Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesinde, trafik kazası sonucu ağır yaralanan yolcunun açtığı cismani zarar tazminat davasında istinaf sonrası aktüer raporuyla kusur ve maluliyet değerlendirmesi.
Özet: Bu hukuki evrak, bir trafik kazasında ağır yaralanan bir yolcunun, kalıcı ve geçici iş göremezlik ile bakıcı giderleri için iki sigorta şirketinden tazminat talep ettiği davayı ele almaktadır; mahkeme, bilirkişi raporları doğrultusunda davacının maluliyet oranlarını, kaza oluşumundaki araçların kusur oranlarını ve her bir davalı sigorta şirketinin sorumluluklarını ayrı ayrı değerlendirmiş, ayrıca davalılardan biriyle yapılan kısmi anlaşmayı da kaydetmiş olup dosya istinaf sonrası yeniden ele alınmıştır.
T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ████████ Esas - ████████
T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIRESAS NO : ████████ EsasKARAR NO : ████████DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)DAVA TARİHİ : █████/2021KARAR TARİHİ : █████/2025KARAR YAZIM TARİHİ : █████/2025Mahkememizce verilen hükmün davacı ve davalı ... AŞ tarafından istinaf edilmesi üzerine, istinaf davasını inceleyen .... Hukuk Dairesi'nin █████/2024 tarih,.... sayılı kaldırma ilamı sonrasında, Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; █████/2019 tarihinde davacının yolcu olarak bulunduğu ... plakalı resmi aracın çift taraflı yaralanmalı trafik kazasına karıştığını, kazada davacının ağır şekilde yaralandığını, geçici ve kalıcı iş göremezliğe maruz kaldığını, bu sebeple bakıcı ihtiyacı da doğduğunu, kazının oluşumunda ... plaka sayılı araç içerisinde yolcu olarak bulunan davacının hiç bir kusurunun bulunmadığını belirterek şimdilik .... plakalı araç yönünden 6.800,00 TL kalıcı iş göremezlik, 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 7.000,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalı ... AŞ'den, ... plakalı araç yönünden 6.800,00 TL kalıcı iş göremezlik, 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 7.100,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... AŞ'den tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP: Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zamanaşımı yönünden itiraz ettiklerini, dava öncesi davacı tarafından davalıya başvurunun yapılması gerektiğini, genel şartlarda belirtilen belgeler ile davalı şirkete remsi bir başvuru yapılmadığını, eksik evrak ile başvuru yapıldığı için dava şartı yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, davalının sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere tazmin etmekle mükellef olduğunu, bu nedenle kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, davacının adli tıp kurumundan maluliyetine ilişkin rapor alınması gerektiğini, davalının poliçe kapsamında davacı tarafın tedavi giderleri kapsamında sayılan geçici iş göremezliğine ve geçici bakıcı giderine ilişkin tazminat taleplerinden sorumlu olmadığını, mahkemece yapılacak yargılama neticesinde davacının kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatlar tespit edilerek davalı aleyhine hükmolunacak olası bir tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, bu kapsamda tazminat hesabının uzmanlar tarafından yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine hükmedilmesini talep etmiştir.Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plakalı aracın davalı şirket nezdinde ZMMS sigortası ile sigortalı olduğunu, davalı şirketin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, şahıs başına azami poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, dava öncesi davacı tarafından davalıya başvurunun eksiksiz bir şekilde yapılmadığını bu nedenle dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, davalının sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kusur durumunun tespit edilmesini talep ettiklerini, tazminat hesabının hesaplamaların genel şartlar ekinde yer alan yönteme göre yapılması gerektiğini, maluliyet hesabının adli tıp kurumunca yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri tazminatı talepleri yönünden davalının sorumluluğunun bulunmadığını, davacının kaza nedeniyle gelir sağlayıp sağlamadığının tespit edilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE : Mahkememizce aktüer bilirkişden alınan 30.05.2025 tarihli raporda özetle "%10 Maluliyet Nispetinde; 2.109.156,45 TL daimi iş göremezlik tazminatı hesap edilmiş olduğu; %7.2 Maluliyet Nispetinde; 1.518.592,64 TL daimi iş göremezlik tazminatı hesap edilmiş olduğu; Kusur oranlarına göre hesaplama yapıldığında kazasının oluşumunda Davalı ... A.Ş'ye Z.M.M.S ile sigortalı bulunan araç sürücüsünün trafik %25 Oranında Kusurlu Olduğu tespit edildiğinden, %25 kusur nispetinde; %10 Maluliyet Nispetine göre; %25 kusur nispetinde; 527.289,11 TL, Maluliyet Nispetine göre; %25 kusur nispetinde; 379.648,16 TL, Diğer davalı ... A.Ş'ye Z.M.M.S ile sigortalı bulunan araç sürücüsünün trafik kazasının oluşumunda %75 Oranında Kusurlu Olduğu, %10 Maluliyet petine göre; %75 kusur nispetinde; 1.581.867,34 TL, %7,2 Maluliyet Nispetine göre; %75 kusur nispetinde; 1.138.944,48 TL olarak hesap edildiği, Davalı ... Şirketi ile davacı vekili arasında yapılan anlaşma protokolüne göre; 200.234,19 TL Ana para 13.000,00- TL Faiz, 1.951,67- TL Yargılama Gideri, 14.723,69- TL Dava Vekalet Ücreti (Stopajlı ve Tevkifatlı 7.542,38- TL icra Vekalet ücreti (Stopajlı ve Tevkifatlı) Tazminat ana para ve faiz olarak 200.234,19 TL, 13.000,00 TL olmak üzere 213.234,19 TL ödeme yapıldığı anlaşıldığından; davalı Sigorta şirketince yapılan ödeme rapor tarihine, güncellendiğinde; 25.01.2021 tarihinde ödenen 213.234,19 TL, rapor tarihine yıllık yasal faiz, oranında güncellemesi yapıldığında; ödenen 213.234,19 TL güncellenen faizi 115.199,04 TL, ile birlikte 328.433.23 TL olmaktadır. Güncellenen tutar %75 kusur nispetinde hesap edilen tazminattan mahsup %10 Maluliyet Nispetine göre; Daimi maluliyet tazminatı olarak hesap edilen; 1.581.867,34 TL'den mahsup edildiğinde; 1.581.867,34 TL — 328.433,23 TL — 1.253.434.11 TL olmaktadır. %7.2 Maluliyet Nispetine göre; Daimi maluliyet tazminatı olarak hesap edilen; 1.138.944,48 TL'den mahsup edildiğinde; 1.138.944,48 TL — 328.433,23 TL — 810.511,25 TL olmaktadır. ..... 23.10.2014 içtihatı “.... ZMMS Sigorta şirketinin tazminat ödeme sorumluluğunun poliçede gösterilen limitle sınırlı olduğu...” belirtilmiş olmakla; Güncellenen tutarın kusur nispetinde hesap edilen tazminat tutarından mahsubu Sigorta şirketinin teminat sonrasında da her iki durumda da hesap edilen tazminat tutarları tutarlarından fazladır. Bu sebeple sigorta şirketinin sorumluluğu teminat limiti ile sınırlı olacağı değerlendirilmekle birlikte nihai takdiri Sayın Mahkemeye ait bulunmaktadır. Kaza tarihinde teminat limitinin 390.000,00 TL olduğu gözetilerek takdir edilme: gerektiği, ... şirketi nünden ödemeden kalan teminat limiti ile sınırlı olabileceği, Maluliyet raporunda davacının bakıcıya ihtiyacı olmadığı belirtildiğinden bakıcı Tazminatı hesap edilmediği, davacı polis memuru olduğundan geçici iş göremezlik alacağı olmadığı değerlendirilmiş olup, Mahkemece takdir edilecek tazminata davalı ... ünden temerrüt tarihi olan █████/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline, Davalı ... yönünden temerrüt tarihi olan █████/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsilinin talep edilebileceği değerlendirilmekle" şeklinde görüş bildirmiştir. Dava trafik kazasından kaynaklanan tazminata ilişkindir.Mahkememizce verilen hükmün davacı ve davalı ... AŞ tarafından istinaf edilmesi üzerine istinaf davasını inceleyen ..... Hukuk Dairesi'nin █████/2024 tarih, .... sayılı kaldırma ilamı ile "...Davacı vekili yolcu olan davacının yaralanmasından kaynaklı sürekli, geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı giderinin yolcu olarak bulunduğu araç ve karşı araç zorunlu mali sorumluluk sigortacısı şirketlerden kusurları oranında tahsilini talep etmiş, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297. maddesinde, mahkeme kararların tarafların iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri,hüküm sonucu, yargılama giderleri ile taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının iadesi, varsa kanun yolları ve süresini, hükmün verildiği tarih ve hâkim veya hâkimlerin ve zabıt kâtibinin imzalarını, gerekçeli kararın yazıldığı tarihi, içermesi, hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi zorunludur. Bu biçim yargıda açıklık ve netlik prensibinin gereğidir. Aksi hal, hükmün infazında zorluklara ve tereddütlere, yargılamanın ve davaların gereksiz yere uzamasına, davanın tarafı bulunan kişi ve kurumların mağduriyetlerine sebebiyet verecek ve Kamu düzeni ve barışını olumsuz yönde etkileyecektir (Hukuk Genel Kurulu - ..... sayılı ilamı). Davacı vekili davacının yolcu olarak bulunduğu ... plakalı araç ile ... plakalı aracın çarpışması nedeniyle yaralandığını belirterek zorunlu mali sorumluluk sigortacısı her bir davalı şirket yönünden ayrı ayrı sürekli, geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gider tahsilini talep etmiş, 29.01.2022 tarihli bedel artırım dilekçesinde ... AŞ yönünden, 100 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100 TL bakıcı gideri tazminatı, 200.234,19 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, davalı ... AŞ yönünden 100 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 100 TL bakıcı gideri tazminatı, 107.124,46 TL sürekli iş göremezlik tazminatının tahsilini talep etmiş, mahkemece davacının yaralanması nedeniyle sürekli iş göremezlik tazminat talebinin kabulüne karar verildiği halde geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gider talebi ile ilgili olumlu ya da olumsuz karar verilmemiş olması doğru değildir. Mahkemece HMK'nın 297/2. maddesine uygun şekilde hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, davacının her bir talebinin ayrı ayrı belirtilerek taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi, her bir talep yönünden denetime uygun şekilde ayrı ayrı hüküm kurulması gerekirken her bir talep yönünden açık ve denetlemeye uygun hüküm kurulmamış olması usul ve yasaya aykırıdır.Kabul şekline göre;2-Davalı sigorta şirketlerine sigortalı araçların cinsi ve niteliğine, sigortalıların tacir olmasına göre hükmedilen tazminata davacının talebi gibi avans faiz uygulanması gerekirken yasal faiz uygulanması doğru görülmemiştir.3- 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun’un “Nakdi tazminat ve aylığın etkisi” başlıklı 6 ncı maddesinde “Bu Kanun hükümlerine göre ödenecek nakdi tazminat ile bağlanacak emekli aylığı uğranılan maddi ve manevi zararların karşılığıdır. Yargı mercilerinde maddi ve manevi zararlar karşılığı olarak kurumların ödemekle yükümlü tutulacakları tazminatın hesabında bu kanun hükümlerine göre ödenen nakdi tazminat ile bağlanmış bulunan aylıklar göz önünde tutulur.” hükmü bulunmaktadır.Dosyanın incelenmesinde, davacının kaza tarihinde polis memuru olarak görev yaptığı anlaşılmaktadır. Bu durumda; 2330 sayılı Kanun gereğince davacıya ödeme yapılmış ise bu ödemenin zarar verene rücu olanağı bulunduğundan tazminat miktarından düşülmesi gerekir. Mahkemece davacının kaza tarihi itibariyle bağlı olduğu kuruma yazı yazılarak, dava konusu trafik kazası nedeniyle, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun dahilinde davacıya bir ödeme yapılıp yapılmadığı, ödeme yapılmışsa ödenen bedelin hangi kalemlere ilişkin olduğu (maddi- manevi tazminat miktarlarının ayrı ayrı belirtilmesi) ve rücuya tabi olup olmadığı sorularak sonucuna göre kara verilmesi gerekirken bu hususta araştırma yapılmadan karar verilmiş olması doğru görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle davacı vekili ve davalı ... AŞ vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK’nın 353/1.a.6.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden inceleme yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına..." şeklindeki karar ile Mahkememiz hükmü kaldırılmakla yargılamaya devam olunmuştur. .... yazı cevabında █████/2019 tarihine meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının nakdi tazminat ödemesi talebi bulunmadığı ve ödeme yapılmadığına dair yanıt verilmiştir. Dosyada mevcut █████/2019 tarihli Ölümlü/Yaralamalı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda "...sürücü .... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile .... istikametine seyir halinde iken .... Caddesine katılım sağladığı sırada aracının sol ön kapı kısımlarına .... Caddesini takiben İmrahor istikametinde seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın ön komple kısımlarıyla çarpışır, çarpışmanın etkisi ile ... plaka sayılı araç hareketini sürdürerek önce aracının ön ve alt kısımlarıyla yay kaldırımına çarpar daha sonra yol dışında bulunan manava aracının ön komple, sol yan, sağ yan kısımlarıyla çarpması sonucu yaralamalı sıkışmalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olup bu kazanın oluşumunda sürücü ... 2918 sayılı KTK'da yer alan sürücülere ait kurallardan sayılan madde 57/1-A kuralını ihlal ettiği diğer sürücünün ise yine 2918 sayılı KTK'da yer alan sürücülere ait kurallardan sayılan madde 52/1-A kuralını ihlal ettiği görüş ve kanaatine kaza ve kaza yeri incelemesi ve sürücü beyanlarından varılmıştır..." şeklinde tutanak tanzim edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce verilen █████/2022 tarihli karardan sonra davacı ile davalılardan ... AŞ arasında sulh sözleşmesi nedniyle █████/2022 tarihli karar ile hükmün ortadan kaldırıldığı anlaşılmıştır. Tüm dosya kapsamı hükme esas alınan bilirkişi raporunun değerlendirilmesinde; 29.12.2019 tarihinde davacının yolcu olarak bulunduğu ve davalılardan ... AŞ tarafından zorunlu mali sorumluluk poliçesi ile sigortalı olan ... aracın diğer davalı ... AŞ tarafından sigortalı olan ... araç ile çarpışması neticesinde, ....'nın 03.05.2021 tarihli raporunda belirtildiği üzere kaza tarihindeki Erişkinler İçin Engellilik Yönetmeliği hükümlerine göre %10 oranında sürekli malul kalacak şekilde yaralandığı, davacının araç içerisinde yolcu konumunda olması nedeniyle kazada kusursuz olduğu, davalı ... AŞ ile yargılama sırasında sulh olunduğu anlaşılmıştır. Buna göre hükme esas █████/2025 tarihli aktüer rapor gereğince davacının %10 maluliyeti nedeiyle 2.109.156,45 TL daimi iş göremezliği tazminatı hesaplandığ davalı ... AŞ tarafından ZMM sigortalı aracın %25 kusuruna denk gelen tazminat tutarının 527.289,11 TL olduğu, yargılama sırasında diğer davalı ... AŞ tarafından davacıya 200.234,19 TL ana para ve ferileri toplamı 237.451,93 TL ödeme yapıldığı, netice olarak eldeki davada ... AŞ yönünden davalının 390.000,00 TL poliçe limiti ile sorumluluğunun devam ettiği anlaşılmış olup, bu miktar üzerinden davanın bu davalı yönünden kabulüne, davalının bakıma muhtaç olmaması nedeniyle bakıcı gideri tazminatının ve yine polis memuru olması nedeniyle geçici iş göremezlik tazminatının da ayrı ayrı reddi ile aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davalı ... Aş yönünden açılan davanın █████/2022 tarihli ek karar ile sulh nedeniyle konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmesi nedeniyle hüküm kurulmasına yer olmadığına,2-Davalı ... AŞ yönünden açılan davanın kısmen kabulü ile 390.000,00 TL sürekli iş görmezlik tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, alacağa █████/2020 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına,Bu davalıya yönelik geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri tazminat talebinin reddine,3-Alınması gereken 26.640,90 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL, ıslah dilekçesi ile yatırılan 1.004,00 TL harcın toplamı olan 1.063,30 TL'nin mahsubu ile bakiye 25.577,60 TL harcın davalı ... AŞ'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,4-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, 5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 59,30 TL başvurma harcı, 59,30 TL peşin harç ve 1.004,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.122,60 TL'nin davalı ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,6-Davacı tarafından yapılan bozma kararı öncesi toplam 1.873,20 TL, bozma kararı sonrası 231,10 TL tebligat ve müzekkere gideri, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.104,30 TL olan yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre 3.552,15 TL'sinin davalı ... AŞ'den alınarak davacılara verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT uyarınca 62.400,00 TL vekalet ücretinin davalı ... AŞ'den alınarak davacıya verilmesine,8-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,9-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,Dair davacı vekilinin ve e-duruşma sistemi üzerinden davalı ... AŞ vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. █████/2025Katip .... e-imzalı Hakim .... e-imzalıBu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.