istanbul bölge adliye mahkemesinin, iş kazası sonucu maluliyet ve sigorta poliçesinden doğan rücuen alacak ile tazminat taleplerine ilişkin istinaf kararı.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinin, iş kazası sonucu maluliyet ve sigorta poliçesinden doğan rücuen alacak ile tazminat taleplerine ilişkin istinaf kararı.

Özet: İnşaat şantiyesinde meydana gelen iş kazası sonucu malul kalan işçiye ödenen 360.000 TLlik tazminatın ardından, ana yüklenici ve alt yüklenicinin, ilgili sigorta poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketinden rücuen alacak ve tazminat talebiyle açtığı davalarda, ilk derece mahkemesi, bilirkişi raporları doğrultusunda işverenlerin %80 kusurlu olduğunu, sigorta ilişkisinin ve rücu şartlarının oluştuğunu tespit ederek, asıl davada 180.000 TL ve birleşen davada 75.000 TLnin davalı sigorta şirketinden tahsiline hükmetmiş olup, bu kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya incelenmektedir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: █████████

KARAR NO : █████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: █████/2023

NUMARASI : ████████ Esas - ████████ Karar

DAVA: Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

BİRLEŞEN BAKIRKÖY 6. ATM'NİN ████████ ESAS SAYILI DOSYASI

DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

ASIL DAVA TARİHİ: █████/2021

KARAR TARİHİ: █████/2023

İSTİNAF KARAR TARİHİ: █████/2026

Asıl ve birleşen davanın kabulüne ilişkin kararın asıl ve birleşen davada davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

ASIL DAVA :Davacılar vekili; taraflar arasında düzenlenen, ... numaralı poliçeye göre, sigortacının, sigorta ettirenin Konya ili Sarayönü İlçesi Ladik Mahallesi 2. Etap ... Adet Konut, 1’er Adet Ticaret Merkezi ... Projesi’ndeki her türlü rizikoyu, inşaat tüm riskler (car) sigorta poliçesi ile güvence altına aldığını, projenin şantiye sahasında, 12.09.2018 tarihinde bir iş kazası olduğunu ve kazazede ...'nin, müvekkili şirketler ve taşeron ... ..Ltd. Şti. aleyhine, Çaldıran Asliye Hukuk Mahkemesi’nde ████████ Esas ███████ Karar nolu davayı açtığını, kaza sonucu işçide %100 oranda maluliyet tespit edildiğini, kazazedenin açtığı bu davadan sebep, tazminat ve dava masrafları toplamı olarak 360.000-TLnin öncelikle taşeron ... tarafından ödendiğini,daha sonra taşeron şirkete, ... seri nolu 180.000-TL bedelli çek ile ödeme yapıldığını, bu zararın tazmini ve ihbarı için sigorta şirketine, 2019 - 512011613/1 no ile başvuru yapıldığını; sigorta şirketinin ilgilenmediğini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; 180.000-TL'nin ödeme tarihi olan 31.08.2019 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA: Davacı vekili: müvekkili şirket ile işveren ... İş ortaklığı arasında imzalanan taşeron sözleşmesine konu şantiye için davalı sigorta şirketi ile poliçe düzenlendiğini, poliçeye göre ilgili projedeki her türlü riziko için inşaat tüm riskler sigorta poliçesi ile güvence altına alındığını, ilgili projenin şantiye sahasında █████/2018 tarihinde bir iş kazası olduğunu ve kazazede de %100 maluliyet oranı tespit edildiğini, açılan davadan ve kazadan sonra müvekkili şirket ve işveren şirketlerin maddi olarak zarara uğradığını, kazazedeye açtığı bu davadan sebep tazminat ve dava masrafları olarak toplam 360.000-TL ödendiğini, belirterek davanın kabulü ile 75.000-TL'nin davalıdan tahsili ile davacı müvekkiline verilmesini talep etmiştir.

CEVAP:Davalı vekili; müvekkili şirket'in sorumluluğu ilgili poliçede yazılı limitle ve verilen teminatlarla sınırlı olduğunu, işveren mali sorumluluk şahıs başına bedelin 1.000.000-TLnin, 100.000-TLsinin manevi tazminat olduğunu, poliçede sigortalı olarak "Çevre Ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı" belirlendiğini,poliçenin lehdarının da işbu kurum olduğunu, dolayısıyla sigortalı tarafından açılmayan davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, poliçenin işlerlik kazanabilmesi için, kazanın oluş şeklinin incelenmesi ve kusurun kime ait olduğunun belirlenmesi ve poliçe şartları da gözetilerek bunun sonucunda kazanın meydana gelmesinde sigortalıya terettüp edecek ve söz konusu poliçede teminat kapsamına alınmış bir hukuki sorumluluğun tespit edilmesi gerektiğini, davanın belirtilen kuruma ihbarına, davanın esastan ve usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI :Mahkemece; iş güvenliği uzmanından alınan bilirkişi raporunda; davacı asıl işverenin kazalı işçinin hizmet akdiyle bağlı çalıştığı alt işverenin (...) müştereken toplam %80 oranında kusurlu oldukları (her birinin ayrı ayrı kusuru %40( Kırk) olmak üzere kazalı ...’nin %20 (Y. Yirmi) oranında kusurlu olduğunun belirtildiği, maddi tazminat için alınan raporda kazalı işçinin 31.08.2019 ödeme tarihindeki verilere göre ve varsa ... tenzili öncesindeki sürekli iş göremezlik maddi zararının 756.380,03-TL olduğu, ... tarafından dava dışı kazalıya sürekli iş göremezlik geliri bağlanmış ise bağlanan gelirin ...’nin yukarıda tespit edilen maddi zarar tutarından tenzilinin gerekeceği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirildiği, alınan raporlar neticesinde meydana gelen kazada dava dışı işçinin %20 oranda kusurlu olduğu, üst işveren ana dosya davacıları ile birleşen dosya davacısı alt işverenin dava dışı işçiye karşı müteselsilen %80 oranında kusurlu oldukları, dava dışı işçi zararının toplamda 756.380,03-TL olduğu, yapılan ödemelerin dava dışı işçinin oluşan zararından daha az olduğu, geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduğu, dolayısıyla poliçe kapsamında rücu şartlarının oluştuğu gözetilerek asıl davanın kabulü ile 180.000-TL'nin █████/2019, birleşen davanın kabulü ile 75.000-TL'nin davalıdan tahsili ile █████/2019 tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ : Davalı vekili;müvekkili şirketin sorumluluğu ilgili poliçenin limiti şahıs başına bedeni: 1.000.000-TL olup bu tutarın 100.000-TL'si manevi tazminat ile sınırlı olduğunu ,poliçede sigortalı olarak "T.C.Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı" belirlenmiş olup poliçe lehdarının da işbu kurum olduğu ,sigorta ettirenin tazminat talep etme hakkı bulunmadığı , kaza geçirenin poliçe tanzim tarihi öncesinden itibaren sigortalı veya taşeronlarına hizmet akdi ile bağlı olarak çalıştığının ve poliçede tanımlı riziko adresinde meydana geldiğinin ispatı gerektiğini kazaya uğrayan ...'nin ... işe giriş bildirgesinden 03.09.2018 tarihinde ".....Ltd Şti"şirketinde çalışmaya başladığı işçi ve yakınları ile sigorta ettiren arasında yapılan sulh anlaşmasının müvekkil şirket bakımından bağlayıcılığı bulunmadığı; sigortalının kazayı vukubulduktan sonra 10 gün içinde müvekkil şirkete bildirmesi gerektiğini ,kazadan 4 ay sonra █████/2019 tarihinde müvekkil şirkete tebliğ edilen belgeler ile taraflarca sulh olunduğu bildirilerek tazminat talebinde bulunulduğunu ,müvekkil şirketin temerrüdü rizikoyla ilgili tüm belgelerin şirkete tebliğinden itibaren 45 gün inceleme süresinden sonra başladığı ,TTK nın1476. maddesinde: "Sigortacı bildirimde bulunmamışsa, sigortalı aleyhine kesinleşen tazminatı öder.Ancak, sigortalının sigortacının onayını almadan yaptığı sulh sözleşmesi,bildirimden itibaren onbeş gün içinde onay verilmemişse, sigortacıya karşı karşı geçersizdir; sigortacı haklı olmayan sebeplerle sulhe onay vermekten kaçınamaz."hükmü bulunduğu ,İşveren ... Şartları "Madde 9- Sigortacı, tazminat talebinde bulunan kişi veya kişilerle doğrudan doğruya temasa geçerek anlaşma hakkını haizdir. Sigortacının sarih muvafakafi olmadıkça, sigorta ettiren tazminat talebini kısmen veya tamamen kabule mezun olmadığı gibi, zarar görenlere herhangi bir tazminat tediyesinde de bulunamaz."düzenlemesine göre ;davacı tarafın taleplerinin teminatı kapsamında olup olmadığının tespiti bakımından, Genel Şartlar yanında yukarıda belirtilen poliçe özel şartlarının da gözetilmesi,kusur oranlarının bilirkişi marifetiyle tespit edilmesi gerektiğini ,sigortalının 6331 sayılı Yönetmeliğe uygun önlemleri almaması nedeniyle doğacak kazalardan dolayı sigortacının sorumlu olmadığını,sigortalının kazada kusuru bulunup bulunmadığı,kusuru varsa işbu kusurun teminat kapsamında kalan hallerden olup olmadığının tespiti gerektiğini ,faiz sorumluluğu ancak rizikoya ilişkin tüm belgelerin müvekkil şirkete tebliğinden 45 gün sonrasından başlayacağı, davacı sigortalı tarafça gereken evraklar hiçbir aşamada ibraz edilmediğinden faizden müvekkil şirketin sorumluluğu bulunmadığını ileri sürerek kararın kaldırılarak talebi doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE : Dava, inşaat all risks sigorta poliçesinde teminat altına alınan işyerinde meydana gelen iş kazası neticesinde işverenlerin kazazedeye ödediği tazminatın davalı sigortacıdan tahsili istemine ilişkindir.

Davaya konu poliçenin incelenmesinde sigorta ettirenin asıl dava davacıları şirketler ise de sigortalının ...Başkanlığı olduğu gerek dava açılırken gerekse yargılama sürecinde sigortalının açılan davaya muvafakatı aranmamıştır. 05.07.2021 tarihli duruşmada mahkeme: "...'ye davanın ihbar edilmesi" kararını vermiş ise de ihbarı bildirimine binaen İdare ..., mahkemeye sunduğu 01.09.2021tarihli dilekçesiyle: "...'nin ihale makamı olması sebebiyle alt-üst işveren ilişkisinin bulunmadığını, idarenin sorumluluğunun bulunmadığını, idareye bu sebeplerle husumet yönlendirilemeyeceğinden yapılan ihbarın haksız olduğunu" belirttiği anlaşılmaktadır. Söz konusu dava şartı sonradan tamamlanabilecek bir dava şartıdır.Davacıların aktif husumetlerinin bulunduğunun kabulü için sigortalıdan muvafakat alınması gerekir..(Yargıtay 11. HD'nin ██████████esas, █████████ karar sayılı ve █████/2016 tarihli ilamı)poliçeye dayalı tazminat talep etme hakkı sigortalıya ait olduğu gözetilerek sigortalıdan açılan davaya ve davacılara tazminat ödenmesine muvafakat istenilmesi gerekirken davaya dava şartı yerine getirilmeden devam olunarak esasa bağlanması yerinde olmamıştır.

Davalı vekilinin esasa ilişkin istinaf nedenleri incelenmeden kararın kaldırılmasına, sigortalının davacıların davasına ve tazminat ödenmesine muvafakat belgesini sunmak üzere davacılar vekiline mehil verilerek veya idareye sorularak sonucuna göre karar verilmek üzere kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:

Asıl ve birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 Tarih ████████ Esas - ████████ Karar sayılı kararın HMK 353(1)a-4 gereği KALDIRILMASINA;

"Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"

İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yatırılan 4.354,95-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-g maddesi uyarınca kesin

olmak üzere oy birliği ile karar verildi. █████/2026