Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin trafik kazası sonucu oluşan cismani zarar ve sürekli iş göremezlik tazminatı istemli ihtiyari mali sorumluluk sigortası davasına ilişkin istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, 24.09.2019 tarihli trafik kazasında %100 kusurlu sigortalı araç sürücüsünün neden olduğu ağır yaralanma ve kalıcı sakatlık sonucu, uzman diş hekimi olan davacının zorunlu trafik sigortacısından aldığı tazminatın maluliyet ve gelir yüksekliği nedeniyle yetersiz kalması üzerine, bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının isteğe bağlı mali mesuliyet sigortacısı olan davalıdan tahsilini talep ettiği bir davayı özetlemektedir; davalı, dava şartlarının yerine getirilmediğini ve tazminat miktarının hatalı hesaplandığını savunurken, ilk derece mahkemesi sigortalı sürücünün tam kusurlu, davacının kusursuz olduğu tespitini yapmıştır.
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ████████ - █████████T.C.ANKARABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ26. HUKUK DAİRESİESAS NO : ████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A R BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ANKARA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 16.10.2024NUMARASI : ████████ Esas ████████ KararDAVACI : ... VEKİLİ :DAVALI : VEKİLİ :DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)KARAR TARİHİ : 05.06.2026GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 30.06.2026 İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI Davacı vekili, 24.09.2019 tarihinde, davalı sigorta şirketine ihtiyari mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı, dava dışı... sevk ve idaresindeki... plakalı aracın, davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması sonucu meydana gelen trafik kazası neticesinde, davacının ağır şekilde yaralandığını ve malul kaldığını, kazadan sonra düzenlenen kaza tespit tutanağına göre, kazanın meydana gelmesinde dava dışı...'ın %100 oranında kusurlu olduğunun, davacının kusurunun bulunmadığının tespit edildiğini, kazaya ilişkin olarak Ankara 42. Asliye Ceza Mahkemesinin ████████E.sayılı dosyası ile açılan kamu davasının yapılan yargılaması sırasında Adli Tıp Kurumu Ankara Trafik İhtisas Dairesinden alınan 12.03.2020 tarihli raporda da, sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında olduğunun tespit edildiğini ve yapılan yargılama neticesinde sigortalı araç sürücüsünün bilinçli taksirle yaralanma suçunu işlediğinden bahisle kesin olarak mahkumiyet kararı verildiğini, davacının uzman diş hekimi olduğunu ve kazadan önce ve sonrasında da çeşitli üniversitelerde ve muayenehanelerde çalıştığını, davacının kaza nedeniyle uğradığı sürekli, geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderinin tazmini amacıyla sigortalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olan...Şirketine karşı Ankara 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████E.-████████K.sayılı dosyası ile açılan davanın yapılan yargılaması neticesinde sigorta şirketi ile sulh olduklarını, ancak davacının maluliyetinin ve gelirinin yüksek olması nedeniyle yapılan ödemeleri aşan kısım yönünden sürekli iş göremezlik tazminatının davalıdan tahsilinin gerektiğini, davalı sigorta şirketine yaptıkları yazılı başvuru evraklarının 13.09.2022 tarihinde tebliğ edildiğini ve davalının 23.09.2022 tarihinde temerrüde düştüğünü, arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç elde edilemediğini belirterek HMK'nın 107.maddesi gereğince belirsiz alacak davası olarak 100,00 TL bakiye sürekli iş göremezlik tazminatının poliçe teminat limitleriyle sınırlı olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 23.09.2022'den itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemiş, yargılama sırasında talebini 3.124.267,52 TL olarak artırmış, 13.09.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile de, talebini 5.325.672,46 TL olarak ıslah etmiştir. Davalı vekili, davacının zararı yönünden zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi limitleri tüketilmediğinden davacı sigorta şirketinin sorumluluğunun söz konusu olmadığını, davadan önce davacının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 97.maddesi kapsamında usûlüne uygun olarak bir başvuru söz konusu olmadığından dava şartlarının yerine getirilmediği gibi, davalının temerrüdünün de söz konusu olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının gelirinin asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğini, davacının müterafik kusurunun ve hatır taşımasının söz konusu olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davanın trafik kazasından kaynaklanan yaralanma nedeniyle bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı istemine ilişkin olduğu, davalı sigorta şirketinin kazaya karışan ... plakalı aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğu, poliçede teminat limitinin artan mali sorumluluk kısmında sınırsız kombine tek limit olarak belirlendiği ve hasar dosyası kapsamında davalı sigorta şirketi tarafından davacıya ödeme yapılmadığı, davacının ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı...Şirketine karşı Ankara 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████E. sayılı dosyası ile açtığı dava sırasında adı geçen sigorta şirketi tarafından poliçe teminat limiti olan 390.000,00 TL dahilinde ödeme yapıldığı ve sulh sözleşmesi imzalandığı, eldeki dosyada tarafların kusur oranlarının tespiti için alınan bilirkişi raporuna göre, kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunun, davacının kusursuz olduğunun tespit edildiği, davacının maluliyetinin tespiti için Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından alınan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre düzenlenen raporda, davacının bedensel özür oranının %26 olduğunun, sekel hâlini aldığı ve sürekli olduğu, kaza nedeniyle kişinin tedavisine başlanmasından itibaren tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı ihtiyacı süresinin 1 ay olduğunun belirtildiği, aktüer hesap bilirkişiden alınan 2. ek rapora göre, 5.325.682,46 TL sürekli işgöremezlik tazminatının hesaplandığı, raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu belirtilerek davanın bedel artırım talebi gözetilerek kabulü ile, 5.325.682,46 TL sürekli işgöremezlik tazminatının davalının temerrüde düştüğü 26.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davacının maluliyetinin hatalı belirlendiğini, davalı sigorta şirketinin 2 bağımsız medikal firmadan alınan raporlara göre, davacının maluliyetinin %0 olduğunun tespit edildiğini, maluliyet raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi için Adli Tıp Kurumundan rapor alınması yönündeki taleplerinin mahkeme tarafından reddedildiğini, davacının belgelendirilmiş bir geliri bulunmadığından asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerekirken çok yüksek gelir üzerinden yapılan hesaplamanın kabulünün mümkün olmadığını, aktüer hesaplamasının 1.8 teknik faiz uygulanarak yapılması gerektiğini, davacının talebini 2 kez ıslah ettiğini, bu durumun da hukuka aykırı olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla faiz başlangıcının da dava tarihinden olması gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE HMK’nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Dava, trafik kazasından kaynaklanan bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı istemine ilişkindir. Davacı vekili, davalı sigorta şirketine ihtiyari mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı, d aracın, davacının sevk ve idaresindeki araca çarpması sonucu meydana gelen trafik kazası neticesinde, davacının yaralandığını ve malul kaldığını, davacının uzman diş hekimi olduğunu , davacının kaza nedeniyle uğradığı sürekli, geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderinin tazmini amacıyla sigortalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olan...Şirketine karşı Ankara 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin ████████E.-████████K.sayılı dosyası ile açılan davanın yapılan yargılaması neticesinde sigorta şirketi ile sulh olduklarını, ancak davacının maluliyetinin ve gelirinin yüksek olması nedeniyle yapılan ödemeleri aşan kısım yönünden sürekli iş göremezlik tazminatının davalıdan tahsilinin gerektiğini belirterek bakiye sürekli iş göremezlik tazminatı isteminde bulunmuş, mahkemece kazanın meydana gelmesinde davalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğunun, davacının kusursuz olduğunun tespit edildiği, davacının maluliyetinin tespiti için Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından alınan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre düzenlenen rapora göre, davacının bedensel özür oranının %26 olduğunun, sekel hâlinin aldığı ve sürekli olduğu, kaza nedeniyle kişinin tedavisine başlanmasından itibaren tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı ihtiyacı süresinin 1 ay olduğunun belirtildiği, aktüer hesap bilirkişiden alınan 2. ek rapora göre, 5.325.682,46 TL sürekli işgöremezlik tazminatının hesaplandığı belirtilerek 5.325.682,46 TL sürekli işgöremezlik tazminatının davalının temerrüde düştüğü 26.09.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hükme karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvuru yapılmıştır. 1-Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden,haksız fiilin gerçekleştiği tarih esas alınarak 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmeliğe uygun olarak düzenlenmesi gerekir. ( Yargıtay 4.HD'nin 29.06.2022 tarih ve █████████ E. █████████ K.) Mahkemece Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığından alınan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenen 06.05.2024 tarihli raporda, 24.09.2019 tarihli kazaya bağlı davacının tüm vücut engel oranının %26 olduğunun, tıbbi iyileşme süresinin 3 aya kadar uzayabileceğinin, bakıcı ihtiyacı süresinin de 1 ay olduğunun belirtildiği, dosya kapsamında davalı vekili tarafından sunulan medikal raporlarında, davacının kaza sonucu yaralanmasına bağlı olarak Erişkinler İçin Engellilik Yönetmeliği hükümlerine göre maluliyet meydana gelmediği belirtilerek itiraz edilmiştir. Mahkemece hükme esas alınan Hacettepe Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen maluliyet raporunda davacının kaza sonucu yaralanması nedeniyle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmeliğe göre omurgaya ait sorunlar nedeniyle ayrı ayrı %8 ve %9 maluliyet oranı belirlendiği, üst ekstremiteye ait sorunlar yönünden ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkındaki Yönetmelikte hüküm bulunmadığı gerekçesiyle Erişkinler İçin Terör Kaza ve Yaralanmaya Bağlı Durum Bildirir Sağlık Kurulu Raporlarının Düzenleme Usulu Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirme yapıldığı ve %12 oranında maluliyetinin bulunduğunun belirtildiği ve Balthazard formülü uygulanarak toplam maluliyetin %26 olduğu belirtilmiş ise de raporda iki ayrı yönetmeliğin kullanılmış olması ve aynı arazlar nedeniyle birden fazla maluliyet oranı belirlenmiş olması nedeniyle rapor hüküm kurmaya yeterli ve elverişli görülmediğinden yazılı şekilde eksik inceleme ile karar verilmesi doru değildir. Bu durumda mahkemece, davalı vekilinin maluliyet raporuna itirazları da değerlendirilerek davacının maluliyet oranının tespiti için davacının dava konusu kaza sonucu yaralanması nedeniyle tüm tedavi evraklarının ilgili kurumlardan getirilerek Adli Tıp Kurumundan gerektiğinde davacının yaralanmasına göre heyete beyin ve sinir cerrahi uzmanı hekim bilirkişide dahil edilerek davacının tüm tedavi evrakları incelenerek son durumunun değerlendirilmesi yapılarak ve muayene edilerek olay tarihinde yürürlükte olan Erişkinler için Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun biçimde, davacının kazada yaralanması nedeniyle maluliyeti bulunup bulunmadığı, varsa oranı ve süresi, tedavi ile iyileşip iyileşemeyeceği, kalıcı hale gelip gelmediğinin belirlenmesi için ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli, kaza ile illiyet bağı kuran rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olmasında hukuki isabet bulunmamaktadır. 2-Gerçek zararın belirlenmesi için, zarar görenin gelirinin daha net ve ispata yarar somut delilerle ortaya konulması gerekmektedir. Dava dilekçesinde, davacının uzman diş hekimi olduğu, dava konusu trafik kazasından önce ve sonra çeşitli üniversitelerde ve muayenehanelerde çalıştığının beyan edildiği, Mahkemece yapılan sosyal ve ekonomik durum araştırmasında, davacının aylık 35.000,00-40.000,00 TL arası maaş aldığının tespit edildiği, emsal ücret araştırmasında da, Türk Diş Hekimleri Birliğince, 2019 yılında sözleşmeli çalışan emsal diş hekiminin 10.980,00 TL, 2020 yılında sözleşmeli çalışan emsal diş hekiminin 12.627,00 TL alabileceğinin belirtildiği, hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda, Kapadokya Üniversitesi tarafından gönderilen ücret bordrolarına göre davacının 2020-2022 yılları arası ortalama ücretin tespit edildiği, davacı vekilinin dilekçe ekinde ███████-08 dönemi arası bordroların sunulduğu, 2023 yılı ilk 6 ayı için 2023 Ocak-Haziran ayları ortalaması, 2023 yılı ikinci 6 ayı için de Temmuz ve Ağustos ayı ortalamasının alınarak, 2024 yılı için de ███████ dönem bordrosu dikkate alınarak hesaplama yapıldığı anlaşılmıştır. Dosyada mevcut SGK hizmet döküm cetvelinden, davacının kaza tarihinde sigortalılık bildirimi olduğu anlaşılmış olup, davacının diş hekimi olarak çalıştığı ve belirli bir aylık gelirinin olduğu belirtildiğine göre bilinen dönem için farazi hesap yapılamaz. Bu nedenle, davacının kaza tarihinden 6 ay öncesinden rapor tarihine kadar olan tüm çalıştığı yerlerden maaş bordrolarının getirilmesi ve kaza tarihinden rapor tarihine kadar davacının aylık gelirinin net olarak belirlenmesinden sonra sürekli iş göremezlik zararının hesaplanması için aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde yapılan hesaplamaya göre hüküm kurulması doğru değildir. Açıklanan nedenlerle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6. maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve usuli kazanılmış haklar gözetilerek yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, davalı vekilinin sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; HMK’nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, Yeniden yargılama yapılması için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, 2-İstinaf yoluna başvuran tarafça yatırılan peşin harcın istek halinde yatırana iadesine. 3-İstinaf yoluna başvuran tarafça yapılan yargılama giderinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılacak yargılamada dikkate alınmasına, 4-Karar tebliği, harç mahsup, iade ve tahsil işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nın 353/1.a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 05.06.2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi. Başkan Üye Üye Katip * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.