Ankara Bölge Adliye Mahkemesinin trafik kazası kaynaklı ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı davası istinaf başvurusu gerekçeli kararı.
Özet: Bu hukuki evrak, 10.10.2023 tarihli bir trafik kazasında davacının eşinin ölümü üzerine açılan destekten yoksun kalma tazminatı davasını ele almaktadır; ilk derece mahkemesi, kazada desteğin %75, sigortalı araç sürücüsünün %25 kusurlu olduğuna hükmederek davacıya 340.366,44 TL tazminatın yasal faiziyle ödenmesine karar vermiş, ancak bu karar hem davacı (sürücünün asli kusurlu olduğunu ve ticari faiz talep ederek) hem de davalı (desteğin tam kusurlu olduğunu ve tazminatın fahiş olduğunu iddia ederek) tarafından istinaf edilmiş olup, Bölge Adliye Mahkemesi, ışıklı kavşakta gerçekleşen kazanın kusur oranları, tazminat miktarı ve faiz başlangıcı gibi hususları, bilirkişi raporları ışığında değerlendirmeye devam etmektedir.
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ████████ - █████████T.C.ANKARABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ26. HUKUK DAİRESİESAS NO : ████████ KARAR NO : █████████T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AK A R A R İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ : ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ : 17.12.2024NUMARASI : ███████ Esas ████████ KararDAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)KARAR TARİHİ : 04.06.2026GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 01.07.2026 İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili ve davalı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 10.10.2023 tarihinde, sürücü ...’nın sevk ve idaresindeki, davalı şirkete zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı ... plaka aracın, davacının eşi ...’ın sevk ve idaresindeki elektrikli bisiklete çarpması sonucu ...’ın vefat ettiğini belirterek HMK’nın 107. maddesi uyarınca şimdilik 100.000,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 15.11.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; talep artırım dilekçesi ile dava değerini artırarak, 340.366,44-TL maddi tazminat bedelinin tahsilini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süreler ve zamanaşımı süresinin dolduğunu, davalı şirkete davadan önce usulüne uygun başvuru yapılmadığını, kazanın ve zararın oluşumunda davalı şirket tarafından sigortalanmış ... plakalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, davalı şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve teminat limiti nispetinde olduğunu, müteveffanın davacıya destek olduğunun ispatlanması gerektiğini, SGK tarafından gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılması gerektiğini, davacı yanın avans faizi talebinin haksız olduğunu savunmuştur. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: Mahkemece yapılan yargılama sonunda; dosyadaki bilgi ve belgelere, alınan bilirkişi raporuna göre, kazanın meydana gelmesinde desteğin %75 oranında, davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün %25 oranında kusurlu olduğunun anlaşıldığı, davacının destekten yoksun kalma zararının hesaplanması yönünden aktüer bilirkişiden rapor alındığı, raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne, 340.366,44-TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan 15.11.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine, karar verilmiş, hükme karşı davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kazanın meydana gelmesinde davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunu, hızlı seyrettiğini, hükme esas alınan aktüerya raporuna itiraz ettiklerini, ticari faiz yerine yasal faize hükmedilmesinin doğru olmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; kazanın oluşumunda davacı desteğinin tamamen kusurlu olduğunu, kaskının bulunmaması nedeniyle müterafik kusurlu olduğunu, belirlenen destekten yoksun kalma zararının fahiş olduğunu, faiz başlangıcının dava tarihi olması gerektiğini, davalının temerrüde düşürülmediğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE:6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen gözetilerek inceleme yapılmıştır.Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir. Davacılar vekili, sürücü ...’nın sevk ve idaresindeki, davalı şirkete ZMSS poliçesi ile sigortalı aracın, davacının eşi ...’ın sevk ve idaresindeki elektrikli bisiklete çarparak ölümüne neden olduğunu belirterek destekten yoksun kalma tazminatı talep etmiştir.Mahkemece, kazanın meydana gelmesinde kusur oranının belirlenmesi yönünden trafikçi bilirkişiden rapor alındığı, hükme esas alınan bu raporda, kaza tespit tutanağı ve dosya kapsamına göre, kaza yerinin, ışık kontrollü dört yönlü kavşak olduğunun, yol güzergahında 50 km/h azami hız limiti bulunduğunun, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonetin seyir yönüne yeşil ışık yanmakta olduğunun, kamera görüntüsüne göre, ... plakalı aracın geliş istikametinde sola dönüş yapan araçlara kırmızı ışığın yandığı, ilerleyen araçların bulunduğu düz giden araçlara ise yeşil ışığın yandığı ve ... plakalı aracın yeşil ışıkta geçtiğinin, elektrikli bisikletin geliş istikametinde bulunan ışıklar görülmese de, sola dönüşünde kendisine de kırmızı ışık yanacağından, destek ...’ın, elektrikli bisikleti ile kırmızı ışıkta sola dönüş yaptığının anlaşıldığının belirtildiği ve kazanın oluşumunda kırmızı ışık ihlali yapan desteğin %75 oranında, kavşağa yaklaşırken hızlı seyrettiği belirtilen sürücü ...’nın %25 oranında kusurlu olduğunun belirlendiği anlaşılmıştır.6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 74. maddesi, “Hâkim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hâkimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Aynı şekilde, ceza hâkiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı da, hukuk hâkimini bağlamaz.” hükmünü içermektedir.Hukuk hakiminin kural olarak ceza mahkemesinin beraat kararı ile bağlı olmadığı ancak aynı olay nedeniyle ceza yargılamasında hükme dayanak alınan maddi olgularla ve özellikle “fiilin hukuka aykırılığı” konusunda tamamen bağlı olacağı gerek öğreti, gerekse de yargısal uygulamada istikrarla kabul edilmektedir. Hal böyle olunca, maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşır. (HGK, 24.12.2014 gün ve 2014/4-846 E., █████████K). Hukuk hâkimi ceza mahkemesi kararındaki fiilin hukuka aykırılığını ve illiyet bağını belirleyen maddi olgularla ve ceza mahkemesince verilen mahkûmiyet kararı ile bağlıdır.Somut olayda, dava konusu kazaya ilişkin Kayseri 8. Asliye Ceza Mahkemesinin ████████ Esas sayılı dosyasında yapılan ceza yargılamasında, Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alındığı, raporda, kazanın meydana gelmesinde, ışık kontrollü kavşakta, kırmızı ışık ihlali yapan destek ...’ın tam kusurlu olduğunun belirlendiği anlaşılmıştır.Bu durumda mahkemece, kazaya ilişkin bahse konu ceza dosyası getirtilerek akıbetinin belirlenmesi, ceza kararının kesinleşmesinden sonra ceza dosyası dosya arasına eklenmesi, olay yerinin ışık kontrollü kavşak olduğunun anlaşılmasına göre kavşağa ait sinyalizasyon belgelerinin ilgili kurumdan getirilerek İTÜ ve Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden seçilecek üç kişilik bilirkişi kurulundan, ceza yargılamasında kesinleşen maddi olgular da gözetilmek suretiyle, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.Kabule göre de; davacı vekili dava dilekçesi ile tazminata avans faizi uygulanmasını talep ettiğinden davalı sigorta şirketine sigortalı aracın trafik tescil kayıtları getirilerek kamyonet cinsinde olduğu anlaşılan aracın kullanım amacı belirlenerek ticari amaçla kullanılıp kullanılmadığının tespiti ile sonucuna göre faiz türünün belirlenmesi gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile yasal faize hükmedilmiş olması doğru görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, HMK’nın 355. maddesi gereğince, istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin hususlar yönünden yapılan inceleme sonunda; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a-6 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülüp sonucuna göre karar verilmesi için ilk derece mahkemesine gönderilmesine, kararın kaldırılma sebebine göre davalı vekilinin ve, davacı vekilinin sair istinaf sebeplerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekmiştir.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurularının HMK.nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA,Davanın yeniden görülüp sonucuna göre bir karar verilmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, 2-Kararın kaldırılma sebebine göre davalı vekilinin ve, davacı vekilinin sair istinaf sebeplerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,3-Taraflarca yatırılan istinaf peşin karar harcının talepleri halinde iadesine,4-Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda gözetilmesine,5-Kullanılmayan istinaf gider avansının iadesine,6-Karar tebliği ve harç işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 04.06.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi. Başkan Üye Üye Katip * Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.