İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesinin, alan abonelik sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında ilişkinin kira vasfında bulunması sebebiyle sulh hukuk mahkemesinin görevli olduğuna dair ilk derece mahkemesi kararını onayan istinaf kararı.
Özet: Davacı ile davalı arasındaki alan abonelik sözleşmesinden kaynaklanan alacak talepleri üzerine açılan itirazın iptali davasında, davacının belediyeye fuzuli işgal nedeniyle ecrimisil ödemek zorunda kalması ve bu sebeple davalıya ödediği bedellerin iadesini istemesi üzerine, ilk derece mahkemesi uyuşmazlığın esas itibarıyla bir kira ilişkisinden doğduğu ve Sulh Hukuk Mahkemelerinin görev alanına girdiği gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiştir; davacının bu karara yaptığı istinaf başvurusu, temel uyuşmazlığın kira ilişkisinden kaynaklandığı ve HMKnın ilgili maddesi uyarınca Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddedilerek ilk derece mahkemesinin kararı onanmıştır.

T.C.
İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ36. HUKUK DAİRESİDOSYA NO: █████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N Aİ S T İ N A F K A R A R IİNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ: █████/2025NUMARASI : ████████ E. - ████████ K.DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan)KARAR TARİHİ: 16.06.2026İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyadaki tüm belgeler ve dairemiz üyesi tarafından hazırlanan raporlar incelendi. GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde, taraflar arasında alan abonelik sözleşmesi bulunduğunu, ancak müvekkili hakkında fuzuli işgalci olduğundan bahisle ... Belediyesi tarafından ecrimisil talepli davalar açıldığını, müvekkilinin hem kira ödemek zorunda kaldığını, hem de kesinleşen dosyalar nedeniyle ecrimisil tazminatı ödemek zorunda kaldığını, bu nedenle davalıya alan abonelik sözleşmesi nedeniyle ödediği miktarların iadesi için İstanbul Anadolu 1.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında takip başlattığını, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek itirazın iptalini ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına talep etmiştir. Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde, taraflar arasında alan abonelik sözleşmesi bulunduğunu, ancak müvekkili hakkında fuzuli işgalci olduğundan bahisle ... Belediyesi tarafından ecrimisil talepli davalar açıldığını, müvekkilinin hem kira ödemek zorunda kaldığını hem de kesinleşen dosyalar nedeniyle ecrimisil tazminatı ödemek zorunda kaldığını, bu nedenle davalıya alan abonelik sözleşmesi nedeniyle ödediği miktarların iadesi için İstanbul Anadolu 12. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyasında takip başlattığını, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek itirazın iptalini ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, davaya konu uyşmazlığı inceleme görevinin İstanbul Anadolu Sulh Hukuk Mahkemesi'ne ait olduğundan mahkemenin görevsizliğine karar verdiği anlaşılmaktadır.Davacı vekili istinaf dilekçesinde, sözleşmenin hukuki niteliği kira sözleşmesi olmayıp, abonelik veya hizmet sözleşmesi olduğunu, dosya içerisinde de yer alan abonelik sözleşmesinin metninde açıkça "işbu sözleşme bir kiralama sözleşmesi değildir." hükmü yer aldığını, dava konusu yeri kiralama yetkisinin ... Belediyesine ait olduğu mahkeme kararlarıyla sabit olduğunu, bu durumda kiraya verme yetkisi olmayan davalı ile olan hukuki ilişkin kira hukuku kapsamında değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, tarafların her ikisi de tacir olup, ticari dava niteliğinde olan işbu davanın Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından görülmesi gerektiğini belirterek görevsizlik karının kaldırılmasını talep etmiştir. Dava, "itirazın iptali" istemine ilişkindir.01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun 4/1-a maddesine göre; kiralanan taşınmazların, 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalarda "Sulh Hukuk Mahkemesi" görevlidir.Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.Somut olayda; taraflar arasında temel uyuşmazlık kira ilişkisinden kaynaklanmakta olup, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı HMK'nın 4/1-a maddesi uyarınca, dava değerine bakılmaksızın davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne ait olduğu, mahkemece görevsizlik kararı verilmesinin yerinde olduğu anlaşılmakla asıl ve birleşen dosya davacısı vekilinin istinaf talebinin reddi gerekmiştir.İlk derece mahkemesinin kararında esası etkileyen bir usul hatası bulunmadığı, vakıa tespitlerinin tam ve doğru olarak yapıldığı, maddi hukuk normlarının doğru olarak uygulandığı, delillerin değerlendirilmesinde de hatalı bir sonuca varılmadığı anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince reddine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-İlk derece mahkemesinin kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan, HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davacının istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,2-Yürürlükteki Yargı Harçları Tarifesi gereğince alınması gereken 732,00 TL maktu istinaf karar harcından peşin olarak alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL'nin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,3-Davacının istinaf başvurusu için yaptığı giderlerin üzerinde bırakılmasına, harcanmayan istinaf gider avansının iadesine,4-Karar tebliği, harç takibi ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nun 362/1-c maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. █████/2026