Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazası sonucu araçta oluşan değer kaybı tazminatı talebi ve davalıların kusur, sigorta limiti ile fahiş talep itirazlarını içeren dava.
Özet: Bu dava, bir trafik kazası sonucu aracında değer kaybı yaşadığını iddia eden davacının, kazada %75 kusurlu bulunan karşı araç sürücüsü, sahibi ve sigorta şirketinden bu zararın ticari faiziyle birlikte tazminini talep ettiği bir tazminat davasıdır; davalılar ise tazminat talebinin fahiş, haksız ve sebepsiz zenginleşmeye yol açacağını, hasarın sigorta tarafından karşılandığını ve sigorta limitlerinin dolduğunu, aracın eski model olması nedeniyle aşırı değer kaybı olamayacağını savunarak davanın reddini istemektedirler.
T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ███████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINAYARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN T.C. ANKARA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİGEREKÇELİ KARARESAS NO : ███████ EsasKARAR NO : ████████................................................DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2024KARAR TARİHİ : █████/2025KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2025Mahkememizde görülmekte olan "Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)" davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA DİLEKÇESİ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkiline ait ... plakalı aracın 19.09.2022 tarihinde seyir halindeyken davalılardan ... 'e ait, diğer davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı araçla çarpışması sonucunda müvekkilinin aracının hasarlandığını, meydana gelen trafik kazasında davalıya ait olan ... plakalı araç sürücüsünün tutulan kaza tespit tutanağına göre %75 kusurlu, müvekkiline ait ... plakalı aracın ise meydana gelen trafik kazasında %25 kusuru bulunduğunun tespit edildiğini, mevcut kaza sebebiyle aracın bir kısım parçalarının yenileriyle değiştirildiğini, bir kısım parçalarının ise tamir görerek onarıldığını, aracın gördüğü işbu kapsamlı tamir/onarım/boya/parça değişiminin tramer kayıtlarına işlendiğini, kaza sonucu müvekkilinin aracında vücuda gelen değer kaybının, ikinci el otomobil satışı piyasasındaki fiyatında meydana gelen değişikliğe göre hesaplanıp taraflarına ödenmesi gerektiğini, eksper raporuna göre taraflarına ödenmesi gereken hasar tazminatı miktarının KDV hariç olarak hesaplandığını, bu hesaplamaya göre ödeme yapıldığını, genel şartlar incelendiğinde, müvekkilin aracında gerçekleşen hasar onarılırken orijinal yedek parçaların kullanılması gerektiğini ve bu uygulama sonucu araçta bir değer artışı meydana gelse bile bunun hasar tazminatından indirilemeyeceğini belirterek trafik kazasında değer kaybı tazminatı tutarları belirlenerek, araç sahibi ve sürücü yönünden olay tarihinden, sigorta şirketi yönünden poliçe limitiyle sınırlı kalmak üzere temerrüt tarihinden işletilecek ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP DİLEKÇELERİ:Davalı ... cevap dilekçesinde özetle, kendisinin sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, Gülyaprağı sokağından Demirözü sokak istikametinde sola döndüğü sırada aracın sol köşesinden davacı ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı araçla çarpışması sonucu maddi hasarlı kaza meydana geldiğini, davacı tarafın aracının zararı ve onarımı diğer giderler/tazminlerin sigorta tarafından ödendiğini, ilgili dekontların, sigorta şirketinin cevap dilekçesi ekinde gönderildiğini, ... Sigorta A. Ş'nin davacı tarafın zararını karşıladığını, davacıya karşı herhangi bir borç ve zarar tazmin yükümlülüğü bulunmadığını, davacı tarafın değer kaybı için istediği miktarın fahiş ve hatalı olduğunu, aracın ruhsatından da görüleceği üzere aracın 2014 model olduğunu, küçük bir hasarda iddia edildiği gibi fahiş bir zararın ve bedelin ortaya çıkmasının mümkün olmadığını, bu talebin sebepsiz zenginleşme hükümlerine de aykırı olduğunu, araç değer kaybı hesaplaması yapılabilmesi için, aracın marka ve modeli, aracın üretim tarihi, aracın trafiğe çıkış tarihi aracın kaza anındaki kilometresi, aracın kaza tarihi itibariyle muadillerinin ikinci el, piyasasındaki rayiç değeri, aracın hasar geçmişi, niteliği, aracın boyanan / değişen parçaları dikkate alınarak hesaplanması gerektiğini, zarar, değer kaybı, bakiye hasar tazminatı ve benzeri alacaklar bakımından herhangi bir sorumluluğu bulunmaması nedeniyle davanın reddini istemiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkilinin 19.09.2022 tarihinde meydana gelen kazada kusursuz olduğunu, tahkim aşamasında alınan kusur bilirkişi raporunda müvekkilin kusursuz olduğunun anlaşıldığını, ... plakalı araç sürücüsünün kusurlu olduğunun tespit edildiğini, müvekkilnin ...Sigorta A.Ş.'ye 99678162 Poliçe numarası ile Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesini yaptırdığını, kaza tarihi itibarı ile müvekkilinin sigorta poliçesinin kapsamından yararlandığını ve sigorta poliçesi kapsamında risklere karşı korunduğunu, bu nedenle müvekkili aleyhine açılan davanın haksız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle, 19.09.2022 tarihli trafik kazasından dolayı, davacının ... plakalı aracında maddi hasara ve değer kaybına sebebiyet verdiği iddia olunan ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdindeki 99678162/0 nolu ZMMS Trafik Poliçesi ile sigortalı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle beraber söz konusu poliçenin, maddi hasarlarda araç başına azami 100.000,00 TL ile sınırlı teminat sağladığını, 99678162/0 nolu ZMMS Trafik Poliçesinin maddi hasar teminatına ilişkin tüm limitlerinin bittiğini, davacının aracının eski model bir araç olduğunu, aşırı bir değer kaybının söz konusu olamayacağını, davacının talep ettiği rakamın, abartılı ve kaza ile örtüşmediğinin kaza tutanağından anlaşıldığını, bu çapta küçük bir hasarın, iddia edildiği düzeyde değer kaybına yol açmasının mümkün olmadığını, davacının, maddi zarara uğradığını iddia ettiği kazada, hasarlanan aracındaki çizik ve ezilmeler, son derece küçük hasarlar olduğunu, bunların mini onarım kapsamında olmakla birlikte aracın değer kaybına neden olacak düzeyde olmadığını, kira geliri, kazanç ve kâr mahrumiyeti, ikame araç bedeli vb. kalemler trafik poliçesi ile teminata dahil olmadığı savunarak, ZMMS poliçe limitinin bitmiş olması nedeniyle müvekkili yönünden davanın reddini istemiştir.HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:Eldeki dava trafik kazası nedeniyle araçta oluşan bakiye hasar tazminatı ve değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir. Bilindiği üzere, araçta meydana gelen "değer kaybı" aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle önceki kazalar araştırılarak niteliği ve etkisi göz önüne alınarak, aracın hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, modeli, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki tamir edilmiş halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmadan ibarettir. Diğer bir deyişle, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark değer kaybını oluşturmaktadır (bkz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin ██████████ Esas - ██████████ Karar sayılı, █████████ Esas - ██████████ Karar sayılı kararları).Hasar tazminatı ise, meydana gelen kaza sonucu haksız fiil failinin gerçek zarardan sorumluluğunu ifade etmekte olup davalılar davacının aracında meydana gelen gerçek zarar miktarı kadar ona karşı sorumludur. Davacı, kendisine ait ... plakalı araç ile davalılardan sigorta şirketi nezdinde Karayolları Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (KZMMS) poliçesi ile sigortalı, davalılardan ...'in sahibi olduğu ve davalılardan ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın karıştıkları kaza nedeniyle aracında oluşan bakiye hasar bedeli ile değer kaybına yönelik maddi tazminat istemli eldeki davayı açmıştır. Dava dilekçesi ve ekleri davalılara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş ve davalılardan ... Sigorta, müvekkili şirketin teminat limiti tüketildiğinden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davalılardan ... davacının taleplerinin fahiş ve haksız olduğunu, meydana gelen kazada kusuru bulunmadığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ve nihayet davalılardan ... meydana gelen kazada kusursuz olduklarını, davanın reddini talep ettiklerini belirtmiştir. Bu itibarla eldeki davanın, haksız fiilden kaynaklı değer kaybı ve bakiye hasar bedeli tazminatı istemine ilişkin olduğu, Mahkememizce çözümlenmesi gereken hususun, davacının işleteni olduğu araç ile davalılardan ...'in sürücüsü, ...'in işleteni ve ... Sigorto'nın trafik sigortacısı olduğu aracın karıştıkları kazada tarafların kusur oranları, davacının ileri sürdüğü zarar kaleminin gerçekleşip gerçekleşmediği, gerçekleşmiş ise tutarı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir. Mahkememizce değer kaybı oluştuğu iddia edilen ... plakalı aracın UYAP sistemi üzerinden kayıtları dosyamız arasına alınmıştır. Kazanın meydana geldiği █████/2022 tarihi itibariyle davacı malik olduğundan ve zarar bu dönemde meydana geldiğinden davacının dava açmakta hukuki yararının ve aktif husumetinin bulunduğu değerlendirilmiştir. Aynı şekilde karşı araç olan ... plakalı aracın kazanın meydana geldiği █████/2022 tarihi itibariyle davalılardan ... adına kayıtlı olduğu, aracın ... sevk ve idaresinde bulunduğu ve davalı sigorta şirketi ... Sigorta tarafından KZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu görüldüğünden davalıların pasif husumetinin bulunduğu görülmüş ve davanın esasına girilmiştir. Davalı ... Sigorta nezdinde yapılan trafik sigortası incelendiğinde, poliçe vadesinin █████/2022-2023 tarihleri arasında olduğu tespit edilmiştir. Bu itibarla poliçe vadesinin kaza tarihi olan █████/2022 tarihini kapsadığı, sigorta teminat limitinin de araç başına 100.000,00 TL olduğu açıktır. Mahkememizce değer kaybı ve bakiye hasar bedeli talep edilen ... plakalı aracın kaza tarihinden önceki kazalarının mevcut olup olmadığının araştırılması açısından Sigorta Bilgi ve Gözlem Merkezi'ne müzekkere yazılmış, dava konusu aracın önceye dayalı başkaca hasarı olmadığı tespit edilmiştir. Mahkememizce yapılan tüm bu tespitler çerçevesinde, öncelikle ... plakalı araç ile ... plakalı aracın karıştıkları █████/2022 tarihli trafik kazasında tarafların kusur oranının tespiti yoluna gidilmiştir. █████/2022 tarihli trafik kazası nedeniyle tanzim edilen trafik kazası tespit tutanağına göre her iki sürücünün de kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu tespitlerine yer verilmiştir. Mahkememizce görevlendirilen kusur bilirkişinin raporuna göre, meydana gelen kazada davacı ...'in %75 kusurlu, davalılardan ...'in ise %25 kusurlu olduğu belirlenmiştir. Tarafların delil olarak dayandıkları Sigorta Tahkim Komisyonu'nun 2022.E.426073 numaralı dosyasında ise, davacı ...'in meydana gelen kazada %100, davalının ise kusursuz olduğu tespitlerine yer verildiği görülmüştür. Bu itibarla, Mahkememizce kaza tespit tutanağı, sigorta tahkim dosyası ile işbu dosyada alınan raporlar arasında - özellikle de kusura ilişkin - çelişkilerin bulunması hususları da dikkate alınarak, dosyanın İstanbul ATK Başkanlığı Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesi karar verilmiş ve belirlenen uyuşmazlık konusu da dikkate alınarak, dosya içerisinde mevcut kaza tespit tutanağı, sigorta tahkim dosyası, taraf vekillerinin itirazları ve tüm deliller irdelenmek sureti ile kazanın meydana gelmesinde sürücülerin kusur oranlarının yüzdelik olarak tespiti ile önceki raporları da irdeleyip tartışan dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli, çelişkileri giderici rapor düzenlenmesi istenilmiştir. İstanbul Adli Tıp Kurumu'nun raporuna göre davacı ...'in meydana gelen kazada kusuruz, davalının ise %100 kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Tüm bu yapılan açıklamalar ışığında kusur noktasında yapılan değerlendirmede, dosya kapsamındaki tüm veriler ve Karayolları Trafik Kanunu dikkate alınarak davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün meydana gelen kazada %100 kusurlu, davacının ise kusursuz olduğu değerlendirilmiş, kaza tespit tutanağı, kazanın oluş şekli dikkate alındığında İstanbul Adli Tıp Kurumu'nca düzenlenen bilirkişi raporundaki belirlemeler Mahkememizce de kabul edilmiş ve bu çerçevede karar verilmiştir. Mahkememizce kabul olunan kusur oranına göre ileri sürülen zarar kalemlerinin gerçekleşip gerçekleşmediği noktasında yapılan değerlendirmede, araçta meydana gelen değer kaybının tespiti açısından bilirkişi raporunun serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle aracın hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile kazadan sonraki tamir edilmiş halinin rayiç değeri arasındaki fark kriteri dikkate alınarak reel piyasa koşullarına göre tanzim edildiği, bu nedenle raporun Mahkememizce takdir edildiği, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğunun tespit edildiği, █████/2022 tarihinde gerçekleşen dava konusu kaza neticesinde bilirkişi raporunda da belirlendiği üzere araçta oluşan değer kaybının 85.000,00 TL olduğu, davacının meydana gelen kazada herhangi bir kusuru bulunmadığından bu tazminatın tamamını talep edebileceği, ancak dava öncesi davalı ... Sigorta tarafından 15.850,00 TL'lik değer kaybı ödemesinde bulunulduğu, bu ödeme de dikkate alındığında davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı tazminatının 69.150,00 TL olduğu, davacının değer kaybına ilişkin davayı belirsiz alacak davası olarak 100,00 TL üzerinden ikame ettiği, bilirkişi raporuna karşı yönelen itirazların reddi akabinde talep arttım dilekçesiyle birlikte talep ettiği tazminat miktarını davalı ... Sigorta tarafından yapılan 15.850,00 TL'lik ödemeyi de göz önünde bulundurarak sigorta şirketi hariç olmak üzere 69.150,00 TL'ye yükselttiği görülmekle, Mahkememizce davacının değer kaybına ilişkin davasının davalılardan ... ve ... yönünden kabulüne, diğer davalı ... Sigorta yönünden davadan önce 84.150,00 TL hasar ödemesi ile 15.850,00 TL değer kaybı ödemesi olmak üzere 100.000,00 TL poliçe limitince ödeme yapıldığından ve limit tüketildiğinden reddine karar vermek gerekmiştir. Bununla birlikte, bilirkişi raporu uyarınca davacının meydana gelen kaza nedeniyle aracında oluşan gerçek hasarın 134.739,40 TL olduğu, davacının meydana gelen kazada kusuru bulunmadığından bu miktarın tamamını talep edebileceği, ancak davacının hasar tazminatı talebine ilişkin olarak davadan önce davalı ... sigorta şirketi tarafından 84.150,00 TL ödemede bulunulduğu, yapılan ödeme de dikkate alındığından davacının talep edebileceği bakiye hasar tazminatı miktarının 50.589,40 TL olduğu, davacının bakiye hasar tazminatı talebine ilişkin davayı belirsiz alacak davası olarak 100,00 TL üzerinden ikame ettiği, bilirkişi raporuna karşı yönelen itirazların reddi akabinde talep arttım dilekçesiyle birlikte talep ettiği tazminat miktarını davalı ... Sigorta tarafından yapılan 84.150,00 TL'lik ödemeyi de göz önünde bulundurarak sigorta şirketi hariç olmak üzere 50.589,40 TL'ye yükselttiği görülmekle, Mahkememizce davacının değer kaybına ilişkin davasının davalılardan ... ve ... yönünden kabulüne, diğer davalı ... Sigorta yönünden davadan önce 84.150,00 TL hasar ödemesi ile 15.850,00 TL değer kaybı ödemesi olmak üzere 100.000,00 TL poliçe limitince ödeme yapıldığından ve limit tüketildiğinden reddine karar vermek gerekmiştir.Nihayet, faiz başlangıcı açısından yapılan değerlendirmede ise, davalılardan ... ve ...'in kaza tarihi olan █████/2022 tarihi itibariyle temerrüte düştüklerinin kabulü ile faiz bu tarihten itibaren başlatılmıştır. Faiz türü olarak ise, kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın "komyonet" olması ve ticari araç vasfında bulunması nedeniyle alacağa avans faiz işletilmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,1- Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, 2-Davalılardan ... Sigorta yönünden açılan DAVANIN REDDİNE,a-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 200,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI ... SİGORTA A.Ş'YE VERİLMESİNE,3-Davalılardan ... ve ... yönünden açılan DAVANIN KABULÜNE, 69.150,00 TL araç değer kaybı bedeli ile 50.589,40 TL bakiye hasar bedeli olmak üzere toplam 119.739,40 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan ... ve ...'den MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,a-Alınması gerekli 8.179,40 TL harçtan peşin ve ıslah harcı olarak alınan 2.468,05 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.711,35 TL harcın davalı ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,b-Davacı tarafından yatırılan 2.468,05 TL peşin ve ıslah harcının davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,c-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,4-Davacı tarafından yapılan 7.185,15 TL ( 427,60 TL başvurma harcı, 60,80 TL vekalet harcı, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti, 1.696,75 TL posta gideri olmak üzere) yargılama giderinden ( kabul ve red oranına göre) 7.173,16 TL'lik kısmının davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,5-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının KARAR KESİNLEŞTİĞİNDE İADESİNE, 6-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.114,80 TL'nin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen, 5,20 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye İRAT KAYDINA, Dair, mevcut taraf ve vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025