İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin karşılıksız çeklere dayalı ihtiyati haciz talebine karşı yapılan yetki itirazının kabulü ve haczin kaldırılmasına dair ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi.
Özet: Bir alacaklı, karşılıksız çıkan 1.000.000 TL tutarındaki iki çeke dayanarak borçlu aleyhine ihtiyati haciz kararı aldırmış; ancak borçlu, kararın ticari faaliyetlerini sekteye uğratacağı ve çeklerin keşide yeri, muhatap banka ve kendi adresinin Bursada bulunması nedeniyle yetkisiz mahkemece verildiğini ileri sürerek karara itiraz etmiş; ilk derece mahkemesi yetkisizlik itirazını kabul ederek ihtiyati haczi kaldırmış, bu kararı ise alacaklı, borçlunun MERSİS adresinin İstanbulda olması nedeniyle mahkemenin yetkili olduğunu iddia ederek istinaf yoluna taşımıştır.
T.C.
İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ16. HUKUK DAİRESİT Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IDOSYA NO:████████ EsasKARAR NO:████████İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ:İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ:█████/2026NUMARASI:█████████ D.İŞ - █████████ K. SAYILI EK KARARKARAR TARİHİ:█████/2026İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TALEP:İhtiyati haciz isteyen vekili; ... Bankası... Şubesi'ne ait ... seri numaralı, █████/2025 keşide tarihli, 500.000,00 TL bedelli ve ... seri numaralı, █████/2025 keşide tarihli, 500.000,00 TL bedelli çeklerin karşılıksız çıktığını, toplam 1.000.000,00 TL alacaklı olduğunu, vadesinde borçlunun borçlarını ödemediğini belirterek, borçlunun borcuna ve masraflarına yeterli miktarda taşınır, taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir. İHTİYATİ HACİZ KARARI: İstanbul Anadolu 7.Asliye Ticaret Mahkemesi █████/2025 tarihli █████████ D.İŞ - █████████ K. sayılı kararıyla; " ...1)İİK nın 257. ve sonraki ilgili maddelerinde öngörülen koşulların gerçekleştiği ve bu istemin yerinde bulunduğu belirlendiğinden,2)Davacının iddia ettiği 1.000.000,00 TL alacak miktarı ile sınırlı olmak üzere borçlunun,a)Taşınır mallarının,b)Taşınmaz mallarının,c)Üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının, İHTİYATEN HACZİNE, 3)İhtiyati haciz isteyen tarafından %20 nakdi veya kati süresiz banka teminat mektubunun mahkeme veznesine yatırıldığı takdirde ihtiyati haciz kararının ihtiyati haciz isteyene verilmesine, takibin kesinleşmesi ve borçlunun muvaffakatı halinde teminatın ihtiyati haciz isteyene iadesine..." karar verildiği görülmüştür. İHTİYATİ HACZE İTİRAZ :İtiraz eden tarafından █████/2026 tarihli dilekçe ile karşı tarafın ihtiyati haciz kararıyla ilgili İstanbul Anadolu 6. İcra Dairesinin ... dosyası ile icra takibi başlattığını, müvekkili firmanın ticari bir firma olduğunu ve kredili işlemler yaptığını, sisteme ihtiyati haciz dosyası düşmesi durumunda kredi işlemlerinin durdurulacağını ve müvekkilinin ticaretinin sekteye uğrayacağını, davacının amacının da aslında tam olarak bu olduğunu, müvekkilinin ticaretini sekteye uğratarak müvekkiline istediği rakamı zorla ödetmek istediğini, bu tür kötü intibaın, müvekkili şirketin ticari geleceğini olumsuz şekilde etkileyebileceğini, müvekkilinin haklı çıkma ihtimalinin kuvvetle muhtemel olduğunu belirterek, ileri ki aşamada dosyanın vasıf ve mahiyetinin değişeceği hususu göz önüne alınarak, ihtiyati haciz işlemlerinin durdurulmasına ve kararın yetkili mahkemede verilmediğinden yetkisizlik kararı verilmesini ve bilahare icra takibinin iptali ile yetkili Mahkemenin Bursa Asliye Ticaret Mahkemelerinin olduğu yönünde hüküm tesis edilmesini talep etmiştir. İHTİYATİ HACZE İTİRAZIN KABULÜNE DAİR KARAR:İstanbul Anadolu 7.Asliye Ticaret Mahkemesi █████/2026 tarihli █████████ D.İŞ - █████████ K. sayılı ek kararıyla; "...Bilindiği üzere, ihtiyati hacizde yetki resen nazara alınamaz, itiraz sebepleri içinde sayılmış olup ancak ileriye sürülürse mahkemece incelenebilir. Süresinde yapılan itirazlarla bu husus ileriye sürüldüğünden yapılan incelemede; Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap bankanın bulunduğu yerde ihtiyati haciz isteyebilecektir. Somut olayda, ihtiyati haciz talebine konu çekin keşide yeri ve muhatap bankanın adresinin BURSA olduğu, itiraz eden borçlunun adresinin BURSA olduğu, yukarıda yer verilen yetkiye ilişkin seçimlik yerlerden hiçbirinin İstanbul Anadolu Adliyesi yargı sınırları içerisinde bulunmadığı nazara alınarak; İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Vekilinin yetki itirazının kabulüne, mahkememizin yetkisizliğine, mahkememizce verilen █████/2025 tarihli ihtiyati haciz kararının itiraz eden borçlu ... Yönünden kaldırılmasına, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Vekilinin yetki itirazının kabulüne, mahkememizin yetkisizliğine, mahkememizce verilen █████/2025 tarihli ihtiyati haciz kararının itiraz eden borçlu ... Yönünden kaldırılmasına... " karar verilmiştir.İSTİNAF İSTEMİ: İhtiyati haciz talep eden vekilinin süresinde ibraz ettiği istinaf dilekçesinde; Karşı tarafça ileri sürülen yetki itirazının yerinde olmadığını, müvekkil şirketin Mersis adresinin "... Pendik/İstanbul" olup, alacaklı şirketin yetki alanında bulunan adliyede ihtiyati haciz başvurusunda bulunulduğunu, takibin yetkili icra dairesinde başlatıldığını, karşı tarafın davanın yetkisiz mahkemede görüldüğüne dair itirazlarının yerinde olmadığını, imzalanan Faktoring Sözleşmesinde ''...Sözleşmeden doğacak ihtilaflarda İstanbul Ticaret Mahkemeleri yetkilidir.'' ibaresinin yer aldığını, alacaklının usulüne uygun olarak kullandığı seçimlik yetkinin İlk Derece Mahkemesince göz ardı edilmesi suretiyle borçluların yetki itirazının kabulüne karar verilmesi hukuki dayanaktan yoksun olup, mahkemenin yetkisiz olduğuna ilişkin değerlendirmenin isabetsiz olduğunu, müvekkili şirketin menfaatlerinin daha fazla zarara uğramaması sebebiyle İlk Derece Mahkemesinin vermiş olduğu bu kararın kaldırılması gerektiğini belirterek, öncelikle, tehiri icra taleplerinin kabul edilerek, istinaf incelemesi sonuçlanıncaya kadar karşı tarafça vekalet ilam ücreti için başlatılabilecek icra emrinin uygulanmasının geriye bırakılmasını ve arz ve izah edilen sebeplerle fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalması kaydıyla, istinaf kanun yoluna başvurularının kabulü ile yerel mahkemece verilen kararın kaldırılmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER:İhtiyati hacze konu edilen çek örnekleri incelendiğinde; ... Bankası... Şubesi'ne ait ... seri numaralı, █████/2025 keşide tarihli, 500.000,00 TL bedelli çek olduğu, keşide yerinin Bursa, keşidecisinin ... A.Ş., lehtarının ... olduğu, çekin arkasında sırasıyla ... ... A.Ş.'nin cirolarının bulunduğu, █████/2025 tarihinde bankaya ibraz edildiği, konkordato komiserinin onayı bulunmadığından işlem yapılmadığının yazıldığı tespit edilmiştir.... seri numaralı, █████/2025 keşide tarihli, 500.000,00 TL bedelli çek olduğu, keşide yerinin Bursa, keşidecisinin ... A.Ş., lehtarının ... olduğu, çekin arkasında sırasıyla ... ... A.Ş.'nin cirolarının bulunduğu, █████/2025 tarihinde bankaya ibraz edildiği, konkordato komiserinin onayı bulunmadığından işlem yapılmadığının yazıldığı tespit edilmiştir.Faktoring Sözleşmesi incelendiğinde; █████/2023 tarihinde ... ... ile ... A.Ş. arasında 1.000.000,00 TL azami faktoring hacimli sözleşme imzalandığı, sözleşmenin 23. maddesinde işbu sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıklarda İstanbul (Çağlayan) İcra Dairelerinin ve İstanbul (Çağlayan) Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunun kararlaştırıldığı tespit edilmiştir. G E R E K Ç E:Talep, ihtiyati hacze ilişkindir.Dairemizin önüne gelen uyuşmazlık ise, Mahkemece verilen ihtiyati haciz kararına, aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen tarafından yapılan itirazın kabulüne dair ek karara ilişkin olup, karara karşı ihtiyati haciz talep eden vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dosya incelendiğinde; ihtiyati hacze konu çeklerin keşide yerlerinin Bursa olduğu, muhatap bankanın Bursa’da olduğu, aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen ...’un adresinin Bursa olduğu, ihtiyati haciz talep edenin adresinin ise Pendik/İstanbul olduğu, taraflar arasında yapılan sözleşmede ise yetkili Mahkemenin İstanbul (Çağlayan)Mahkemeleri olduğunun kararlaştırıldığı tespit edilmiştir.HMK’nın 17/1. maddesi uyarınca tacirlerin doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşme ile yetkili kılabilecekleri, taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça davanın sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılabileceği düzenlenmiştir.Yetki itirazında bulunan tarafın yetkili Mahkemeyi doğru göstermesi zorunlu olup, doğru mahkeme gösterilmemişse, yetki itirazının reddine karar verilir.Her ne kadar itiraz eden tarafça yetki itirazında Bursa Mahkemelerinin yetkili olduğu belirtilerek yetki itirazında bulunulmuş ve Mahkemece itirazın kabulüne karar verilmişse de, somut olayda yetkili Mahkeme faktoring sözleşmesinde belirlenen İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olup, itiraz eden yetkili mahkemeyi doğru göstermediğinden, yetki itirazının reddine karar verilmesi gerekir. İtiraz eden tarafın diğer itiraz nedenleri ise İİK’nın 265. maddesinde sınırlı olarak sayılan itiraz nedenlerinden olmadığından, Dairemizce bu itirazların da reddine karar verilmiştir.Bu nedenle, ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf talebinde haklı olduğu anlaşılmakla, istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına, kazanılmış haklar korunarak yeniden hüküm kurulmasına, itiraz eden ...’un itirazının reddine karar verilmiştir.H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan nedenlerle:1-İhtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf talebinin KABULÜNE,2-6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN █████/2026 tarihli, █████████ D.İş, █████████ Karar sayılı ek kararının KALDIRILMASINA,Aleyhine ihtiyat, haciz kararı verilen ...’un İstanbul Anadolu 7.Asliye Ticaret Mahkemesi █████/2025 tarihli █████████ D.İŞ - █████████ K. sayılı kararına yaptığı itirazın REDDİNE,3-İlk derece yargılaması yönünden;İhtiyati haciz talep eden vekili yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen 12.500,00 TL vekalet ücretinin itiraz eden ...’dan alınarak ihtiyati haciz talep edene verilmesine, 4-İstinaf yargılaması yönünden;-İstinaf yargılaması sırasında ihtiyati haciz talep eden tarafından yapılan 2.002,00TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve 330,00 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 2.332,00 TL'nin itiraz eden ...'dan alınarak ihtiyati haciz talep edene verilmesine, -İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesi'nce ilgili tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu █████/2026 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.