayalı bakiye alacağın tahsili istemi ile █████/2016 tarihinde alacak davası ikame ettiği, dosyanın Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı numarasını aldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucunda mahkemenin █████/2020 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile davanın reddine karar verildiği, kararın istinaf edilmesi nedeniyle henüz kesinleşmediği, daha sonra yine aynı davacının aynı davalıya karşı ... ihale kayıt numaralı hizmet sözleşmesine dayalı bakiye alacağın tahsili istemi ile █████/2020 tarihinde Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlattığı, davalı borçlunun borca itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğu, davacının itirazın iptali istemiyle eldeki davayı ikame ettiği anlaşılmakla konusu ve tarafları aynı olan iş bu davanın derdestliğe ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİNİN █████/2022 TARİH ... ESAS - ... KARAR SAYILI İLAMI İLE:

"...davacı tarafın, eldeki davada davalı şirket ile aralarında imzalanan hizmet alım sözleşmesi kapsamında müvekkili şirket tarafından bildirilen işlem adetlerinin hak edişlere eksik/hatalı aktarılması nedeniyle eksik/hatalı aktarılan işlem adetlerinin tespiti ve tahsili istemi ile Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası kapsamında açtığı davanın taraflarınca ıslah edilemeden reddedilip ilk derece mahkemesince verilen bu ret kararının Bölge Adliye Mahkemesi'nce kaldırılıp davanın kabulüne karar verilmesi nedeniyle alacaklarının kalan kısmının tahsili için başlatıkları icra takibine davalının itirazının iptali amacıyla eldeki davayı açtığı anlaşılmaktadır. Davacının aynı davalı şirkete karşı açmış olduğu Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasındaki talebinin ise kaçak ve usulsüz elektrik kullanımının tespiti hizmetleri nedeniyle davalının tahakkuk yapılamadığı gerekçesiyle reddettiği alacaklarının tahsili istemine ilişkin olduğu gözetildiğinde, davaların tarafları aynı olsa da konusunun farklı olduğu, bu nedenle derdestlik koşulları oluşmadığı anlaşılmakla, ilk derece mahkemesince yanılgılı değerlendirme ile davanın derdestlik nedeniyle usulden reddine karar verilmesi hatalı olmuş olup, davacı vekilinin istinaf talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır. Sonuç olarak, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan kabulü ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine" karar verilmiştir.

ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİNİN KALDIRMA KARARI SONRASINDA YAPILAN YARGILAMA NETİCESİNDE İLK DERECE MAHKEMESİNİN █████/2026 TARİH ... ESAS - ... KARAR SAYILI KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda;"...İstanbul 1. ATM vasıtasıyla ... tarihli bilirkişi heyetinin raporunda özetle; bu davanın konusunun; davacı ile davalı arasında düzenlenen sözleşme kapsamında davacı tarafından yapılan işlemlerden bazılarının hakkedişlere yansımamış olduğu, üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş olmasına rağmen yaptığı hizmetlerden bir kısmının hakedişlere aktarılmadığı için eksik ödeme almış olduğu, bu nedenle de davacı hakedişlere eksik aktarılan iş kalemlerinin tespiti ile eksik ödenen işlem ücretlerinin bedellerinin tahsili için bu davayı açmış olduğu, iş bitiminde, teslim edilen hizmet ile ilgili kabul işlemlerinin yapıldığına, kabul onay tutanağı düzenlendiğine, kabul onay tutanak tarihinden sonra kesin hesap hakkedişi yapıldığına dair bilgiye, belgeye rastlanmamış olduğu, ay sonunda yüklenici tarafından hazırlanan hakediş kalemlerinden bazıları kontrol teşkilatı tarafından bir nedenle çıkarıldığı, bu kalemlerinin niçin çıkarıldıkları konusunda dosya muhteviyatı içerisinde rapor, tutanak, yanlış yapıldığına dair not, yazı, dikkat çekmelikaz yazısı, ceza gibi bir belge olmadığı, mahkemeye daha önce rapor sunan iki bilirkişi heyetinin tespitlerinde de davacının yaptığı işlemlerden bazılarının hakkedişlere eksik yansıdığına dair bulgular olduğu, TEDAŞ Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanlığı'nın gelen CD'nin incelenmesi sonucunda davalı tarafından yerine getirilen ancak hakkedişlere dahil edilmeyen 6.006.509 işlem olduğu, bu 6.006.509 işlemin TL karşılığı olarak davacının davalıdan (KDV Hariç) 1.321.431,98 TL ana para alacaklı olduğu, bu ana para alacağına davalının temerrüte düştüğü █████/2016 tarihinden itibaren ayrıca yasal faizi uygulanması gerektiği rapor edilmiştir. Mahkememizce söz konusu rapora itibar edilerek rapor doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, her ne kadar raporda █████/2016 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği belirtilmişse de; tarafların tacir olması nedeni ile davacının avans faizi isteminin yerinde olduğu anlaşıldığından kabul edilen 1.321.431,98 TL asıl alacağa takip tarihinden önce faiz talebinin icra takip talebinde yer almaması sebebiyle taleple bağlı kalınarak takip tarihinden itibaren avans faizine hükmetmek gerekmiştir. Dosya kapsamında geçerli bir icra takibinin bulunduğu, 7 günlük itiraz süresi içerisinde davalının ödeme emrine itiraz etmiş olduğu ve yine itirazın iptali davasının 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır. Borçlunun haksızlığından kasıt ise alacak miktarının likit yani belirlenebilir olmasıdır. Borçlu şayet alacak miktarını belirlemek için bütün unsurları biliyor ise alacak likit sayılır. Ayrıca borçlunun icra takibine kötü niyetle itiraz etmesi şartı kanunda aranmamıştır. Somut davada alacağın bilirkişi raporu ile belirlendiği dikkate alınarak alacağın likit olmadığı kanaatine varılmakla icra inkar tazminatı talebinin reddine" gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davalının Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile 1.321.431,98 TL asıl alacak üzerinden takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

Karara karşı, davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; icra inkar tazminatı şartlarının oluştuğunu, icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının bu yönden kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; sözleşme hükmü gereğince tahakkukun faturalandırılmış olması gerektiğini, ayrıca hak edişe itiraz edilmediğini, hak edişe yansımayan alacak kalemleri yönünden istisna koşullarının oluşmadığını, denetime elverişli olmayan bilirkişi raporlarının hükme esas alınamayacağını, alınan bilirkişi raporlarındaki çelişkinin giderilmediğini, bilirkişi raporunun denetime açık olmadığını, her kodun ücrete hak kazanılacak işlem olarak değerlendirilemeyeceğini, ücrete hak kazanılacak işlemin sözleşmede açıkça faturalandırılmaya dayandırıldığını beyan ederek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:

Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Uyuşmazlık; aralarındaki sözleşme ve şartname kapsamında davacının edimlerini yerine getirmesine rağmen bildirimlerin davalı şirket tarafından hak edişlere eksik yansıtılması nedeniyle, eksik işlem bedelini, davalıdan talep edip edemeyeceği, davalı tarafın davacının bildirdiği tutarları hak edişlere eksik yansıtıp yansıtmadığı, ne kadarlık işlemin eksik yansıtıldığı, eksik yansıtılan tutar var ise bu hususta davalının haklı bir gerekçesinin olup olmadığı, davacının düzenlenen hak edişlere ihtirazi kayıt koymamasının iş bu talebini etkileyip etkilemeyeceği hususlarındadır.

Davacının kendisine yapılan geçici hak edişleri, Danıştay kararı ile iptaline hükmedilen HİGŞ'nin 42/a maddesine göre şartnamede belirtilen şekilde itirazi kayıt konulmaksızın imzaladığı, şartnamenin 42/a maddesinin delil sözleşmesi niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.

Bu şartname hükmünün Danıştay 13. Dairesi'nin █████/2023 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile iptaline karar verilmesinin ise sonuca bir etkisi bulunmamaktadır. Zira bu hüküm, sözleşme imzalanıncaya kadar düzenleyici işlem niteliğinde iken sözleşme imzalandıktan sonra ise akdi nitelik kazanmıştır.

Her ne kadar iptal kararının geriye yürüyeceğine dair Danıştay İçtihadı Birleştirme Kurulu'nun ve Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun içtihatları bulunmakta ise de; ilgili hükmün geçerli olduğu dönemde taraflar arasında özel hukuk sözleşmesi imzalanmış olup, HİGŞ’nin ilgili hükmü artık idari bir düzenleyici işlem formundan çıkıp, sözleşmenin bir hükmü hâline gelmiştir. Dolayısıyla sözleşmenin bir normu hâline gelen HİGŞ’nin ilgili hükmü taraflar arasında uygulanmaya devam edilecek, iptal kararı öncesi şartnamede delil sözleşmesi hükmü mevcut iken sözleşmenin imzalanmasıyla eki hâline gelen ve sözleşme hükmü niteliğini alan şartname, sonradan ortaya çıkacak uyuşmazlıklarda dahi uygulanacak ve idari yargıda iptal kararı verilmiş olsa dahi mahkemelerce bu hüküm uygulanacaktır. Zira mahkemeler bu hükmü şartnamede bulunduğu veya bulunmadığı için değil, sözleşmenin eki hâline gelen metne göre delil sözleşmesi niteliğinde olduğu için sözleşme hükmü olarak uygulayacaklardır. Sonuç olarak HİGŞ’nin 42/a maddesinde yer alan ve geçici hak edişlere itiraz prosedürünü düzenleyen ilgili hükmün iptal edilmesinin, iptal kararından önce taraflarca imzalanmış olan sözleşme ve dolayısıyla eldeki davaya etkisi bulunmamaktadır (Emsal Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin █████/2023 tarih █████████ Esas - █████████ Karar sayılı ilamı).

Sonuç olarak; davacının hak edişlere, delil sözleşmesi niteliğinde olan sözleşme eki HİGŞ’nin 42/a maddesi gereği, usulüne uygun itirazının olmadığının anlaşılması ve hatta davacının da bu yönde bir iddiasının olmaması karşısında davanın bu gerekçe ile reddi gerekirken, ilk derece mahkemesi tarafından davanın kabul edilmesi doğru bulunmamış olmakla belirtilen gerekçe ile davanın reddine karar vermek gerekmiş, davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddiyle, davalı vekilinin ise istinaf isteminin kabulü ile HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜYLE; yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince düzelterek esas hakkında yeniden karar verilmek üzere Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2026 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,

3-Davanın REDDİNE,

4-Davacının kötü niyetli takip başlattığı ispat edilemediğinden kötü niyet tazminat talebinin REDDİNE,

a-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00 TL harcın peşin yatırılan 16.058,08 TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan 15.326,08 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa İADESİNE,

b-Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2026 tarih ve ... Esas - ... Karar, ... ve ... Harç sayılı harç tahsil müzekkerelerinin ilk derece mahkemesince İPTALİNE,

c-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

d-Davalı tarafından ilk derece mahkemesinde yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine YER OLMADIĞINA,

e-Arabuluculuk aşamasında sarf edilen 1.320,00 TL'nin yargılama gideri olarak 6183 sayılı Kanun'a göre tahsil edilmek üzere davacıdan alınarak Hazine'ye GELİR KAYDINA,

f-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 204.142,17 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

g-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince ilk derece mahkemesince karar kesinleştiğinde ilgiliye İADESİNE,

5-İstinaf incelemesi yönünden;

a-Davacının istinaf başvurusu reddedildiğinden 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00 TL maktu istinaf karar harcı peşin olarak alındığından yeniden alınmasına YER OLMADIĞINA,

b-Davalının istinaf başvurusu kabul edildiğinden 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak yatırılan 22.567,00 TL nispi istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince davalıya İADESİNE,

c-Davacının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

d-Davalı tarafından istinaf incelemesi için yapılan 2.002,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı, 670,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 2.672,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

e-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

f-İstinaf gider avansından kullanılmayan kısmın 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,

6-Kararın Dairemizce taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince aynı Kanun'un 361/1 maddesi gereğince Dairemiz kararının tebliğinden itibaren İKİ HAFTALIK süre içinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.

...