Kasko Sigorta Sözleşmesinden Doğan Tazminat Davasında Davacının Tacir Değil Esnaf Olması Sebebiyle Asliye Ticaret Mahkemesinin Görevsizlik Kararı Vererek Davayı Asliye Hukuk Mahkemesine Göndermesi
Özet: Bir trafik kazasında hasar gören aracının kasko poliçesinden kaynaklanan eksik ödenen hasar bedeli farkını talep eden davada, mahkeme, davacının aracı mesleki faaliyeti kapsamında kullanan bir esnaf olması ve ticari anlamda tacir sıfatını taşımaması nedeniyle, uyuşmazlığın mutlak ticari dava niteliğinde olmadığına hükmederek, görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine ve dosyanın görevli Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.
T.C.
İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : █████/2026KARAR TARİHİ : █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'e ait ... plakalı aracın, 05.09.2025 tarihinde ... plakalı aracın çarpması sonucu hasarlandığını, davalı ... Sigorta A. Ş. nezdinde ... poliçe numarasıyla kasko sigortalı olan aracın hasar bedelinin sigorta şirketi tarafından düzenlenen ekspertiz raporunda 152.536,82-TL olarak belirlendiğini, ancak bağımsız eksper tarafından hazırlanan raporda hasar onarım bedelinin en az 347.243,95-TL olduğunun tespit edildiğini, aracın gerçek zararının karşılanmadığını, hasar onarımında orijinal parça kullanımı, KDV ödemesi ve iskonto uygulanmaması hususlarında Yargıtay içtihatları ile Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının dikkate alınması gerektiğini, uyuşmazlığın çözümünde Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğunu, dava şartı olan arabuluculuk sürecinin ... Arabuluculuk Bürosu ...numaralı dosya ile █████/2026 tarihinde anlaşmazlıkla sonuçlandığını, HMK 107/1 maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak açılan davada fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL hasar farkı bedelinin davalı şirketin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP:Davalı tarafa usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davaya cevap verilmemiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Taraflara usulüne uygun davetiyeler tebliğ edilmiş olup, vergi ve ticaret sicil kayıtları, hasar, kaza tespit tutanağı, eksper rapor bilgisi, dekont suretleri dosyamız içerisine alınmıştır.Dava, kasko sigorta sözleşmesinden kaynaklanan tazminat davasıdır.HMK'nın 1.maddesine göre göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir. HMK'nın 114/1-c bendi ile mahkemenin görevli olması dava şartı olarak kabul edilmiş olup 115/1.maddesine göre de mahkeme dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.Dava tarihi itibarı ile yürürlükte bulunan 6102 Sayılı TTK'nın 4/1.maddesine göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. 6335 Sayılı Kanunun 2.maddesi ile değişik 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 5.maddesi uyarınca ticari davalar asliye ticaret mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Aynı kanunun 5/3.maddesi ile "Asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır." hükmü getirilerek asliye ticaret mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisi haline getirilmiştir."Eldeki dava kasko poliçesinden kaynaklandığından anılan hüküm (m.4) kapsamındaki mutlak ticari dava niteliğinde değildir. Başka bir söyleyişle, kasko poliçesinden kaynaklanan davalarda sigortalı araç işletenin sıfatına göre dava tüketici işleminden kaynaklanan dava (6502 sayılı TKHK m.3), ticari dava yahut genel mahkemelerde görülmesi gereken dava olabilmektedir. Bu nedenle öncelikle davacının tacir olup olmadığının değerlendirilmesi gerekir. Davacı adına kayıtlı ... plaka sayılı aracın ruhsat kaydında aracın markasının Volkswagen Transporter olduğu, cinsinin kamyonet olduğu, kullanım amacının ise yük nakli-hususi olduğu belirtilmiştir. Sigortalı aracın ticari sınıfta olup trafik kaydında ve sigorta poliçesinde ticari olarak kayıtlı ise de bu kayıt idari bir kayıt olup araç malikinin sadece bu kayıt nedeniyle TTK. anlamında tacir olduğu söylenemez. Davacının gerçek kişi tacir olup olmadığının tespiti için Ticaret Sicilinden, Vergi Dairesinden davacı ile ilgili gelen kayıtların incelenmesinde davacının tacir olmadığı, davacının aracı niteliği gereği mesleki faaliyeti kapsamında kullandığı düşünülerek esnaf olduğu anlaşılmakla mahkememizin görevsizliğine, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğuna dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir." gerekçesiyle; davanın görev dava şartı yokluğundan HMK 114/1-c ve 115/2 maddesi uyarınca usulden reddine ve dosyanın görevli İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, 6100 Sayılı HMK.'nın 2. maddesi uyarınca ilgili ihtilaflara bakma görevinin Asliye Hukuk Mahkemelerine ait olduğu, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla, işbu davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle 6100 sayılı HMK'nun 114/c maddesi uyarınca USULDEN REDDİNE 2-HMK 20. Maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesine müteakip taraflarca 2 haftalık süre içerisinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmesi halinde dosyanın görevli İSTANBUL NÖB. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE gönderilmesine, taraflarca 2 haftalık süre içerisinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmediği takdirde RESEN davanın açılmamış sayılacağına karar verileceğinin ihtarına ,3-HMK'nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik ve yetkisizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerine o mahkemenin hükmedeceği, gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine davanın açıldığı mahkemenin dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceği ön görüldüğünden yargılama giderleri konusunda bu aşamada KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,4-Yargılama, harç ve masrafların ve diğer hususların görevli mahkemece dikkate alınmasına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde, HMK 342.maddesine uygun olarak düzenlenmiş dilekçenin, HMK 343.maddesi gereğince Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilmesi ve HMK 344.maddesinde belirtilen harç ve giderlerin yatırılması sureti ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar tefhim edildi, usulen anlatıldı. █████/2026Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır