istanbul bölge adliye mahkemesi, bir şirketin kaçak elektrik tüketimi sebebiyle düzenlenen faturalara itirazın iptali davasında taraflarca yapılan istinaf başvurularının incelenmesi.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, bir şirketin kaçak elektrik tüketimi sebebiyle düzenlenen faturalara itirazın iptali davasında taraflarca yapılan istinaf başvurularının incelenmesi.

Özet: Bir elektrik dağıtım şirketi, ticari bir işletmenin sayaca müdahale ederek kaçak elektrik tükettiği tespitiyle başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle dava açmış; ilk derece mahkemesi, şirkete yönelik talebi kısmen kabulle takibin belirli bir miktar üzerinden devamına karar verirken, şirket yöneticisi hakkındaki talebi reddetmiş; bunun üzerine her iki taraf da istinaf başvurusu yaparak, elektrik şirketi daha yüksek bir alacak miktarı, yöneticinin de sorumluluğu, daha uzun hesaplama periyotları ve özel gecikme faizi uygulanmasını talep ederken, davalı şirket kararın aleyhindeki kısımlarına itiraz etmiştir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : ████████

KARAR NO : █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: █████/2025

NUMARASI : ████████ E - ████████ K

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali

KARAR TARİHİ: █████/2026

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkil şirket görevlilerince 22.03.2024 tarihinde davalının işletmesinde yapılan kontrollerde EPTHY madde 42/1(c) bendi uyarınca ilgili kullanım yerinde "sayaç ölçü sistemine müdahale ederek sayacın eksik ölçüm yapmasını sağlamak suretiyle kaçak elektrik enerjisi tüketimi yaptığı" tespit edilerek ... seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini, iş bu tutanağa istinaden 1.214.109,73 TL bedelli kaçak ve 1.813.542,73 TL bedelli kaçak ek tüketim faturalarının tahakkuk edildiğini, tespit anının müvekkili şirket yetkilileri tarafından video ile kayıt altına alındığını, dava konusu alacağa ilişkin tüm bilgi ve belgelerin, fatura ve tuta- nakların dilekçe ekinde sunulduğunu, şirket yöneticisi davalı ...'ın da basiretli şirket yöne- ticisi olarak davaya konu haksız fiil borcundan sorumlu olduğunu,

Davaya konu kaçak fatura tutarları bakımından İstanbul 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'- nin ████████ D.İş sayılı dosyası üzerinden ihtiyati haciz talep ettiklerini, mahkemece 08.08.2024 tarihinde "TALEBİN KABULÜNE" karar verildiğini, akabinde 16.08.2024 tarihinde İstanbul 29. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden ihtiyati haciz kararının uygulanmasının talep edildiğini, borçluların ödeme emrine itirazda bulunması nedeniyle takibin durduğunu,

Davadan önce başvurulan zorunlu arabuluculuk sürecinin anlaşmazlık ile sonuçlan- dığını beyanla;

İstanbul 29. İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin takip talebindeki şartlarla devamına,

Davalı yanın %20’den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine,

Yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir

Davalılara dava dilekçesi usulen tebliğ edilmiş , cevap dilekçesi sunulmamıştır.

İlk Derece Mahkemesi'nce:

1-Davacının Davalı ...'a karşı açtığı DAVANIN REDDİNE,

2-Davacının davalı...Limited Şirketi'ne karşı açtığı DAVANIN KISMEN KABULÜNE, İstanbul 29. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas Sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptaline, Takibin 1.158.745,26 TL asıl alacak, 29.741,13 TL gecikmiş gün faizi, faizin KDV'si olarak 5.948,23 TL olmak üzere toplam 1.194.434,62 TL üzerinden devamına, asıl alacağa %42 oranında gecikme faizi ve faizine %20 KDV uygulanmasına,fazlaya ilişkin istemin reddine,

Alacak miktarı yargılama sonucunda belirlendiğinden icra inkar tazminat isteminin reddine, karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu: Hüküm taraflarca istinaf edilmiştir.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde: davalı şirketin kaçak elektrik kullandığı hususunun dosyaya ibra olunan ve aksi ispat olunmayan tutanak ,video vs belgeler ile ispatlandığını,bu tespitine göre müvekkili tarafından mevzuat kapsamında kaçak elektrik ve ek tüketim bedeli olmak üzere iki ayrı fatura düzenlendiğini, bilirkişi raporunda davalı tarafın kaçak elektrik tüketim bedelinden sorumlu olduğu yönünde görüş bildirildiğini,bu tespitin yerinde olduğunu, müvekkili Kurum tarafından 90 günlük süre için kaçak tahakkuk hesaplandığını, ancak davalı tarafça sayaçta en son yapılan işlemin okuma işlemi olduğu kabul edilerek 22 gün üzerinden hesaplama yapıldığını, söz konusu okuma işleminin ... üzerinden yapıldığını ve mahallinde yapılmış bir işlem olmadığını ,

Ayrıca bilirkişi raporunda davalı adına 05.12.2023 tarihinde sözleşme yapılmış olması sebebiyle kaçak ek tahakkuk süresinin 05.12.2023 tarihine kadar olması gerektiği belirtilmiş ise de, çevre araştırması bülteninde görüleceği üzere tüketicinin 2-3 yıldır bu adresi kullandığının tespit edil- diğini, sayaç tüketim bilgileri incelendiğinde 2022 Haziran ayı itibariyle tüketimlerin düştüğü görül- düğünden kaçak ek tüketimin 22.03.2023 tarih itibariyle yapılmasının gerektiğini, bilirkişi raporunun süreler yönünden hatalı olduğunu,

Ayrıca davalı şirketin yöneticisi olan ...'ın kaçak elektrik kullanımından davalı şirket ile birlikte sorumlu olduğunu,

EPTHY md. 35/6 md. gereğince müvekkilinin alacağına AATUHK gereğince gecikme zammı işletilmesi gerekirken yasal faiz uygulanmasının hatalı olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.

Davalı ... şirketi vekili istinaf dilekçesinde; ... Limited Şirketi'nin saate müdahale edildiği iddia edilen adresten "Fatih Mh. ...Cad. No:... Tekirdağ" adresine taşındığını ve faaliyetine bu adreste devam ettiğini, müvekkilinin kaçak elektrik kullandığı iddia edilen dönemlerde kullandığı ve ödediği faturalar ile taşınmış olduğu yeni adresinde tükettiği elektrik miktarı ve ödediği faturaların -elektrik birim fiyatı zamlanmış olmasına rağmen -birbirine çok yakın olduğunu,davalı şirketin kaçak elektrik kullanmadığını ,davalı şirketin ... sözleşme hesabına ait fatura dökümlerinin ... A.Ş. den celbini talep ettiklerini, mahkemece bu konuda araştırma yapılmadığını, müvekkilinin Ömerli Mah.... Sk.no:...Arnavutköy" adresine 30.11.2023 tarihinde taşındığını,davacı ile 05.12.2023 tarihinde ... hizmet anlaşması numaralı, ... tesisat nolu perakende satış sözleşmesi imzaladığını, müvek- kilinden önce söz konusu adreste .... Ltd. Şti.'nin kiracı olarak ticari faaliyette bulunduğunu, bahse konu elektrik abonesine düzenlenen kaçak elektrik tespit tutanağının tamamen, mesnetsiz ve haksız çıkar sağlamaya yönelik olduğunu, tek taraflı düzenlendiğini , müvek- kilinin müdahale ettiğine dair belge bulunmadığını beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.

İstinaf sebepleri ve 6100 sayılı HMK'nun 355 md. ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;

Dava, İİk 67 maddesine dayalı itirazın iptali talebine ilişkindir.

Dosya kapsamından,... görevlilerince 22.03.2024 tarihinde davalı şirketin kullanımında olan " Ömerli Mh. ... Cd. ... sk. No :... parsel, Arnavutköy/İstanbul" adresinde yapılan kontrollerde EPTHY madde 42/1(c) bendi uyarınca ilgili kullanım yerinde "sayaç ölçü sistemine müdahale ederek sayacın eksik ölçüm yapmasını sağlamak suretiyle kaçak elektrik enerjisi tüketimi yaptığı" tespit edilerek ... seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiği, ( davalı şirketin mahalde hazır olduğu ,ancak tutanağı imzadan imtina ettiği) tespit anının video görüntüsü ve fotoğraflar ile kayıt altına alındığı ve bu kayıtların dosyaya sunulduğu,

Bilahare bu tutanağa istinaden 1.214.109,73 TL bedelli kaçak ve 1.813.542,73 TL bedelli kaçak ek tüketim faturalarının tahakkuk edildiği,

Faturaların son ödeme tarihinde ödenmemesi üzerine, ... tarafından davalı şirket ve yöneticisi ... aleyhine İstanbul 29. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takip başlatılarak 3.027.652,46 TL asıl alacak + 74.177,49 TL işlemiş faiz + 14.835,50 TL faizin KDV'sinden ibaret toplam 3.116.665,45 TL alacağın tahsilinin talep edildiği, davalıların itirazı nedeniyle takip durduğundan itirazın iptali talebi ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece Elek. Mühendisi ...'ndan aldırılan 14.07.2025 tarihli raporda;

Davalının "Ömerli Mah. ... Cd. ... Sk. No:... parsel ...Arnavutköy Tic” adre- sinde bulunan ... hizmet bağlantı noktasına ait tesisatın 05.12.2023 tarihinden itibaren yasal abonesi olduğu, ancak yapılan çevre araştırmasında Davalının tutanak tarihi öncesi 2-3 yıldır ilgili adreste faaliyette olduğunun tespit edildiğinin 22.03.2024 tarihli ... ...Ekipler tespit tutanağında belirtildiği,

Davacı şirket görevlilerince, 22.03.2024 tarihinde davalının yasal sorumlusu olduğu “Ömerli Mah. ... Cad. ... Sk. No... Arnavutköy .../İstanbul” adresinde bulunan mahalde kurulu ... no.lu hizmet noktasında yapılan kontrolde; ..." fazlarına ait akım trafosu “.. kablolarının şönt yapılarak sayacın eksik tüketim yaptığının ” tespit edildiği, tespite istinaden Davalıı adına █████/2024 tarihli ... seri no.lu Kaçak/Usulsüz Elektrik Tespit Tutanağının düzenlendiği, tutanakta tespit edilen elektrik kullanım şeklinin video görüntüsü ile sabit olduğu, bu durumun aksi yönünde somut belge tespit dilmediği, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması sağlandığı bu kullanım şeklinin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin nin 42.maddesi kapsa- mında kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edildiği hususları tümüyle değerlendirildiğinde; Davalının ... seri nolu tutanağa istinaden kaçak tüketimi gerçekleştirdiği,

22.03.2024 tarihli ... seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği uyarınca ve tutanak döneminde EPDK tarife tablosundaki belirlenen AG sanayi tek terimli tek zamanlı abone grubuna ilişkin birim fiyatlar dikkate alınarak yapılan hesaplamada; kaçak tüketim bedeli 296.783,31 TL ve ek normal tüketim bedeli 861.961,95 TL olmak üzere toplam kaçak tüketim bedelinin 1.158.745,26 TL olarak hesaplandığı, Enerji Bedeli (Asıl Alacak) 1.158.745,26TL üzerinden fatura son ödeme tarihinden icra takip tarihine kadar hesaplanan Gecikmiş gün faizinin 29.741,13 TL ve Faizin KDV' sinin 5.948,23 TL olmak üzere davacının, davalıdan toplam 1.194.434,62 TL alacaklı olduğu,

22.03.2024 tarihli ... seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağına istinaden, Davacının, İstanbul 29. İcra Dairesi ... esas sayılı dosyası ile 3.027.652,46 TL (1.214.109,73 TL Kaçak+ 1.813.542,73 TL Ek normal ) kaçak elektrik bedeli, Kaçak elektrik bedeli üzerinden 74.177,49 TL Gecikmiş gün faizi ve 14.835,50 TL Faizin KDV' si olmak üzere toplam 3.116.665,45 TL talep edildiği,

Hesaplanan Kaçak tüketim bedeli ile davacı görevlilerince düzenlenen Kaçak tüketim bedeli arasındaki farkın; İlgili mevzuat kapsamında kaçak kullanım süresinin; tespit tarihi ile tespit öncesi tesisatta yapılan en son işlem (sayaç değiştirme veya okuma vb.) tarihi arasındaki süre olduğunun hüküm altına alındığı, ancak Davalı görevlilerince mevzuata aykırı olarak ve ilgili hüküm dikkate alınmadan kaçak kullanım süresinin direkt 90 gün (en fazla alınması gereken) olarak belirlenmesinden ve ek normal tüketim kullanım süresi belirlenmesinde; tespit esnasında tesisata bağlı sayacın ilgili tesisata bağlandığı tarihin 26.09.2023 tarihi olduğu ve sayaç değişim tarihinde yetkili dağıtım şirketi görevlileri tarafından kaçak kullanım tespitinin mümkün olduğu hususları dikkate alındığında kaçak başlangıç tarihinin en fazla 26.09.2023 tarihine kadar alınması gerekirken, davacı görevlilerince 22.03.2023 tarihi kaçak başlangıç süresinin (mevzuat kapsamında en fazla 12 aylık süre) dikkate alınarak hesaplanmasından kaynaklandığı " belirtilmiştir.

Dosya kapsamına göre, borçlu şirketin tutanak tarihinde sayaca müdahale suretiyle elektrik kullandığı hususu mahallinde usulen düzenlenen tutanak, tespit anını gösterir fotoğraf ve video kayıtları ve bilirkişi raporu ile sabit hale gelmiş olup bu şekildeki kullanım tutanak tarihinde yürürlükte olan 30.05.2018 tarihli EPTHY'nin 42/1-c md. gereğince "kaçak elektrik kullanımı" niteliğindedir.

Yönetmeliğin 45. maddesinde:

"ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır.

1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz." denilmiştir.

Bilirkişi raporunda, kaçak kullanım süresi yönünden değerlendirmede tesisatta en son yapılan işlemin 29.02.2023 tarihinde yapılan okuma işlemi olduğundan hareketle 29.02.2023- 22.03. 2023 tarihleri arasındaki 22 gün kaçak tüketim süresi olarak kabul edilmiş ise de, EPDK'nın ... sayılı görüş yazısında da kaçak kullanım süresinin tespiti yönünden sayaç mahallinde yapılan en son işlem tarihinin esas alınması gerektiği, uzaktan okuma yapılan tarihlerin kaçak kullanım süresi yönünden belirleyici olamayacağı " belirtilmiş olup bilirkişinin kaçak tüketim süresi yönünden tespiti hatalıdır.

Davalı ... yönünden; mahkeme" adı geçen davalının sözleşmenin tarafı olmadığından sorumluluğuna gidilemeyeceği"görüşü ile bu davalı yönünden DAVANIN REDDİNE karar vermiştir.

Ancak Türk Medeni Kanunu'nun 50. maddesinde:

"1- Tüzel kişinin iradesi, organları aracılığıyla açıklanır.

2- Organlar, hukukî işlemleri ve diğer bütün fiilleriyle tüzel kişiyi borç altına sokarlar.

3-Organlar, kusurlarından dolayı ayrıca kişisel olarak sorumludurlar." şeklinde düzenleme yapılmıştır.

TMK 50 maddesinin 2 ve 3. Fıkralarına göre , ticaret şirketlerinin haksız fiil teşkil eden kaçak elektrik tüketimi nedeniyle şirket yetkililerinin hukuki sorumluluğu gündeme gelebilecektir.

HGK'nun 2017/ 11-126 Esas, ███████ K. Nolu 23.01.2020 tarihli ilamında da" " TMK’nın 50/2. maddesi gereğince tüzel kişinin kanun ya da esas sözleşmeye göre yetkili organları tarafından yapılan hukuki işlemler ve diğer bütün fiiller tüzel kişiyi bağlar. Organın yaptığı işlemin veya fiilin tüzel kişiyi bağlaması organ sıfatına bağlı olarak yetkinin kullanılması ve organın fiilinin tüzel kişinin fiili sayılmasının sonucudur.

TMK’nın 50/3. maddesi gereğince tüzel kişinin sorumlu olduğu hâllerde haksız fiili gerçek- leştiren organın kusurunun bulunması, organ sıfatına sahip kişi ya da kişilerin de zarar görene karşı sorumlu olmalarına yol açar. Bu hâlde zarar görene karşı hem tüzel kişi hem de kusurlu organ sorumludur ve aralarında müteselsil sorumluluk bulunur." denilmiştir.

Gecikme faizi ile ilgili olarak; 6183 sayılı kanunun 51.md gereğince gecikme zammı talep edilebilmesi için taraflar arasında abonelik sözleşmesinin varlığı, alacağın normal tüketim bede- linden kaynaklanması ve sözleşmede gecikme zammı alınacağına dair (oran vs yönünden) açık düzen- leme yapılmış olması gerekmekte olup kaçak elektrik tüketiminden kaynaklanan alacağa gecikme zammı uygulanamayacağı açıktır. Bilirkişi raporunda gecikme zammı esas alınarak hesaplama yapıl- mış ve mahkemece bu rapor esas alınarak hüküm kurulmuş olup davalı tarafın istinaf başvurusu olma- dığından alacağa gecikme zammı uygulanması hususu davacı yönünden usuli kazanılmış hak teşkil etmektedir.

Bu durumda , mahkemece öncelikle davalı şirketin adres değişikliklerini, ortak ve yetkililerini gösterir ticaret sicili kayıtlarının celp ve tetkiki, tutanak tarihi itibariyle davalı Yağız'ın davalı şirketin yetkilisi olup olmadığının belirlenmesi, sonrasında davacının kaçak tüketim ve ek tüketimden kaynaklanan alacağının tespiti yönünden konusunda uzman üçlü bilirkişi kurulundan itirazları giderici, hükme ve yargısal denetime elverişli yeni rapor alınması,hasıl olacak sonuç dairesinde karar tesisi gerekirken hükme elverişli olmayan bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle yazılı şekilde karar tesisi isabetsiz olmuştur.

Davalı ... şirketi istinaf dilekçesi ibraz etmesine ve mahkemece muhtıra tebliğine rağmen istinaf harç ve giderlerini yatırmadığından HMK 344 md. gereğince istinaf başvurusundan vazgeçmiş sayılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK 353/1-a-6 md gereğince tespit edilen eksiklikler yeniden yargılama gerektirdiğinden dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Davacının istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın, HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla,yukarıda izah edilen şekilde, yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine,

Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf edene isteği halinde iadesine,

İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,

Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. █████/2026