İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, doğal gaz abonelik sözleşmesinden kaynaklanan ve kaçak kullanım iddiasıyla tahakkuk ettirilen faturaya itirazla borçlu olunmadığının tespiti davası.
Özet: Bir şirket, normal tüketiminin çok üzerindeki 10.910.650,00 TLlik doğalgaz faturasının haksız olduğunu ve bu miktarın kısa sürede tüketilmesinin imkansızlığını ileri sürerek borçlu olmadığının tespitini isterken; davalı dağıtım şirketi, sayaca müdahale edilerek kaçak doğalgaz kullanıldığını ve faturanın bu sebeple düzenlendiğini savunmuştur; mahkeme, davacının borçlu olup olmadığı, sayaca müdahale edilip edilmediği ve doğru fatura bedelinin tespiti için dosyayı makine mühendisi bilirkişilere gönderme kararı almıştır.
T.C.
İSTANBUL1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : ████████ KARAR NO : ████████DAVA : Menfi Tespit (Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin aylık olarak ortalama iş hacmine göre 400.000,00 TL ile 1.000.000,00 TL arasında doğal gaz bedeli ödediğini, son olarak 01.10.2024 tarihli faturada 1.140.547,00 TL kesildiğini ancak buna rağmen işbu faturadan hemen 10 gün sonra ise 10.910.650,00 TL bedelli fatura kesildiğini, ... 39. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile dava konusu faturaya itiraz edilerek fatura davalıya iade edildiğini, müvekkilinin abonelik süresi boyunca en fazla ödemiş olduğu miktarın 1.140.547,00 TL' olduğunu, █████/2024 tarihli faturada olduğu gibi 10.910.650,00 TL bedelli bir doğalgaz tüketiminin 10 günlük süre boyunca oluşmayacağının açık olduğunu, davalı tarafça fatura açıklaması olarak doğal gaz tüketim bedeli yazılmışsa da bu tüketimin hangi döneme ilişkin olduğunun dahi belirtilmediğini, müvekkilinin borçlu olmadığının sabit olduğunu, nitekim davalı tarafça tanzim edilen 01.10.2024 tarihli faturadan görüleceği üzere cari hesabın 0,18 TL olarak belirlendiğini, tarafımızca işbu davanın açılmasından önce ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Değişik İş dosyası ile ihtiyati tebdir talep edildiğini ve █████/2024 tarihli karar ile taleplerinin kabulüne karar verildiğini, ihtiyati tedbirin uygulanmasının devamına karar verilmesini talep ettiklerini, dava şartı olan arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, tüm bu nedenlerden ve mahkemece resen tahkik edilecek hususlar muvacehesinde; davalı ...Şirketi'nin 11.10.2024 tarihli ... numaralı 10.910.650,00-TL bedelli faturası sebebiyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini, ... 19. Asliye Ticaret Mahkemesi ... Değişik İş sayılı dosyası ile verilen ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile kararının uygulanmasının devamını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirket ile .... sözleşme hesap nolu ve ... tüketim noktalı ... adresinde Ticari (Üretim) etkinlik kodu ile 07.10.2021 tarihinde Doğal Gaz Abonelik Sözleşmesi akdedildiğini, davacı müşterileri yapılan sözleşme hükümleri baki kalmak kaydıyla ... raporuyla sayaca müdahale etmek suretiyle kaçak doğal gaz kullandığı tespit edilen davacı abonelerinin kullandığı kaçak doğal gaz tüketim miktarının tespiti, hesaplanması ve faturalandırması işlemleri Doğal Gaz Piyasası Dağıtım Ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği’nin ilgili maddelerince yapıldığını, bu dava dosyası kapsamında ... sözleşme hesap nolu ve ... tüketim noktalı tesisattan kaçak doğal gaz kullanımı şüphesiyle ...tarihinde sökülmüş olan ... seri numaralı doğal gaz sayacının incelenmek üzere ...’a gönderildiğini, ... laboratuvarında yapılan inceleme neticesinde mezkûr sayacın mühür (damga) yerinde yabancı cisim olduğu görülerek sayaca müdahale edildiğinin tespit edildiğini, tüm bu nedenlerden dolayı ve mahkemece resen gözetilecek sebeplerle; davacının sayaca müdahale etmek suretiyle kaçak doğal gaz kullandığı, ... tarafından davacıya tahakkuk edilen faturada yanlışlık bulunmadığı ve usule uygun olduğu hususları göz önüne alınarak davacının haksız ve mesnetsiz menfi tespit davasının esastan reddini, 11.10.2024 tarih ve ... nolu 10.910.650,00.-TL bedelli faturadan dolayı borçlu olduğunun tespitini, davacının kötü niyet tazminatı ödemesini, tedbir kararının kaldırılmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Tüm Dosya Kapsamı Birlikte Değerlendirildiğinde; Dava, kaçak doğal gaz kullanılmadığından bahisle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.Uyuşmazlık, davalı tarafından davacı adına tahakkuk ettirilen █████/2024 tarihli, 10.910.650,00 TL bedelli fatura sebebiyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı, doğalgaz tüketiminin hangi dönem veya dönemlere ilişkin olduğu, davalı şirket tarafından kaçak kullanım olduğu ileri sürülerek sökülen sayaca müdahale edilip edilmediği, █████/2024 tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerine göre sayaca müdahale edilmiş olması halinde yansıtılması gereken fatura tutarı, kaçak kullanımın mevcut olup olmadığı konularında toplanmıştır.05.07.2024 tarihli sayaç ön kontrol formundaki kaçak kullanım olduğuna ilişkin tespitlerin doğru olup olmadığı, ... nolu sayaca müdahale edilip edilmediği, müdahalenin ölçümü etkileyip etkilemeyeceğinin tespiti, davalı tarafından davacıya █████/2024 tarihindeki mevzuat hükümlerine göre düzenlenmesi gereken fatura bedeli konusunda ve uyuşmazlık konularında rapor düzenlenmesi için dosyanın 3 makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, Makine Yüksek Mühendisi bilirkişi ..., Makine Yüksek Mühendisi bilirkişi ..., Elektrik Yüksek Mühendisi bilirkişi ... tarafından dosyaya sunulan █████/2026 tarihli raporda özetle; Davacı şirket ile davalı gaz dağıtım şirketi arasında, 07.10.2021 tarihinde, ... sözleşme numaralı ve ... numaralı tesisatta (tüketim noktası ) ...adresinde Ticari (Üretim) etkinlik kodu ile Doğal Gaz Abonelik Sözleşmesi akdedildiği, dava konusu olan ... nolu ... marka sayacın sözleşmede belirtilen adrese takılı olduğu ve davacının sarfiyatlarını mekanik olarak ölçtüğü, tarafımızdan sökülen sayaç üzerinde yapılan inceleme sonrasında sayacın üzerinde mührün sökülmesi ile sayaç üzerindeki metre kapağı/index muhafazasının açılmış olduğu, mührün kopmuş ve parçaların muhafaza dışına çıkmış olduğu; index ve iç dişli mekanizmasının sökülmüş halde olduğu, üretici firma broşüründe de açıklandığı üzere index modülün gövdeye, döndürmeli kilit (bayonet-type mount) tarzında bağlandığı, yani iç mekanizmaya zarar vermeden modülün çıkarılabileceği ve bu şekliyle sayaca müdahale edildiği, sayaca müdahalenin yürürlükteki doğalgaz piyasası kanunu ve bu kanuna bağlı olarak çıkarılan yönetmelik,EPDK kurul kararları, tebliğler v.d. tüm mevzuat hükümleri ve taraflar arasında imzalanan sözleşmede de belirtilen maddeler uyarınca “Dağıtım sistemine veya sayaca veya tesisata müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, tüketimin eksik veya hatalı ölçülerek ya da hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde tüketilmesi , kaçak doğal gaz kullanımı olarak kabul edilir maddesi uyarınca bu işlemin de “ kaçak doğal gaz kullanımı” olduğu, dava konusu olayda ... no'lu tesisatta kullanılan ... no'lu sayaç, kaçak tüketim nedeniyle 23.04.2024 tarihinde değiştirildiği, yeni sayaçla yapılan ölçümler esas alınarak rapor kapsamında detaylı verilen hesaplama ile 282.619,045 m3 bir yıllık kaçak kullanım faturasına esas doğalgaz miktarı hesaplanmış ve 11.10.2024 tarihli, ... numaralı, 10.910.650,00-TL bedelli faturanın yürüklükteki yönetmeliklere uygun olarak düzenlendiği " yönünde görüş belirtildiği anlaşılmıştır.Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 52. Maddesi "(Değişik birinci fıkra:RG-21/2/2026-33175) Dağıtım veya ölçüm sistemine ya da tesisata herhangi bir şekilde müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, tüketimin eksik veya hatalı ölçülerek ya da hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmiş sayaçtan geçirilmeden mevzuata aykırı bir şekilde tüketilmesi, kaçak doğal gaz kullanımı olarak kabul edilir. Kurul tarafından belirlenecek kriterlere uygun tüketici gruplarına, ilgili dağıtım şirketi tarafından uzaktan okuma ve akıllı ölçüm sistemleri ve/veya sayaç ve regülatörleri müdahalelerden koruyucu malzemeler kullanılabilir. Sayaçta veya regülatörde tesis edilmiş olan ve ölçüm ya da basınç ayarlama sistemine müdahaleyi engelleyen malzemeler ile uzaktan okuma ve akıllı ölçüm sistemlerine yapılan müdahaleler kaçak doğal gaz kullanımı sayılır. Kaçak doğal gaz kullanımının tespit edilmesinde, dağıtım şirketinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır. Kaçak doğal gaz kullanıldığının tespit edilmesi halinde, dağıtım şirketi tarafından fotoğraf, video ve benzeri uygun kayıt araçlarıyla görüntü alınarak tutanak düzenlenir ve arşivlenir. Dağıtım şirketi tarafından kaçak kullanımın engellenmesi için gereken önlemler alınır. Kaçak doğal gaz kullanımının tespiti halinde, ölçüm ve kontrol sonuçlarına göre düzenlenen belgelere dayanılarak hesaplanmak suretiyle kullanım süresi ve bu süre içerisinde tüketilen doğal gaz miktarı dikkate alınarak dağıtım şirketi tarafından bu fiili işleyene veya yararlanana tahakkuk ettirilecek bedel içerisine, sebep olunan zarar ve ziyan, hesaplama ile elde edilen doğal gaz miktarı karşılığı bedel ve hesaplanan bu miktarın 2 (iki) katı karşılığı kaçak kullanım bedeli yansıtılır. Kaçak kullanımın aynı tüketici tarafından iki yıl içerisinde tekrarı halinde her bir tekrarda kaçak kullanım bedeli katsayısı bir öncekinin 2 (iki) katı olarak uygulanır." şeklinde düzenlenmiştir. Somut olayda, ... sözleşme numaralı, 07.10.2021 tarihli ...Sözleşmesi'ne istinaden ... numaralı tesisatta tüketim noktası ... adresinde Ticari Üretim etkinlik kodu ile Doğal Gaz kullanan davalının , sözleşmede belirtilen adreste takılı ... nolu ...marka sayacın davacının sarfiyatlarını mekanik olarak ölçtüğü, sökülen sayaç üzerinde bilirkişilerce yapılan inceleme sonrasında sayacın üzerindeki mührün sökülmesi ile sayaç üzerindeki metre kapağı/index muhafazasının açılmış olduğu, mührün kopmuş ve parçaların muhafaza dışına çıkmış olduğu; index ve iç dişli mekanizmasının sökülmüş halde olduğu, index modülün gövdeye, döndürmeli kilit (...) tarzında bağlandığı, iç mekanizmaya zarar vermeden modülün çıkarılabileceği ve bu şekliyle sayaca müdahale edildiği, kaçak doğal gaz kullanımı nedeni ile davalı adına düzenlenen 11.10.2024 tarihli, ... numaralı, 10.910.650,00-TL bedelli faturanın Kaçak veya Usulsüz Doğal Gaz Kullanımı Durumunda Uygulanacak Usul ve Esaslar’ın 2, 3 ve 4 üncü maddeleri ile Doğal Gaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 42 ve 52 nci maddelerine uygun olduğu, kaçak kullanımın tespit tarihine kadar davacı tarafından sayacın hatalı ölçüm yaptığına dair bir şikayetin iletildiğinin ispat edilemediği, davacının kaçak tüketim nedeniyle davacıya ... numaralı fatura nedeni ile borçlu olduğu denetime elverişli bilirkişi raporundan anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın REDDİNE, 2-Peşin yatırılan 186.326,63 TL'den hüküm tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre tahsili gereken karar harcı 732,00 TL'nin mahsubu ile fazla yatırılan 185.594,63 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,3-Davacı tarafından yapılan 4.361,50 TL keşif harcı, 5.600,00 TL ATGV araç ücreti, 12.000,00 TL bilirkişi ücreti, 590,00 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 22.551,50 TL yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına, 4-Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesap ve takdir edilen 1.053.319,50 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,6-Gider avansının kalan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2026 BAŞKAN ÜYE ÜYE KATİP